Shivapurana 3.9: navamo'dhyāyaḥ | bhairavāvatāralīlāvarṇanam
Śivapurāṇa (complete text) 3.9
- Language
- Sanskrit
Contents
- 3.9.72 — 5 parts
navamo'dhyāyaḥ | bhairavāvatāralīlāvarṇanam
3.9.1
nandīśvara uvāca |
sanatkumāra sarvajña bhairavīmaparāṃ kathām |
śṛṇu prītyā mahādoṣasaṃhartrīṃ bhaktivarddhinīm ||
3.9.2
tatsānnidhyaṃ bhairavo'pi kālo'bhūtkālakālanaḥ |
sa devadevavākyena bibhratkāpālikaṃ vratam ||
3.9.3
kapālapāṇirviśvātmā cacāra bhuvanatrayam |
nātyākṣīccāpi taṃ devaṃ brahmahatyāpi dāruṇā ||
3.9.4
pratitīrthaṃ bhraman nāpi vimukto brahmahatyayā |
ataḥ kāmārimahimā sarvo'pi hyavagamyatām ||
3.9.5
pramathaiḥ sevyamāno'pi hyekadā viharanharaḥ |
kāpāliko yayau svairī nārāyaṇaniketanam ||
3.9.6
athāyāntaṃ mahākālaṃ trinetraṃ sarpakuṇḍalam |
mahādevāṃśasambhūtaṃ pūrṇākāraṃ ca bhairavam ||
3.9.7
papāta daṇḍavadbhūmau taṃ dṛṣṭvā garuḍadhvajaḥ |
devāśca munayaścaiva devanāryyaḥ samantataḥ ||
3.9.8
atha viṣṇuḥ praṇamyainaṃ prayātaḥ kamalāpatiḥ |
śirasyañjalimādhāya tuṣṭāva vividhaiḥ stavaiḥ ||
3.9.9
sānando'tha hariḥ prāha prasannātmā mahāmune |
kṣīrodamathanodbhūtāṃ padmāṃ padmālayāṃ mudā ||
3.9.10
viṣṇuruvāca |
priye paśyābjanayane dhanyāsi subhage'naghe |
dhanyo'haṃ devi suśroṇi yatpaśyāvo jagatpatim ||
3.9.11
ayaṃ dhātā vidhātā ca lokānāṃ prabhurīśvaraḥ |
anādiḥ śaraṇaḥ śāntaḥ puraḥ ṣaḍviṃśasammitaḥ ||
3.9.12
sarvajñaḥ sarvayogīśaḥ sarvabhūtaikanāyakaḥ |
sarvabhūtāntarātmā'yaṃ sarveṣāṃ sarvadaḥ sadā ||
3.9.13
ye vinidrā viniḥśvāsāḥ śāntāḥ dhyānaparāyaṇāḥ |
dhiyā paśyanti hṛdaye so'yaṃ padme samīkṣatām ||
3.9.14
yaṃ vidurvedatattvajñā yogino yatamānasāḥ |
arūpo rūpavānbhūtvā so'yamāyāti sarvagaḥ ||
3.9.15
aho vicitraṃ devasya ceṣṭitaṃ parameṣṭhinaḥ |
yasyākhyāṃ bruvato nityaṃ na dehaḥ so'pi dehabhṛt ||
3.9.16
taṃ dṛṣṭvā na punarjanma labhyate mānavairbhuvi |
so'yamāyāti bhagavāṃstryambakaḥ śaśibhūṣaṇaḥ ||
3.9.17
puṇḍarīkadalāyāme dhanye me'dya vilocane |
yad dṛśyate mahādevo hyābhyāṃ lakṣmi maheśvaraḥ ||
3.9.18
dhigdhikpadaṃ tu devānāṃ paraṃ dṛṣṭvā na śaṅkaram |
labhyate yatra nirvāṇaṃ sarvaduḥkhāntakṛttu yat ||
3.9.19
devatvādaśubhaṃ kiñciddevaloke na vidyate |
dṛṣṭvāpi sarve deveśaṃ yanmuktiṃ na labhāmahe ||
3.9.20
nandīśvara uvāca |
evamuktvā hṛṣīkeśaḥ samprahṛṣṭatanūruhaḥ |
praṇipatya mahādevamidamāha vṛṣadhvajam ||
3.9.21
viṣṇuruvāca |
kimidaṃ devadevena sarvajñena tvayā vibho |
kriyate jagatāṃ dhātrā sarvapāpaharāvyaya ||
3.9.22
krīḍeyaṃ tava deveśa trilocana mahāmate |
kiṃ kāraṇaṃ virūpākṣa ceṣṭitaṃ te smarārdana ||
3.9.23
kimarthaṃ bhagavañchambho bhikṣāṃ carasi śaktipa |
saṃśayo me jagannātha eṣa trailokyarājyada ||
3.9.24
nandīśvara uvāca |
evamuktastataḥ śambhurviṣṇunā bhairavo haraḥ |
pratyuvācādbhutotiḥ sa viṣṇuṃ hi vihasanprabhuḥ ||
3.9.25
bhairava uvāca |
brahmaṇastu śiraśchinnamaṅgulyāgranakhena ha |
tadaghaṃ pratihantuṃ hi carāmyetad vrataṃ śubham ||
3.9.26
nandīśvara uvāca |
evamukto maheśena bhairaveṇa ramāpatiḥ |
smṛtvā kiñcinnataśirāḥ punarevamajijñapat ||
3.9.27
viṣṇuruvāca |
yathecchasi tathā krīḍa sarvavighnāpanodaka |
māyayā māṃ mahādeva nācchādayitumarhasi ||
3.9.28
nābhīkamalakośāttu koṭiśaḥ kamalāsanāḥ |
kalpe kalpe purā hyānsastvanniyogabalādvibho ||
3.9.29
tyaja māyāmimāṃ deva dustarāmakṛtātmabhiḥ |
brahmādayo mahādeva māyayā tava mohitāḥ ||
3.9.30
yathāvadanugacchāmi ceṣṭitaṃ te śivāpate |
tavaivānugrahācchambho sarveśvara satāṅgate ||
3.9.31
saṃhārakāle samprāpte sadevānnikhilānmunīn |
lokānvarṇāśramavato hariṣyasi yadā hara ||
3.9.32
tadā kṛte mahādeva pāpaṃ brahmavadhādikam |
pāratantryaṃ na te śambho svairaṃ krīḍatyato bhavān ||
3.9.33
atīta brahmaṇāṃ hyasthnāṃ srakkaṇṭhe tava bhāsate |
tathāpyanugatā śambho brahmahatyā tavānagha ||
3.9.34
kṛtvāpi sumahatpāpaṃ yastvāṃ smarati mānavaḥ |
ādhāraṃ jagatāmīśa tasya pāpaṃ vilīyate ||
3.9.35
yathā tamo na tiṣṭheta sannidhāvaṃśumālinaḥ |
tathaiva tava yo bhaktaḥ pāpaṃ tasya vrajetkṣayam ||
3.9.36
yaścintayati puṇyātmā tava pādāmbujadvayam |
brahmahatyākṛtamapi pāpaṃ tasya vrajetkṣayam ||
3.9.37
tava nāmānuraktā vāgyasya puṃso jagatpate |
apyadrikūṭatulitaṃ nainastamanubādhate ||
3.9.38
paramātmanparaṃ dhāma svecchābhidhṛtavigraha |
kutūhalaṃ taveśedaṃ kṛpaṇādhīnateśvara ||
3.9.39
adya dhanyo'smi deveśa yanna paśyanti yoginaḥ |
paśyāmi taṃ jaganmūrttiṃ parameśvaramavyayam ||
3.9.40
adya me paramo lābhastvadya me maṅgalaṃ param |
taṃ dṛṣṭvāmṛtatṛptasya tṛṇaṃ svargāpavargakam ||
3.9.41
itthaṃ vadati govinde vimalā padmayā tayā |
manorathavatī nāma bhikṣā pātre samarpitā ||
3.9.42
bhikṣāṭanāya devo'pi niragātparayā mudā |
anyatrāpi mahādevo bhairavaścāttavigrahaḥ ||
3.9.43
dṛṣṭvānuyāyinīṃ tāṃ tu samāhūya janārdanaḥ |
samprārthayad brahmahatyāṃ vimuñca tvaṃ triśūlinam ||
3.9.44
brahmahatyovāca |
anenāpi miṣeṇāhaṃ saṃsevyāmuṃ vṛṣadhvajam |
ātmānaṃ pāvayiṣyāmi tvapunarbhavadarśanam ||
3.9.45
nandīśvara uvāca |
sā tatyāja na tatpārśvaṃ vyāhṛtāpi murāriṇā |
tamūce'tha hariṃ śambhuḥ smerāsyo bhairavo vacaḥ ||
3.9.46
bhairava uvāca |
tvadvākpīyūṣapānena tṛpto'smi bahumānada |
svabhāvo'yaṃ hi sādhūnāṃ yattvaṃ vadasi māpate ||
3.9.47
varaṃ vṛṇīṣva govinda varado'smi tavānagha |
agraṇīrmama bhaktānāṃ tvaṃ hare nirvikāravān ||
3.9.48
no mādyanti tathā bhaikṣyairbhikṣavo'pyatisaṃskṛtaiḥ |
yathā mānasudhāpānairnanu bhikṣāṭanajvarāḥ ||
3.9.49
nandīśvara uvāca |
ityākarṇya vacaḥ śambhorbhairavasya parātmanaḥ |
suprasannataro bhūtvā samavocanmaheśvaram ||
3.9.50
viṣṇuruvāca |
eṣa eva varaḥ ślāghyo yadahaṃ devatādhipam |
paśyāmi tvāndevadeva manovāṇīpathātigam ||
3.9.51
adabhreyaṃ sudhādṛṣṭiranayā me mahotsavaḥ |
ayattnanidhilābho'yaṃ vīkṣaṇaṃ hara te satām ||
3.9.52
aviyogo'stu me deva tvadaṅghriyugalena vai |
eṣa eva varaḥ śambho nānyaṃ kaścid vṛṇe varam ||
3.9.53
śrībhairava uvāca |
evaṃ bhavatu te tāta yattvayoktaṃ mahāmate |
sarveṣāmapi devānāṃ varadastvaṃ bhaviṣyasi ||
3.9.54
nandīśvara uvāca |
anugṛhyeti daityāriṃ kendrādribhuvane caran |
bheje'vimuktanagarīṃ nāmnā vārāṇasīṃ purīm ||
3.9.55
kṣetre praviṣṭamātre'tha bhairave bhīṣaṇākṛtau |
hāhetyuktvā brahmahatyā pātālaṃ cāviśattadā ||
3.9.56
kapālaṃ brāhmaṇaḥ sadyo bhairavasya karāmbujāt |
papāta bhuvi tattīrthamabhūtkāpālamocanam ||
3.9.57
kapālaṃ brahmaṇo rudraḥ sarveṣāmeva paśyatām |
hastātpatantamālokya nanarta parayā mudā ||
3.9.58
vidheḥ kapālaṃ nāmuñcatkaramatyantadussaham |
parasya bhramataḥ kvāpi tatkāśyāṃ kṣaṇato'patat ||
3.9.59
śūlino brahmaṇo hatyā nāpaiti sma ca yā kvacit |
sā kāśyāṃ kṣaṇato naṣṭā tasmātsevyā hi kāśikā ||
3.9.60
kapālamocanaṃ kāśyāṃ yaḥ smarettīrthamuttamam |
ihānyatrāpi yatpāpaṃ kṣipraṃ tasya praṇaśyati ||
3.9.61
āgatya tīrthapravare snānaṃ kṛtvā vidhānataḥ |
tarpayitvā pitṝndevānmucyate brahmahatyayā ||
3.9.62
kapālamocanaṃ tīrthaṃ puraskṛtvā tu bhairavaḥ |
tatraiva tasthau bhaktānāṃ bhakṣayannaghasantatim ||
3.9.63
kṛṣṇāṣṭamyāṃ tu mārgasya māsasya parameśvaraḥ |
āvirbabhūva sallīlo bhairavātmā satāṃ priyaḥ ||
3.9.64
mārgaśīrṣāsitāṣṭamyāṃ kālabhairavasannidhau |
upoṣya jāgaraṃ kurvanmahāpāpaiḥ pramucyate ||
3.9.65
anyatrāpi naro bhaktyā tad vrataṃ yaḥ kariṣyati |
sajāgaraṃ mahāpāpairmukto yāsyati sadgatim ||
3.9.66
anekajanmaniyutairyatkṛtaṃ jantubhistvagham |
tatsarvaṃ vilayaṃ yāti kālabhairavadarśanāt ||
3.9.67
kālabhairavabhaktānāṃ pātakāni karoti yaḥ |
sa mūḍho duḥkhito bhūtvā punardurgatimāpnuyāt ||
3.9.68
viśveśvare'pi ye bhaktā no bhaktāḥ kālabhairave |
te labhante mahāduḥkhaṃ kāśyāṃ caiva viśeṣataḥ ||
3.9.69
vārāṇasyāmuṣitvā yo bhairavaṃ na bhajennaraḥ |
tasya pāpāni varddhante śuklapakṣe yathā śaśī ||
3.9.70
kālarājaṃ na yaḥ kāśyāṃ pratibhūtāṣṭamīkujam |
bhajettasya kṣayaṃ puṇyaṃ kṛṣṇapakṣe yathā śaśī ||
3.9.71
śrutvākhyānamidaṃ puṇyaṃ brahmahatyāpanodakam |
bhairavotpattisaṃjñaṃ ca sarvapāpaiḥ pramucyate ||
3.9.72
bandhanāgārasaṃstho'pi prāpto'pi vipadaṃ parām |
prādurbhāvaṃ bhairavasya śrutvā mucyeta saṅkaṭāt ||
3.9.72.c1
iti śrīśivamahāpurāṇe tṛtīyāyāṃ śatarudrasaṃhitāyāṃ bhairavāvatāralīlāvarṇanaṃ nāma navamo'dhyāyaḥ ||
3.9.72.p2
śrīgaṇeśāya namaḥ ||
3.9.72.p3
śrīgaurīśaṅkarābhyāṃ namaḥ ||
3.9.72.p4
śrīśivamahāpurāṇam ||
3.9.72.p5
tṛtīyāyāṃ śatarudrasaṃhitāyāṃ
Other recensions (1)
- Śivapurāṇa (complete text) — Sanskrit
Linked texts (5)
- Skandapurāṇa (early; "Ambikākhaṇḍa") (ed. Bakker) — Sanskrit
- Kāśīpurāṇa — Sanskrit
- Kāśīkhaṇḍa — Śivadāsa, Sanskrit
- Tristhalīsetu (Nārāyaṇa) — Nārāyaṇa (Mahiṣamaṅgalam) 1513, Sanskrit
- Laukikanyāyaratnākara — Raghunātha Varman, Sanskrit