Pramāṇa · Search · About · API

Dharmaranyakhanda 39

Dharmāraṇyakhaṇḍa 39

Language
Sanskrit

Contents

39.1

cha
vyāsa uvāca || || evaṃ rāmeṇa dharmajña jīrṇoddhāraḥ purā kṛtaḥ || dvijānāṃ ca hitārthāya śrīmāturvacanena ca

39.2

yudhiṣṭhira
uvāca || || kīdṛśaṃ śāsanaṃ brahmannāmeṇa likhitaṃ purā || kathayasva prasādena tretāyāṃ satyamaṃdire

39.3

vyāsa uvāca || || dharmāraṇye
vare divye bakulārke svadhiṣṭhite || śūnyasvāmini vipreṃdra sthite nārāyaṇe prabhau

39.4

rakṣaṇādhipatau deve sarvajñe guṇanāyake || bhavasāgara
magnānāṃ tāriṇī yatra yoginī

39.5

śāsanaṃ tatra rāmasya rāghavasya ca nāmataḥ || śṛṇu tāmrāśrayaṃ tatra likhitaṃ dharmaśāstrataḥ

39.6

mahā
ścaryakaraṃ tacca hyanekayugasaṃsthitam || sarvo dhātuḥ kṣayaṃ yāti suvarṇaṃ kṣayameti ca

39.7

pratyakṣaṃ dṛśyate putra dvijaśāsanamakṣayam || avināśo hi tāmra
sya kāraṇaṃ tatra vidyate

39.8

vedoktaṃ sakalaṃ yasmādviṣṇureva hi kathyate || purāṇeṣu ca vedeṣu dharmaśāstreṣu bhārata

39.9

sarvatra gīyate viṣṇurnānā
bhāvasamāśrayaḥ || nānādeśeṣu dharmeṣu nānādharmaniṣevibhiḥ

39.10

nānābhedaistu sarvatra viṣṇureveti ciṃtyate || avatīrṇaḥ sa vai sākṣātpurāṇapuruṣo
ttamaḥ

39.11

devavairivināśāya dharmasaṃrakṣaṇāya ca || tenedaṃ śāsanaṃ dattamavināśātmakaṃ suta

39.12

yasya pratāpādṛkṣadastāritā jalamadhyataḥ
vānarairveṣṭitā laṃkā helayā rākṣasā hatāḥ

39.13

muniputraṃ mṛtaṃ rāmo yamalokādupānayat || duṃdubhirnihato yena kabaṃdho'bhihatastathā

39.14

nihatā tāḍakā caiva saptatālā vibheditāḥ || kharaśca dūṣaṇaścaiva triśirāśca mahāsuraḥ

39.15

caturdaśasahasrāṇi javena nihatā raṇe || tenedaṃ śāsanaṃ
dattamakṣayaṃ na kathaṃ bhavet

39.16

svavaṃśavarṇanaṃ tatra likhitvā svayameva tu || deśakālādikaṃ sarvaṃ lilekha vidhipūrvakam

39.17

svamudrācihnitaṃ tatra
traividyebhyastathā dadau || catuścatvāriṃśadvarṣo rāmo daśarathātmajaḥ

39.18

tasminkāle mahāścaryaṃ saṃdattaṃ kila bhārata || tatra svarṇopamaṃ cāpi raupyopamama
thāpi ca

39.19

uvāha salilaṃ tīrthe devarṣipitṛtṛptidam || svavaṃśanāyakasyāgre sūryeṇa kṛtameva tat

39.20

taddṛṣṭvā mahadāścaryaṃ rāmo viṣṇuṃ prapūjya
ca || rāmalekhavicitraistu likhitaṃ dharmaśāsanam

39.21

yaddṛṣṭvātha dvijāḥ sarve saṃsārabhayabaṃdhanam || kurvate naiva yasmācca tasmānnikhilarakṣakam

39.22

ye pāpiṣṭhā durācārā mitradrohahatāśca ye || teṣāṃ prabodhanārthāya prasiddhimakarotpurā

39.23

rāmalekhavicitraistu vicitre tāmrapaṭṭake
vākyānīmāni śrūyaṃte śāsane kila nārada

39.24

āsphoṭayaṃti pitaraḥ kathayaṃti pitāmahāḥ || bhūmido'smatkule jātaḥ so'smānsaṃtāra
yiṣyati

39.25

bahubhirvasudhā bhuktā rājabhiḥ pṛthivī tviyam || yasyayasya yadā bhūmistasyatasya tadā phalam

39.26

ṣaṣṭivarṣasahasrāṇi
svarge vasati bhūmidaḥ || ācchettā cānumaṃtā ca tānyevaṃ narakaṃ vrajet

39.27

saṃdaṃśaistudyamānastu mudgarairvi Corpusnihatya ca || pāśaiḥ subadhyamānastu
roravīti mahāsvaram

39.28

tāḍyamānaḥ śire daṃḍaiḥ samāliṃgya vibhāvasum || kṣurikayā chidyamāno roravīti mahāsvanam

39.29

yamadūtairmahā
ghorairbrahmavṛttivilopakaḥ || evaṃvidhairmahāduṣṭaiḥ pīḍyaṃte te mahāgauḥ

39.30

tatastiryaktvamāpnoti yoniṃ vā rākṣasīṃ śunīm || vyālīṃ śṛgālīṃ
paiśācīṃ mahābhūtabhayaṃkārīm

39.31

bhūmeraṃgulahartā hi sa kathaṃ pāpamācaret || bhūmeraṃguladātā ca sa kathaṃ puṇyamācaret

39.32

aśvamedhasahasrāṇāṃ
rājasūyaśatasya ca || kanyāśatapradānasya phalaṃ prāpnoti bhūmidaḥ

39.33

āyuryaśaḥ sukhaṃ prajñā dharmo dhānyaṃ dhanaṃ jayaḥ
saṃtānaṃ varddhate nityaṃ bhūmidaḥ sukhamaśnute

39.34

bhūmeraṃgulamekaṃ tu ye haraṃti khalā narāḥ || vaṃdhyāṭavīṣvatoyāsu śuṣkakoṭaravāsinaḥ
kṛṣṇasarpāḥ prajāyaṃte dattadāyāpahārakāḥ

39.35

taḍāgānāṃ sahasreṇa aśvamedhaśatena vā || gavāṃ koṭipradānena bhūmiharttā viśudhyati

39.36

yānīha dattāni punardhanāni dānāni dharmārthayaśaskarāṇi || audāryato vipraniveditāni ko nāma sādhuḥ punarādadīta

39.37

caladaladalalīlācaṃcale jīvaloke tṛṇalavalaghusāre sarvasaṃsārasaukhye || apaharati durāśaḥ śāsanaṃ brāhmaṇānāṃ narakagahanagarttāvartapātotsuko yaḥ

39.38

ye pāsyaṃti mahībhujaḥ kṣitimimāṃ yāsyaṃti bhuktvākhilāṃ no yātā na tu yāti yāsyati na vā kenāpi sārddhaṃ dharā || yatkiṃcidbhuvi
tadvināśi sakalaṃ kīrtiḥ paraṃ sthāyinī tvevaṃ vai vasudhāpi yairupakṛtā lopyā na satkīrtayaḥ

39.39

ekaiva bhaginī loke sarveṣāmeva bhūbhujām || na
bhojyā na karagrāhyā vipradattā vasuṃdharā

39.40

dattvā bhūmiṃ bhāvinaḥ pārthiveśānbhūyobhūyo yācate rāmacandraḥ || sāmānyo'yaṃ dharmaseturnṛpāṇāṃ sve
sve kāle pālanīyo bhavadbhiḥ

39.42

asminvaṃśe kṣitau kopi rājā yadi bhaviṣyati || tasyāhaṃ karalagnosmi maddattaṃ yadi pālyate||41||likhitvā
śāsanaṃ rāmaścāturvedyadvijottamān || saṃpūjya pradadau dhīmānvasiṣṭhasya ca sannidhau

39.43

te vāḍavā gṛhītvā taṃ paṭṭaṃ rāmājñayā śubham || tāmraṃ haimākṣara
yutaṃ dharmyaṃ dharmavibhūṣaṇam

39.44

pūjārthaṃ bhaktikāmārthāstadrakṣaṇamakurvata || caṃdanena ca divyena puṣpeṇa ca sugandhinā

39.45

tathā suvarṇapuṣpeṇa
rūpyapuṣpeṇa vā punaḥ || ahanyahani pūjāṃ te kurvate vāḍavāḥ śubhām

39.46

tadagre dīpakaṃ caiva ghṛtena vimalena hi || saptava
rtiyutaṃ rājannarghyaṃ prakurvate dvijāḥ

39.47

naivedyaṃ kurvate nityaṃ bhaktipūrvaṃ dvijottamāḥ || rāmarāmeti rāmeti mantramapyuccaraṃti hi

39.48

aśane
śayane pāne gamane copaveśane || sukhe vāpyathavā duḥkhe rāmamantraṃ samuccaret

39.49

na tasya duḥkhadaurbhāgyaṃ nādhivyādhibhayaṃ bhavet || āyuḥ śriyaṃ
balaṃ tasya varddhayaṃti dine dine

39.50

rāmeti nāmnā mucyeta pāpādai dāruṇādapi || narakaṃ nahi gaccheta gatiṃ prāpnoti śāśvatīm

39.51

vyāsa uvāca || || iti kṛtvā tato rāmaḥ kṛtakṛtyamamanyata || pradakṣiṇīkṛtya tadā praṇamya ca dvijānbahūn

39.52

dattvā dānaṃ
bhūritaraṃ gavāśvamahiṣīratham || tataḥ sarvāṃntrijāṃstāṃśca vākyametaduvāca ha

39.53

atraiva sthīyatāṃ sarvairyāvaccaṃdradivākarau || yāvanmerurmahīpṛṣṭhe
sāgarāḥ sapta eva ca

39.54

tāvadatraiva sthātavyaṃ bhavadbhirhi na saṃśayaḥ || yadāhi śāsanaṃ viprā na manyaṃte nṛpā bhuvi

39.55

athavā vaṇijaḥ
śūrā madamāyāvimohitāḥ || madājñāṃ na prakurvaṃti manyaṃte vā na te janāḥ

39.56

tadā vai vāyuputrasya smaraṇaṃ kriyatāṃ dvijāḥ || smṛtamātro
hanūmānvai samāgatya kariṣyati

39.57

sahasā bhasma tānsatyaṃ vacanānme na saṃśayaḥ || ya idaṃ śāsanaṃ ramyaṃ pālayiṣyati bhūpatiḥ

39.58

vāyuputraḥ sadā tasya saukhyamṛddhiṃ pradāsyati || dadāti putrānpautrāṃśca sādhvīṃ patnīṃ yaśo jayam

39.59

ityevaṃ kathayitvā ca hanumaṃtaṃ
prabodhya ca || nivartito rāmadevaḥ sasainyaḥ saparicchadaḥ

39.60

vāditrāṇāṃ svanairviśvaksūcyamānaśubhāṃgamaḥ || śvetātapatrayukto'sau cāmarairvī
jito naraiḥ || ayodhyāṃ nagarīṃ prāpya ciraṃ rājyaṃ cakāra ha

39.60.p1

iti śrīskāṃde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ tṛtīye brahmakhaṇḍe pūrvabhāge dharmāraṇyamāhātmye brahmanāradasaṃvāde śrīrāmeṇa brāhmaṇebhyaḥ śāsanapaṭṭapradānavarṇanaṃnāma catustriṃśo'dhyāyaḥ

Linked texts (4)