Shivapurana 5.35: pacatriṃśo'dhyāyaḥ | manvantarakīrtane vaivasvatavarṇanam
Śivapurāṇa (complete text) 5.35
- Language
- Sanskrit
Contents
pacatriṃśo'dhyāyaḥ | manvantarakīrtane vaivasvatavarṇanam
5.35.1
sūta uvāca |
vivasvān kaśyapājjajñe dākṣāyaṇyāṃ mahāṛṣeḥ |
tasya bhāryābhavatsaṃjñā tvāṣṭrī devī sureṇukā ||
5.35.2
mune'sahiṣṇunā tena tejasā dussahena ca |
bhartṛrūpeṇa nātuṣyadrūpayauvanaśālinī ||
5.35.3
ādityasya hi tadrūpamasahiṣṇuḥ sutejasaḥ |
dahyamānā tadodvegamakarodvaravarṇinī ||
5.35.4
ṛṣe'syāṃ trīṇyapatyāni janayāmāsa bhāskaraḥ |
saṃjñāyāṃ tu manuḥ pūrvaṃ śrāddhadevaḥ prajāpatiḥ ||
5.35.5
yamaśca yamunā caiva yamalau sambabhūvatuḥ |
evaṃ hi trīṇyapatyāni tasyāṃ jātāni sūryataḥ ||
5.35.6
saṃvartulaṃ tu tadrūpaṃ dṛṣṭvā saṃjñā vivasvataḥ |
asahantī tataśchāyāmātmanaḥ sāsṛjacchubhām ||
5.35.7
māyāmayī tu sā saṃjñāmavocadbhaktitaḥ subhe |
kiṃ karomīha kāryaṃ te kathayasva śucismite ||
5.35.8
saṃjñovāca ahaṃ yāsyāmi bhadraṃ te mamaiva bhavanaṃ pituḥ |
tvayaitadbhavane satyaṃ vastavyaṃ nirvikārataḥ ||
5.35.9
imau me bālakau sādhū kanyā ceyaṃ sumadhyamā |
pālanīyāḥ sukhenaiva mama cedicchasi priyam ||
5.35.5.35.10
chāyovāca |
ākeśagrahaṇāddevi sahiṣye'haṃ suduṣkṛtam |
nākhyāsyāmi mataṃ tubhyaṃ gaccha devi yathāsukham ||
5.35.11
sūta uvāca |
ityuktā sā'gamaddevī vrīḍitā sannidhau pituḥ |
pitrā nirbhartsitā tatra niyuktā sā punaḥ punaḥ ||
5.35.12
agacchadvaḍavā bhūtvācchādya rūpaṃ tataḥ svakam |
kuruṃstadottarān prāpya nṛṇānyeva cacāra ha ||
5.35.13
saṃjñāṃ tāṃ tu ravirmatvā chāyāyāṃ susutaṃ tadā |
janayāmāsa sāvarṇiṃ manuṃ vai savitā kila ||
5.35.14
saṃjñānu prārthitā chāyā sā svaputre'pi nityaśaḥ |
cakārābhyadhikaṃ snehaṃ na tathā pūrvaje sute ||
5.35.15
manustasyākṣamattaṃ yamastaṃ naiva cakṣame |
sa saroṣastu bālyācca bhāvino'rthasya gauravāt ||
5.35.16
chāyāṃ santarjayāmāsa padā vaivasvato yamaḥ |
taṃ śaśāpa tataḥ krodhācchāyā tu kaluṣīkṛtā ||
5.35.17
caraṇaḥ patatāmeṣa taveti bhṛśaroṣataḥ |
yamastataḥ pituḥ sarvaṃ prāñjaliḥ pratyavedayat ||
5.35.18
bhṛśaṃ śāpabhayodvignaḥ saṃjñāvākyairviceṣṭitaḥ |
mātrā snehena sarveṣu vartitavyaṃ suteṣu vai ||
5.35.19
snehamasmāsvapākṛtya kanīyāṃsaṃ bibharti sā |
tasmānmayodyataḥ pādastadbhavān kṣantumarhati ||
5.35.5.35.20
śapto'hamasmi deveśa jananyā tapatāṃvara |
tava prasādāccaraṇo na patenmama gopate ||
5.35.21
savitovāca |
asaṃśayaṃ putra mahadbhaviṣyatyatra kāraṇam |
yena tvāmāviśatkrodho dharmajñaṃ satyavādinam ||
5.35.22
na śakyate tanmithyā vai kartuṃ mātṛvacastava |
kṛmayo māṃsamādāya gamiṣyanti mahītale ||
5.35.23
tadvākyaṃ bhavitā satyaṃ tvaṃ ca trātau bhaviṣyasi |
kuru tāta na sandehaṃ manaścāśvāsya svaṃ prabho ||
5.35.24
sūta uvāca |
ityuktvā tanayaṃ sūryo yamasaṃjñaṃ munīśvara |
ādityaścābravīttānttu chāyāṃ krodhasamanvitaḥ ||
5.35.25
sūrya uvāca |
he priye kumate caṇḍi kiṃ tvayācaritaṃ kila |
kintu me'bhyadhikaḥ sneha etadākhyātumarhasi ||
5.35.26
sūta uvāca |
sā ravervacanaṃ śrutvā yathātathyaṃ nyavedayat |
nirdagdhā kāmaraviṇā sāntvayāmāsa vai tadā ||
5.35.27
tasyāstad vacanaṃ śrutvā sūryā'gāttavaṣṭurantikam papraccha taṃ kva saṃjñeti tvaṣṭā sūryamathābravīt ||
5.35.28
tvaṣṭovāca |
tavātitejasā dagdhā idaṃ rūpaṃ na śobhate |
asahantī ca tatsaṃjñā vane vasati śādvale ||
5.35.29
ślāghyā yogabalopetā yogamāsādya gopate |
anukūlastu deveśa sandiśyātmamayaṃ matam ||
5.35.5.35.30
rūpaṃ nivartayāmyadya tava kāntaṃ karomyaham |
sūta uvāca |
tacchrutvāpagataḥ krodho mārtaṇḍasya vivasvataḥ ||
5.35.31
bhramimāropya tattejaḥ śātayāmāsa vai muniḥ |
tato vibhrājitaṃ rūpaṃ tejasā saṃvṛtena ca ||
5.35.32
kṛtaṃ kāntataraṃ rūpaṃ tvaṣṭrā tacchuśubhe tadā |
tato'dhiyogamāsthāya svāṃ bhāryāṃ hi dadarśa ha ||
5.35.33
adhṛṣyāṃ sarvabhūtānāṃ tejasā niyamena ca |
so'śvarūpaṃ samāsthāya gatvā tāṃ maithunecchayā ||
5.35.34
maithunāya viceṣṭantīṃ parapuṃso'bhiśaṅkayā |
mukhato nāsikāyāṃ tu śukraṃ tadvyadadhānmune ||
5.35.35
devau tataḥ prajāyetāmaśvinau bhiṣajāṃ varau |
nāsatyau tau ca dasrau ca smṛtau dvāvaśvināvapi ||
5.35.36
tāṃ tu kāntena rūpeṇa darśayāmāsa bhāskaraḥ |
ātmānaṃ sā tu taṃ dṛṣṭvā prahṛṣṭā patimādarāt ||
5.35.37
patyā tena gṛhaṃ prāgātsvaṃ satī muditānanā |
mumudāte'tha tau prītyā dampatī pūrvatodhikam ||
5.35.38
yamastu karmaṇā tena bhṛśaṃ pīḍitamānasaḥ |
dharmeṇa rañjayāmāsa dharmarāja imā prajāḥ ||
5.35.39
lebhe sa karmaṇā tena dharmarājo mahādyutiḥ |
pitṝṇāmādhipatyaṃ ca lokapālatvameva ca ||
5.35.5.35.40
manuḥ prajāpatistvāsītsāvarṇiḥ sa tapodhanaḥ |
bhāvyaḥ sa karmaṇā tena manoḥ sāvarṇike'ntare ||
5.35.41
merupṛṣṭhe tapo ghoramadyāpi carate prabhuḥ |
yavīyasī tayoryā tu yamī kanyā yaśasvinī ||
5.35.42
abhavatsā saricchreṣṭhā yamunā lokapā vanī |
manurityucyate loke sāvarṇiriti cocyate ||
5.35.43
ya idaṃ janma devānāṃ śṛṇuyāddhārayettu vā |
āpadaṃ prāpya mucyeta prāpnuyātsumahadyaśaḥ ||
5.35.43.c1
iti śrīśivamahāpurāṇe pañcamyāmumāsaṃhitāyāṃ manvantarakīrtane vaivasvatavarṇanaṃ nāma pacatriṃśo'dhyāyaḥ ||
5.35.43.p2
śrīgaṇeśāya namaḥ ||
5.35.43.p3
śrīgaurīśaṅkarābhyāṃ namaḥ ||
5.35.43.p4
śrīśivamahāpurāṇam ||
Linked texts (5)
- Critical edition (BORI) — Sanskrit
- Brahmapurāṇa — Vyāsa, Sanskrit
- Brahmāṇḍapurāṇa — Vyāsa, Sanskrit
- Vāyupurāṇa — Vyāsa, Sanskrit
- Vāmanapurāṇa — Vyāsa, Sanskrit