Shivapurana 4.24: caturviṃśo'dhyāyaḥ | gautamaprabhāvavarṇanam
Śivapurāṇa (complete text) 4.24
- Language
- Sanskrit
Contents
- 4.24.33 — 5 parts
caturviṃśo'dhyāyaḥ | gautamaprabhāvavarṇanam
4.24.1
sūta uvāca |
śrūyatāmṛṣayaḥ śreṣṭhāḥ kathāṃ pāpapraṇāśinīm |
kathayāmi yathā vyāsātsadgurośca śrutā mayā ||
4.24.2
purā ṛṣivaraścāsīdgautamo nāma viśrutaḥ |
ahalyā nāma tasyāsītpatnī paramadhārmikī ||
4.24.3
dakṣiṇasyāṃ diśi hi yo girirbrahmeti saṃjñakaḥ |
tatra tena tapastaptaṃ varṣāṇāmayutaṃ tathā ||
4.24.4
kadācicca hyanāvṛṣṭirabhavattatra suvratāḥ |
varṣāṇāṃ ca śataṃ raudrī lokā duḥkhamupāgatāḥ ||
4.24.5
ārdraṃ ca pallavaṃ na sma dṛśyate pṛthivītale |
kuto jalaṃ vidṛśyeta jīvānāṃ prāṇadhārakam ||
4.24.6
tadā te munayaścaiva manuṣyāḥ paśavastathā |
pakṣiṇaśca mṛgāstatra gatāścaiva diśo daśa ||
4.24.7
tāṃ dṛṣṭvā carṣayo viprāḥ prāṇāyāmaparāyaṇāḥ |
dhyānena ca tadā kecitkālaṃ ninyuḥ sudāruṇam ||
4.24.8
gautamo'pi svayaṃ tatra varuṇārthe tapaḥ śubham |
cakāra caiva ṣaṇmāsaṃ prāṇāyāmaparāyaṇaḥ ||
4.24.9
tataśca varuṇastasmai varaṃ dātuṃ samāgataḥ |
prasanno'smi varaṃ brūhi dadāmi ca vaco'bravīt ||
4.24.10
tataśca gautamastaṃ vai vṛṣṭiṃ ca prārthayattadā |
tataḥ sa varuṇastaṃ vai pratyuvāca muniṃ dvijāḥ ||
4.24.11
varuṇa uvāca |
devājñāṃ ca samullaṅghya kathaṃ kuryāmahaṃ ca tām |
anyatprārthaya sujño'si yadahaṃ karavāṇi te ||
4.24.12
sūta uvāca |
ityetadvacanaṃ tasya varuṇasya mahātmanaḥ |
paropakārī tacchrutvā gautamo vākyamabravīt ||
4.24.13
gautama uvāca |
yadi prasanno deveśa yadi deyo varo mama |
yadahaṃ prārthayāmyadya kartavyaṃ hi tvayā tathā ||
4.24.14
yatastvaṃ jalarāśīśastasmāddeyaṃ jalaṃ mama |
akṣayaṃ sarvadeveśa divyaṃ nityaphalapradam ||
4.24.15
sūta uvāca |
iti samprārthitastena varuṇo gautamena vai |
uvāca vacanaṃ tasmai gartaśca kriyatāṃ tvayā ||
4.24.16
ityukte ca kṛtastena garto hastapramāṇataḥ |
jalena pūritastena divyena varuṇena saḥ ||
4.24.17
athovāca muniṃ devo varuṇo hi jalādhipaḥ |
gautamaṃ muniśārdūlaṃ paropakṛtiśālinam ||
4.24.18
varuṇa uvāca |
akṣayaṃ ca jalaṃ te'stu tīrthabhūtaṃ mahāmune |
tava nāmnā ca vikhyātaṃ kṣitāvetadbhaviṣyati ||
4.24.19
atra dattaṃ hutaṃ taptaṃ surāṇāṃ yajanaṃ kṛtam |
pitṝṇāṃ ca kṛtaṃ śrāddhaṃ sarvamevākṣayaṃ bhavet ||
4.24.20
sūta uvāca |
ityuktāntardadhe devaḥ stutastena maharṣiṇā |
gautamo'pi sukhaṃ prāpa kṛtvānyopakṛtiṃ muniḥ ||
4.24.21
mahato hyāśrayaḥ puṃsāṃ mahattvāyopajāyate |
mahāntastatsvarūpaṃ ca paśyanti netare'śubhāḥ ||
4.24.22
yādṛṅnaraṃ ca seveta tādṛśaṃ phalamaśnute |
mahataḥ sevayoccatvaṃ kṣudrasya kṣudratāṃ tathā ||
4.24.23
siṃhasya mandire sevā muktāphalakarī matā |
śṛgālamandire sevā tvasthilābhakarī smṛtā ||
4.24.24
uttamānāṃ svabhāvo'yaṃ paraduḥkhāsahiṣṇutā |
svayaṃ duḥkhaṃ ca samprāptaṃ manyate'nyasya vāryate ||
4.24.25
vṛkṣāśca hāṭakaṃ caiva candanaṃ cekṣukastathā |
ete bhuvi parārthe ca dakṣā evaṃ na kecana ||
4.24.26
dayāluramadasparśa upakārī jitendriyaḥ |
etaiśca puṇyastambhaistu caturbhirdhāryate mahī ||
4.24.27
tataśca gautamastatra jalaṃ prāpya sudurlabham |
nityanaimittikaṃ karma cakāra vidhivattadā ||
4.24.28
tato vrīhīn yavāṃścaiva nīvārānapyanekadhā |
vāpayāmāsa tatraiva havanārthaṃ munīśvaraḥ ||
4.24.29
dhānyāni vividhānīha vṛkṣāśca vividhāstathā |
puṣpāṇi ca phalānyeva hyāsaṃstatrāpyanekaśaḥ ||
4.24.30
tacchrutvā ṛṣayaścānye tatrāyātāḥ sahasraśaḥ |
paśavaḥ pakṣiṇaścānye jīvāśca bahavo'gaman ||
4.24.31
tadvanaṃ sundaraṃ hyāsītpṛthivyāṃ maṇḍale param |
tadakṣayajalāyogādanāvṛṣṭirna duḥkhadā ||
4.24.32
ṛṣayo'pi vane tatra śubhakarmaparāyaṇāḥ |
vāsaṃ cakruraneke ca śiṣyabhāryāsutānvitāḥ ||
4.24.33
dhānyāni vāpayāmāsuḥ kālakramaṇahetave |
ānandastadvane hyāsītprabhāvādgautamasya ca ||
4.24.33.c1
iti śrīśivamahāpurāṇe caturthyāṃ koṭirudrasaṃhitāyāṃ tryambakeśvaramāhātmye gautamaprabhāvavarṇanaṃ nāma caturviṃśo'dhyāyaḥ ||
4.24.33.p2
śrīgaṇeśāya namaḥ ||
4.24.33.p3
śrīgaurīśaṅkarābhyāṃ namaḥ ||
4.24.33.p4
śrīśivamahāpurāṇam ||
4.24.33.p5
caturthī koṭirudrasaṃhitā
Other recensions (1)
- Śivapurāṇa (complete text) — Sanskrit
Linked texts (2)
- Mahāsubhāṣitasaṃgraha — Sanskrit
- Koṭirudrasaṃhitā — Sanskrit