Pramāṇa · Search · About · API

Brahmottarakhanda 22

Brahmottarakhaṇḍa 22

Language
Sanskrit

22.1

sūtauvāca || evaṃ
śivatamaḥpaṃthāḥśivenaivapradarśitaḥ || nṛṇāṃsaṃsṛtibaddhānāṃsadyomuktikaraḥparaḥ

22.2

athadurmedhasāṃpuṃsāṃvedeṣvanadhikāriṇām || strīṇāṃdvi
jātibaṃdhūnāṃsarveṣāṃcaśarīriṇām

22.3

eṣasādhāraṇaḥpaṃthāḥsākṣātkaivalyasādhanaḥ || mahāmunijanaiḥsevyodevairapisupūjitaḥ

22.4

yatkathāśravaṇaṃśaṃbhoḥsaṃsārabhayanāśanam
sadyomuktikaraṃślāghyaṃsaṃsārabhayanāśanam

22.5

ajñānātimirāndhānāṃdīpoyaṃjñānasiddhidaḥ || bhavaroganibaddhānāṃsusevyaṃparamauṣadham

22.6

mahāpātakaśailānāṃvajraghātasudāruṇam || bharjanaṃkarmabījānāṃsādhanaṃsarvasaṃpadām

22.7

ye śṛṇvaṃtisadāśaṃbhoḥkathāṃbhuvana
pāvanīm || tevaimanuṣyālokesmin rudrāevanasaṃśayaḥ

22.8

śṛṇvatāṃśūlinogāthāṃtathākīrtayatāṃsatām || teṣāṃpādarajāṃsyevatīrthā
nimunayojaguḥ

22.9

tasmānniḥśreyasaṃgaṃtuṃyebhivāṃchaṃtidehinaḥ || te śṛṇvaṃtusadābhaktyāśarvīṃ paurāṇikīṃkathām

22.10

yadyaśaktaḥsadāśro
tuṃkathāṃpaurāṇikīṃnaraḥ || muhūrtaṃvāpiśṛṇuyānniyatātmādinedine

22.11

athapratidinaṃśrotumaśaktoyadimānavaḥ|| puṇyamāseṣuvāpuṇyedinepuṇyatithiṣvapi

22.12

yaḥśṛṇotikathāṃramyāṃpurāṇaiḥsamudīritām
sanistaratisaṃsāraṃdagdhvākarmamahāṭavīm

22.13

muhūrttaṃvātadarddhaṃvākṣaṇaṃvāpāvanīṃkathām || yeśṛṇvaṃtisadāmattyānateṣāmastidurgatiḥ

22.14

yatphalaṃ sarvayajñeṣusarvadāneṣuyatphalam || sakṛtpurāṇaśravaṇāttatphalaṃviṃdatenaraḥ

22.15

kalauyugeviśeṣeṇapurāṇaśravaṇādṛte || nāstidharmaḥparaḥ
puṃsāṃnāstimuktipathaḥparaḥ

22.16

purāṇaśravaṇācchaṃbhornāstisaṃkīrttanaṃparam || ataevamanuṣyāṇāṃkalpadrumamahāphalam

22.17

kalauhī
nāyuṣo martyā durbalāḥ śramapīḍitāḥ || durmedhasoduḥkhabhājo dharmācāravivarjitāḥ

22.18

ititsaṃcityakṛpayābhagavānbādarāyaṇaḥ || hitāya
teṣāṃvidadhepurāṇākhyaṃsudhārasam

22.26

pibennavāmṛtaṃyatnādetatsyādajarāmaraḥ || śaṃbhoḥkathāmṛtaṃkuryātsulabhaṃvājarāmaram || 19||bāloyuvādaridrovāvṛddhovādurbalopivā || purāṇajñaḥ
sadāvaṃdyaḥpūjyaścasukṛtārthibhiḥ||20||nīcabuddhiṃnakurvītapuraṇajñekadācana||yasyavakrāṃbujādvāṇīkāmadhenuḥśarīriṇām ||21||guravaḥ saṃtiloke
bujanmatoguṇatastathā||teṣāmapicasarveṣāṃpurāṇajñaḥ paroguruḥ ||22||bhavakoṭisahasreṣubhūtvābhūtvāvasīdati||yodadātyapunarvṛttikonyastasmātparo
guruḥ||23||purāṇajñaḥśucirdātaḥ śāṃtovijitamatsaraḥ||sādhuḥkāruṇyavānvāgmīvedapuṇyakathāṃsudhīḥ||24||vyāsāsanaṃsamārūḍhoyadāpaurāṇikodhva
dvijaḥ||asamāptaprasaṃgaścanamaskuryānnakasyacit ||25||yedhūrtāyecadurvṛttāyecānyevijigīṣavaḥ||teṣāṃkuṭilavṛttīnāmagrenaivavadetkathām

22.27

nadurjanasamākīrṇenaśūdraśvāpadānvṛte|| deśenadyūtasadanevadetpuṇyakathāṃsudhīḥ

22.28

saṃgrāmesujanākīrṇesukṣetredevālaye || puṇvenadanadītīreva
detpuṇyakathāṃsudhīḥ

22.29

śivabhaktisamāyuktānānyakāryeṣulālasāḥ || vāgyatāḥsuśravonmagnāḥśrotāraḥpuṇyabhāginaḥ

22.30

abhaktāyeka
thāṃpuṇyāṃśṛṇvaṃtimanjuādhamāḥ || teṣāṃpuṇyaphalaṃnāstiduḥkhasyājjanmajanmani

22.31

purāṇaṃyetvasaṃpūjya tāṃbūlodyairupāyanaiḥ || śṛṇvaṃ
ticakathāṃbhaktyādaridrāḥsyurnapāpinaḥ

22.32

kathāyāṃkīrtyamānāyāṃyegacchantyanyatonarāḥ || bhogāṃtarepraṇaśyaṃtitaṣāṃdārāścasaṃpadaḥ

22.33

soṣṇīṣamastakāyecakathāṃśṛṇvaṃtipāvanīm || tebalākāḥprajāyaṃtepāpinomanujādhamāḥ

22.34

tāṃbūlaṃbhakṣayaṃtoyekathāṃśṛṇvaṃtipāvanīm || svaviṣṭhāṃkhādayaṃtyetānnarakeyamakiṃkarāḥ

22.35

yecatuṃgāsanārūḍhāḥkathāṃśṛṇvaṃtidāṃbhikāḥ
akṣayānnarakānbhuktvātebhavaṃtyevavāyasāḥ

22.36

yecavīrāsanārūḍhāyecamaṃcakasaṃsthitāḥ || śṛṇvaṃtisatkathāṃtevaibhavaṃtyanṛjupādapāḥ

22.37

asaṃ praṇamya śṛṇvaṃto viṣavṛkṣābhavaṃtivai || tathāśayānāḥ śṛṇvaṃto bhavaṃtyajagarā narāḥ

22.38

yaḥśṛṇotikathāṃvaktuḥsamānāsanamā
śritaḥ || gurutalpasamaṃpāpaṃsaṃprāpyanarakaṃvrajet

22.39

yeniṃdaṃtipurāṇajñaṃkathāṃpāpāpahāriṇīm || tevaijanmaśataṃmartyāḥśunakāḥ saṃbhavaṃtica

22.40

kathāyāṃ vartamānāyāyevadaṃtinarādhamāḥ || tegardabhāḥ prajāyaṃtekakalāsāstataḥparam

22.41

kadācidapiyepuṇyāṃna śṛṇvaṃtikathāṃ
narāḥ || tebhuktvā narakānghorānbhavaṃtivanasūkarāḥ

22.42

yekathāmanumodaṃtekīrtyamānāṃnarottamāḥ || aśṛṇvaṃtopiteyāṃtiśāśvataṃparasaṃpadam

22.43

kathāyāṃkīrtyamānāyāṃvighnaṃkurvaṃtiyeśaṭhāḥ
koṭyabdāmrarakānbhuktvābhavaṃtiyāmasūkarāḥ

22.44

yeśrāvayaṃtimanujānpuṇyāṃpaurāṇika kathā m || kalpakoṭiśataṃsāgraṃtiṣṭhaṃtibrahmaṇaḥ
padam

22.45

āsanārthaṃprayacchaṃtipurāṇajñasyayenarāḥ || kaṃbalājinavāsāṃsimaṃcaṃphalakamevaca

22.46

svargalokaṃsamāsādyabhuktvābho
gānnayathepsitān || sthitvābrahmādilokeṣupadaṃyāṃtinirāmayam

22.47

purāṇajñasyayacchaṃtiyesūtravasanaṃnavam || bhogino jñānasaṃpannāste
bhavaṃtibhavebhave

22.48

yemahāpātakairyuktāupapātakinaścaye || purāṇaśravaṇādevateyāṃtiparamaṃpadam

22.49

atravakṣyemahāpuṇyamitihāsaṃ
dvijottamāḥ || śṛṇvatāṃsarvapāpaghnaṃvicitraṃsumanoharam

22.50

dakṣiṇāpathamadhyaivaigrāmobāṣkalasaṃjñikaḥ || tatrasaṃtijanāḥsarvemūḍhāḥkarmavivarjitāḥ

22.51

natatrabrāhmaṇācārāḥśrutismṛtiparāṅmukhāḥ
japasvādhyāyarahitāḥparastrīviṣayāturāḥ

22.52

kṛṣīvalāḥśastradharāṃdaivājihvavṛttayaḥ || najānaṃtiparaṃdharmajñānavairāgyalakṣaṇam

22.53

striyaścapāpaniratāḥsvairiṇyaḥkāmalālasāḥ || durbuddhayaḥkuṭilagāḥsadvatācāravarjitāḥ

22.54

tatraikoviduronāmadurātmābrāhmaṇādhamaḥ || āsī
dveśyāpatiyauṃsausadāropikumārgagaḥ

22.55

satpatnīṃbaṃdulāṃnāmahitvāpratiniśaṃtathā || veśyābhavanamāsādyaramatesmarapīḍitaḥ

22.56

sāpitasyāṃganānāratrauviyuktānavayauvanā || asahaṃtīsmarāveśaṃremejāreṇasaṃgatā

22.58

tāṃkadāciddurācārāṃ jāreṇasahasaṃgatām || dṛṣṭvā tasyāḥ patiḥkrodhādabhidudrāvasatvaraḥ ||57||jārepalāyitepatnīṃ gṛhītvāsadurāśayaḥ|| saṃtāḍya
muṣṭibaṃdhenamuhurmuhuratāḍayat

22.59

sānārīpīḍitāṃbhartrākupitāprāhanirbhayā || bhavānpratiniśaṃ veśyāṃramatekāgatirmama

22.60

ahaṃ
rūpavatī yoṣānavayauvanaśālinī || kathaṃsahiṣyekāmātītvatsaṃgativivarjitā

22.61

ityuktaḥsatayānvayyaprovācabrāhmaṇādhamaḥ || yukta
mevatvayoktaṃhitasmādvakṣyāmitehitam

22.62

jārebhyodhanamākṛṣyatebhyodehiparāṃratim || taddhanaṃdehimesarvapaṇyastrīṇāṃdadāmitat

22.63

evaṃsaṃpūryatekāmomamāpicavarānane || tathetibhartṛvacanaṃpratijagrāhasāvadhūḥ

22.64

evaṃtayostudaṃpatyordurācārapravṛttayoḥ || kālenānidhanaṃprāptaḥsaviprovṛṣalīpatiḥ

22.65

mṛtebhartarisānārīputraiḥ sahanijālaye || uvāsa
suciraṃkālaṃkiṃcidutkrāṃtayauvanā

22.66

ekadādaivayogenasaṃprāptepuṇyaparvaṇi || sānārībaṃdhubhiḥsārdhaṃgokarṇakṣetramāyayau

22.67

tatratīrthajalesnātvākasmiṃściddevatālaye || śuśrāvadevamukhyānāṃpuṇyāṃpaurāṇikīṃkathām

22.68

yoṣitāṃjārasaktānāṃnarakeyamakiṃkarāḥ
saṃtaptalohaparighāṃkṣipaṃtismasmaramaṃdire

22.69

itipaurāṇikairnoktāṃsāśrutvādharmasaṃhitām || tamuvācarahasyevaṃbhītābrāhmaṇapuṃgavam

22.70

brahmanpāpamajānaṃtyāmayācaritamulbaṇam || yauvanekāmacāreṇakauṭilyenapravartitam

22.71

idaṃtvadvacanaṃśrutvāpurāṇārthavijṛṃbhitam|| bhī
tirmemahatījātāśarīraṃvepatemuhuḥ

22.72

dhiṅmāṃdurvindriyāsaktāṃpāpāṃsmaravimohitām || alpasyayatsukhasyārtheghorāṃyāsyāmidurgatim

22.73

kathaṃpaśyāmimaraṇeyamadūtānbhayaṃ
karān || kathaṃpāśairbalātkaṃṭhebadhyamānādhṛtiṃlabhe

22.74

kathaṃsahiṣyenarakekhaṃḍaśodehakṛṃtanam || punaḥkathaṃpātiṣyāmisaṃtaptājārakardame

22.75

kathaṃcayonilakṣeṣukamikīṭakhagādiṣu || paribhramāmiduḥkhāghātpīḍyamānā niraṃtaram

22.76

kathaṃcarocatemahyamadyaprabhṛtibhoja
nam || rātraukathaṃceviṣyenidrāṃduḥkhapariplutā

22.77

hāhāhatāsmidagdhāsmividīrṇahṛdayāsmica || hāvidhemāṃmahāpāpedattvāyuddhima
pātayaḥ

22.78

patatastuṃgaśailāgrācchūlākrāṃtasyadehinaḥ || yadduḥkhaṃjāyateghoraṃtasmātkoṭiguṇaṃmama

22.79

aśvamedhāyutaṃkṛtvāgaṃ
gāṃsnātvāśataṃsamāḥ || naśuddhirjāyateprāyomatpāpasyagarīyasaḥ

22.80

kiṃkaromikvagacchāmikaṃvāśaraṇamāśraye || kovāmāṃnnāyatelokepataṃtīṃnarakārṇave

22.81

tvamevamegururbrahmaṃstvaṃmātātvaṃpitāsica
uddharoddharamāṃdīnāṃtvāmevaśaraṇaṃgatām

22.82

ititāṃjātanirvedāṃpatitāṃcaraṇadvaye || utthāpyakṛpayādhīmānbabhāṣedvijapuṃgavaḥ

22.83

brāhmaṇauvāca || || diṣṭyākāleprabuddhāsiśśrutvemāṃmahatīṃkathām || mābhaiṣīstavavakṣyāmigatiṃcaivasukhāvahām

22.84

satkathāśravaṇā
devajātotematirīdṛśī || indriyārtheṣuvairāgyaṃpaścāttāpomahānbhūtū

22.85

paścāttāpohisarveṣāmaghānāṃniṣkṛtiḥparā || tenaivakurutesadyaḥ
prāyaścittaṃsudhīrnaraḥ

22.86

prāyaścittānisarvāṇikṛtvācāvidhivatpunaḥ || apaścāttāpino martyānnayāṃtigatimūttamām

22.87

yathāśuddhaḥśo
dhyamānodarpaṇonirmalobhavet || tathāsatkathayācetoviśuddhiṃparamāṃvrajet

22.88

viśuddhecetasinṝṇāṃdhyānaṃsiddhyatyumāpateḥ || dhyānenasarvamalinaṃmanovākkāyasaṃbhṛtam

22.89

sadyovidhūyakṛtinoyāṃtiśambhoḥparaṃpadam
ataḥsaṃkhyastapuṇyānāṃsatkathāsādhanaṃparam

22.90

kathayāsiddhyatidhyānaṃdhyānātkaivalyamuttamam || acchidravimalajñānaḥkathāmetāṃśrṛṇo
tiyaḥ

22.91

sonyajanmani saṃprāpyadhyānaṃyātiparāṃ gatim || sarveṣāṃśreyasāṃbījaṃsatkathāśravaṇaṃnṛṇām

22.92

yastadvihīnaḥ sapaśuḥ kathaṃ
mucyetabandhanāt || atastvamapisarvebhyoviṣayebhyonivṛttadhīḥ

22.93

bhaktiṃparāṃsamādhāyasatkathāṃśrṛṇusarvadā || śrṛṇvaṃtyāḥsatkathāṃ
nityaṃcettasteśuddhimeṣyati

22.94

tenadhyāyāsi viśveśantatomuktimavāpsyasi || dhyāyata śivapādābjaṃmuktirekenajanmanā

22.95

bhaviṣyatinasandehaḥsatyaṃsatyaṃvadāmyaham || ityuktetenavipreṇasānārībāṣpasaṃkulā

22.96

patitvāpādayostasyakṛtārthosmītyabhāṣata
tasminnevamahākṣetretasmodbhādvijottamāt

22.97

śuśrāvasatkathāṃsādhvīkaivalyaphaladāyinīm || sauvācadvijastasyaikathāṃvairāgyavṛṃhitām

22.98

yāṃśrutvāmanujaḥ sadyastyajedviṣayavāsanām || tasyāścittaṃyathāśuddhaṃvairāgyarasagaṃyathā

22.99

athovācadvijaḥśaivīṃ kathāṃ bhaktisa
manvitām || yathāyathāmanastasyāḥprasādamabhigacchati || tathātathāśanaiḥśaṃbhordhyānayogamupādiśat

22.100

śanaiḥśanairdhvastarajastamo
malaṃ viviktasarveṃdriyabhogavigraham || viśuddhatattvaṃhṛdayaṃdvijastriyāviveśaviśveśvararūpaciṃtanam

Linked texts (8)