Pramāṇa · Search · About · API

Skandapurana 76: atha ṣaṭsaptatitamo'dhyāyaḥ

Kāśīkhaṇḍaṭīkā 76

Language
Sanskrit

atha ṣaṭsaptatitamo'dhyāyaḥ

76.1

anyaccātraiva yadvṛttaṃ tadbravīmītyuktaṃ tamevetihāsaṃ śrotṛmanaḥsamādhānaprārthanāpūrvakaṃ prastāvayati—śṛṇuṣveti | itihāsaḥ purāvṛttaḥ saṃvādaḥ |
trilocanasya prāsāda ityetasya pārāvatadvandvaṃ kalaravayugalaṃ vased vasati smā-vasaditi veti pañcamenā'nvayaḥ | prāsādaṃ viśinaṣṭi | maṇītyādi pādonacaturbhiḥ | nānābhaṅgigavākṣāḍhye nānāparipāṭibhiticchidrāḍhye | ratnasānau merau |

76.2

kalpānte sthityavasāne | dyuloke svargaloke bhraṃśati bhraśyati sati | kṣaye pralaye | yāti saṃkṣayamiti pāṭhāntaram | prottambhanastambho dhāraṇastambhaḥ | viśvakṛtā viśveśvareṇa brahmaṇā vā datta iva yastasminnityarthaḥ |

76.3

ṣaṭsaptatitame'dhyāye prabhāvo'timahattaraḥ | trilocanasya devasya varṇyate'tisukhapradaḥ |

76.4

ubhayatrā'pyutprekṣā | pārvaṇena pūrṇimāsambandhinā |

76.5

karṇātithiḥ karṇagocaraḥ |

76.8

caturvidhāni kāṃsyatālādīni | karṇaguhāṃ karṇaśaṣkulīm | pratiśabdaṃ pratidhvaniṃ pratanvate prajanayanti |

76.9

itthamanena prakāreṇa | tameva prakāramāha | maruttaraṅgitāgrābhiḥ pavanacañcalāgrābhiḥ sarvataḥ patākābhiraghaughān santrivārayatīva yastasminnityarthaḥ |

76.10

prāṇayātrāṃ prāṇavṛttimāhāramiti yāvat | vāñchitamabhimatapradeśam | no yāto na gacchataḥ |

76.11

prāsādaṃ paritaḥ devagṛhasya sarvata ityarthaḥ |

76.12

gaṅgāsarasvatīyamunānarmadāścatasraḥ srotasvinyo nadyastāsāṃ jalaṃ dhayataḥ pibataḥ | dheṭ pāne | jātucit kadācit |

76.13

dvijayoḥ pakṣiṇoḥ |

76.14

maṅgalāya yadārārtikaṃ bahudīpayuktaṃ pātraṃ tatsambandhi yajjyotistatkartṝ tayoḥ pakṣiṇoḥ netrāntarnetramadhye niviśat praviśad bhaktānāṃ ceṣṭāṃ pūjādivyāpāraṃ pradarśayed darśayatītyarthaḥ |

76.15

nanu durbalayorgrahaṇe kimiti kathaṅkārastatrāha | madhyedurgaṃ durgasya madhye | yadyasmāt | itthaṃ vakṣyamāṇam |

76.20

devālayaskandhe devālayaśṛṅgādadhobhāge |

76.21

śaṃsan stuvan |

76.27

lakṣataḥ lakṣeṇa |

76.28

patyuḥ pādayorarpite īkṣaṇe netre yayā sā |

76.30

yuktaṃ caitadityāha—hiteti | joṣaṃ prītiryathā syāttathā stheyam | kimityata āha—kāryamiti |

76.31

maṇḍalagatyā paribhramaṇagamanena sa śyenastadgatāyātau tayorgamanāgamanamārgo | gaganamārgataḥ ākāśamārgeṇa |

76.33

tattadā |

76.39

pradīneti | vyāḍetyekā | etāsāṃ bhedo granthāntare draṣṭavyaḥ |

76.40

āyāmaṃ praharamātraṃ vyāpya | kulāyaṃ nīḍam |

76.41

bhīruvṛttayo bhīrusvabhāvāḥ |

76.45

tatra maṭhe | bhāraśilātale bhāradhāraṇārthaṃ dattā yā śilā tasyāstale upari bhāravacchilātala iti vā | mahāpāṣāṇa ityarthaḥ |

76.46

sapakṣasya sapatrasya |

76.47

paṅguḥ paṅgutulyaḥ |

76.48

sarīḍhaṃ sāvajñam |

76.50

praṇaṣṭe'darśanaṃ gate |

76.52

ātmā dehaḥ |

76.56

kālo mṛtyurūpaḥ śyeno yāvaddūre vartate, tāvaddūraṃ viniryāhīti |

76.58

bhaviṣyā mahāmāyayā |

76.62

me vaca iti śeṣaḥ |

76.63

tatsattvacoditastasya yudhyamānasya satvena guṇenādṛṣṭena vā preritaḥ |

76.68

yudhyato yuddhaṃ kurvāṇasya puṃsaḥ | sattvāt sattvaguṇādadṛṣṭāditi vā |

76.71

cītkṛtavān śyenajātiśabdamakarot |

76.72

apatanmuktaḥ |

76.75

daśā cañcvā troṭaya |

76.80

kimityetādṛśaṃ niyamaṃ gṛhītavāṃstatrāha- parayoṣideti |

76.81

niyamaṃ viśinaṣṭi- niścitamiti | niścayena citaṃ vyāptamityarthaḥ, tatsvarūpa-mevāha- ekapatnīti |

76.93

lasadgāndhārasundaraṃ śobhamānagāndhārarāgeṇa manoharam | rāsamaṇḍalabhedena bahunartakīyukto nṛtyaviśeṣo rāsastadbhramaṇabāhulyena | lāsyaṃ nṛtyam |

76.94

pratyagrairvikasitaiḥ | mālyāni mālāḥ | parigumpya gumphitvā sīvitveti yāvat | grathyeti kvacit |

76.102

sambhrameṇādareṇa āpannaṃ vyāptaṃ mānasaṃ yāsāṃ tāḥ sambhramāpannamānasāḥ | atarkitāgamo'sambhāvitāgamanaḥ |

76.103

lakṣmabhiḥ śaśibhūṣaṇādicihnaiḥ |

76.104

tisro nāgakumāryastāḥ śrīkaṇṭhaṃ śaśibhūṣaṇam | ekādaśasu padyaistu tuṣṭuvuḥ praṇatā śivam | jaya sarvotkarṣamāviṣkuru |

76.106

aṅgamoṭanavatyaḥ śarīracālanavatyaḥ | kvaṇitānāḥ śabditamukhāḥ |

76.108

praṇava praṇavasvarūpa | sadvāsa satāṃ vāsa āśraya | saddhāmeti pāṭhe'pi sva evārthaḥ | dhāmamahānidhe tejasāṃ mahāśevadhe mahāśrayetyarthaḥ | virūpākṣa trinetra |

76.112

pātho jalam |

76.119

nirmalatve hetuḥ | bhaktibhāvitaṃ bhaktyā yuktamityarthaḥ |

76.124

sa ca bhakta ityekavacanaṃ pariṇamayyā'nuṣaṅgaḥ |

76.131

kāśīprāptiṃ karotīti tathā kāśyāṃ kāśīprāptikṛti |

76.137

caturnade catasṛṇāṃ nadīnāṃ samāhāraścaturnadaṃ tasmin mude harṣāya mameti śeṣaḥ |

76.140

pariṇetā vivāhakartā | devatāsaridāhvānāṃ devanadīnāmnīm |

76.142

rambhā kadalī |

76.143

dandaśūkena sarpeṇa |

76.144

nanu māsopavāsādikṛtavatyostayoḥ kathaṃ śākhāmṛgītvaṃ tatrāha- phaleti | vipākena phalena | tarhi māsopavāsādinā pātivratyarakṣaṇe kiṃ kṛtaṃ tatrāha- śīleti |

76.149

śākhāmṛgyau vānaryau |

76.155

tadutlutyādi-vānarajāterutphālādi tatprasiddhamiti vā | markaṭyau śākhā-mṛgyau |

76.158

kulāvalīṃ kulaparamparāṃm |

76.162

avācyaṃ vāṅmanasayoragocaraṃ sthūlaṃ vyāpakaṃ paripūrṇamiti yāvat |

76.165

madhyeliṅgaṃ liṅgasya madhye |

76.167

|| iti śrīrāmānandakṛtāyāṃ kāśīkhaṇḍaṭīkāyāṃ ṣaṭsaptatitamo'dhyāyaḥ |

76.168

atigauravam atimāhātmyam |

Linked texts (1)