Shivapurana 3.41: ekacatvāriṃśo'dhyāyaḥ | kirāteśvarāvatāravarṇanam
Śivapurāṇa (complete text) 3.41
- Language
- Sanskrit
Contents
- 3.41.67 — 5 parts
ekacatvāriṃśo'dhyāyaḥ | kirāteśvarāvatāravarṇanam
3.41.1
tamāgataṃ tato dṛṣṭvā dhyānaṃ kṛtvā śivasya saḥ |
gatvā tatrārjunastena yuddhaṃ cakre sudāruṇam ||
3.41.2
gaṇaiśca vividhaistīkṣṇairāyudhaistaṃ nyapīḍayat |
taistadā pīḍitaḥ pārthaḥ sasmāra svāminaṃ śivam ||
3.41.3
arjunaśca tadā teṣāṃ bāṇāvalimathācchinat |
yadāyuddhaṃ ca taiḥ kṣiptaṃ tataḥ śarvaṃ parāmṛśat ||
3.41.4
pīḍitāste gaṇāstena yayuścaiva diśo daśa |
gaṇeśā vāritāste ca nājagmuḥ svāminaṃ prati ||
3.41.5
śivaścaivārjunaścaiva yuyudhāte parasparam |
nānāvidhaiścāyudhairhi mahābalaparākramau ||
3.41.6
śivo'pi manasā nūnaṃ dayāṃ kṛtvārjunaṃ hyagāt |
arjunaśca dṛḍhaṃ tatra prahāraṃ kṛtavāṃstadā ||
3.41.7
āyudhāni śivaḥ so vai hyarjunasyācchinattadā |
kavacāni ca sarvāṇi śarīraṃ kevalaṃ sthitam ||
3.41.8
tadārjunaḥ śivaṃ smṛtvā mallayuddhaṃ cakāra saḥ |
vāhinīpatinā tena bhayātkliṣṭo'pi dhairyavān ||
3.41.9
tadyuddhena mahī sarvā cakampe sasamudrakā |
devā duḥkhaṃ samāpannāḥ kiṃ bhaviṣyati vā punaḥ ||
3.41.10
etasmitrantare devaḥ śivo gaganamāsthitaḥ |
yuddhaṃ cakāra tatrasthaḥ so'rjunaśca tathākarot ||
3.41.11
uḍḍīyoḍḍīya tau yuddhaṃ cakraturdevapārthivau |
devāśca vismayaṃ prāpū raṇaṃ dṛṣṭvā tadādbhutam ||
3.41.12
athārjunottaraṃ jñātvā smṛtvā śivapadāmbujam |
dadhāra pādayostaṃ vai taddhyānādāptasadbalaḥ ||
3.41.13
dhṛtvā pādau tadā tasya bhrāmayāmāsa so'rjunaḥ |
vijahāsa mahādevo bhaktavatsala ūtikṛt ||
3.41.14
dātuṃ svadāsatāṃ tasmai bhaktavaśyatayā mune |
śivenaiva kṛtaṃ hyetaccaritaṃ nānyathā bhavet ||
3.41.15
paścādvihasya tatraiva śaṅkaro rūpamadbhutam |
darśayāmāsa sahasā bhaktavaśyatayā śubham ||
3.41.16
yathoktaṃ vedaśāstreṣu purāṇe puruṣottama |
vyāsopadiṣṭaṃ dhyānāya tasya yatsarvasiddhidam ||
3.41.17
taddṛṣṭvā sundaraṃ rūpaṃ dhyānaprāptaṃ śivasya tu |
babhūva vismito'tīva hyarjuno lajjitaḥ svayam ||
3.41.18
aho śivaśśivaḥ so'yaṃ yo me prabhutayā vṛtaḥ |
trilokeśaḥ svayaṃ sākṣād hā kṛtaṃ kiṃ mayādhunā ||
3.41.19
prabhorbalavatī māyā māyināmapi mohinī |
kiṃ kṛtaṃ rūpamācchādya prabhuṇā chalito hyaham ||
3.41.20
dhiyeti saṃvicāryaivaṃ sāñjalirnatamastakaḥ |
praṇanāma prabhuṃ prītyā tadovāca sa khinnadhīḥ ||
3.41.21
arjuna uvāca |
devadeva mahādeva karuṇākara śaṅkara |
mamāparādhaṃḥ sarveśa kṣantavyaśca tvayā punaḥ ||
3.41.22
kiṃ kṛtaṃ rūpamācchādya cchalito'smi tvayādhunā |
dhiṅ māṃ samarakartāraṃ svāminā bhavatā prabho ||
3.41.23
nandīśvara uvāca |
ityevaṃ pāṇḍavaḥ so'tha paścāttāpamavāpa saḥ |
pādayornipapātāśu śaṅkarasya mahāprabhoḥ ||
3.41.24
atheśvaraḥ prasannātmā pratyuvācārjunaṃ ca tam |
samāśvāsyeti bahuśo maheśo bhaktavatsalaḥ ||
3.41.25
śaṅkara uvāca |
na khidya pārtha bhakto'si mama tvaṃ hi viśeṣataḥ |
parīkṣārthaṃ mayā te'dya kṛtamevaṃ śucaṃ jahi ||
3.41.26
nandīśvara uvāca |
ityuktvā taṃ svahastābhyāmutthāpya prabhurarjunam |
vilajjaṃ kārayāmāsa gaṇaiśca svāmino guṇaiḥ ||
3.41.27
punaḥ śivo'rjunaṃ prāha pāṇḍavaṃ vīrasammatam |
harṣayan sarvathā prītyā śaṅkaro bhaktavatsalaḥ ||
3.41.28
śiva uvāca |
he pārtha pāṇḍavaśreṣṭha prasanno'smi varaṃ vṛṇu |
prahāraistāḍanaiste'dya pūjanammānitammayā ||
3.41.29
icchayā ca kṛtaṃ me'dya nāparādhastavādhunā |
nādeyaṃ vidyate tubhyaṃ yadicchasi vṛṇīṣva tat ||
3.41.30
te śatruṣu yaśorājyasthāpanāya śubhaṃ kṛtam |
etadduḥkhaṃ na kartavyaṃ vaiklavyaṃ ca tyajākhilam ||
3.41.31
nandīśvara uvāca |
ityuktastvarjunastena prabhuṇā śaṅkareṇa saḥ |
uvāca śaṅkaraṃ bhaktyā sāvadhānatayā sthitaḥ ||
3.41.32
arjuna uvāca |
bhaktapriyasya śambhoste suprabho kiṃ samīhitam |
varṇanīyaṃ mayā deva kṛpālustvaṃ sadāśiva ||
3.41.33
ityuktvā saṃstutiṃ tasya śaṅkarasya mahāprabhoḥ |
cakāra pāṇḍavaḥ so'tha sadbhaktiṃ vedasammatām ||
3.41.34
arjuna uvāca |
namaste devadevāya namaḥ kailāsavāsine |
sadāśiva namastubhyaṃ pañcavaktrāya te namaḥ ||
3.41.35
kapardine namastubhyantrinetrāya namo'stu te |
manaḥ prasannarūpāya sahasravadanāya ca ||
3.41.36
nīlakaṇṭha namaste'stu sadyojātāya vai namaḥ |
vṛṣadhvaja namaste'stu vāmāṅgagirijāya ca ||
3.41.37
daśadoṣa namastubhyaṃ namaste paramātmane |
ḍamarūkapālahastāya namaste muṇḍamāline ||
3.41.38
śuddhasphaṭikasaṅkāśaśuddhakarpūravarṣmaṇe |
pinākapāṇaye tubhyaṃ triśūlavaradhāriṇe ||
3.41.39
vyāghracarmottarīyāya gajāmbaravidhāriṇe |
nāgāṅgāya namastubhyaṃ gaṅgādhara namo'stu te ||
3.41.40
supādāya namaste'stu āraktacaraṇāya ca |
nandyādigaṇasevyāya gaṇeśāya ca te namaḥ ||
3.41.41
namo gaṇeśarūpāya kārtikeyānugāya ca |
bhaktidāya ca bhaktānāṃ muktidāya namo namaḥ ||
3.41.42
aguṇāya namaste'stu saguṇāya namo namaḥ |
arūpāya sarūpāya sakalāyākalāya ca ||
3.41.43
namaḥ kirātarūpāya madanugrahakāriṇe |
yuddhapriyāya vīrāṇāṃ nānālīlānukāriṇe ||
3.41.44
yatkiñcit dṛśyate rūpaṃ tattejastāvakaṃ smṛtam |
cidrūpastvaṃ trilokeṣu ramase'nvayabhedataḥ ||
3.41.45
guṇānāṃ te na saṅkhyāsti yathā bhūrajasāmiha |
ākāśe tārakāṇāṃ hi kaṇānāṃ vṛṣṭyapāmapi ||
3.41.46
na te guṇāṃstu saṅkhyātuṃ vedā vai sambhavanti hi |
mandabuddhirahaṃ nātha varṇayāmi kathampunaḥ ||
3.41.47
so'si yo'si namaste'stu kṛpāṃ kartumihārhasi |
dāso'haṃ te maheśāna svāmī tvaṃ me maheśvara ||
3.41.48
nandīśvara uvāca |
iti śrutvā vacastasya punaḥ provāca śaṅkaraḥ |
suprasannataro bhūtvā vihasanprabhurarjunam ||
3.41.49
śaṅkara uvāca |
vacasā kimbahūktena śṛṇuṣva vacanaṃ mama |
śīghraṃ vṛṇu varaṃ putra sarvaṃ tacca dadāmi te ||
3.41.50
nandīśvara uvāca |
ityuktaścārjunastena praṇipatya sadāśivam |
sāñjalirnatakaḥ premṇā provāca gadgadākṣaram ||
3.41.51
arjuna uvāca |
kiṃ brūyāṃ tvaṃ ca sarveṣāmantaryāmitayā sthitaḥ |
tathāpi varṇitaṃ me'dya śrūyatāṃ ca tvayā vibho ||
3.41.52
śatrūṇāṃ saṅkaṭaṃ yacca tadgatandarśanāttava |
aihikīṃ ca parāṃ siddhiṃ prāpnuyāṃ vai tathā kuru ||
3.41.53
nandīśvara uvāca |
ityuktvā taṃ namaskṛtya śaṅkaraṃ bhaktavatsalam |
nataskandho'rjunastatra baddhāñjalirupasthitaḥ ||
3.41.54
śivo'pi ca tathābhūtaṃ jñātvā pāṇḍavamarjunam |
nijabhaktavaraṃ svāmī mahātuṣṭo babhūva ha ||
3.41.55
astraṃ pāśupataṃ svīyandurjayaṃ sarvadākhilaiḥ |
dadau tasmai maheśāno vacanaṃ cedamabravīt ||
3.41.56
śiva uvāca |
svaṃ mahāstraṃ mayā datta durjayastvaṃ bhaviṣyati |
anena sarvaśatrūṇāṃ jayakṛtyamavāpnuhi ||
3.41.57
kṛṣṇaṃ ca kathayiṣyāmi sāhāyyante kariṣyati |
sa vai mamātmabhūtaśca madbhaktaḥ kāryakārakaḥ ||
3.41.58
matprabhāvānbhārata tvaṃ rājyannikaṇṭakaṃ kuru |
dhīrmmānnānāvidhānbhrātrā kāraya tvaṃ ca sarvadā ||
3.41.59
nandīśvara uvāca |
ityuktvā nijahastaṃ ca dhṛtvā śirasi tasya saḥ |
pūjito hyarjunenāśu śaṅkaro'ntaradhīyata ||
3.41.60
athārjunaḥ prasannātmā prāpyāstraṃ ca varaṃ prabhoḥ |
jagāma svāśramaṃ mukhyaṃ smaranbhaktyā guruṃ śivam ||
3.41.61
sarve te bhrātaraḥ prītāstanvaḥ prāṇamivāgatam |
militvā taṃ sukhaṃ prāpurdraupadī cātisuvratā ||
3.41.62
śivaṃ paraṃ ca santuṣṭaṃ pāṇḍavāḥ sarva eva hi |
nātṛpyansarvavṛttāntaṃ śrutvā harṣamupāgatāḥ ||
3.41.63
āśrame puṣpavṛṣṭiśca candanena samanvitā |
papāta sukarārthaṃ ca teṣāṃ caiva mahātmanām ||
3.41.64
dhanyaṃ ca śaṅkaraṃ caiva namaskṛtya śivammudā |
avadhiṃ cāgataṃ jñātvā jayaścaiva bhaviṣyati ||
3.41.65
etasminnantare kṛṣṇaḥ śrutvārjunamathāgatam |
melanāya samāyātaḥ śrutvā sukhamupāgataḥ ||
3.41.66
ataścaiva mayākhyātaḥ śaṅkaraḥ sarvaduḥkhahā |
sa sevyate mayā nityaṃ bhavadbhirapi sevyatām ||
3.41.67
ityuktaste kirātāhvo'vatāraḥ śaṅkarasya vai |
taṃ śrutvā śrāvayanvāpi sarvānkāmānavāpnuyāt ||
3.41.67.c1
iti śrīśivamahāpurāṇe tṛtīyāyāṃ śatarudrasaṃhitāyāṃ kirāteśvarāvatāravarṇanaṃ nāmaikacatvāriṃśo'dhyāyaḥ ||
3.41.67.p2
śrīgaṇeśāya namaḥ ||
3.41.67.p3
śrīgaurīśaṅkarābhyāṃ namaḥ ||
3.41.67.p4
śrīśivamahāpurāṇam ||
3.41.67.p5
tṛtīyāyāṃ śatarudrasaṃhitāyāṃ