Pramāṇa · Search · About · API

Brahmottarakhanda 10

Brahmottarakhaṇḍa 10

Language
Sanskrit

Contents

10.1

cha || || sūtauvāca
vicitraṃśivanirvāṇāṃvicitraṃśivaceṣṭitam || vicitraṃśivabhaktānāṃcaritaṃpāpanāśanam

10.2

svargāpavargayoḥsatyaṃsādhanaṃtadvravīmyaham
avaṃtīviṣayekaścidbrāhmaṇomaṃdarāhvayaḥ

10.3

babhūvavijayārāmaḥstrījitodhanasaṃgrahī || saṃdhyāsnānaparityaktogaṃdhamālyāṃbarapriyaḥ

10.4

kustrīsaktaḥkumārgasthoyathāpūrvamajāmilaḥ || saveśyāṃ piṃgalānāṃmaramamāṇodivāniśam

10.5

tasyāevagṛhenityamāsadivijiteṃdriyaḥ || kadācitsadanetasyāstasminnivasatidvije

10.6

ṛṣabhonāmadharmātmāśivayogīsamāyayau
tamāgatamabhiprekṣyamattvāsvaṃpuṇyamūrtimat

10.7

sāveśyāsacavipraścaparyyapūjayatāmubhau || tamāropyamahāpīṭhe kaṃbalāṃbarasaṃbhṛte

10.8

prakṣālyacaraṇaubhaktyātajjalaṃṃdadhatuḥśiraḥ || svāgatārghyanamaskārairgaṃdhapuṣpākṣatādibhiḥ

10.9

upacāraiḥ samabhyarccabhojayāmāsaturmudā
taṃmuktavaṃtamācāṃtaṃparyyaṃkesukhasaṃstare

10.10

upaveśyamudāyuktautāṃbūlaṃpratyayacchatām || pādasaṃvāhanaṃbhaktyākurvvaṃtaudaivacoditau

10.11

kalpayitvātuśuśrūṣāṃprīṇayāmāsatuściram || evaṃsamarcitastābhyāṃśivayogīmahādyutiḥ

10.12

ativāhyāniśāmekāṃyayauprātastadāhṛtaḥ
evaṃkālegataprāye savipraunidhanaṃgataḥ

10.13

sācaveśyāmṛtākāleyayaukarmmājjitāṃgatim || vipapraḥkarmaṇānītodaśārhadharaṇīpateḥ

10.14

vajrabāhukuṭumbinyāḥ sumatyogarbhamāsthitaḥ
tāṃjyeṣṭhapatnīṃnṛpatergarbhasaṃpadamāśritām

10.15

avekṣyatasyaigaralaṃsapatnyaśchadmanādaduḥ || sābhuktvāgaralaṃdhoraṃnamṛtādaivayogataḥ

10.16

kleśamevaparaṃprāpamaraṇādatiduḥkhaham || athakālesamāyāteputramekamajījanat

10.17

kleśenamahatāsādhvīpīḍitāvaravarṇinī || sanirdaśo
rājaputraḥspṛṣṭapūrvīgareṇayat

10.18

tenāvāpamahākleśaṃkraṃdamānodivāniśam || tasyabālasyamātācasarvāṃgavraṇapīḍitā

10.19

babhūva
turatikṣiptaugarayogaprabhāvataḥ || taurājñācasamānītauvaidyaiścakṛtabheṣajau

10.20

nasvāsthyamāpaturyatnairnarainekairyojitairapi || narātraulabhate
nidrāṃsārājñīvipulavyathāḥ

10.21

svaputrasyacaduḥkhenaduḥkhitānitarāṃkṛśā || nītvaivaṃ katicinmāsānsarājāmātṛputrakau

10.22

jīvaṃtaucamṛtaprāyauvilokyātmanyaciṃtayat || etaumegṛhiṇīputraunirayādāgatāviha

10.23

aśrāṃtarogaukraṃdaṃtaunidrābhaṃgavidhāyinau
atropāyaṃkariṣyāmipāpayordhruvametayoḥ || bhartuvājīvituṃvāpinakṣamaupāpabhoginau

10.24

itthaṃviniścityacabhūmipālaḥsaktaḥsapatnīṣutadā
tmajeṣu || āhūyasūtaṃnijadāraputraunirvāpayāmāsarathenadūram

10.25

tausūtenaparityaktaukutracidvijanevane || avāpatuḥparāṃmīḍāṃkṣuttṛḍbhyāṃ
bhṛśavihvalau

10.26

sodvahaṃtīnijaṃbālaṃnipataṃtīpadepade || viśvasaṃtīnijaṃkarmaniṃdaṃtīcakitābhṛśam

10.27

kvacitkaṃṭakabhinnāṃgīmu
ktakeśībhayāturā || kvacidvyāghrasvanairbhītākvacidvyālairanudrutā

10.28

bhartsyamānāpiśācaiścavetālairbrahmarākṣasaiḥ || mahāgulmeṣudhāvaṃtī
bhinnapādākṣurāśmabhiḥ

10.29

saivaṃghoremahāraṇyebhramaṃtīnṛpagehinī || daivātprāptāvaṇiṅ‌mārgegovājinarasevitam

10.30

gacchaṃtītenamārgeṇasudūramatiyatnataḥ || dadarśavai
śyanagaraṃbahustrīnarasevitam

10.31

tasyagoptāmahāvaiśyonagarasyamahājanaḥ || astipadmākaronāmarājarājaivāparaḥ

10.32

tasyavaiśyapateḥ kācidvṛddhādāsīnṛpāṃganām || āyāṃtīṃdūratodṛṣṭvātadaṃtikamupāyayau

10.33

sādāsīnṛpateḥkāṃtāṃsaputrāṃbhṛśapīḍitām
svayaṃviditavṛttāṃtāṃsvāminepratyadarśayat

10.34

satāṃdṛṣṭvāviśāṃnātho rujārttāṃkliṣṭaputrikām || nītvārahasisuvyaktaṃtadvṛttāṃtamapṛcchata

10.35

tayāniveditāśeṣavṛttāṃtaḥsavāṇakpatiḥ || ahokaṣṭamitijñātvāniśaśvāsamuhurmuhuḥ

10.36

tāmaṃtikesvagehasyasaṃniveśyarahogṛhe || vāso
nnapānaśayanairmātṛsāmyamapūjayat

10.37

tasmingṛhenṛpavadhūrnivasaṃtīsurakṣitā || vraṇayakṣmādirogāṇāṃśāṃtiṃpratyapadyata

10.38

tatodinaiḥkatipayaiḥ sabālovraṇapīḍitaḥ || vilaṃcitabhiṣaksattvomāracāvidhervaśāt

10.39

mṛtesvatanayerājñīśokenamahatāvṛtā || hātā
tatātahāputrahāmamaprāṇarakṣaṇa

10.40

hārājakulapūrṇendohāmamānaṃdavardhana || imāmanāthāṃkṛpaṇāṃtvatprāṇāṃtyaktabāṃdhavām

10.41

mātaraṃte
parityajyakvayātosinṛpātmaja ||ityebhiruditairvākyaiḥśokaciṃtāvivardhakaiḥ

10.43

vilapaṃtīṃmṛtāpatyāṃkonusāṃtvayituṃkṣamaḥ|| etasminsasymmetricyeta
syāduḥkhaśokacikitsakaḥ||42||ṛṣabhaḥpūrvamākhyātaḥśivayogīsamāyayau|| sayaugīvaiśyanāthenasārghahastenapūjitaḥ

10.44

tasyāḥsakāśama
gamacchocantyāidamabravīt || || ṛṣabhauvāca || akasmātkimahovatseroravīṣivimūḍhadhīḥ

10.45

kojātaḥkatamolokekomṛtāvadasāṃpra
tam || amīdehādayobhāvāstoyaphenasadharmakāḥ

10.46

kvacidbrāṃtiḥ kvacicchāṃtiḥsthitirbhavativāpunaḥ || atosminphenasaddaśedehepaṃcatvamāgate

10.47

śokasyānāvakāśatvānnaśocaṃttivipa
ścitaḥ || guṇairbhūtā nisṛjyaṃtebhrāmyaṃtenijakarmabhiḥ

10.48

kālenāthavikṛṣyaṃtevāsanāyāṃcaśerate || māyayotpattimāyāṃ tiguṇāḥsattvā
dayastrayaḥ

10.49

tairevadehājāyaṃtejātāstallakṣaṇāśrayāḥ || devatvaṃyātisattvenarajasāṃcamanuṣyatām

10.50

tiryaktvaṃtamasājaṃ
turvāsanānugatovaśaḥ || saṃsārevartamānesmiñjaṃtuḥkarmānubaṃdhanāt

10.51

durvibhāvyāṃgatiṃyātisukhaduḥkhamayīṃmuhuḥ || āpikalpāyuṣāṃteṣāṃ
devānāṃtuviparyayaḥ

10.52

anekāmayabaddhānāṃkākathānaradehinām || kecidvadaṃtidehasyakālamevahi kāraṇam

10.53

karmakecidgu
ṇāḥkeciddehaḥsādhāraṇohyayam || kālakarmaguṇādhānaṃpañcātmakamidaṃvapuḥ

10.54

jātaṃdṛṣṭnānahṛṣyaṃtinaśocaṃtimṛtaṃbudhāḥ || avyaktejāyatejaṃturavyaktecapralīyate

10.55

madhyevyaktavadābhātijalabudbudasannibhaḥ || yadā
garbhagatodehīvināśaḥkalpitastadā

10.56

devājjīvātivājātomriyatesahasaivavā || garbhasthāevanaśyaṃtijātamātrāstathāpare

10.57

kvacidyuvānonaśyaṃtimriyaṃtekepivārdhake || yādṛśaṃprāktanaṃkarmatādṛśaṃviṃdatevapuḥ

10.58

bhuṃktatadanurūpāṇisukhaduḥkhānivaihyasau || māyā
nubhāveritayoḥpitroḥsuratasaṃbhramāt

10.59

dehautpadyatekopipuṃyoṣitklībalakṣaṇaḥ || āyuḥsukhaṃduḥkhaṃcapuṇyaṃpāpaṃśrutaṃdhanam

10.60

lalāṭelikhitaṃdhātrāvahannaṃtaḥprajāyate || karmaṇāmavilaṃghyatvātkālasyāpyanatikramāt

10.61

anityatvāccabhāvānāṃśokaṃkartuṃmarhasi || kaḥsvapneniyataṃsthairyamiṃdrajālekasatyatā

10.62

kaanityatāśaranmeghekaśaśvattvaṃkalevare
tavajanmānyatītāniśatakoṭicyutānica

10.63

kasyakasyāsitanayājananīkasyakasyavā || kasyakasyāsigṛhiṇībhavakoṭiṣuva
rttinī

10.64

pañcabhūtātmakodehastvagasṛṅmāṃsabaṃdhanaḥ || medomajjāsthinicitoviṇmūtraśleṣmabhājanam

10.65

śarīrāṃtaramapye
tannijadehodbhavaṃmalam || matvāsvatanayaṃmūḍhemāśokaṃkartumarhasi

10.66

yadināmajanaḥkaścinmṛtyuṃtaratiyatnataḥ || kathaṃtarhivipadyeransarvepū
rvevipaścitaḥ

10.67

tapasāvidyayābuddhyāmaṃtrauṣadhirasāyanaiḥ || atiyātiparaṃmṛtyuṃnakaścidapipaṃḍitaḥ

10.68

ekasyādyamṛtirjātāḥśvaścānyasyavarānane || tasmādanityāvayavenatvaṃśocitumarhasi

10.69

nityaṃsannihitomṛtyaḥkiṃsukhaṃvadadehinām
vyāghrepuraḥsthitegrāsaḥpaśūnāṃkinnurocate

10.70

atojanmajarārijaṃtuṃyadīcchasivarānane || śaraṇaṃvrajasarveśaṃmṛtyuṃjayamumāpatim

10.71

tāvanmṛtyubhayaṃcoraṃtāvajjanmajarābhayam || yāvannoyātiśaraṇaṃdehiśivapadāṃbujam

10.72

anubhūyehaduḥkhānisaṃsārebhṛśadāruṇe || mano
yadāviyujyetatadādhyeyomaheśvaraḥ

10.73

manasāpibataḥpuṃsaḥśivadhyānarasāmṛtam || bhūyastṛṣṇānajāyetasaṃsāraviṣayāsave

10.74

vimuktaṃsarvasaṃgaiścamanovairāgyayaṃtritam || yadāśivapademagnaṃtadānāstipunarbhavaḥ

10.75

tasmādidaṃmanobhadre śivadhyānaikasādhanam || śo
kamohasamāviṣṭaṃmākuruṣvaśivaṃbhaja

10.76

sūtauvāca || || itthaṃsānunayaṃrājñībodhitāśivayoginā || pratyācaṣṭagurostasyapraṇamyacaraṇāṃbujam

10.77

rājñyuvāca || || bhagava
nmṛtaputrāyāstyaktāyāḥpriyabaṃdhubhiḥ || mahārogāturāyāmekāgatimaraṇaṃvinā

10.78

atohaṃmartumicchāmisahaivāśiśunāmunā || kṛtārthāhaṃ
yadyatvāmapaśyaṃmaraṇonmukhī

10.79

sūtauvāca || || ititasyāvacaḥ śrutvāśivayogīdayānidhiḥ || pūrvopakāraṃsaṃsmṛtyamṛtasyāṃti
kamāyayau

10.80

satadābhasmasaṃgṛhyaśivamaṃntrābhimaṃtritam || vidīrṇetanmukhekṣipvvāmṛtaṃprāṇairayojayat

10.81

sabālaḥsaṃgataḥprāṇaiḥ
śanairunmīlyalocane || prāptapūrvendriyabalorugedastanakāṃkṣayā

10.82

mṛtasyapunarutthānaṃvīkṣyabālasyavismitāḥ || janāmumudiresarvenaga
reṣupurogamāḥ

10.83

athānaṃdabharārājñīvihvalonmattalocanā || jagrāhatanayaṃśīghraṃbāṣpavyākulalocanā

10.84

upaguhyātmajātanvīparamānaṃdanirvṛtā || navedātmānamanyaṃvāsuṣuptevapariśramāt

10.85

punaścaṛṣabhoyogī tayormātṛkumārayoḥ || viṣavraṇa
yutaṃdehaṃbhasmanaivaparāmṛśat

10.86

taucataddrasmanāspṛṣṭauprāptadivyakalevarau || devānāṃsahaśaṃrūpaṃdadhatuḥkāṃtibhūṣitam

10.87

saṃprāptetridi
vaiśvaryeyatsukhaṃpuṇyakarmaṇām || tasmācchataguṇaṃ prāpasārājñīsukhamuttamam

10.88

tāṃpādayornipatitāmṛṣabhaḥpremavihvalaḥ || utthāpyāśvā
sayāmāsaduḥkhairmuktāmuvācaha

10.89

ayivatsemahārājñijīvatvaṃśāśvatīḥsamāḥ || yāvajjīvāsilokesmiṃstāvatprāpsyasejarām

10.90

eṣatetanayaḥsādhvibhadrāyuritināmataḥ || khyātiṃyāsyatilokeṣunijaṃrājyamavāpsyati

10.91

asyavaiśyasyasadanetāvattiṣṭhaśucismite
yāvadevakumārasteprāptavidyobhaviṣyati

10.92

sūtauvāca || || ititāmṛṣabhoyogī taṃcarājakumārakam || saṃjīvyabhasmavīryeṇayayaudeśānyathepsitān

10.92.p1

iti śrīskaṃdapurāṇe brahmottarakhaṃḍebhadrāyorākhyānaṃdaśamo'dhyāyaḥ

Linked texts (2)