Kedarakhanda 65
Kedārakhaṇḍa 65
- Language
- Sanskrit
Contents
- 65.83 — 1 part
65.1
arundhatyuvāca || || kathaya tvaṃ mahābhāga maraṇasya ca vaibhavam || kutra teṣāṃ gatirdeva patitaṃ tatra kīkasam
65.2
badarīnāthabhavane
kṣetre kṣetrottame prabho || etanme śaṃsa bhagavan śrotukāmāsmi he mune
65.3
kena vai vidhinā kuryāṃdyātrāṃ tu badarīpateḥ || puṇyaṃ pavitramā
khyānaṃ śṛṇvatyā bhaktiruttamā
65.4
vasiṣṭha uvāca || śṛṇu priye pravakṣyāmi māhātmyaṃ badarīpateḥ || tīrthaśravaṇamāhātmye dhanyā te buddhi
rīhaśī
65.5
atretihāsaṃ vakṣyāmi sāvadhānāvadhāraya || avaṃtīnagare pūrvaṃ babhūvāmitadhārmikaḥ
65.6
caṃdragupta iti khyāto dhanadhānya
nidhiḥ priye || vāṇijyena kṛtājīvo daśaputromitaprabhaḥ
65.7
saṃpattirbṛhatī tasya gajāśvādimayī tathā || dantināśca hayānāśca vikretā
sa varānane
65.8
ekadā tasya bhavane dharmadatto mahīsuraḥ || badaryāśramavāsī vai āyayau bhikṣutuṃ viśam
65.9
tasya vai darśanāddaiśyo
babhūva malatrarjitaḥ || papraccha taṃ dharmadattaṃ caṃdragupto mahāmatiḥ
65.10
kutaḥ samāgataṃ vipra kutratyosi mahāmate || māṃ kimājñāpayasi bho
kiṃ karomi tava priyam
65.11
brāhmaṇauvāca || ahaṃ kailāsapārśve vai badarīvanamaṃḍite || deśe vasāmi nityaṃ vai kaṇvagotrasamudbhavaḥ
65.12
bhikṣituṃ tvāṃ samāyāto bahuputrakalatrakaḥ || dhanaṃ me nāsti bhavane tatastvāṃ samupāgataḥ
65.13
caṃdraguptauvāca || kutra vai tanma
hākṣetraṃ badarīvanasaṃjñitam || ko devaḥ pūjyate tatra labhyate kiṃ phalaṃ naraiḥ
65.14
prāpyate brāhmaṇaśreṣṭha śrotumicchāmi tattvataḥ || yadyadi
ṣyasi tatsarvamahaṃ karttāsmi suvrata
65.15
brāhmaṇa uvāca || gaṃgādvārātpūrvabhāge triṃśadyojanasaṃmite || varttate tanmahākṣetraṃ muktimuktipradāya
kam
65.16
yatra devāḥ sagaṃdharvā munayaḥ śaṃsitavratāḥ || tapasyanti mahātmānaḥ saṃsāraparimuktaye
65.17
anaṃtāni ca tīrthāni pāpa
nāśakarāṇi vai || gaṃgā tatra mahābhāga trailokyapāvinī parā
65.18
badarīnāthabhavanaṃ praṇamedyo mahāmatiḥ || sa vai viṣṇupuraṃ yāti pūjya
māno munīśvaraiḥ
65.19
sakṛdyenāpi bhavanaṃ dṛṣṭaṃ vai badarīpateḥ || na sa saṃsāramārgasya pāṃtho jāyeta karhicit
65.20
badarīnāthanaivedyaṃ
bhuktaṃ yairbhaktitatparaiḥ || abhojyāśanadoṣaśca mucyate nātra saṃśayaḥ
65.21
tasyaiva janma saphalaṃ yo gato badarīpatim || tasya saṃsārajala
dhirmahānvai goṣpadāyate
65.22
iti te kathitaṃ vaiśya tvayā pṛṣṭosmi yadyathā || dhanyosi tīrthayātrāyāṃ yasya buddhirmahāmate
65.23
caṃdraguptauvāca || kena vai vidhinā brahman kuryādyātrāṃ ramāpateḥ || kiṃ bhojyaṃ vai kimācāro gamane badarīpateḥ
65.24
etatsarvaṃ mahābhāga
kṛpayā parayā yutaḥ || vada me bhaktitastvāṃ vai pṛccheyaṃ brahmapāragam
65.25
brāhmaṇa uvāca || śṛṇu dharmajña vakṣyāmi prasaṃgādyanmayā śrutam
pṛcchate satyadharmāya nāradoktaṃ mahā mate
65.26
satyadharmo mahārājaḥ papraccha nāradaṃ kacit || yaduktaṃ tena mahatā tatsarvaṃ śṛṇu suvrata
65.27
kartavyā badarīyātrā bhītena bhavabaṃdhanāt || saṃpūjya gaṇapaṃ pūrvaṃ svastivācana pūrvakam
65.28
puṇyāhaṃ vācayettatra badarīnātha
mānasaḥ || tataḥ saṃprārthyedviprānpūjitānvasanādibhiḥ
65.29
ājñāpayadhvaṃ bhūdevā māṃ vaḥ śaraṇamāgatam || bhavatāṃ kṛpayā devāḥ kṛtayātro
yathā punaḥ
65.30
āgaccheyaṃ sukhaṃ gehe labheyaṃ dharmamuttamam || bhavaṃto brāhmaṇāḥ pūrvaṃ nirmitā dharmadarśakāḥ
65.31
sarve yajñāstathā de
vāstīrthāni vividhāni ca || bhavaccaraṇagehāni tato vo bhakti to namaḥ
65.32
iti saṃprārthyaviprāṃstu kṛtakarpaṭiveṣakaḥ || jitendriyaḥ
śuddhamanā bhūmiśāyī mahāmatiḥ
65.33
saṃdhyātraya mupāsīta ekasthāne phalāśanaḥ || padbhyāṃ gacchenna yānena yadīccheddharmamuttamam
65.34
goyāne govadhaḥ prokto vaiphalyaṃ hayayānataḥ || arddhaṃ phalaṃ narārohe tasmādyānaṃ vivarjayet
65.35
annaṃ parasya no bhuṃjedyato ni
ṣphalatā smṛtā || yadyatkarma mahābhāga kriyate vai yadannakaiḥ
65.36
sa tasya kilbiṣaṃ bhuṃkte annadātuśca tatphalam || tasmātsarvaprayatnena
parānnaṃ varjayetsudhīḥ
65.37
adhyātmaciṃtanaṃ kurvan śṛṇvannaiva tīrthavaibham || gacchennārāyaṇasthānaṃ sarvadevairanuṣṭhitam
65.38
gaṃgādvāre
samāgatya hyarcayennīlabhairavam || tataḥ saṃprārthyennaśro gaṃgāyāṃ kṛtasatkriyaḥ
65.39
namo namaste bhagavannīlabhairava kṣetrapa || anujñāṃ dehi
yātrāyai dhanyaḥ syāṃ trijagatsu vai
65.40
tataḥ kaṇvāśrame gatvā badarīnāthakṣetrake || tatratyeṣu ca sarveṣu snātvā caiva yathāvidhi
65.41
tataḥ kedārabhavanaṃ gacchetpāpāpanuttaye || kedāranāthaṃ saṃpūjya gṛhītvā'jñāṃ tataḥ sudhīḥ
65.42
kāryarya badarikeśasya darśanaṃ śubhadāyakam
akṛtvā darśanaṃ vaiśya kedārasyāghanāśinaḥ
65.43
yo gacchedbadarīṃ tasya yātrā niṣphalatāṃ vrajet || tasmātsarva prayatnena pūrvaṃ kedāradarśe
nam
65.44
kāryaṃ puṇyepsunā śreṣṭhinna bhedaḥ śivakṛṣṇayoḥ || kṣetre kṛṣṇe tato gatvā ṛṣigaṃgottare maraḥ
65.45
kṣetropavāsaṃ kuryāddai
dinamekaṃ jiteṃdriyaḥ || prātaḥ snātvā tu gaṃgāyāṃ nāradīyahṛdādiṣu
65.46
vahnitīrthe tataḥ snāyānniyato yatamānasaḥ || badarīnāthabhavanaṃ
gacchedvai harimānasaḥ
65.47
upāyanaṃ yathā śaktyā bhaktyā hi manujorpayet || ākirīṭāṃghriparyaṃtaṃ paśyennārāyaṇaṃ vibhum
65.48
yathāśaktyā brāhmaṇebhyo dadyādatra mahāmanāḥ || pradakṣiṇāṃ tataḥ kuryādbhaktyā vai parayā yutaḥ
65.49
tatastīrtheṣu cāgatya dadyādānāni
śaktitaḥ || gocarmamātrā pṛthivī yena dattā kuṭuṃbine || tena sarvā mahī dattā brāhmaṇe vedavādine
65.50
truṭimātraṃ hiraṇyaṃ vai dattaṃ vedavide
punaḥ || suvarṇasya tulādānādyattatphalamavāpnuyāt
65.51
devālaye mahāviṣṇorgaṃgāyā rodhasi prabho || dīpā deyāścaṃdragupta saṃsāraparimuktaye
65.52
dīpadaścurāmoti svarṇado vapuruttamam || annadastṛptimāpnoti dhātudo bhāgyamuttamam
65.53
gopradātā mahābhāga saṃsāre
na sa jāyate || hayado gajadaścaiva yānaṃ prāpnoti sattamam
65.54
yadatra kriyate karma koṭikoṭiguṇaṃ bhavet || tasmātsarvaprayatnena pāpaṃ
naivātra kārayet
65.55
anyānyapi ca tīrthāni gacchedvai bhaktitatparaḥ || snāyādyathoktavidhinā dānaṃ dadyācca bhaktitaḥ
65.56
prasādaṃ
harinaivedyaṃ bhuṃjīyādbhaktitatparaḥ || tataḥ svagṛhamāgacchedbrāhmaṇān bhojayettataḥ
65.57
evaṃ yaḥ kurute yātrāṃ na sa bhūyo'bhijāyate || aśvamedhādiyajñānāṃ pāde pāde phalaṃ labhet
65.58
dhanyaḥ syāttriṣu lokeṣu surairapi sa pūjyate || tasmāttvamapi dharmajña gaccha śrībadarīvanam
65.59
sarvapāpairvinirmukto janmajanmārjitairapi || mukto bhaviṣyasi tadā satyaṃ satyaṃ na saṃśayaḥ
65.60
etatsarvaṃ mahābhāga yatpṛṣṭaṃ kathitaṃ tava
65.61
vasiṣṭha uvāca || iti śrutvā vacastasya brāhmaṇasya mahātmanaḥ || yātrāmeva parāṃ mene badarīnāyakasya saḥ
65.62
putraiḥ parivṛtaḥ sarvairbaṃdhubhiśca sadārakaiḥ || yathoktavidhinā cakre gamanādivirdhi priye
65.63
yathoktaṃ tena vipreṇa māhātmyaṃ badarīpateḥ || cakāraṃ tattathaivāsau caṃdragupto mahāmatiḥ
65.64
ekā tasya vadhū ramyā gajadaṃtavibhūṣaṇā || tasyāḥ karātpapātāṃpi gajadaṃtavibhūṣaṇam
65.65
śilānāṃ paṃcake devi snātāyā priyavādini || etasminneva kāle tu caṃdraguptādayastathā
65.66
stūyamānaṃ munigaṇairdahyu khe mahaujasam || vimānasthaṃ śaṃkhacakragadāpadmavirājitam
65.67
puruṣaṃ puruṣairdevi nīyamānaṃ tu vaiṣṇavaiḥ || taddṛṣṭvā mahadā
śrayaryaṃ kimetaditi ciṃtayan
65.68
śuśrāva vāṇīṃ madhurāṃ vaiśya vaiśyeti cāsakṛt || dhanyohaṃ kṛtakṛtyohaṃ jātohaṃ tvatprasādataḥ
65.69
gajo vai gurudaṃtohaṃ vaikuṃṭhe gamanaṃ mama || iti tadvacanaṃ śrutvā goṣṭhī paramavismitā
65.70
jagāda vacanaṃ taṃ ca caṃdragupto varānane || kena
vai karmaṇā hastin gato'si paramāṃ gatim
65.71
uktaṃ tvayā parāścaryaṃ mayā te kiṃ kṛtaṃ gaja || gajauvāca || mama daṃtakṛtāmūpā vadhū
ramyā mahāste
65.72
taveyaṃ hyāgatā tīrthe śrīmadbadarikāśrame || cyuṭitaṃ patitaṃ hyatra bhūṣaṇaṃ tatkarādvibho
65.73
tena puṇyaprabhāvena
niṣpāpo hyabhavaṃ tadā || tiryyagyonigatohaṃ ca kruto vaikuṃṭhamaṃdiram || tava prasādātprāptā hi mayā viṣṇusalokatā
65.74
vasiṣṭha uvāca
iti taṃ kathayitvāsau stūyamāno munīśvaraiḥ || gato vaikuṃṭhabhavane saṃbhāṣya ca punaḥ punaḥ
65.75
iti tatparamāścaryaṃ hṛṣṭvā śreṣṭhī mahāmanāḥ
sarvebhyobhyādhikaṃ mene hyātmānaṃ kṛtadarśanam
65.76
sopi tatraiva nivasan prāṇāṃstatyāja supriyān || paramaṃ layamāpanno janmanāśādi
varjitam
65.77
babhūvustepi tanvaṃgi dārāḥ putrāstathāpare || gṛhe bhuktvā varān bhogānaṃte te vaiṣṇavaṃ yayuḥ
65.78
iti te kathitaṃ
sarvaṃ yacca pṛṣṭaṃ tvayā priye || puṇyaṃ yaśasyamāyuṣyaṃ putrīyaṃ dhanadhānyadam
65.79
māhātmyaṃ badarīśasya sarvaṃ pāpavimocanam || śrutvā
pyetanmahābhāge viṣṇusāyujyamāpnuyāt
65.80
sarvaṃ manorathāstasya pūrṇāḥsyurnātra saṃśayaḥ || māhātmyametadyaddehe likhitaṃ vartate priye
65.81
ādhivyādhibhayaṃ naiva ghorarājāgnijaṃ bhayam || śrīviṣṇornityasānnidhyaṃ yaddehe pustakaṃ tvidam
65.82
duḥsvapno naśyate śīghraṃ
rogī mucyeta vai gadāt || śrutvā badarimāhātmyaṃ vācakāya dadeddhanam
65.83
etatsarvaṃ mahābhāge niyamena mama priye || mahātmyameta
śṛṇuyātsarvānkāmānavāpnuyāt
65.83.p1
iti śrīskaṃde kedārakhaṇḍe kailāsa praśaṃsāyāṃ śrībadarīmāhātmyaṃ nāma dviṣaṣṭitamo'dhyāyaḥ
Linked texts (3)
- Adhyātmarāmāyaṇa — Vyāsa, Sanskrit
- Adhyātmarāmāyaṇamāhātmya — Rāmamahīpati, Sanskrit
- Satyopākhyāna — Sanskrit