Shivapurana 4.12: dvādaśo'dhyāyaḥ | liṅgasvarūpakāraṇavarṇanam
Śivapurāṇa (complete text) 4.12
- Language
- Sanskrit
Contents
- 4.12.54 — 5 parts
dvādaśo'dhyāyaḥ | liṅgasvarūpakāraṇavarṇanam
4.12.1
ṛṣaya ūcuḥ |
sūta jānāsi sakalaṃ vastu vyāsaprasādataḥ |
tavājñātaṃ na vidyeta tasmātpṛcchāmahe vayam ||
4.12.2
liṅgaṃ ca pūjyate loke tattvayā kathitaṃ ca yat |
tattathaiva na cānyadvā kāraṇaṃ vidyate tviha ||
4.12.3
bāṇarūpā śrutā loke pārvatī śivavallabhā |
etatkiṃ kāraṇaṃ sūta kathaya tvaṃ yathāśrutam ||
4.12.4
sūta uvāca |
kalpabhedakathā caiva śrutā vyāsānmayā dvijāḥ |
tāmeva kathayāmyadya śrūyatāmṛṣisattamāḥ ||
4.12.5
purā dāruvane jātaṃ yad vṛttaṃ tu dvijanmanām |
tadeva śrūyatāṃ samyak kathayāmi yathāśrutam ||
4.12.6
dārunāma vanaṃ śreṣṭhaṃ tatrāsan ṛṣisattamāḥ |
śivabhaktāḥ sadā nityaṃ śivadhyānaparāyaṇāḥ ||
4.12.7
trikālaṃ śivapūjāṃ ca kurvanti sma nirantaram |
nānāvidhaiḥ stavairdivyaistuṣṭuvuste munīśvarāḥ ||
4.12.8
te kadācidvane yātāḥ samidhāharaṇāya ca |
sarve dvijarṣabhāḥ śaivāḥ śivadhyānaparāyaṇāḥ ||
4.12.9
etasminnantare sākṣācchaṅkaro nīlalohitaḥ |
virūpaṃ ca samāsthāya parīkṣārthaṃ samāgataḥ ||
4.12.10
digambaro'titejasvī bhūtibhūṣaṇabhūṣitaḥ |
sa ceṣṭāmakarodduṣṭāṃ haste liṅgaṃ vidhārayan ||
4.12.11
manasā ca priyaṃ teṣāṃ kartuṃ vai vanavāsinām |
jagāma tadvanaṃ prītyā bhaktaprīto haraḥ svayam ||
4.12.1_2
taṃ dṛṣṭvā ṛṣipatnyastāḥ paraṃ trāsamupāgatāḥ |
vihvalā vismitāścānyāḥ samājagmustathā punaḥ ||
4.12.13
āliliṅgustathā cānyāḥ karaṃ dhṛtvā tathāparāḥ |
parasparaṃ tu saṅgharṣātsammagnāstāḥ striyastadā ||
4.12.14
etasminneva samaye ṛṣivaryāḥ samāgaman |
viruddhaṃ taṃ ca te dṛṣṭvā duḥkhitāḥ krodhamūrcchitāḥ ||
4.12.15
tadā duḥkhamanuprāptāḥ ko'yaṃ ko'yaṃ tathābruvan |
samastā ṛṣayaste vai śivamāyāvimohitāḥ ||
4.12.16
yadā ca noktavān kiñcitso'vadhūto digambaraḥ |
ūcustaṃ puruṣaṃ bhīmaṃ tadā te paramarṣayaḥ ||
4.12.17
tvayā viruddhaṃ kriyate vedamārgavilopi yat |
tatastvadīyaṃ talliṅgaṃ patatāṃ pṛthivītale ||
4.12.18
sūta uvāca |
ityukte tu tadā taiśca liṅgaṃ ca patitaṃ kṣaṇāt |
avadhūtasya tasyāśu śivasyādbhutarūpiṇaḥ ||
4.12.19
talliṅgaṃ cāgnivatsarvaṃ yaddadāha purā sthitam |
yatra yatra ca tadyāti tatra tatra dahetpunaḥ ||
4.12.20
pātāle ca gataṃ tacca svarge cāpi tathaiva ca |
bhūmau sarvatra tadyātaṃ na kutrāpi sthiraṃ hi tat ||
4.12.21
lokāśca vyākulā jātā ṛṣayaste'tiduḥkhitāḥ |
na śarma lebhire keciddevāśca ṛṣayastathā ||
4.12.22
na jñātastu śivo yaistu te sarve ca surarṣayaḥ |
duḥkhitā militāḥ śīghraṃ brahmāṇaṃ śaraṇaṃ yayuḥ ||
4.12.23
tatra gatvā ca te sarve natvā stutvā vidhiṃ dvijāḥ |
tatsarvamavadan vṛttaṃ brahmaṇe sṛṣṭikāriṇe ||
4.12.24
brahmā tadvacanaṃ śrutvā śivamāyāvimohitān |
jñātvā tān śaṅkaraṃ natvā provāca ṛṣisattamān ||
4.12.25
brahmovāca |
jñātāraśca bhavanto vai kurvate garhitaṃ dvijāḥ |
ajñātāro yadā kuryuḥ kiṃ punaḥ kathyate punaḥ ||
4.12.26
viruddhyaivaṃ śivaṃ devaṃ kuśalaṃ kaḥ samīhate |
madhyāhnasamaye yo vai nātithiṃ ca parāmṛśet ||
4.12.27
tasyaiva sukṛtaṃ nītvā svīyaṃ ca duṣkṛtaṃ punaḥ |
saṃsthāpya cātithiryāti kiṃ punaḥ śivameva vā ||
4.12.28
yāvalliṅgaṃ sthiraṃ naiva jagatāṃ tritaye śubham |
jāyate na tadā kvāpi satyametadvadāmyaham ||
4.12.29
bhavadbhiśca tathā kāryaṃ yathā svāsthyaṃ bhavediha |
śivaliṅgasya ṛṣayo manasā saṃvicāryatām ||
4.12.30
sūta uvāca |
ityuktāste praṇamyocurbrahmāṇamṛṣayaśca vai |
kimasmābhirvidhe kāryaṃ tatkāryaṃ tvaṃ samādiśa ||
4.12.31
ityuktaśca munīśaistaiḥ sarvalokapitāmahaḥ |
munīśāṃstāṃstadā brahmā svayaṃ provāca vai tadā ||
4.12.32
brahmovāca |
ārādhya girijāṃ devīṃ prārthayantu surāḥ śivām |
yonirūpā bhaveccedvai tadā tatsthiratāṃ vrajet ||
4.12.33
tadvidhiṃ pravadāmyadya sarve śṛṇuta sattamāḥ |
tāmeva kuruta premṇā prasannā sā bhaviṣyati ||
4.12.34
kumbhamekaṃ ca saṃsthāpya kṛtvāṣṭadalamuttamam |
dūrvāyavāṅkuraistīrthodakamāpūrayettataḥ ||
4.12.35
vedamantraistatastaṃ vai kumbhaṃ caivābhimantrayet |
śrutyuktavidhinā tasya pūjāṃ kṛtvā śivaṃ smaran ||
4.12.36
talliṅgaṃ tajjalenābhiṣecayetparamarṣayaḥ |
śatarudriyamantraistu prokṣitaṃ śāntimāpnuyāt ||
4.12.37
girijāyonirūpaṃ ca bāṇaṃ sthāpya śubhaṃ punaḥ |
tatra liṅgaṃ ca tatsthāpyaṃ punaścaivābhimantrayet ||
4.12.38
sugandhaiścandanaiścaiva puṣpadhūpādibhistathā |
naivedyādikapūjābhistoṣayetparameśvaram ||
4.12.39
praṇipātaiḥ stavaiḥ puṇyairvādyairgānaistathā punaḥ |
tataḥ svastyayanaṃ kṛtvā jayeti vyāharettathā ||
4.12.40
prasanno bhava deveśa jagadāhlādakāraka |
kartā pālayitā tvaṃ ca saṃhartā tvaṃ nirakṣaraḥ ||
4.12.41
jagadādirjagadyonirjagadantargato'pi ca |
śānto bhava maheśāna sarvāṃllokāṃśca pālaya ||
4.12.42
evaṃ kṛte vidhau svāsthyaṃ bhaviṣyati na saṃśayaḥ |
vikāro na triloke'sminbhaviṣyati sukhaṃ sadā ||
4.12.43
sūta uvāca |
ityuktāste dvijā devāḥ praṇipatya pitāmaham |
śivaṃ taṃ śaraṇaṃ prāptāḥ sarvalokasukhepsayā ||
4.12.44
pūjitaḥ parayā bhaktyā prārthitaḥ śaṅkarastadā |
suprasannastato bhūtvā tānuvāca maheśvaraḥ ||
4.12.45
maheśvara uvāca |
he devā ṛṣayaḥ sarve madvacaḥ śṛṇutādarāt |
yonirūpeṇa malliṅgaṃ dhṛtaṃ cetsyāttadā sukham ||
4.12.46
pārvatīṃ ca vinā nānyā liṅgaṃ dhārayituṃ kṣamā |
tayā dhṛtaṃ ca malliṅgaṃ drutaṃ śāntiṃ gamiṣyati ||
4.12.47
sūta uvāca |
tacchrutvā ṛṣibhirdevaiḥ suprasannairmunīśvarāḥ |
gṛhītvā caiva brahmāṇaṃ girijā prārthitā tadā ||
4.12.48
prasannāṃ girijāṃ kṛtvā vṛṣabhadhvajameva ca |
pūrvoktaṃ ca vidhiṃ kṛtvā sthāpitaṃ liṅgamuttamam ||
4.12.49
mantroktena vidhānena devāśca ṛṣayastathā |
cakruḥ prasannāṃ girijāṃ śivaṃ ca dharmahetave ||
4.12.50
samānarcurviśeṣeṇa sarve devarṣayaḥ śivam |
brahmā viṣṇuḥ pare caiva trailokyaṃ sacarācaram ||
4.12.51
suprasannaḥ śivo jātaḥ śivā ca jagadambikā |
dhṛtaṃ tayā ca talliṅgaṃ tena rūpeṇa vai tadā ||
4.12.52
lokānāṃ sthāpite liṅge kalyāṇaṃ cābhavattadā |
prasiddhaṃ caiva talliṅgaṃ trilokyāmabhavad dvijāḥ ||
4.12.53
hāṭakeśamiti khyātaṃ tacchivāśivamityapi |
pūjanāttasya lokānāṃ sukhaṃ bhavati sarvathā ||
4.12.54
iha sarvasamṛddhiḥ syānnānāsukhavahādhikā |
paratra paramā muktirnātra kāryā vicāraṇā ||
4.12.54.c1
iti śrīśivamahāpurāṇe caturthyāṃ koṭirudrasaṃhitāyāṃ liṅgasvarūpakāraṇavarṇanaṃ nāma dvādaśo'dhyāyaḥ ||
4.12.54.p2
śrīgaṇeśāya namaḥ ||
4.12.54.p3
śrīgaurīśaṅkarābhyāṃ namaḥ ||
4.12.54.p4
śrīśivamahāpurāṇam ||
4.12.54.p5
caturthī koṭirudrasaṃhitā
Other recensions (1)
- Śivapurāṇa (complete text) — Sanskrit
Linked texts (1)
- Koṭirudrasaṃhitā — Sanskrit