Shivapurana 5.6: ṣaṣṭho'dhyāyaḥ | pāpabhedavarṇanam
Śivapurāṇa (complete text) 5.6
- Language
- Sanskrit
Contents
- 5.6.58 — 4 parts
ṣaṣṭho'dhyāyaḥ | pāpabhedavarṇanam
5.6.1
sanatkumāra uvāca |
dvijadravyāpaharaṇamapi dāyavyatikramaḥ |
atimāno'tikopaśca dāmbhikatvaṃ kṛtaghnatā ||
5.6.2
atyantaviṣayāsaktiḥ kārpaṇyaṃ sādhumatsaram |
paradārābhigamanaṃ sādhukanyāsu dūṣaṇam ||
5.6.3
parivittiḥ parivettā yayā ca parividyate |
tayordānaṃ ca kanyāyāstayoreva ca yājanam ||
5.6.4
śivāśramatarūṇāṃ ca puṣpārāmavināśanam |
yaḥ pīḍāmāśramasthānāmācaredalpikāmapi ||
5.6.5
sabhṛtyaparivārasya paśudhānyadhanasya ca |
kupyadhānyapaśusteyamapāṃ vyāpāvanaṃ tathā ||
5.6.6
yajñārāmataḍāgānāṃ dārāpatyasya vikrayam |
tīrthayātropavāsānāṃ vratopanayakarmiṇām ||
5.6.7
strīdhanānyupajīvanti strībhiratyantanirjitāḥ |
arakṣaṇaṃ ca nārīṇāṃ māyayā strīniṣevaṇam ||
5.6.8
kālāgatāpradānaṃ ca dhānyavṛddhyupasevanam |
ninditācca dhanādānaṃ paṇyānāṃ kūṭajīvanam ||
5.6.9
viṣamāraṇamantrāṇāṃ satataṃ vṛṣavāhanam |
uccāṭanābhicāraṃ ca dhānyādānaṃ bhiṣakkriyā ||
5.6.10
jihvākāmopabhogārthaṃ yasyārambhaḥ sukarmasu |
mūlenādhyāpako nityaṃ vedajñānādikaṃ ca yat ||
5.6.11
brāhmyādivratasantyāgaścānyācāraniṣevaṇam |
asacchāstrādhigamanaṃ śuṣkatarkāvalambanam ||
5.6.12
devāgnigurusādhūnāṃ nindā yā brāhmaṇasya ca |
pratyakṣaṃ vā parokṣaṃ vā rājñāṃ maṇḍalināmapi ||
5.6.13
utsannapitṛdevejyāḥ svakarmatyāginaśca ye |
duḥśīlā nāstikāḥ pāpāḥ sadā vāsatyavādinaḥ ||
5.6.14
parvakāle divā vāpsu viyonau paśuyoniṣu |
rajasvalāyā yonau ca maithunaṃ yaḥ samācaret ||
5.6.15
strīputramitrasamprāpte āśācchedakarāśca ye |
janasyāpriyavaktāraḥ krūrāḥ samayabhedinaḥ ||
5.6.16
bhettā taḍāgakūpānāṃ vikratāro rasasya ca |
ekapaṅktisthitānāṃ ca pākabhedaṃ karoti yaḥ ||
5.6.17
ityetaiḥ strīnarāḥ pāpairupapātakinaḥ smṛtāḥ |
yuktā ebhistathānye'pi śṛṇu tāṃstu bravīmi te ||
5.6.18
ye gobrāhmaṇakanyānāṃ svāmimitratapasvinām |
vināśayanti kāryāṇi te narā nārakāḥ smṛtāḥ ||
5.6.19
parastriyābhitapyante ye paradravyasūcakāḥ |
paradravyaharā nityaṃ taulamithyānusārakāḥ ||
5.6.20
dvijaduḥkhakarā ye ca prahāraṃ coddharanti ye |
sevante tu dvijāḥ śūdrāṃ surāṃ badhnanti kāmataḥ ||
5.6.21
ye pāpaniratāḥ krūrāḥ ye'pi hiṃsāpriyā narāḥ |
vṛttyarthaṃ ye'pi kurvanti dānayajñādikāḥ kriyāḥ ||
5.6.22
goṣṭhāgnijalarathyāsu tarucchāyānageṣu ca |
tyajanti ye purīṣādyānārāmāyataneṣu ca ||
5.6.23
lajjāśramaprāsādeṣu madyapānaratāśca ye |
kṛtakelibhujaṅgāśca randhrānveṣaṇatatparāḥ ||
5.6.24
vaṃśeṣṭakāśilākāṣṭhaiḥ śṛṅgaiḥ śaṅkubhireva ca |
ye mārgamanurundhanti parasīmāṃ haranti ye ||
5.6.25
kūṭaśāsanakartāraḥ kūṭakarmakriyāratāḥ |
kūṭapākānnavastrāṇāṃ kūṭasaṃvyavahāriṇaḥ ||
5.6.26
dhanuṣaḥ śastraśalyānāṃ kartā yaḥ krayavikrayī |
nirdayo'tīva bhṛtyeṣu paśūnāṃ damanaśca yaḥ ||
5.6.27
mithyā pravadato vāca ākarṇayati yaḥ śanaiḥ |
svāmimitragurudrohī māyāvī capalaḥ śaṭhaḥ ||
5.6.28
ye bhāryāputramitrāṇi bālavṛddhakṛśāturān |
bhṛtyānatithibandhūṃśca tyaktvāśnanti bubhukṣitān ||
5.6.29
yaḥ svayaṃ miṣṭamaśnāti viprebhyo na prayacchati |
vṛthāpākaḥ sa vijñeyo brahmavādiṣu garhitaḥ ||
5.6.30
niyamān svayamādāya ye tyajantyajitendriyāḥ |
pravrajyāvāsitā ye ca harasyāsyaprabhedakāḥ ||
5.6.31
ye tāḍayanti gāṃ krūrā damayante muhurmuhuḥ |
durbalānye na puṣṇanti satataṃ ye tyajanti ca ||
5.6.32
pīḍayantyatibhāreṇāsahantaṃ vāhayanti ca |
yojayantyakṛtāhārānna vimuñcanti saṃyatān ||
5.6.33
ye bhārakṣatarogārtān govṛṣāṃśca kṣudhāturān |
na pālayanti yatnena goghnāste nārakāḥ smṛtāḥ ||
5.6.34
vṛṣāṇāṃ vṛṣaṇānye ca pāpiṣṭhā gālayanti ca |
vāhayanti ca gāṃ vandhyāṃ mahānārakino narāḥ ||
5.6.35
āśayā samanuprāptān kṣuttṛṣṇāśramakarśitān |
atithīṃśca tathānāthān svatantrān gṛhamāgatān ||
5.6.36
annābhilāṣān dīnānvā bālavṛddhakṛśāturān |
nānukampanti ye mūḍhāste yānti narakārṇavam ||
5.6.37
gṛheṣvarthā nivartante śmaśānādapi bāndhavāḥ |
sukṛtaṃ duṣkṛtaṃ caiva gacchantamanugacchati ||
5.6.38
ajāviko māhiṣikaḥ sāmudro vṛṣalīpatiḥ |
śūdravatkṣatravṛttiśca nārakī syād dvijādhamaḥ ||
5.6.39
śilpinaḥ kāravo vaidyā hemakārā nṛpadhvajāḥ |
bhṛtakāḥ kūṭasaṃyuktāḥ sarve te nārakāḥ smṛtāḥ ||
5.6.40
yaścocitamatikramya svecchayaivāharetkaram |
narake pacyate so'pi yo'pi daṇḍarucirnaraḥ ||
5.6.41
utkocakai rucikrītaistaskaraiśca prapīḍyate |
yasya rājñaḥ prajā rāṣṭre pacyate narakeṣu saḥ ||
5.6.42
ye dvijāḥ parigṛhṇanti nṛpasyānyāyavartinaḥ |
te prayānti tu ghoreṣu narakeṣu na saṃśayaḥ ||
5.6.43
anyāyātsamupādāya dvijebhyo yaḥ prayacchati |
prajābhyaḥ pacyate so'pi narakeṣu nṛpo yathā ||
5.6.44
pāradārikacaurāṇāṃ caṇḍānāṃ vidyate tvagham |
paradāraratasyāpi rājño bhavati nityaśaḥ ||
5.6.45
acauraṃ cauravatpaśyeccauraṃ vācaurarūpiṇam |
avicārya nṛpastasmād ghātayannarakaṃ vrajet ||
5.6.46
ghṛtatailānnapānāni madhumāṃsasurāsavam |
guḍekṣuśākadugdhāni dadhimūlaphalāni ca ||
5.6.47
tṛṇaṃ kāṣṭhaṃ patrapuṣpamauṣadhaṃ cātmabhojanam |
upānatchatraśakaṭamāsanaṃ ca kamaṇḍalum ||
5.6.48
tāmrasīsatrapuḥ śastraṃ śaṅkhādyaṃ ca jalodbhavam |
vādyaṃ ca vaiṇavaṃ cānyadgṛhopaskaraṇāni ca ||
5.6.49
aurṇṇakārpāsakauśeyapaṭṭasūtrodbhavāni ca |
sthūlasūkṣmāṇi vastrāṇi ye lobhāddhi haranti ca ||
5.6.50
evamādīni cānyāni dravyāṇi vividhāni ca |
narakeṣu dhruvaṃ yānti cāpahṛtyālpakāni ca ||
5.6.51
tadvā yadvā paradravyamapi sarṣapamātrakam |
apahṛtya narā yānti narakaṃ nātra saṃśayaḥ ||
5.6.52
evamādyairnaraḥ pāpairutkrāntisamanantaram |
śarīrayātanārthāya sarvākāramavāpnuyāt ||
5.6.53
yamalokaṃ vrajantyete śarīreṇa yamājñayā |
yamadūtairmahāghorairnīyamānāḥ suduḥkhitāḥ ||
5.6.54
devatiryaṅmanuṣyāṇāmadharmaniratātmanām |
dharmarājaḥ smṛtaḥ śāstā sughorairvividhairvadhaiḥ ||
5.6.55
niyamācārayuktānāṃ pramādātskhalitātmanām |
prāyaścittairguruḥ śāstā na budhairiṣyate yamaḥ ||
5.6.56
pāradārikacaurāṇāmanyāyavyavahāriṇām |
nṛpatiḥ śāsakaḥ proktaḥ pracchannānāṃ sa dharmmarāṭ ||
5.6.57
tasmāt kṛtasya pāpasya prāyaścittaṃ samācaret |
nābhuktasyānyathā nāśaḥ kalpakoṭiśatairapi ||
5.6.58
yaḥ karoti svayaṃ karma kārayeccānumodayet |
kāyena manasā vācā tasya pāpagatiḥ phalam ||
5.6.58.c1
iti śrīśivamahāpurāṇe pañcamyāmumāsaṃhitāyāṃ pāpabhedavarṇanaṃ nāma ṣaṣṭho'dhyāyaḥ ||
5.6.58.p2
śrīgaṇeśāya namaḥ ||
5.6.58.p3
śrīgaurīśaṅkarābhyāṃ namaḥ ||
5.6.58.p4
śrīśivamahāpurāṇam ||
Linked texts (2)
- Anādivīraśaivasārasaṃgraha — Sanskrit
- Śivadharmottara (another edition) — Sanskrit