Shiva Purana 7.19
Śivapurāṇa (complete text) 7.19
- Language
- Sanskrit
7.19.1
śrī sanatkumāra jī ne kahā-ina ukta narakoṃ meṃ pāpātmā prāṇī girāye jāte haiṃ aura ve vahām̐para aneka prakārakī yātanāoṃ dvārā apane kṛta duṣkarmoṃ ke nāśaho jānekara atyanta tīvra narakakī agniyoṃmeṃ sukhāye jāte haiṃ
7.19.2
dhātuoṃ ke maila ko haṭane ke liye jaise unheṃ tīkṣṇa agnimeṃ rakhate haiṃ usī taraha pāpī prāṇiyoṃko pāpa-nāśake uddeśyase hī apane karmoṃke anusārahī narakoṃmeṃ girāyā jātā hai
7.19.3
vahām̐ yamarāja ke dūta pāpiyoṃke hāthoṃ ko śṛṅkhalāse majabūtīke sātha bām̐dhakara isake pīche mahāvṛkṣakī śākhoṃ meṃ unheṃ laṭakāte haiṃ
7.19.4
taba ve pūrṇa yatnadvārā yamakiṃkaroṃ ke pheṃke hue kāṃpa uṭhate haiṃ aura cetanā rahita hokara yojanoṃ taka cale jāte haiṃ
7.19.5
phira mahā balavāna yamadūta ākāśameṃ sthitahokara unake pairoṃ meṃ sau bhāra lohā bām̐dha dete haiṃ
7.19.6
usa bhārī bojha se atyanta tār̤ita manuṣya apane kiye hue duṣkarmoṃ kā smaraṇa karate haiṃ aura niścala evaṃ mauna raha jāyā karate haiṃ
7.19.7
isake paścāt yamake dūta cāroṃ ora se aṃkuśoṃ tathā agni ke tulya dāruṇa lohe ke daṇḍoṃ se pīṭate haiṃ
7.19.8
tataḥ kṣāreṇa dīptena vahnerapi viśeṣataḥ samantataḥ pralipyante tīvreṇa tu punaḥ punaḥ
7.19.6-2
naraka yātanā varṇana drutenātyaṃtaliptena kṛttāṃgā jarjarīkṛtāḥ punarvidārya cāṃgāni śirasaḥ prabhṛti kramāt
7.19.10
vṛṃtākavatprapacyate taptalohakaṭāhakaiḥ viṣṭhā pūrṇe tathā kūpe kṛmīṇāṃ nicaye punaḥ
7.19.11
medo'sṛkpūyapūrṇāyāṃ vāpyāṃ kṣipyaṃti te punaḥ bhakṣyaṃte kṛmibhistīkṣṇairlohatuṇḍaiśca vāyasaiḥ
7.19.12
śvabhirdaṃśairvṛkairvyāghrai raudraiśca vikṛtānanaiḥ pacyaṃte matsyavaccāpi pradīptāṃgārarāśiṣu
7.19.13
bhinnāḥ śūlaiḥ sutīkṣṇaiśca narāḥ pāpena karmaṇā tailyantreṣu cākramya ghoraiḥ karmabhirātmanaḥ
7.19.14
tilā iva prapīḍyante cakrākhye janapiḍakāḥ bhrajyate cātape tapte lohabhāṇḍeṣvanekadhā
7.19.6-3
isake anantara bāra-bāra atyanta jalate hue āgake aṅgāroṃ se unakā sārā śarīra lipta kiyā jātā hai
7.19.6-10
atyanta lipta hone ke kāraṇa chinnāṅga aura ati jarjarī bhūta hokara kramaśaḥ mastaka ke vidīrṇa honepara pake hue baiṃgana ke sadṛśa lohe ke saṃtapta bar̤e kar̤āha meṃ pakāye jāte haiṃ | isī taraha punaḥ viṣṭāse bhare hue kūpameṃ aura kīr̤oṃke samudāya meṃ ḍāla diye jāyā karate haiṃ
7.19.11-2
isake anantara una pāpī manuṣyoṃ ko carbī, rudhira aura mavādase paripūrṇa bāvar̤ī meṃ pheṃka diyā jātā hai | vahām̐ se burī taraha bahuta hī tīkṣṇa kīr̤oṃke dvārā tathā lohe jaisī coṃcavāle kauoṃ se kāṭe aura khāye jāte haiṃ
7.19.12-2
isī taraha kutte ḍām̐sa, bher̤iye, bhayānaka aura atyanta vikaṭa mum̐ha vāle bāgha ādi hiṃsaka paśuoṃ se kāṭe jāte haiṃ tathā jalate hue aṅgāroṃ meṃ machalī kī bhām̐ti pakāye jāte haiṃ
7.19.13-2
vahām̐ phira ye prāṇī apanehī kiye hue bar̤e-bar̤e pāpoṃ ke kāraṇa atyanta teja triśūla ke chedana hue kolhū meṃ ḍāla diye jāte haiṃ
7.19.14-2
vahāṃ tiloṃ ke samāna unake śarīra pīse jāte haiṃ aura khūba santapta evaṃ āga se tape hue lohe ke pātroṃ meṃ unakī bhunāī kī jātī hai
7.19.15
tailapūrṇakaṭāheśu sutapteṣu punaḥ punaḥ bahudhā pacyate jihvā prapīḍayorasi pādayoḥ
7.19.16
yātanāśca mahatyo'tra śarīrasyāpi sarvataḥ niḥśeṣanarakeṣvevaṃ kramanti kramaśau narāḥ
7.19.17
narakeṣu ca sarveṣu vicitrā yamayātanāḥ yāmyaṃśca dīyaye vyāsa sageṣu sukaṣṭadāḥ
7.19.18
jvaladaṃgāramādāya mukhamāpūrya tāḍyate tataḥ kṣāreṇa dīptena tāmreṇa ca punaḥ punaḥ
7.19.19
ghṛtenātyantataptena tadā tailena tanmukham itastataḥ pīḍayitvā bhṛśamāpūrya hanyate
7.19.20
viṣṭhābhiḥ kṛmibhiścāpi pūryamāṇāḥ kvacitkvacit pariṣvajati cātyagrāṃ pradīptāṃ lohaśālmalīm
7.19.21
hanyante pṛṣṭhadeśe ca punardīptairmahāghanaiḥ dantureṇātikuṇṭhena krakacena balīyaso
7.19.15-2
tailame pūrṇa garma-garma kar̤āhameṃ bāra-bāra unake paira aura hṛdaya meṃ pīr̤ā dekara jihvāko pakāyā jātā hai
7.19.16-2
isī prakārase narakoṃ kī bar̤ī hī bhayānaka tīvra yātanāyeṃ pākara pāpī manuṣya samasta naraka meṃ krama se bheje jāte haiṃ
7.19.17-2
he vyāsajī ! ina sampūrṇa narakoṃkī yātanāyeṃ atyanta kaṣṭa dene vālī bahuta hī adbhuta hotī hai | vahām̐ jabardastī se una yamake dūtoṃ ke dvārā manuṣya ke sabhī aṃgoṃko mahāna kaṣṭa diyā jātā hai
7.19.18-2
jalate hue aṃgāre aura koyale mum̐ha meṃ bharakara tār̤anā dī jātī hai aura saṃtapta aṃgāroṃ se tathā tāme kī śalākāoṃ se jalāyā jātā hai
7.19.19-2
kabhīkabhī garma tela yā ghṛta mukha meṃ bharakara khūba pīr̤ā dekara pīṭā jātā hai
7.19.20-2
kahīṃpara mala aura kīr̤oṃ se bhare hue atyanta ugra lohe kī śālmalī ko lipaṭā dete haiṃ
7.19.21-2
isake paścāt surkha garma lohe kī ghanoṃ se pīṭha meṃ coṭa dījātī hai aura bar̤e-bar̤e dām̐toṃvāle ārose cirāī kī jātī hai
7.19.22
śiraḥ prabhṛti pīḍyante ghoraiḥ karmabhirātmajaiḥ khādyaṃte ca svamāṃsāni pīyate śoṇitaṃ svakam
7.19.25
annaṃ pānaṃ na dattaṃ yaiḥ sarvadā svātmapoṣakaiḥ ikṣuvatte prapīḍyate jarjarīkṛtya mudgaraiḥ
7.19.24
naraka yātanā varṇana asitālavane ghore chidyaṃte khaṇḍaśastataḥ sūcībhirbhinnasarvāṃgāstaptaśūlāgraropitāḥ
7.19.25-2
saṃcālyamānā bahuśaḥ kliśyaṃte na mriyaṃti ca tathā ca taccharīrāṇi sukhaduḥkhasahāni ca
7.19.26
dehādutpāṭya māṃsāni bhidyaṃte svaiśca mudgaraiḥ daṃturākṛtibhirghorairyamadūtairbalotkaṭaiḥ
7.19.27
nirucch vāse nirucch vāsāstiṣṭhanti narake ciram uttāḍyante tathocch vāse vālukāsadane narāḥ
7.19.28
raurave rodamānāśca pīḍyante vividharvadhaiḥ mahārauravapīḍābhirmahāṃteo'pi rudeti ca
7.19.23
unake hī ghora duṣkarmoṃke kāraṇa unake māṃsa khāye tathā unakā rudhira pīyā jātā hai | vahām̐ narakoṃmeṃ pāpātmā puruṣa isī bhām̐ti parama pīr̤ita kiye jāte haiṃ
7.19.23-2
jinhoṃne kabhī kisīko anna kā dāna na dekara kevala apane hī śarīra kā poṣaṇa kiyā thā ve vahām̐ bar̤e-bar̤e mugadaroṃ se khūbahī kūṭe tathā ganne ke samāna pere bhī jāte haiṃ
7.19.24-2
phira mahāghora asitāla vana meṃ khaṇḍa khaṇḍa karake chedita hote haiṃ aura suīyoṃ se unake samasta aṃga bhinna ho jāte haiṃ | isake paścāt tapāye hue triśūla para rakha diyā jātā hai
7.19.25-3
isa taraha vahām̐ una pāpī prāṇiyoṃ ko atyanta kaṣṭa kā anubhava hotā hai kintu marate nahīṃ unako to kevala duḥkhakā anubhava karaneke liye hī aisī pīr̤ā dī jātī hai aura unakā śarīra vaha sabhī sahana karaneke yogya hotā hai
7.19.26-2
ati balavān dantura ākāra vāle ghora yamadūtoṃ ke dvārā mugdaroṃ se dehakā mām̐sa ukhār̤a kara bhedana kiyā jātā hai
7.19.27-2
nirucchvāsa nāma vāle narakameṃ binā sām̐sa liye hī sthira rahanā par̤atā hai | ucchvāsa nāmaka naraka meṃ manuṣya bālūke ghara meṃ tār̤ita kiyejāte haiṃ
7.19.28-2
raurava nāmaka naraka meṃ rudana karate hue pāpī manuṣya aneka vadhoṃ se pīr̤ita hote haiṃ aura mahāraurava naraka meṃ to bar̤e-bar̤e puruṣa bhī ro par̤ate
7.19.26-3
patsu vaktre gude muṇḍe netrayoścaiva mastake nihanyaṃte ghanaistīkṣṇaiḥ sutaptairlohaśaṃkubhiḥ
7.19.30
sutaptavālukāyāṃ tu prayojyaṃte muhurmuhuḥ jatupake bhṛśaṃ tapte kṣiptāḥ kṛndanti visvaram
7.19.31
kumbhīpākeṣu pacyate taptataileṣu vai mune pāpinaḥ krūrakarmāṇo'sahyeṣu sarvathā punaḥ
7.19.32
lālābhakṣeṣu pāpāste pātyaṃte duḥkhadeṣu vai nānāsthāneṣu ca tathā narakeṣu punaḥ punaḥ
7.19.33
sūcīmukhe mahākleśe narake pātyate naraḥ pāpī puṇyavihīnaśca tāḍyate yamakiṃkaraiḥ
7.19.34
lohakumbhe vinikṣiptāḥ śvasantaścaśanaiḥ śanaiḥ mahāgninā prapacyate svapāpaireva mānavā
7.19.35
dṛḍhaṃ rajjvādibhirbaddhvā prapīḍyate śilāsu ca kṣipyaṃte cāndhakūpeṣu daśyate bhramarairbhṛśam
7.19.29
pairoṃmeṃ, gudāmeṃ, mukhameṃ, śirameṃ, netroṃmeṃ sarvatra atyanta tapī huī lohekī śalākāke dvārā atyanta tār̤anā dījātī hai
7.19.30-2
vahām̐ khūba tapīhuī retameṃ unheṃ ḍāladiyā jātā hai tathā jīvoṃse paripūrṇa kīcar̤ameṃ pheṃkadete haiṃ jahām̐ki svarahīna hokara ve rudana kiyākarate haiṃ
7.19.31-2
ve mune ! kumbhīpāka nāmavāle narakameṃ atyanta tapāye hue telameṃ pāpī logoṃ ko ḍālakara pakāte haiṃ | yaha yātanā unako dījātī hai jo bahutahī krūratāse pūrṇa karanevāle isa saṃsāra meṃ rahe hote haiṃ
7.19.32-2
narakoṃmeṃ aise ugra duṣkarma karane vāle pāpātmā manuṣyoṃ ko atyanta kaṣṭadāyaka lālābhakṣa narakoṃ meṃ tathā aneka aise hī bhīṣaṇa narakoṃmeṃ bārambāra girāyā jātā hai
7.19.33-2
sarvathā puṇyase hīna mahāpāpī prāṇiyoṃko mahānkleśa denevāle sūcīmukha nāmaka narakameṃ yamadūtoṃke dvārā balāt girā diyājātā hai aura vahām̐ anekatarahakī chārase tār̤anābhī dī jātī hai
7.19.34-2
lohakumbhameṃ patitapāpī dhīre-dhīre sām̐sa liyā karate haiṃ apane pāpa karmoṃ ke kāraṇa vahām̐ manuṣya mahāgni ke dvārā pakāye jāte haiṃ
7.19.35-2
dṛr̤ha rassīse bām̐dhakara śilāoṃ para yātanā dījātī hai tathā andha kūpoṃ meṃ ḍāla diye jāte haiṃ jahām̐ bhramaroṃse ve khūba hī ḍase jāyā karate haiṃ
7.19.185
naraka yātanā varṇana
7.19.36
kṛmibhirbhinnasarvāṃgāḥ śataśo jarjarīkṛtāḥ sutīkṣṇakṣārakūpeṣu kṣipyante tadanantaram
7.19.37
mahājvāne'tra narake pāpāḥ kradanti duḥkhitāḥ itaścetaśca dhāvānti dahyamānāstadarciṣā
7.19.38
pṛṣṭhe cānīya tuṇḍābhyām̐ vinyastaskaṃdhayojite tayormadhyena vākṛṣya bāhupṛṣṭhena bāḍhataḥ
7.19.36-2
baddhāḥ paraspara sarve subhṛśaṃ pāśarajjubhiḥ baddhapiṇḍāstu dṛśyate mahājvāle tu yātanāḥ
7.19.40
rajjubhirveṣṭitācaiva praliptāḥ karddamena ca karīṣatuṣavahnau ca pacyaṃte na mriyaṃti ca
7.19.41
sutīkṣṇa caritāste hi karkaśāsu śilāsu ca āsphālya śataśaḥ pāpāḥ racyate tṛṇavattataḥ
7.19.42
śarīrābhyaṃtaragataiḥ prabhūtaiḥ kṛmibhirnarāḥ bhakṣyate tīkṣṇavadanairātmadehakṣayād bhṛśam
7.19.36-3
jaba kīr̤oṃ se kāṭe hue hokara unake saba aṅga chinna evaṃ vidīrṇa ho jāte haiṃ to phira unheṃ atyanta tapī huī bhūbhalameṃ pheṃka dete haiṃ
7.19.37-2
isa mahān jvālāvāle narakameṃ pāpī parama utpīr̤ita evaṃ duḥkhita hokara royā karate haiṃ aura idhara-udhara lapaṭa se bhasmībhūta hokara daur̤a lagāyā karate haiṃ
7.19.38-36
mukhoṃ dvārā pīṭhapara lākara kandhe para rakhake bāhu tathā pīṭha se yā donoṃke madhyabhāga se atyanta vegase khīṃcakara pāpakī rassīse bam̐dhehue samasta prāṇī mahā-jvāla nāmaka narakameṃ baddha piṇḍa hue saba yātanāoṃ ko dekhā karate haiṃ
7.19.40-2
naraka meṃ pāpī puruṣa rassī se baddha tathā kīcar̤a se lipta āraṇyaka upaloṃ va bhusa kī agni meṃ pakāye jāte haiṃ aura marate nahīṃ haiṃ, kaṣṭakā ghora anubhava kiyā karate haiṃ
7.19.41-2
kaṭhoratama śilāoṃ para bar̤ī tejīse jāte hue saikar̤oṃ sthānoṃ meṃ tār̤ana karake tinakoṃ kī taraha bhūne jāte haiṃ
7.19.42-2
śarīrake andara praviṣṭa tīvra mukha vāle kīr̤oṃse apane dehake hone ke kāraṇa khūbahī khāye jāte haiṃ
7.19.42-3
kṛmīṇāṃ nicaye kṣiptāḥ pūyamāṃsasthirāśiṣu tiṣṭhatyudvignāhṛdayā parvatābhyāṃ nipīḍitāḥ
7.19.43
taptena na vajralepena śarīramanulipyate adhomukhordhvapādaśca tātapyaṃte sma vahninā
7.19.44
vadanāṃtaḥ pravintyastāṃ suprataptāmayogadām te khādanti parādhīnāstaistāḍyante ca mudgaraiḥ
7.19.45
itthaṃ vyāsa kukarmāṇo narakeṣu pacaṃti hi varṇayāmi vivarṇatvaṃ teṣāṃ tattvātha karmiṇām
7.19.42-4
kīr̤oṃ ke samudāya meṃ phaiṃke hue tathā pība mām̐sa aura asthiyoṃ ke madhyameṃ ḍālehue atyanta duḥkhita manameṃ unheṃ rahanā par̤atā hai
7.19.43-2
tapehue vajralepa se unakā śarīra lipta rahatā hai aura unakā mukha nīce kī ora aura paira ūpara karake phira tāpa diyā jātā hai jisake kāraṇa bar̤ī vedanā hotī hai
7.19.44-2
vahām̐ pāpī puruṣoṃ ke mukhameṃ andara atyanta tapta lohekī gadā dī jātī hai jise ve vivaśa hokara khāte haiṃ aura yamake dūtoṃke dvārā ūparase khūba hī tār̤ita bhī kiyā jātā hai
7.19.45-2
he vyāsajī ! isa saṃsāra meṃ bure karma karane vāle prāṇī paraloka meṃ jākara mahān se mahān narakoṃ kī yātanāyeṃ bhogā karate haiṃ | aba maiṃ pāpī puruṣoṃ ke tattva kā varṇana karatā hūm̐
Linked texts (1)
- Bhaviṣyapurāṇa — Vyāsa, Sanskrit