Pramāṇa · Search · About · API

Shivapurana 7.1.19: ekonaviṃśo'dhyāyaḥ | vīrabhadrotpattivarṇanam

Śivapurāṇa (complete text) 7.1.19

Language
Sanskrit

Contents

ekonaviṃśo'dhyāyaḥ | vīrabhadrotpattivarṇanam

7.1.19.1

ṛṣaya ūcuḥ |
kathaṃ dakṣasya dharmārthaṃ pravṛttasya durātmanaḥ |
maheśaḥ kṛtavān vighnametadicchāma veditum ||

7.1.19.2

vāyuruvāca |
viśvasya jagato māturapi devyāstapobalāt |
pitṛbhāvamupāgamya mudite himavadgirau ||

7.1.19.3

deve'pi tatkṛtodvāhe himavacchikharālaye |
saṅkrīḍati tayā sārddhaṃ kāle bahutare gate ||

7.1.19.4

vaivasvate'ntare prāpte dakṣaḥ prācetasaḥ svayam |
aśvamedhena yajñena yakṣyamāṇo'nvapadyata ||

7.1.19.5

tato himavataḥ pṛṣṭhe dakṣo vai yajñamāharat |
gaṅgādvāre śubhe deśe ṛṣisiddhaniṣevite ||

7.1.19.6

tasya tasminmakhe devāḥ sarve śakrapurogamāḥ |
gamanāya samāgamya buddhimāpedire tadā ||

7.1.19.7

ādityā vasavo rudrāḥ sādhyāḥ saha marudgaṇaiḥ |
ūṣmapāḥ somapāścaiva ājyapā dhūmapāstathā ||

7.1.19.8

aśvinau pitaraścaiva tathā cānye maharṣayaḥ |
viṣṇunā sahitāḥ sarve svāgatā yajñabhāginaḥ ||

7.1.19.9

dṛṣṭvā devakulaṃ sarvamīśvareṇa vinā gatam |
dadhīco manyunāviṣṭo dakṣamevamabhāṣata ||

7.1.19.10

dadhīca uvāca |
apyapūjye caiva pūjā pūjyānāṃ cāpyapūjane |
naraḥ pāpamavāpnoti mahadvai nātra saṃśayaḥ ||

7.1.19.11

asatāṃ sammatiryatra satāmavamatistathā |
daṇḍo devakṛtastatra sadyaḥ patati dāruṇaḥ ||

7.1.19.12

evamuktvā tu viprarṣiḥ punardakṣamabhāṣata |
pūjyaṃ tu paśubhartāraṃ kasmānnārcayase prabhum ||

7.1.19.13

dakṣa uvāca |
santi me bahavo rudrāḥ śūlahastāḥ kapardinaḥ |
ekādaśāvasthitā ye nānyaṃ vedmi maheśvaram ||

7.1.19.14

dadhīca uvāca |
kimebhiramarairanyaiḥ pūjitairadhvare phalam |
rājā cedadhvarasyāsya na rudraḥ pūjyate tvayā ||

7.1.19.15

brahmaviṣṇumaheśānāṃ sraṣṭā yaḥ prabhuravyayaḥ |
brahmādayaḥ piśācāntā yasya kaiṅkaryavādinaḥ ||

7.1.19.16

prakṛtīnāṃ paraścaiva puruṣasya ca yaḥ paraḥ |
cintyate yogavidvadbhirṛṣibhistattvadarśibhiḥ ||

7.1.19.17

akṣaraṃ paramaṃ brahma hyasacca sadasacca yat |
anādimadhyanidhanamapratarkyaṃ sanātanam ||

7.1.19.18

yaḥ sraṣṭā caiva saṃhartā bhartā caiva maheśvaraḥ |
tasmādanyaṃ na paśyāmi śaṅkarātmānamadhvare ||

7.1.19.19

dakṣa uvāca |
etanmakheśasya suvarṇapātre haviḥ samastaṃ vidhimantrapūtam |
viṣṇornayāmyapratimasya bhāgaṃ prabhorvibhajyāhavanīyamadya ||

7.1.19.20

dadhīca uvāca |
yasmānnārādhito rudraḥ sarvadeveśvareśvaraḥ |
tasmāddakṣa tavāśeṣo yajño'yaṃ na bhaviṣyati ||

7.1.19.21

ityuktvā vacanaṃ kruddho dadhīco munisattamaḥ |
nirgamya ca tato deśājjagāma svakamāśramam ||

7.1.19.22

nirgate'pi munau tasmindevā dakṣaṃ na tatyajuḥ |
avaśyamanubhāvitvādanarthasya tu bhāvinaḥ ||

7.1.19.23

etasminneva kāle tu jñātvaitatsarvamīśvarāt |
dagdhuṃ dakṣādhvaraṃ viprā devī devamacodayat ||

7.1.19.24

devyā sañcodito devo dakṣādhvarajighāṃsayā |
sasarja sahasā vīraṃ vīrabhadraṃ gaṇeśvaram ||

7.1.19.25

sahasravadanaṃ devaṃ sahasrakamalekṣaṇam |
sahasramudgaradharaṃ sahasraśarapāṇikam ||

7.1.19.26

śūlaṭaṅkagadāhastaṃ dīptakārmukadhāriṇam |
cakravajradharaṃ ghoraṃ candrārddhakṛtaśekharam ||

7.1.19.27

kuliśodyotitakaraṃ taḍijjvalitamūrddhajam |
daṃṣṭrākarālaṃ bibhrāṇaṃ mahāvaktraṃ mahodaram ||

7.1.19.28

vidyujjihvaṃ pralamboṣṭhaṃ meghasāgaraniḥsvanam |
vasānaṃ carma vaiyāghraṃ mahadrudhiranisravam ||

7.1.19.29

gaṇḍadvitayasaṃsṛṣṭamaṇḍalīkṛtakuṇḍalam |
varāmaraśiromālāvalīkalitaśekharam ||

7.1.19.30

raṇannūpurakeyūramahākanakabhūṣitam |
ratnasañcayasandīptaṃ tārahārāvṛtorasam ||

7.1.19.31

mahāśarabhaśārdūlasiṃhaiḥ sadṛśavikramam |
praśastamattamātaṅgasamānagamanālasam ||

7.1.19.32

śaṅkhacāmarakundendumṛṇālasadṛśaprabham |
satuṣāramivādrīndraṃ sākṣājjaṅgamatāṃ gatam ||

7.1.19.33

jvālāmālāparikṣiptaṃ dīptamauktikabhūṣaṇam |
tejasā caiva dīvyantaṃ yugānta iva pāvakam ||

7.1.19.34

sa jānubhyāṃ mahīṃ gatvā praṇataḥ prāñjalistataḥ |
pārśvato devadevasya paryatiṣṭhad gaṇeśvaraḥ ||

7.1.19.35

manyunā cāsṛjadbhadrāṃ bhadrakālīṃ maheśvarīm |
ātmanaḥ karmasākṣitve tena gantuṃ sahaiva tu ||

7.1.19.36

taṃ dṛṣṭvāvasthitaṃ vīrabhadraṃ kālāgnisannibham |
bhadrayā sahitaṃ prāha bhadramastviti śaṅkaraḥ ||

7.1.19.37

sa ca vijñāpayāmāsa saha devyā maheśvaram |
ājñāpaya mahādeva kiṃ kāryaṃ karavāṇyaham ||

7.1.19.38

tatastripurahā prāha haimavatyāḥ priyecchayā |
vīrabhadraṃ mahābāhuṃ vācā vipulanādayā ||

7.1.19.39

mahādeva uvāca |
prācetasasya dakṣasya yajñaṃ sadyo vināśaya |
bhadrakālyā sahāsi tvametatkṛtyaṃ gaṇeśvara ||

7.1.19.40

ahamapyanayā sārddhaṃ raibhyāśramasapīpataḥ |
sthitvā vīkṣe gaṇeśāna vikramaṃ tava duḥsaham ||

7.1.19.41

vṛkṣāḥ kanakhale ye tu gaṅgādvārasamīpagāḥ |
suvarṇaśṛṅgasya girermerumandarasannibhāḥ ||

7.1.19.42

tasminpradeśe dakṣasya yujñaḥ samprati vartate |
sahasā tasya yajñasya vighātaṃ kuru mā ciram ||

7.1.19.43

ityukte sati devena devī himagirīndrajā |
bhadraṃ bhadrāṃ ca samprekṣya vatsaṃ dhenurivaurasam ||

7.1.19.44

āliṅgya ca samāghrāya mūrdhni ṣaḍvadanaṃ yathā |
sasmitā vacanaṃ prāha madhuraṃ madhuraṃ svayam ||

7.1.19.45

devyuvāca |
vatsa bhadra mahābhāga mahābalaparākrama |
matpriyārthaṃ tvamutpanno mama manyuṃ pramārjaya ||

7.1.19.46

yajñeśvaramanāhūya yajñakarmarato'bhavat |
dakṣaṃ vaireṇa taṃ tasmādbhindhi yajñaṃ gaṇeśvara ||

7.1.19.47

yajñalakṣmīmalakṣmīṃ tvaṃ bhadra kṛtvā mamājñayā |
yajamānaṃ ca taṃ hatvā vatsa hiṃsaya bhadrayā ||

7.1.19.48

aśeṣāmiva tāmājñāṃ śivayościtrakṛtyayoḥ |
mūrdhni kṛtvā namaskṛtya bhadro gantuṃ pracakrame ||

7.1.19.49

athaiṣa bhagavānkruddhaḥ pretāvāsakṛtālayaḥ |
vīrabhadro mahādevo devyā manyupramārjakaḥ ||

7.1.19.50

sasarja romakūpebhyo romajākhyān gaṇeśvarān |
dakṣiṇādbhujadeśāttu śatakoṭigaṇeśvarān ||

7.1.19.51

pādāttathorudeśācca pṛṣṭhātpārśvānmukhādgalāt |
guhyād gulphācchiromadhyātkaṇṭhādāsyāttathodarāt ||

7.1.19.52

tadā gaṇeśvarairbhadrairbhadratulyaparākramaiḥ |
sañchāditamabhūtsarvaṃ sākāśavivaraṃ jagat ||

7.1.19.53

sarve sahasrahastāste sahasrāyudhapāṇayaḥ |
rudrasyānucarāḥ sarve sarve rudrasamaprabhāḥ ||

7.1.19.54

śūlaśaktigadāhastāṣṭaṅkopalaśilādharāḥ |
kālāgnirudrasadṛśāstrinetrāśca jaṭādharāḥ ||

7.1.19.55

nipeturbhṛśamākāśe śataśaḥ siṃhavāhanāḥ |
vineduśca mahānādāñjaladā iva bhadrajāḥ ||

7.1.19.56

tairbhadrairbhagavān bhadrastathā parivṛto babhau |
kālānalaśatairyukto yathānte kālabhairavaḥ ||

7.1.19.57

teṣāṃ madhye samāruhya vṛṣendraṃ vṛṣabhadhvajaḥ |
jagāma bhagavān bhadraḥ śubhramabhraṃ yathā bhavaḥ ||

7.1.19.58

tasminvṛṣabhamārūḍhe bhadre tu bhasitaprabhaḥ |
babhāra mauktikaṃ chatraṃ gṛhītasitacāmaraḥ ||

7.1.19.59

sa tadā śuśubhe pārśve bhadrasya bhasitaprabhaḥ |
bhagavāniva śailendraḥ pārśve viśvajagadguroḥ ||

7.1.19.60

so'pi tena babhau bhadraḥ śvetacāmarapāṇinā |
bālasomena saumyena yathā śūlavarāyudhaḥ ||

7.1.19.61

dadhmau śaṅkhaṃ sitaṃ bhadraṃ bhadrasya purataḥ śubham |
bhānukampo mahātejā hemaratnairalaṅkṛtaḥ ||

7.1.19.62

devadundubhayo nedurdivyasaṅkulaniḥsvanāḥ |
vavṛṣuḥ śataśo mūrdhni puṣpavarṣaṃ balāhakāḥ ||

7.1.19.63

phullānāṃ madhugarbhāṇāṃ puṣpāṇāṃ gandhabandhavaḥ |
mārgānukūlasaṃvāhā vavuśca pathi mārutāḥ ||

7.1.19.64

tato gaṇeśvarāḥ sarve mattā yuddhabaloddhatāḥ |
nanṛturmumudurnedurjahasurjagadurjaguḥ ||

7.1.19.65

tadā bhadragaṇāntaḥstho babhau bhadraḥ sabhadrayā |
yathā rudragaṇāntaḥ sthastryambako'mbikayā saha ||

7.1.19.66

tatkṣaṇādeva dakṣasya yajñavāṭaṃ hiraṇmayam |
praviveśa mahābāhurvīrabhadro mahānugaḥ ||

7.1.19.67

tatastu dakṣapratipāditasya kratupradhānasya gaṇapradhānaḥ |
prayogabhūmiṃ praviveśa bhadro rudro yathānte bhuvanaṃ didhakṣuḥ ||

7.1.19.67.c1

iti śrīśivamahāpurāṇe saptamyāṃ vāyavīyasaṃhitāyāṃ pūrvakhaṇḍe vīrabhadrotpattivarṇanaṃ nāmaikonaviṃśo'dhyāyaḥ ||

7.1.19.67.p2

śrīgaṇeśāya namaḥ ||

7.1.19.67.p3

śrīgaurīśaṅkarābhyāṃ namaḥ ||

7.1.19.67.p4

śrīśivamahāpurāṇam ||

Other recensions (1)

Linked texts (1)