Pramāṇa · Search · About · API

Shivapurana 2.2.25: pañcaviṃśo'dhyāyaḥ | śivasatīviyogaḥ

Śivapurāṇa (complete text) 2.2.25

Language
Sanskrit

Contents

pañcaviṃśo'dhyāyaḥ | śivasatīviyogaḥ

2.2.25.1

śrīrāma uvāca |
ekadā hi purā devi śambhuḥ paramasūtikṛt |
viśvakarmāṇamāhūya svaloke parataḥ pare ||

2.2.25.2

tena svadhenuśālāyāṃ kārayāmāsa vistṛtam |
ramyaṃ ca bhavanaṃ samyak tatra siṃhāsanaṃ varam ||

2.2.25.3

tatra cchatraṃ mahādivyaṃ sarvadādbhutamuttamam |
kārayāmāsa vighnārthaṃ śaṅkaro viśvakarmaṇā ||

2.2.25.4

śakrādīnāṃ juhāvāśu samastān devatāgaṇān |
siddhagandharvanāgādīnupadevāṃśca kṛtsnaśaḥ ||

2.2.25.5

devān sarvānāgamāṃśca vidhiputrān munīnapi |
devīḥ sarvā apsarobhirnānāvastusamanvitāḥ ||

2.2.25.6

devānāṃ ca tatharṣīṇāṃ siddhānāṃ phaṇināmapi |
ānayan maṅgalakarāḥ kanyāḥ ṣoḍaśa ṣoḍaśa ||

2.2.25.7

vīṇāmṛdaṅgapramukhavādyānnānāvidhān mune |
utsavaṃ kārayāmāsa vādayitvā sugāyanaiḥ ||

2.2.25.7.p1

rājābhiṣekayogyāni dravyāṇi sakalauṣadhaiḥ pratyakṣatīrthapāthobhiḥ pañcakumbhāṃśca pūritān | 8 ||

2.2.25.9

tathānyāḥ saṃvidhā divyā ānayatsvagaṇaistadā |
brahmaghoṣaṃ mahārāvaṃ kārayāmāsa śaṅkaraḥ ||

2.2.25.10

atho hariṃ samāhūya vaikuṇṭhātprītamānasaḥ |
tadbhaktyā pūrṇayā devi modati sma maheśvaraḥ ||

2.2.25.11

sumuhūrte mahādevastatra siṃhāsane vare |
upaveśya hariṃ prītyā bhūṣayāmāsa sarvaśaḥ ||

2.2.25.12

ābaddharamyamukuṭaṃ kṛtakautukamaṅgalam |
abhyaṣiñcanmaheśastu svayaṃ brahmāṇḍamaṇḍape ||

2.2.25.13

dattavānnikhilaiśvaryaṃ yannaijaṃ nānyagāmi yat |
tatastuṣṭāva taṃ śambhuḥ svatantro bhaktavatsalaḥ ||

2.2.25.14

brahmāṇaṃ lokakartāramavocadvacanaṃ tvidam |
vyāpayansvaṃ varādhīnaṃ svatantraṃ bhaktavatsalaḥ ||

2.2.25.15

maheśa uvāca |
ataḥ prabhṛti lokeśa mannideśādayaṃ hariḥ |
mama vandyaḥ svayaṃ viṣṇurjātaḥ sarvaḥ śṛṇoti hi ||

2.2.25.16

sarvairdevādibhistāta praṇama tvamamuṃ harim |
varṇayantu hariṃ vedā mamaite māmivājñayā ||

2.2.25.17

śrīrāma uvāca |
ityuktvātha svayaṃ rudro'namadvai garuḍadhvajam |
viṣṇubhaktiprasannātmā varado bhaktavatsalaḥ ||

2.2.25.18

tato brahmādibhirdevaiḥ sarvarūpasuraistathā |
munisiddhādibhiścaiva vandito'bhūddharistadā ||

2.2.25.19

tato maheśo haraye'śaṃsaddiviṣadāṃ puraḥ |
mahāvarān suprasanno dattavān bhaktavatsalaḥ ||

2.2.25.20

maheśa uvāca |
tvaṃ kartā sarvalokānāṃ bhartā hartā madājñayā |
dātā dharmārthakāmānāṃ śāstā durṇayakāriṇām ||

2.2.25.21

jagadīśo jagatpūjyo mahābalaparākramaḥ |
ajeyastvaṃ raṇe kvāpi mamāpi hi bhaviṣyasi ||

2.2.25.22

śaktitrayaṃ gṛhāṇa tvamicchādi prāpitaṃ mayā |
nānālīlāprabhāvatvaṃ svatantratvaṃ bhavatraye ||

2.2.25.23

tvaddveṣṭāro hare nūnaṃ mayā śāsyāḥ prayatnataḥ |
tvadbhaktānāṃ mayā viṣṇo deyaṃ nirvāṇamuttamam ||

2.2.25.24

māyāṃ cāpi gṛhāṇemāṃ duḥpraṇodyāṃ surādibhiḥ |
yayā sammohitaṃ viśvamacidrūpaṃ bhaviṣyati ||

2.2.25.25

mama bāhurmadīyastvaṃ dakṣiṇo'sau vidhirhare |
asyāpi hi vidheḥ pātā janitāpi bhaviṣyasi ||

2.2.25.26

hṛdayaṃ mama yo rudraḥ sa evāhaṃ na saṃśayaḥ |
pūjyastava sadā so'pi brahmādīnāmapi dhruvam ||

2.2.25.27

atra sthitvā jagatsarvaṃ pālaya tvaṃ viśeṣataḥ |
nānāvatārabhedaiśca sadā nānotikartṛbhiḥ ||

2.2.25.28

mama loke tavedaṃ vai sthānaṃ ca paramarddhimat |
goloka iti vikhyātaṃ bhaviṣyati mahojjvalam ||

2.2.25.29

bhaviṣyanti hare ye te'vatārā bhuvi rakṣakāḥ |
madbhaktāstān dhruvaṃ drakṣye prītānatha nijād varāt ||

2.2.25.30

śrīrāma uvāca |
akhaṇḍaiśvaryamāsādya hareritthaṃ haraḥ svayam |
kailāse svagaṇaistasmin svairaṃ krīḍatyumāpatiḥ ||

2.2.25.31

tadāprabhṛti lakṣmīśo gopaveṣo'bhavattathā |
ayāsīttatra suprītyā gopagopīgavāṃ patiḥ ||

2.2.25.32

so'pi viṣṇuḥ prasannātmā jugopa nikhilaṃ jagat |
nānāvatārasandhartāvanakartā śivājñayā ||

2.2.25.33

idānīṃ sa caturddhātrāvātaracchaṅkarājñayā |
rāmo'haṃ tatra bharato lakṣmaṇaḥ śatruheti ca ||

2.2.25.34

atha pitrājñayā devi sasītālakṣmaṇaḥ sati |
āgato'haṃ vane cādya duḥkhito daivato'bhavam ||

2.2.25.35

niśācareṇa me jāyā hṛtā sīteti kenacit |
anveṣyāmi priyāṃ cātra virahī bandhunā vane ||

2.2.25.36

darśanaṃ te yadi prāptaṃ sarvathā kuśalaṃ mama |
bhaviṣyati na sandeho mātaste kṛpayā sati ||

2.2.25.37

sītāprāptivaraṃ devi bhaviṣyati na saṃśayaḥ |
taṃ hatvā duḥkhadaṃ pāpaṃ rākṣasaṃ tvadanugrahāt ||

2.2.25.38

mahadbhāgyaṃ mamādyaiva yadyakārṣṭāṃ kṛpāṃ yuvām |
yasmin sakaruṇau syātāṃ sa dhanyaḥ puruṣo varaḥ ||

2.2.25.39

itthamābhāṣya bahudhā supraṇamya satīṃ śivām |
tadājñayā vane tasmin vicacāra raghūdvahaḥ ||

2.2.25.40

athākarṇya satī vākyaṃ rāmasya prayatātmanaḥ |
hṛṣṭābhūtsā praśaṃsantaṃ śivabhaktirataṃ hṛdi ||

2.2.25.41

smṛtvā svakarma manasākārṣīcchokaṃ suvistaram |
pratyāgacchadudāsīnā vivarṇā śivasannidhau ||

2.2.25.42

pathi sācintayad devī sañcalantī punaḥ punaḥ |
nāṅgīkṛtaṃ śivoktaṃ me rāmaṃ prati kudhīḥ kṛtā ||

2.2.25.43

kimuttaramahaṃ dāsye gatvā śaṅkarasannidhau |
iti sañcintya bahudhā paścāttāpo'bhavattadā ||

2.2.25.44

gatvā śambhusamīpaṃ ca praṇanāma śivaṃ hṛdā |
viṣaṇṇavadanā śokavyākulā vigataprabhā ||

2.2.25.45

atha tāṃ duḥkhitāṃ dṛṣṭvā papraccha kuśalaṃ haraḥ |
provāca vacanaṃ prītyā tatparīkṣā kṛtā katham ||

2.2.25.46

śrutvā śivavaco nāhaṃ kimapi praṇatānanā |
satī śokaviṣaṇṇā sā tasthau tatra samīpataḥ ||

2.2.25.47

atha dhyātvā maheśastu bubodha caritaṃ hṛdā |
dakṣajāyā mahāyogī nānālīlāviśāradaḥ ||

2.2.25.48

sasmāra svapaṇaṃ pūrvaṃ yatkṛtaṃ harikopataḥ |
tatprārthito'tha rudro'sau maryādāpratipālakaḥ ||

2.2.25.49

viṣādo'bhūtprabhostatra manasyevamuvāca ha |
dharmavaktā dharmakartā dharmāvanakaraḥ sadā ||

2.2.25.50

śiva uvāca |
kuryāṃ ceddakṣajāyāṃ hi snehaṃ pūrvaṃ yathā mahān |
naśyenmama paṇaḥ śuddho lokalīlānusāriṇaḥ ||

2.2.25.51

brahmovāca |
itthaṃ vicārya bahudhā hṛdā tāmatyajatsatīm |
paṇaṃ na nāśayāmāsa vedadharmaprapālakaḥ ||

2.2.25.52

tato vihāya manasā satīṃ tāṃ parameśvaraḥ |
jagāma svagiriṃ bhedaṃ jagāvaddhā sa hi prabhuḥ ||

2.2.25.53

calantaṃ pathi taṃ vyomavāṇyuvāca maheśvaram |
sarvān saṃśrāvayaṃstatra dakṣajāṃ ca viśeṣataḥ ||

2.2.25.54

vyomavāṇyuvāca |
dhanyastvaṃ parameśāna tvatsamo'dya tathā paṇaḥ |
na ko'pyanyastriloke'smin mahāyogī mahāprabhuḥ ||

2.2.25.55

brahmovāca |
śrutvā vyomavaco devī śivaṃ papraccha viprabhā |
kaṃ paṇaṃ kṛtavānnātha brūhi me parameśvara ||

2.2.25.56

iti pṛṣṭo'pi giriśaḥ satyā hitakaraḥ prabhuḥ |
nodvāhaṃ svaṃ paṇaṃ tasyai yat haryagre'karotpurā ||

2.2.25.57

tadā satī śivaṃ dhyātvā svapatiṃ prāṇavallabham |
sarvaṃ bubodha hetuṃ taṃ priyatyāgamayaṃ mune ||

2.2.25.58

tato'tīva śuśocāśu budhvā sā tyāgamātmanaḥ |
śambhunā dakṣajā tasmānniḥśvasantī muhurmuhuḥ ||

2.2.25.59

śivastasyāḥ samājñāya guptaṃ cakre manobhavam |
satyai paṇaṃ svakīyaṃ hi kathā bahvīrvadan prabhuḥ ||

2.2.25.60

satyā prāpa sa kailāsaṃ kathayan vividhāḥ kathāḥ |
vare sthitvā nijaṃ rūpaṃ dadhau yogī samādhibhṛt ||

2.2.25.61

tatra tasthau satī dhāmni mahāvyākulamānasā |
na bubodha caritraṃ tatkaścicca śivayormune ||

2.2.25.62

mahānkālo vyatīyāya tayoritthaṃ mahāmune |
svopāttadehayoḥ prabhvorlokalīlānusāriṇoḥ ||

2.2.25.63

dhyānaṃ tatyāja giriśastataḥ sa paramotikṛt |
tajjñātvā jagadambā hi satī tatrājagāma sā ||

2.2.25.64

nanāmātha śivaṃ devī hṛdayena vidūyatā |
āsanaṃ dattavān śambhuḥ svasammukha udāradhīḥ ||

2.2.25.65

kathayāmāsa suprītyā kathā vahvīrmanoramāḥ |
niḥśokāṃ kṛtavān sadyo līlāṃ kṛtvā ca tādṛśīm ||

2.2.25.66

pūrvavatsā sukhaṃ lebhe tatyāja svapaṇaṃ na saḥ |
netyāścaryaṃ śive tāta mantavyaṃ parameśvare ||

2.2.25.67

itthaṃ śivāśivakathāṃ vadanti munayo mune |
kila kecidavidvāṃso viyogaśca kathaṃ tayoḥ ||

2.2.25.68

śivāśivacaritraṃ ko jānāti paramārthataḥ |
svecchayā krīḍatastau hi caritaṃ kurutaḥ sadā ||

2.2.25.69

vāgarthāviva sampṛktau sadā khalu satīśivau |
tayorviyogo'sambhāvyaḥ sambhavedicchayā tayoḥ ||

2.2.25.69.c1

iti śrīśivamahāpurāṇe dvitīyāyāṃ rudrasaṃhitāyāṃ dvitīye satīkhaṇḍe satīviyogo nāma pañcaviṃśo'dhyāyaḥ ||

2.2.25.69.p2

śrīgaṇeśāya namaḥ ||

2.2.25.69.p3

śrīgaurīśaṅkarābhyāṃ namaḥ ||

2.2.25.69.p4

śrīśivamahāpurāṇam ||

2.2.25.69.p5

dvitīyāyāṃ rudrasaṃhitāyāṃ dvitīyaḥ satīkhaṇḍe