Pramāṇa · Search · About · API

Halasyakhanda 62

Hālāsyakhaṇḍa 62

Language
Sanskrit

62.1

iti śrīskānde mahāpurāṇe agastyasaṃhitāyāṃ
hālāsyamāhātmye - natkīrānugrahakaraṇaṃ nāma
ekonaṣaṣṭitamo'dhyāyaḥ
ṣaṣṭitamo'dhyāyaḥ
54. kīrāya drāviḍīsūtropadeśaḥ
agastyaḥ -
sūtropadeśaṃ kīrasya draviḍānāṃ prakurvvatā
mayā yathā kṛtāṃ līlāṃ yuṣmākaṃ kathayāmyaham

62.2

śivanetrāgninā taptaśśivatīrthe nimajya ca
śivaṃ stutvā śivaṃ labdhvā śivānugrahamāpa saḥ

62.3

śambholarlāṭanetreṇa vīkṣitaṃ vibudhā api
na śaktā rakṣituṃ jātu kāmaṃ viṣṇvādayo yathā

62.4

śrīmaddhālāsyanāthasya lalāṭanayanekṣitam
hemapadmākarastīrthaṃ natkīraṃ tamapālayat

62.5

yadā nimagno natkīrastattīrthasalile'male
tāpaśāntiṃ tadā prāpa tatpūrvamatitāpavān

62.6

śivadrohakṛtāṃ puṃsāṃ śivatīrthaṃ vinā kvacit
sadyaśśivakaraṃ vastu nāsti lokatraye'pi hi

62.7

evaṃ tīrthasya māhātmyaṃ natkīrastvanubhūya saḥ
niyamena trisandhyāsu snānaṃ tatrākaronmudā

62.8

sumīnanayanāṃ devīṃ somasundaramīśvaram
pradakṣiṇaiḥ praṇāmaiśca stotrairnityamatoṣayat

62.9

atha prasanno bhagavān śrīmaddhālāsyanāyakaḥ
tasyājñānavināśāya vicāramakaroddhṛdi

62.10

ayaṃ drāmiḍasadbhāṣāsūtrajñānavivarjitaḥ
na vijānāti natkīrassuśabdaṃ vāpaśabdakam

62.11

sandarbhaśaktiṃ mahatīṃ bhṛśaṃ tasmāt smayānvitaḥ
pradūṣayati kāvyāni śabdārthasubhagānyapi

62.12

vijñānavānayaṃ kena mama bhakto bhaviṣyati
loke drāviḍasūtrāṇāmupadeśā na vidyate

62.13

evañcintānvite śambhau bhaktajñānāptisādhane
sumīnākṣī mahādevī somasundaravallabhā
maheśvaramanaścintāṃ buddhvā prāha manonmanī

62.14

svāmin sarvajña sarveśa bhaktādhīna parātpara
jānāmyahamupāyaṃ ca kīravijñānakāraṇam

62.15

iti devīvacaśśrutvā devadevastriyambakaḥ
tamupāyaṃ bhaṇa bhaṇa devītyāha sasādaram

62.16

atha devī sumīnākṣī saccidānandarūpiṇī
sarvajñaṃ prati sarvajñā prāhodantaṃ purābhavam

62.17

purā purāre kailāsaśailaṃ tvayyadhitiṣṭhati
kāryārthamāgatāssarve sagaṇāśca sabāhanāḥ

62.18

trayastriṃśatkoṭisaṅkhyāgaṇitā devatāgaṇāḥ
munīśvarāśca sanakasanandanamukhā api

62.19

tadā vasundharā sarvā saśailavanakānanā
nimagnottarapūrvā'sīnnairṛtyāntu samunnatā

62.20

devādayastato bhītā bhūsamīkaraṇāya te
bhavantaṃ tuṣṭuvussarve bhaktyā paramayā yutāḥ

62.22

punaśca prārthayāmāsurevaṃ sāñjalipāṇayaḥ
tvatsamaṃ puruṣaṃ cāśu sthātuṃ malayaparvate
preṣayitvā kṛpāsindho samīkuru mahīmimām

62.23

teṣāṃ vākyaṃ samākarṇya bhayamapyavalokya tat
bhavatā'pyevamuktaṃ ca sarvāpatparihāriṇā

62.25

devāḥ śṛṇvaṃtu madvākyaṃ divyā api munīśvarāḥ
matsamaḥ puruṣo nāsti nārī gaurīnilā na ca
tathā'pyekaḥ pumānasti matsamastapaso balāt
nārī gaurīsamā caikā pātivratyena vidyate

62.26

matsamaḥ puruṣo'gastyo sadā maddhyānatatparaḥ
lopāmudrā tasya patnī gaurīdhyānena tatsamā

62.27

sadā bhavatyagastyasya śivo'hamiti bhāvanā
gauryahambhāvanā tasya patnyāssantatamasti hi

62.28

merumandarakailāsakāśīśrīparvatādiṣu
tathā na ramate hṛnme yathā tasya hṛdambuje

62.29

tasmātsāmbasya mama tu sannibho'gastya eva hi
sa tu prayātu sarvāpicchāntparyaṃ malayācalam

62.30

ityuktavati deveśe tvayi devā munīśvarāḥ
sādhu sādhviti te prāhuḥ santoṣātiśayena ca

62.31

munīśvaramahāvṛndamadhyasthe kumbhasambhave
tvatkaṭākṣakṣepamātrapreṣite sati so'bravīt

62.32

śrīkaṇṭha nātha bhagavan śrīmatkailāsanāyaka
tvadājñayā gamiṣyāmi mahāntaṃ malayācalam

62.33

mayi tatra gate sarve tatrasthā drāmiḍā janāḥ
jñātuṃ drāviḍaśabdāṃśca bhaviṣyanti samutsukāḥ

62.34

te ṣāmapyupadeśāya mama vijñānahetave
mahyaṃ drāmiḍasūtrāṇi sahasopadiśa prabho

62.35

ityagastyaprārthitena sarvajñena tvayā tadā
upadiṣṭāni sūtrāṇi tasmai kalaśajanmane

62.34-2

punarvijñaptimakarodbhavantaṃ prati kumbhajaḥ
bhavaddarśanamasmākaṃ bhaviṣyati kadā punaḥ

62.37

ityuktavati tasmiṃstu sānandāśruvilocane
tvayā bhagavatā proktamevaṃ tatprītihetave

62.38

pradeśe prathite'vācye kṛtamālānadītaṭe
kadambavanyāṃ rucire viḍambitasurālaye

62.39

śrīhālāsyamiti khyātaṃ matkṣetramatipāvanam
anādibhūtamamaghaṃ vidyate viśvavanditam

62.40

tatrānādibhavaṃ liṅgamasti saccitsukhātmakam
karomi tatra sānnidhyamahaṃ kālatraye'pi ca

62.41

āvirbhūtaṃ ca talliṅgāt pratyakṣeṇa vilokya mām
labdhvā sarvāṇi kāmyāni nityatvamapi durlabham

62.42

madanugrahato nityaṃ malaye tvaṃ tapaḥ kuru
nityaṃ sukhakaraṃ vastu tapa eva śarīriṇām

62.43

tapasā dharmakāmārthamokṣāṃśca labhate janaḥ
jagaddhitāya sahasā gaccha tvaṃ malayācalam

62.44

ityukte tvayi deveśe tvadājñāparipālakaḥ
malayācalamadhyasthastapaścarati santatam

62.45

muninā tena vijñānaṃ kīrasya bhavatu prabho
iyantu mama vijñaptistvadiṣṭaṃ sahasā kuru

62.46

iti devīvacaśśrutvā sundareśaḥ kṛpānidhiḥ
prāha devīmukhaṃ vīkṣya śaratpūrṇendusannibham

62.47

ume satyaṃ tvayā buddhvā vṛttāntaśca cirantanaḥ
kathito'dyānugrahārthaṃ natkīrasya mahākaveḥ

62.48

bhuvi drāmiḍasūtrāṇāṃ vijñātā'gastya eva hi
tenopadeśaḥ kartavya iti samyaktvayeritam

62.49

ityuktvā cintayāmāsa malayasthaṃ ca māṃ śivaḥ
tato vimānamāruhya lopāmudrāsamanvitaḥ

62.50

śivacintāvāyuvaśāttatsannidhimagāṃ kṣaṇāt
tadā kadambakāntāramadhyasthendravimānagaḥ

62.51

sumīnākṣyā mahādevyā mahādevassamanvitaḥ
atisundaramāścaryaṃ dhṛtvā tejomayaṃ vapuḥ

62.52

sānnidhyamakarotsvasya sannidhau raṅgamaṇṭape
jagatkāraṇabhūtau tau dampatī divyavigrahau

62.53

sumīnākṣīsundareśau dṛṣṭvā'hamativismitaḥ
kartavyaṃ karma cājñātvā kāṣṭhapāṣāṇasannibhaḥ

62.54

sakalatrastayoragre ciraṃ niścalatāmagām
atha praṇamya bhaktyā'haṃ tayoḥ pādāmbujadvaye

62.55

prastutya stutivākyaiśca tau vilokya mudā sthitaḥ
tadā kīro'pi susnātaḥ śubhraṃ vāsaśca bhasma ca

62.56

dhṛtvā niyamasaṃyukto devaṃ draṣṭuṃ samāyayau
taṃ kāruṇyakaṭākṣeṇa dṛṣṭvā māmapi vīkṣya ca

62.57

sūtrāṇyupadiśāsyeti mahyamājñāṃ dadau śivaḥ
gurormamāpi jagatāṃ tāmājñāṃ parigṛhya ca

62.58

upadiṣṭaṃ kramātsūtraṃ kīrāya viduṣe mayā
upadeśakramaṃ dṛṣṭvā bhagavānpārvatīpatiḥ

62.59

praṇataṃ māṃ parispṛśya dadau mahyaṃ manorathān
natkīramevaṃ sūtrajñaṃ kārayitvā sadāśivaḥ

62.60

mamāpyājñāpayāmāsa gaccheti malayaṃ prati
atha devī sumīnākṣī hālāsyeśvaramīśvaram

62.61

svasandehāpanodāya prāhaivaṃ bhaktavatsalā
natkīrāya svabhaktāya sarvajñena tvayā kutaḥ

62.62

sūtrāṇi nopadiṣṭāni vada tatkāraṇaṃ vibho
iti devyā vacaśśrutvā śrutivācāmagocaraḥ

62.63

smayamānamukhāmbhojo girikāmidamabravīt
śuśrūṣave'rthadātre ca mātsaryyarahitāya ca

62.64

svājñāmalaṅghayitre ca deyā vidyetarāya na
natkīro'yaṃ matsaravān tanmayā nopadeśitaḥ

62.65

vidyā tu deyā guruṇā śiṣyaṃ samyak parīkṣya ca
ityākarṇya vacaśśambhostathyaṃ sarvajanapriyam

62.66

parā śaktiḥ parāṃ prītiṃ prāpya tūṣṇīṃ babhūva sā
adṛśyatāmatha prāpa sāmbassundaranāyakaḥ

62.67

ahamapyatha talliṅgamabhyarcya malayaṃ gataḥ
sūtrajñānaṃ samāsādya natkīraḥ prītamānasaḥ

62.68

purā kavitvaṃ svenoktamīśoktaṃ tannirūpya ca
nananda śāṅkaraṃ vākyaṃ nānandatsvena tat kṛtam

62.69

athānavadyāmīśoktāmāryāṃ śabdārthakomalām
punaḥ punassamālocya svamajñānamadūṣayat

62.70

liṅgamūrtidharaṃ śambhuṃ bhaktānugrahatatparam
praṇipatya prasannaṃ tamastauṣītsa kṛtāñjaliḥ

62.71

bhagavan karuṇāmūrte kadambavananāyaka
apārādaparādhābdhermāmuddhara kṛtānmayā

62.72

yuṣmadvākyaṃ dūṣayatāṃ duṣkṛtaṃ mahadasti hi
tadduṣkṛtamahāpāśabaddhaṃ māṃ mocaya prabho

62.73

ajñānāt kṛtamatyalpamaparādhaṃ janaissakṛt
puruṣāssaguṇā loke kṣamante tattu nādbhutam

62.74

jñānena kṛtamatyugramaparādhaṃ mayā punaḥ
kṣamase nirguṇastvaṃ yattadevātyadbhutaṃ bhuvi

62.75

ityādistutivākyaiśca toṣayitvā maheśvaram
samprāpa viduṣāṃ saṅghaṃ saṅgamaṇḍapamadhyagam

62.76

sūtrāṇi sūpadiṣṭāni maitrāvaruṇinātmane
natkīro'dhyāpayāmāsa kapilādivipaścitaḥ

62.77

tāni sūtrāṇi kapilabharaṇādyāḥ kavīśvarāḥ
jagṛhussakṛduktāni tena te tīkṣṇayā dhiyā

62.78

atha lokāśca jagṛhussadbhibhyassūtramuttamam
drāviḍaṃ yanmudā mahyaṃ purā proktaṃ purāriṇā

62.79

kṛtāparādhaṃ natkīraṃ lakṣyalakṣaṇadakṣiṇam
mayā yaḥ kārayāmāsa namastasmai pinākine

62.80

caturuttarapañcāśī lī‌lā śambhoḥ prakīrtitā
caturvidhamahārthaṃśca pradātuṃ caturā tviyam

Linked texts (4)