Shivapurana 7.1.1
Śivapurāṇa 7.1.1
- Language
- Sanskrit
Contents
7.1.1.1
/
pradhānapuruṣeśāya sargasthityaṃtahetave //
/
śaktirapratimā yasya hyaiśvaryaṃ cāpi sarvagam //
7.1.1.2
/
svāmitvaṃ ca vibhutvaṃ ca svabhāvaṃ saṃpracakṣate //
/
tamajaṃ viśvakarmāṇaṃ śāśvataṃ śivamavyayam //
7.1.1.3
/
mahādevaṃ mahātmānaṃ vrajāmi śaraṇaṃ śivam //
/
dharmakṣetre mahātīrthe gaṃgākāliṃdisaṃgame //
7.1.1.4
/
prayāge naimiṣāraṇye brahmalokasya vartmani //
/
munayaśśaṃsitātmānaḥ satyavrataparāyaṇāḥ //
7.1.1.5
/
mahaujaso mahābhāgā mahāsatraṃ vitenire //
/
tatra satraṃ samākarṇya teṣāmakliṣṭakarmaṇām //
7.1.1.6
/
sākṣātsatyavatīsūnorvedavyāsasya dhīmataḥ //
/
śiṣyo mahātmā medhāvī triṣu lokeṣu viśrutaḥ //
7.1.1.7
/
pañcāvayavayuktasya vākyasya guṇadoṣavit //
/
uttarottaravaktā ca bruvato 'pi bṛhaspateḥ //
7.1.1.8
/
madhuraḥ śravaṇānāṃ ca manojñapadaparvaṇām //
/
kathānāṃ nipuṇo vaktā kālavinnayavitkaviḥ //
7.1.1.9
/
ājagāma sa taṃ deśaṃ sūtaḥ paurāṇikottamaḥ //
/
taṃ dṛṣṭvā sūtamāyāṃtaṃ munayo hṛṣṭamānasāḥ //
7.1.1.10
/
tasmai sāma ca pūjāṃ ca yathāvatpratyapādayan //
/
pratigṛhya satāṃ pūjāṃ munibhiḥ pratipāditām //
7.1.1.11
/
uddiṣṭamānasaṃ bheje niyukto yuktamātmanaḥ //
/
tatastatsaṃgamādeva munīnāṃ bhāvitātmanām //
7.1.1.12
/
sotkaṃṭhamabhavaccitaṃ śrotuṃ paurāṇikīṃ kathām //
/
tadā tamanukūlābhirvāgbhiḥ pūjya 1 maharṣayaḥ //
7.1.1.13
/
atīvābhimukhaṃ kṛtvā vacanaṃ cedamabruvan //
/
ṛṣaya ūcuḥ
romaharṣaṇa sarvajña bhavānno bhāgyagauravāt //
7.1.1.14
/
saṃprāptodya mahābhāga śaivarāja mahāmate //
/
purāṇavidyāmakhilāṃ vyāsātpratyakṣamīyivān //
7.1.1.15
/
tasmādāścaryabhūtānāṃ kathānāṃ tvaṃ hi bhājanam //
/
ratnānāmurusārāṇāṃ ratnākara ivārṇavaḥ //
7.1.1.16
/
yacca bhūtaṃ yacca bhavyaṃ yaccānyadvastu vartate //
/
na tavāviditaṃ kiñcittriṣu lokeṣu vidyate //
7.1.1.17
/
tvamadṛṣṭavaśādasmaddarśanārthamihāgataḥ //
/
akurvankimapi śreyo na vṛthā gantumarhasi //
/
tasmācchrāvyataraṃ puṇyaṃ satkathājñānasaṃhitam //
7.1.1.18
/
vedāṃtasārasarvasvaṃ purāṇaṃ śrāvayāśu naḥ //
/
evamabhyarthitassūto munibhirvedavādibhiḥ //
7.1.1.19
/
ślakṣṇāṃ ca nyāyasaṃyuktāṃ pratyuvāca śubhāṃ giram //
7.1.1.19.p1
502a
7.1.1.19.p2
sūta uvāca
pūjito 'nugṛhītaśca bhavadbhiriti coditaḥ //
7.1.1.20
/
kasmātsamyaṅna vibrūyāṃ purāṇamṛṣipūjitam //
/
abhivaṃdya mahādevaṃ devīṃ skaṃdaṃ vināyakam //
7.1.1.21
/
naṃdinaṃ ca tathā vyāsaṃ sākṣātsatyavatīsutam //
/
vakṣyāmi paramaṃ puṇyaṃ purāṇaṃ vedasaṃmitam //
7.1.1.22
/
śivajñānārṇavaṃ sākṣādbhaktimuktiphalapradam //
/
śabdārthanyāyasaṃyuktai rāgamārthairvibhūṣitam //
7.1.1.23
/
śvetakalpaprasaṃgena vāyunā kathitaṃ purā //
/
vidyāsthānāni sarvāṇi purāṇānukramaṃ tathā //
7.1.1.24
/
tatpurāṇasya cotpattiṃ bruvato me nibodhata //
/
aṃgāni vedāścatvāro mīmāṃsānyāyavistaraḥ //
7.1.1.25
/
purāṇaṃ dharmaśāstraṃ ca vidyāścetāścaturdaśa //
/
āyurvedo dhanurvedo gāṃdharvaścetyanukramāt //
7.1.1.26
/
arthaśāstraṃ paraṃ tasmādvidyā hyaṣṭādaśa smṛtāḥ //
/
aṣṭādaśānāṃ vidyānāmetāsāṃ bhinnavartmanām //
7.1.1.27
/
ādikartā kavissākṣācchūlapāṇiriti śrutiḥ //
/
sa hi sarvajagannāthaḥ sisṛkṣurakhilaṃ jagat //
7.1.1.28
/
brahmāṇaṃ vidadhe sākṣātputramagre sanātanam //
/
tasmai prathamaputrāya brahmaṇe viśvayonaye //
7.1.1.29
/
vidyāścemā dadau pūrvaṃ viśvasṛṣṭyarthamīśvaraḥ //
/
pālanāya hariṃ devaṃ rakṣāśaktiṃ dadau tataḥ //
7.1.1.30
/
madhyamaṃ tanayaṃ viṣṇuṃ pātāraṃ brahmaṇo 'pi hi //
/
labdhavidyena vidhinā prajāsṛṣṭiṃ vitanvatā //
7.1.1.31
/
prathamaṃ sarvaśāstrāṇāṃ purāṇaṃ brahmaṇā smṛtam //
/
anaṃtaraṃ tu vaktrebhyo vedāstasya vinirgatāḥ //
7.1.1.32
/
pravṛttissarvaśāstrāṇāṃ tanmukhādabhavattataḥ //
/
yadāsya vistaraṃ śaktā nādhigaṃtuṃ prajā bhuvi //
7.1.1.33
/
tadā vidyāsamāsārthaṃ viśveśvaraniyogataḥ //
/
dvāparāṃteṣu viśvātmā viṣṇurviśvaṃbharaḥ prabhuḥ //
7.1.1.34
/
vyāsanāmnā caratyasminnavatīrya mahītale //
/
evaṃ vyastāśca vedāśca dvāparedvāpare dvijāḥ //
7.1.1.35
/
nirmitāni purāṇāni anyāni ca tataḥ param //
/
sa punardvāpare cāsminkṛṣṇadvaipāyanākhyayā //
7.1.1.36
/
araṇyāmiva havyāśī satyavatyāmajāyata //
/
saṃkṣipya sa punarvedāṃścaturdhā kṛtavānmuniḥ //
7.1.1.37
/
vyastavedatayā loke vedavyāsa iti śrutaḥ //
/
purāṇānāñca saṃkṣiptaṃ caturlakṣapramāṇataḥ //
7.1.1.38
/
adyāpi devaloke tacchatakoṭipravistaram //
/
yo vidyāccaturo vedān sāṃgopaṇiṣadāndvijaḥ //
7.1.1.39
/
na cetpurāṇaṃ saṃvidyānnaiva sa syādvicakṣaṇaḥ //
/
itihāsapurāṇābhyāṃ vedaṃ samupabṛṃhayet //
7.1.1.40
/
bibhetyalpaśrutādvedo māmayaṃ pratariṣyati //
/
sargaśca pratisargaśca vaṃśo manvaṃtarāṇi ca //
7.1.1.41
/
vaṃśānucaritaṃ caiva purāṇaṃ pañcalakṣaṇam //
/
daśadhā cāṣṭadhā caitatpurāṇamupadiśyate //
7.1.1.42
/
502b
7.1.1.42.p1
bṛhatsūkṣmaprabhedena munibhistattvavittamaiḥ //
7.1.1.42.p2
brāhmaṃ pādmaṃ vaiṣṇavaṃ ca śaivaṃ bhāgavataṃ tathā //
7.1.1.42.p3
bhaviṣyaṃ nāradīyaṃ ca mārkaṃḍeyamataḥ param //
7.1.1.42.p4
āgneyaṃ brahmavaivartaṃ laiṃgaṃ vārāhameva ca //
7.1.1.42.p5
skāndaṃ ca vāmanaṃ caiva kaurmyaṃ mātsyaṃ ca gāruḍam //
7.1.1.42.p6
brahmāṃḍaṃ ceti puṇyo 'yaṃ purāṇānāmanukramaḥ //
7.1.1.42.p7
tatra śaivaṃ turīyaṃ yacchārvaṃ sarvārthasādhakam //
7.1.1.42.p8
graṃtho lakṣapramāṇaṃ tadvyastaṃ dvādaśasaṃhitam //
7.1.1.42.p9
nirmitaṃ tacchivenaiva tatra dharmaḥ pratiṣṭhitaḥ //
7.1.1.42.p10
taduktenaiva dharmeṇa śaivāstraivarṇikā narāḥ //
7.1.1.42.p11
tasmādvimukutimanvicchañcchivameva samāśrayet //
7.1.1.42.p12
tamāśrityaiva devānāmapi muktirna cānyathā //
7.1.1.42.p13
yadidaṃ śaivamākhyātaṃ purāṇaṃ vedasaṃmitam //
7.1.1.42.p14
tasya bhedānsamāsena bruvato me nibodhata //
7.1.1.42.p15
vidyeśvaraṃ tathā raudraṃ vaināyakamanuttamam //
7.1.1.42.p16
aumaṃ mātṛpurāṇaṃ ca rudraikādaśakaṃ tathā //
7.1.1.42.p17
kailāsaṃ śatarudraṃ ca śatarudrākhyameva ca //
7.1.1.42.p18
sahasrakoṭirudrākhyaṃ vāyavīyaṃ tataḥparam //
7.1.1.42.p19
dharmasaṃjñaṃ purāṇaṃ cetyevaṃ dvādaśa saṃhitāḥ //
7.1.1.42.p20
vidyeśaṃ daśasāhasramuditaṃ graṃthasaṃkhyayā //
7.1.1.42.p21
raudraṃ vaināyakaṃ caumaṃ mātṛkākhyaṃ tataḥ param //
7.1.1.42.p22
pratyekamaṣṭasāhasraṃ trayodaśasahasrakam //
7.1.1.42.p23
raudrakādaśakākhyaṃ yatkailāsaṃ ṣaṭsahasrakam //
7.1.1.42.p24
śatarudraṃ trisāhasraṃ koṭirudraṃ tataḥ param //
7.1.1.42.p25
sahasrairnavabhiryuktaṃ sarvārthajñānasaṃyutam //
7.1.1.42.p26
sahasrakoṭirudrākhyamekādaśasahasrakam //
7.1.1.42.p27
catussahasrasaṃkhyeyaṃ vāyavīyamanuttamam //
7.1.1.42.p28
dharmasaṃjñaṃ purāṇaṃ yattaddvādaśasahasrakam //
7.1.1.42.p29
tadevaṃ lakṣamuddiṣṭaṃ śaivaṃ śākhāvibhedataḥ //
7.1.1.42.p30
purāṇaṃ vedasāraṃ tadbhuktimuktiphalapradam //
7.1.1.42.p31
vyāsena tattu saṃkṣiptaṃ caturviṃśatsahasrakam //
7.1.1.42.p32
śaivantatra purāṇaṃ vai caturthaṃ saptasaṃhitam //
7.1.1.42.p33
vidyeśvarākhyā tatrādyā dvitīyā rudrasaṃhitā //
7.1.1.42.p34
tṛtīyā śatarudrākhyā koṭirudrā caturthikā //
7.1.1.42.p35
pañcamī kathitā comā ṣaṣṭhī kailāsasaṃhitā //
7.1.1.42.p36
saptamī vāyavīyākhyā saptaivaṃ saṃhitā iha //
7.1.1.42.p37
vidyeśvaraṃ dvisāhasraṃ raudraṃ pañcaśatāyutam //
7.1.1.42.p38
triṃśattathā dvisāhasraṃ sārdhaikaśatamīritam //
7.1.1.42.p39
śatarudrantathā koṭirudraṃ vyomayugādhikam //
7.1.1.42.p40
dvisāhasraṃ ca dviśataṃ tathomaṃ bhūsahasrakam //
7.1.1.42.p41
catvāriṃśatsāṣṭaśataṃ kailāsaṃ bhūsahasrakam //
7.1.1.42.p42
catvāriṃśacca dviśataṃ vāyavīyamataḥ param //
7.1.1.42.p43
catussāhasrasaṃkhyākamevaṃ saṃkhyāvibhedataḥ //
7.1.1.42.p44
śrutamparamapuṇyantu purāṇaṃ śivasaṃjñakam //
7.1.1.42.p45
catuḥsāhasrakaṃ yattu vāyavīyamudīritam //
7.1.1.42.p46
tadidaṃ vartayiṣyāmi bhāgadvayasamanvitam //
7.1.1.42.p47
nāvedaviduṣe vācyamidaṃ śāstramanuttamam //
7.1.1.42.p48
na caivāśraddhadhānāya nāpurāṇavide tathā //
7.1.1.42.p49
parīkṣitāya śiṣyāya dhārmikāyānasūyave //
7.1.1.42.p50
pradeyaṃ śivabhaktāya śivadharmānusāriṇe //
7.1.1.42.p51
purāṇasaṃhitā yasya prasādānmayi vartate //
7.1.1.42.p52
namo bhagavate tasmai vyāsāyāmitatejase //
7.1.1.42.p53
iti śrīśivamahāpurāṇe saptamyāṃ vāyavīyasaṃhitāyāṃ pūrvakhaṇḍe vidyāvatārakathanaṃ nāmaprathamo 'dhyāyaḥ
7.1.1.42.p54
Chapter 2
sūta uvāca
purā kālena mahatā kalpetīte punaḥpunaḥ //
Other recensions (1)
- Śivapurāṇa (complete text) — Sanskrit
Linked texts (5)
- Sarvamatasaṅgraha — Sanskrit
- Brahmāṇḍapurāṇa — Vyāsa, Sanskrit
- Revākhaṇḍa (Vāyupurāṇa) — Sanskrit
- Niśvāsakārikā — Sanskrit
- Śivāgamādimāhātmyasaṅgraha — Sanskrit