Shivapurana 5.47: saptacatvariṃśo'dhyāyaḥ | dhūmralocanacaṇḍamuṇḍaraktabījavadhaḥ
Śivapurāṇa (complete text) 5.47
- Language
- Sanskrit
Contents
- 5.47.66 — 4 parts
saptacatvariṃśo'dhyāyaḥ | dhūmralocanacaṇḍamuṇḍaraktabījavadhaḥ
5.47.1
ṛṣiruvāca |
āsīcchumbhāsuro daityo niśumbhaśca pratāpavān |
trailokyamojasākrāntaṃ bhrātṛbhyāṃ sacarācaram ||
5.47.2
tābhyāṃ prapīḍitā devā himavantaṃ samāyayuḥ |
jananīṃ sarvabhūtānāṃ kāmadātrīṃ vavandire ||
5.47.3
devā ūcuḥ |
jaya durge maheśāni jayātmīyajanapriye |
trailokyatrāṇakāriṇyai śivāyai te namo namaḥ ||
5.47.4
namo muktipradāyinyai parāmbāyai namo namaḥ |
namaḥ samastasaṃsārotpattisthityantakārike ||
5.47.5
kālikārūpasampanne namastārākṛte namaḥ |
chinnamastāsvarūpāyai śrīvidyāyai namo'stu te ||
5.47.6
bhuvaneśi namastubhyaṃ namaste bhairavākṛte |
namo'stu bagalāmukhyai dhūmāvatyai namo namaḥ ||
5.47.7
namastripurasundaryyai mātaṅgayai te namo namaḥ |
ajitāyai namastubhyaṃ vijayāyai namo namaḥ ||
5.47.8
jayāyai maṅgalāyai te vilāsinyai namo namaḥ |
dogdhrīrūpe namastubhyaṃ namo ghorākṛte'stu te ||
5.47.9
namo'parājitākāre nityākāre namo namaḥ |
śaraṇāgatapālinyai rudrāṇyai te namo namaḥ ||
5.47.10
namo vedāntavedyāyai namaste paramātmane |
anantakoṭibrahmāṇḍanāyikāyai namo namaḥ ||
5.47.11
iti devaiḥ stutā gaurī prasannā varadā śivā |
provāca tridaśānsarvānyuṣmābhiḥ stūyate'tra kā ||
5.47.12
tato gaurītanorekā prādurāsītkumārikā |
sovāca miṣatāṃ teṣāṃ śivaśaktiṃ parādarāt ||
5.47.13
stotraṃ me kriyate mātaḥ samastaiḥ svargavāsibhiḥ |
niśumbhaśumbhadaityābhyāṃ prabalābhyāṃ prapīḍitaiḥ ||
5.47.14
śarīrakośādyattasyā nirgatā tena kauśikī |
nāmnā sā gīyate sākṣācchumbhāsuranibarhiṇī ||
5.47.15
caivogratārikā proktā mahogratārikāpi ca |
prādurbhūtā yataḥ sā vai mātaṅgītyucyate bhuvi ||
5.47.16
babhāṣe nikhilāndevānyūyaṃ tiṣṭhata nirbhayāḥ |
kāryaṃ vaḥ sādhayiṣyāmi svatantrāhaṃ vināśrayam ||
5.47.17
ityuktvā sā tadā devī tarasāntarhitābhavat |
caṇḍamuṇḍau tu tāṃ devīmadrāṣṭāṃ sevakau tayoḥ ||
5.47.18
dṛṣṭvā manoharaṃ tasyā rūpaṃ netrasukhāvaham |
petatustau dharāmadhye naṣṭasaṃjñau vimohitau ||
5.47.19
gatvā vyājahratuḥ sarvaṃ rājñe vṛttāntamāditaḥ |
dṛṣṭā kācinmayāpūrvā nārī rājanmanoharā ||
5.47.20
himavacchikhare ramye saṃsthitā siṃhavāhinī |
samantāddevakanyābhiḥ sevitā baddhapāṇibhiḥ ||
5.47.21
kurute pādasaṃvāhaṃ kācitsaṃskurute kacān |
pāṇisaṃvāhanaṃ kācitkācinnetrāñjanaṃ nyadhāt ||
5.47.22
kācid gṛhītvā hastenādarśaṃ darśayate mukham |
nāgavallīṃ dadātyekā lavaṅgailādisaṃyutām ||
5.47.23
patadgrahaṃ kare kṛtvā sthitā kācitsakhī puraḥ |
bhūṣayatyakhilāṅgāni kācidbhūṣāmbarādibhiḥ ||
5.47.24
kadalīstambhajaṅghoruḥ kīranāsāhidorlatā |
raṇanmañjīracaraṇā ramyamekhalayā yutā ||
5.47.25
lasatkastūrikāmodamuktāhāracalastanī |
graiveyakalasadgrīvā lalantī dāmamaṇḍitā ||
5.47.26
ardhacandradharā devī maṇikuṇḍaladhāriṇī |
ramyaveṇirviśālākṣī locanatrayabhūṣitā ||
5.47.27
sākṣarā mālikopetā pāṇirājitakaṅkaṇā |
svarṇormikāṅgulirbhrājatpārihāryalasatkarā ||
5.47.28
śubhravastrāvṛtā gaurī padmāsanavirājitā |
kāśmīrabindutilakā candrālaṅkṛtamastakā ||
5.47.29
taḍiddyutirmahāmūlyāmbaracolonnamatkucā |
bhujairaṣṭābhiruttuṅgairdhārayantī varāyudhān ||
5.47.30
tādṛśī nāsurī nāgī na gandharvī na dānavī |
vidyate triṣu lokeṣu yādṛśī sā manoramā ||
5.47.31
tasmātsambhogayogyatvaṃ tasyāstvayyeva śobhate |
nārīratnaṃ yataḥ sā vai puṃratnaṃ ca bhavānprabho ||
5.47.32
ityuktaṃ caṇḍamuṇḍābhyāṃ niśamya sa mahāsuraḥ |
dūtaṃ sugrīvanāmānaṃ preṣayāmāsa tāṃ prati ||
5.47.33
gaccha dūta tuṣārādrau tatrāste kāpi sundarī |
sā netavyā prayatnena kathayitvā vaco mama ||
5.47.34
iti vijñāpitastena sugrīvo dānavottamaḥ |
gatvā himācalaṃ prāha jagadambāṃ maheśvarīm ||
5.47.35
dūta uvāca |
devi śumbhāsuro daityo niśumbhastasya cānujaḥ |
vikhyātastriṣu lokeṣu mahābalaparākramaḥ ||
5.47.36
cāro'haṃ preṣitastena sannidhiṃ te samāgamam |
sa yajjagau sureśāni tatsamākarṇayādhunā ||
5.47.37
indrādīnsamare jitvā teṣāṃ ratnānyapāharam |
devabhāgaṃ svayaṃ bhuñje yāge dattaṃ surādibhiḥ ||
5.47.38
strīratnaṃ tvāmahaṃ manye sarvaratnoparisthitam |
sā tvaṃ mamānujaṃ māṃ vā bhajatātkāmajai rasaiḥ ||
5.47.39
iti dūtoktamākarṇya vacanaṃ śumbhabhāṣitam |
jagāda sā mahāmāyā bhūteśaprāṇavallabhā ||
5.47.40
devyuvāca |
satyaṃ vadasi bho dūta nānṛtaṃ kiñciducyate |
paraṃ tvekā kṛtā pūrvaṃ pratijñā tāṃ nibodha me ||
5.47.41
yo me darpaṃ vidhunute yo māṃ jayati saṅgare |
utsahe tamahaṃ kartuṃ patiṃ nānyamiti dhruvam ||
5.47.42
sa tvaṃ kathaya śumbhāya niśumbhāya vaco mama |
yathā yuktaṃ bhavedevaṃ vidadhātu tathātra saḥ ||
5.47.43
itthaṃ devīvacaḥ śrutvā sugrīvo nāma dānavaḥ |
rājñe vijñāpayāmāsa gatvā tatra savistaram ||
5.47.44
atha dūtoktamākarṇya śumbho bhairavaśāsanaḥ |
dhūmrākṣaṃ prāha sakrodhaḥ senānyaṃ balināṃ varam ||
5.47.45
he dhūmrākṣa tuṣārādrau vartate kāpi sundarī |
tāmānaya drutaṃ gatvā yathā yāsyati sātra vai ||
5.47.46
tasyā ānayane bhītirna kāryāsurasattama |
yuddhaṃ kāryaṃ prayatnena yadi sā yoddhumicchati ||
5.47.47
evaṃ vijñāpito daityo dhūmralocanasaṃjñakaḥ |
gatvā himācalaṃ prāha bhuvaneśīmumāṃśajām ||
5.47.48
bharturmamāntikaṃ gaccha no cettvāṃ ghātayāmyaham |
puṣṭyāsurāṇāṃ sahitaḥ sahasrāṇāṃ nitambini ||
5.47.49
devyuvāca |
daityarāṭ preṣito vīra haṃsi cetkiṃ karomi te |
parantvasādhyaṃ gamanaṃ manye saṅgrāmamantarā ||
5.47.50
ityuktastāmanvadhāvaddānavo dhūmralocanaḥ |
huṅkāroccāraṇenaiva taṃ dadāha maheśvarī ||
5.47.51
tataḥ prabhṛti sā devī dhūmāvatyucyate bhuvi |
ārādhitā svabhaktānāṃ śatruvarganikartinī ||
5.47.52
dhūmrākṣe nihate devyā vāhanenātikopinā |
carvitāstadgaṇāḥ sarve'palāyantāvaśeṣitāḥ ||
5.47.53
itthaṃ devyā hataṃ daityaṃ śrutvā śumbhaḥ pratāpavān |
cakāra bahulaṃ kopaṃ sandaṣṭauṣṭhapuṭadvayaḥ ||
5.47.54
caṇḍaṃ muṇḍaṃ raktabījaṃ praiṣayatkramato'surān |
te'pi cājñāpitā daityā yayuryatrāmbikā sthitā ||
5.47.55
siṃhārūḍhā bhagavatīmaṇimādibhirāśritām |
bhāsayantīṃ diśo bhāsā dṛṣṭvocurdānavarṣabhāḥ ||
5.47.56
he devi tarasā mūlaṃ yāhi śumbhaniśumbhayoḥ |
anyathā ghātayiṣyāmaḥ sagaṇāṃ tvāṃ savāhanām ||
5.47.57
vṛṇīṣva taṃ patiṃ vāme lokapālādibhiḥ stutam |
prapatsyase mahānandaṃ devānāmapi durlabham ||
5.47.58
ityuktamākalayyāmbā smayitvā parameśvarī |
udājahāra sā devī sūnṛtaṃ rasavadvacaḥ ||
5.47.59
devyuvāca |
advitīyo maheśānaḥ parabrahma sadāśivaḥ |
yattattvaṃ na vidurvedā viṣṇvādīnāṃ ca kā kathā ||
5.47.60
tasyāhaṃ prakṛtiḥ sūkṣmā kathamanyaṃ patiṃ vṛṇe |
siṃhī kāmāturā naiva jambukaṃ vṛṇute kvacit ||
5.47.61
kareṇurgardabhaṃ naiva dvīpinī śaśakaṃ na vā |
mṛṣā vadata bho daityo mṛtyuvyālaniyantritāḥ ||
5.47.62
yūyaṃ prayāta pātālaṃ yudhyadhvaṃ śaktirasti cet |
iti krodhakaraṃ vākyaṃ śrutvocuste parasparam ||
5.47.63
abalāṃ manasi jñātvā na hanmo bhavatīṃ vayam |
atho sthiraihi pañcāsye yuddhecchā mānase'sti cet ||
5.47.64
teṣāmevaṃ vivadatāṃ kalahaḥ samavardhata |
vavṛṣuḥ samare bāṇā ubhayordalayoḥ śitāḥ ||
5.47.65
evaṃ taiḥ samaraṃ kṛtvā līlayā parameśvarī |
jaghāna caṇḍamuṇḍābhyāṃ raktabījaṃ mahāsuram ||
5.47.66
dveṣabuddhiṃ vidhāyāpi tridaśārātayo'pyamī |
ante prāpanparaṃ lokaṃ yam̐llokaṃ yānti tajjanāḥ ||
5.47.66.c1
iti śrīśivamahāpurāṇe pañcamyāmumāsaṃhitāyāṃ dhūmralocanacaṇḍamuṇḍaraktabījavadho nāma saptacatvāriṃśo'dhyāyaḥ ||
5.47.66.p2
śrīgaṇeśāya namaḥ ||
5.47.66.p3
śrīgaurīśaṅkarābhyāṃ namaḥ ||
5.47.66.p4
śrīśivamahāpurāṇam ||