Pramāṇa · Search · About · API

Kumarikakhanda 11

Kumārikākhaṇḍa 11

Language
Sanskrit

Contents

11.1

7 || || ulūka uvāca
itīdamuktamakhilaṃ pūrvajanmasamudbhavam || svarūpamāyuṣo hetuḥ kauśikatvasya ceti me

11.2

ityuktā virate tasminpuruhūtasanāmani || nāḍī
jaṃgho bako mitramāha taṃ duḥkhito vacaḥ

11.3

nāḍījaṃgha uvāca || || yadarthaṃ vayamāyātāstanna siddhaṃ mahāmate || kāryaṃ tanmaraṇaṃ nūnaṃ trayāṇāma
pyupāgatam

11.4

iṃdradyumnāparijñāne bhadrako'yaṃ mumūrṣati || tasyānu mitraṃ mārkaṃḍastaṃ cānvahamapi sphuṭam

11.5

mitrakārye vinirvṛtte mriyamāṇaṃ nirīkṣate || yo mitraṃ jīvitaṃ tasya dhigasnigdhaṃ durātmanaḥ

11.6

tadetāvatprayāsyāmi mriyamāṇāvahaṃ dvija || āpṛcche tvāṃ namaskāre āśleṣaścātha paścimaḥ

11.7

pratijñātamaniṣpādya mitrasyābhyāgatasya ca || kathaṃkāraṃ na lajjaṃte hatāśā jīvitepsavaḥ

11.8

tasmādvahniṃ pravekṣyāmi sārdhamābhyāmasaṃśayam || āpṛṣṭo'syadhunā snehānmamaṃ dehi jalāṃjalim

11.9

ityuktvatvallūko'sau nāḍījaṃghe sagadgadam || sāśrunetraṃ sthirībhūya prāha vācaṃ sudhāmucam

11.10

ulūka uvāca || || mayi jīvati mitre me bhavānmaraṇameti ca || adyaprabhṛti kastārhi hṛdā mama labhiṣyati

11.11

astyupāyo mahānatra gandhamādanaparvate || mattaścirātpurmitro'sti gṛdhraḥ prāṇasamaḥ suhṛt

11.12

sa vijñāsyati vo'bhīṣṭamiṃdradyumnaṃ mahīpatim
ityuktā puratastasthāvulūkaḥ sa ca bhūpatiḥ

11.13

mārkaṃḍeyo bakaścaiva prayayurgaṃdhamādanam || tamāyāṃtamathālokya vayasyaṃ purataḥ sthitam

11.14

svakulāyātprahṛṣṭo'sau gṛdhraḥ saṃmukhamāyayau || kṛtasaṃvidasau pūrvaṃ svāgatāsanabhojanaiḥ

11.15

ulūkaṃ gṛdhrarājaśca kāryaṃ papraccha taṃ tathā || sa cāca
khyāvayaṃ mitraṃ bako me'sya muniḥ kila

11.16

munerapi tṛtīyo'yaṃ mitraṃ cārthoyamudyataḥ || iṃdradyumnaparijñāne svayaṃ jīvati nānyathā

11.17

vahniṃ
pravekṣyate vyaktamayaṃ tadanu vai vayam || mayā niṣiddho'yaṃ jñātvā tvāṃ ciraṃtanamātmanā

11.18

taccejjānāsi taṃ brūhi caturṇāṃ dehi jīvitam || saṃra
kṣyāśu hi satkīrtiṃ kṣayaṃ cākhilapāpmanaḥ

11.19

gṛdhra uvāca || || ṣaṭpaṃcāśadvyatītā me kalpā jātasya kauśika || na dṛṣṭo na śruto'smābhiriṃdradyumno mahīpatiḥ

11.20

tacchrutvā vismayāviṣṭa iṃdradyumno'pi duḥkhitaḥ || papraccha jīvite hetumatimātre vihaṃgamam

11.21

gṛdhra uvāca || || śṛṇu bhadra purā jāto markaṭo'haṃ ca cāpalaḥ || āsaṃ kadācidabhavadrasaṃto'tha ṛtuḥ kramāt

11.22

tatrāgre devadevasya vanamadhye śivālaye || bhavodbhavasya purato jagadyogeśvarābhidhe

11.23

caturdaśīdine hastanakṣatre harṣaṇābhidhe || yoge caitre site pakṣa āsīdamanakotsavaḥ

11.24

atra sauvarṇyadolāyāṃ liṃga āropite janaiḥ || niśāyāmadhiruhyāhaṃ dolāṃ tāṃ ca vyacālayam

11.25

nisargājjāticāpalyāccirakālaṃ punaḥpunaḥ
atha prabhāta āyātā janāḥ pūjākṛte kapim

11.26

dolādhirūḍhamālokya lakuṭairmāṃ vyatāḍayan || dolāsaṃsthita evāhaṃ pramītaḥ śivamaṃdire

11.27

teṣāṃ prahāraiḥ suhṛdbhairbahubhirvatraduḥsahaiḥ || śivāṃdolanamāhātmyājjāto'haṃ nṛpamaṃdire

11.28

kāśīśvarasya tanayaḥ pratīto'smi kuśadhvajaḥ || jāti
smarastato rājye kramātprāpyāhamaiśvaram

11.29

kārayāmi dharāpṛṣṭhe caitre damanakotsavam || yathā yathā dolayati śivaṃ dolāsthitaṃ naraḥ

11.30

tathā tathā'śubhaṃ yāti puṇyamāyāti bhadraka || śivadīkṣāmupāgamyākhilasaṃskārasaṃskṛtaḥ

11.31

śivācāryairvimukto'haṃ paśupāśaistadāgamāt
nirvāhadīkṣāparyaṃtānsaṃskārānprāpya sarvataḥ

11.32

ārādhayāmi deveśaṃ pratyakṣacittamumāpatim || samastakleśavicchedakāraṇaṃ jagatāṃ gurum

11.33

cittavṛttinirodhena vairāgyābhyāsayogataḥ || japannudgītamasyārthaṃ bhāvayannaṣṭamaṃ rasam

11.34

tato māṃ praṇidhānenābhyāsena dṛḍhabhūminā || antarāyā
nupahataṃ jñātvā tuṣṭo'bravīddharaḥ

11.35

īśvara uvāca || || kuśadhvajāhaṃ tuṣṭo'dya varaṃ varaya vāṃchitam || na hīhaśamanuṣṭhānaṃ kasyāpyasti mahītale

11.36

śrutvetyukto mayā śambhurbhūyāsaṃ te gaṇo hyaham || anenaiva śarīreṇa tathetyevāha gāṃ prabhuḥ

11.37

tataḥ kailāsamānīya vimānaṃ mama
cādiśat || sarvaratnamayaṃ divyaṃ divyāścaryasamāvṛtam

11.38

vicarāmi pratīto'haṃ tadārūḍho yadṛcchayā || atha kāle kiyanmātre vyatīte'greva
parvate

11.39

gavākṣādhiṣṭhito'paśyaṃ vasaṃte munikanyakām || pravāti dakṣiṇe vāyau madanāgnipradīpitaḥ

11.40

aśviveśyasutāṃ bhadra vivastrāṃ jala
madhyagām || udvinnayauvanāṃ śyāmāṃ madhyakṣāmāṃ mṛgekṣaṇām

11.41

vistīrṇajaghanābhogāṃ raṃbhoruṃ saṃhatastanīm || tāmaṃkuritalāvaṇyāṃ jalasekā
dvivāgrataḥ

11.42

pronnidrapaṃkajamukhīṃ varṇanīyatamākṛtim || yathāprajñānayāthātmyāddvidvirapi varṇinīm

11.43

prodyatkaṭākṣavikṣepaiḥ śara
vrātairiva smaraḥ || svayaṃ tadaṃgamāsthāya tāḍayāmāsa māṃ dṛḍham

11.44

vayasyāsaṃvṛtāmevaṃ khelamānāṃ yadṛcchayā || avatīryāhamaharaṃ vimānānmadanā
turaḥ

11.45

sā gṛhītā mayā dīrghaṃ prakurvāṇā mahāsvanam || tāteti ca vimānasthā rurodātīva bhadraka

11.46

tato vayasyāstā dīnā munimāhuḥ
pradhāvitāḥ || vaimānikena kenāpi hriyate tava putrikā

11.47

rudantīṃ bhagavannetāṃ trāhyattiṣṭheti sarvataḥ || tāsāṃ tadākarṇya vaco munirbhadrataponidhiḥ

11.48

aśviveśyo'bhyagāttasyā vyomanyupapadaṃ tvaran || tiṣṭhatiṣṭheti māmuktā saṃstabhya tapasā gatim

11.49

tataḥ prakupitaḥ prāha munirbhāmati
duḥsaham || || aśviveśya uvāca || || yasmānmadīyā tanayā māṃsapeśīva te hatā

11.50

gṛdhreṇevā'dhunā vyomni tasmādbhro bhava drutam
anicchaṃtī madīyeyaṃ sutā bālā tapasvinī

11.51

tvayā hṛtādhunāsyaitatphalamāpnuhi durmate || ityākarṇya bhayāviṣṭo lajjayādhomukho muneḥ

11.52

pādau pragṛhya nyapataṃ rudannatitarāṃ tadā || na mayeyaṃ parijñāya hṛtā nādyāpi dharṣitā

11.53

prasādaṃ kuru te śāpaṃ vyāvartaya tapo
niṣe || praṇateṣu kṣamāvanto nisargeṇa tapodhanāḥ

11.54

bhavaṃti saṃtastadbhakto mā bhaveyaṃ prasīda me || iti prapannena mayā praṇato'sau mahāmuniḥ

11.55

prasannaḥ prāha no mithyā mama vākyaṃ bhavetkacit || kiṃ tviṃdradyumnabhūpālaparijñāne sahāyatām

11.56

yadā yāsyasi śāpasya
tadā muktimavāpsyasi

11.57

ityuktvā sa muniḥ prāyāddhitvā nijakanyakām || akhaṇḍaśīlāṃ svāvāsamahaṃ gṛdhro'bhavaṃ tadā

11.58

evaṃ tadā damanakotsava īśvarasya āṃdolanena nṛpaveśmani me'vatāraḥ || śambhorgaṇatvamabhavacca tathāgniveśyaśāpena gṛdhra iha bhadra tavedamuktam

11.58.p1

iti śrīskāṃde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ prathame māheśvarakhaṇḍe kaumārikākhaṃḍe mahīprādurbhāve damanakamā hātmyanāma navamo'dhyāyaḥ

Linked texts (5)