Pramāṇa · Search · About · API

Shivapurana 7.2.6: ṣaṣṭho'dhyāyaḥ | śivatattvavarṇanam

Śivapurāṇa (complete text) 7.2.6

Language
Sanskrit

Contents

ṣaṣṭho'dhyāyaḥ | śivatattvavarṇanam

7.2.6.1

upamanyuruvāca |
na śivasyāṇavo bandhaḥ kāryo māyeya eva vā |
prākṛto vātha boddhā vā hyahaṅkārātmakastathā ||

7.2.6.2

naivāsya mānaso bandho na caitto nendriyātmakaḥ |
na ca tanmātrabandho'pi bhūtabandho na kaścana ||

7.2.6.3

na ca kālaḥ kalā caiva nāvidyā niyatistathā |
na rāgo na ca vidveṣaḥ śambhoramitatejasaḥ ||

7.2.6.4

na cāstyabhiniveśo'sya kuśalākuśalānyapi |
karmāṇi tadvipākaśca sukhaduḥkhe ca tatphale ||

7.2.6.5

āśayairnāpi sambandhaḥ saṃskāraiḥ karmaṇāmapi |
bhogaiśca bhogasaṃskāraiḥ kālatritayagocaraiḥ ||

7.2.6.6

na tasya kāraṇaṃ kartā nādirantastathāntaram |
na karma karaṇaṃ vāpi nākāryaṃ kāryameva ca ||

7.2.6.7

nāsya bandhurabandhurvā niyantā prerako'pi vā |
na patirna gurustrātā nādhiko na samastathā ||

7.2.6.8

na janmamaraṇe tasya na kāṅkṣitamakāṅkṣitam |
na vidhirna niṣedhaśca na muktirna ca bandhanam ||

7.2.6.9

nāsti yadyadakalyāṇaṃ tattadasya kadācana |
kalyāṇaṃ sakalaṃ cāsti paramātmā śivo yataḥ ||

7.2.6.10

sa śivaḥ sarvamevedamadhiṣṭhāya svaśaktibhiḥ |
apracyutaḥ svato bhāvaḥ sthitaḥ sthāṇurataḥ smṛtaḥ ||

7.2.6.11

śivenādhiṣṭhitaṃ yasmāt jagatsthāvarajaṅgamam |
sarvarūpaḥ smṛtaḥ śarvastathā jñātvā na muhyati ||

7.2.6.12

śarvo rudro namastasmai puruṣaḥ satparo mahān |
hiraṇyabāhurbhagavān hiraṇyapatirīśvaraḥ ||

7.2.6.13

ambikāpatirīśānaḥ pinākī vṛṣavāhanaḥ |
eko rudraḥ paraṃ brahma puruṣaḥ kṛṣṇapiṅgalaḥ ||

7.2.6.14

bālāgramātro hṛnmadhye vicintyo daharāntare |
hiraṇyakeśaḥ padmākṣo hyaruṇastāmra eva ca ||

7.2.6.15

yo'vasarpatyasau devo nīlagrīvo hiraṇmayaḥ |
saumyo'ghorastathā miśraścākṣāraścāmṛto'vyayaḥ ||

7.2.6.16

sa puṃviśeṣaḥ paramo bhagavānantakāntakaḥ |
cetanācetanonmuktaḥ prapañcācca parātparaḥ ||

7.2.6.17

śivenātiśayatvena jñānaiśvarye vilokite |
lokeśātiśayatvena sthitaṃ prāhurmanīṣiṇaḥ ||

7.2.6.18

pratisargaprasūtānāṃ brahmaṇāṃ śāstravistaram |
upadeṣṭā sa evādau kālāvacchedavartinām ||

7.2.6.19

kālāvacchedayuktānāṃ gurūṇāmapyasau guruḥ |
sarveṣāmeva sarveśaḥ kālāvacchedavarjitaḥ ||

7.2.6.20

śuddhā svābhāvikī tasya śaktiḥ sarvātiśāyinī |
jñānamapratimaṃ nityaṃ vapuratyantanirmilam ||

7.2.6.21

aiśvaryamapratidvandvaṃ sukhamātyantikaṃ balam |
tejaḥprabhāvo vīryaṃ ca kṣamā kāruṇyameva ca ||

7.2.6.22

paripūrṇasya sargādyairnātmano'sti prayojanam |
parānugraha evāsya phalaṃ sarvasya karmaṇaḥ ||

7.2.6.23

praṇavo vācakastasya śivasya paramātmanaḥ |
śivarudrādiśabdānāṃ praṇavo hi paraḥ smṛtaḥ ||

7.2.6.24

śambhoḥ praṇavavācyasya bhavanāttajjapādapi |
yā siddhiḥ sā parā prāpyā bhavatyeva na saṃśayaḥ ||

7.2.6.25

tasmādekākṣaraṃ devamāhurāgamapāragāḥ |
vācyavācakayoraikyaṃ manyamānā manasvinaḥ ||

7.2.6.26

asya mātrāḥ samākhyātāścatasro vedamūrddhani |
akāraścāpyukāraśca makāro nāda ityapi ||

7.2.6.27

akāraṃ bahvṛcaṃ prāhurukāro yajurucyate |
makāraḥ sāmanādo'sya śrutirātharvaṇī smṛtā ||

7.2.6.28

akāraśca mahābījaṃ rajaḥ sraṣṭā caturmukhaḥ |
ukāraḥ prakṛtiryoniḥ sattvaṃ pālayitā hariḥ ||

7.2.6.29

makāraḥ puruṣo bījaṃ tamaḥ saṃhārako haraḥ |
nādaḥ paraḥ pumānīśo nirguṇo niṣkriyaḥ śivaḥ ||

7.2.6.30

sarvaṃ tisṛbhirevedaṃ mātrābhirnikhilaṃ tridhā |
abhidhāya śivātmānaṃ bodhayatyardhamātrayā ||

7.2.6.31

yasmātparaṃ nāparamasti kiñcid-yasmānnāṇīyo na jyāyo'sti kiñcit |
vṛkṣa iva stabdho divi tiṣṭhatyeka-stenedaṃ pūrṇaṃ puruṣeṇa sarvam ||

7.2.6.31.c1

iti śrīśivamahāpurāṇe saptamyāṃ vāyavīyasaṃhitāyāmuttarakhaṇḍe śivatattvavarṇanaṃ nāma ṣaṣṭho'dhyāyaḥ ||

7.2.6.31.p2

śrīgaṇeśāya namaḥ ||

7.2.6.31.p3

śrīgaurīśaṅkarābhyāṃ namaḥ ||

7.2.6.31.p4

śrīśivamahāpurāṇam ||

Other recensions (1)

Linked texts (2)