Modhapurana 26
Moḍhapurāṇa 26
- Language
- Sanskrit
Contents
- 26.82 — 1 part
26.1
sūṃta u0-ataḥ śṛṇudhvaṃ viprendrāḥ lohāsuraviceṣṭitam
baleḥ putraśatasyāpi kathayiṣyāmi vikramam
26.2
yathātau bhrātarau vṛddhau prāpatusthānamuttamam
kaścitkālena vairāgyaṃ daityo lohāsuro dadhau
26.3
kiṃkaromikvagacchāmi sevekaṃ sthāna muttamam
kimārādhyaṃmayādevaṃ vadancintayate. bhṛśam
26.4
iti cintayatastasyamatirjātāmahātmanaḥ
yasyapāraṃ na jānanti devatāmunayonarāḥ
26.5
dadhau gaṃgāṃ svasīrṣaṇa puṣpadāntau ca netrayoḥ
hṛdinārāyaṇaṃ devaṃ brahmāṇaṃ kaṭimaṃḍale
26.6
iṃdrādyāḥ devatāḥ sarve yaddehe pratibimbitāḥ
prapaśyanti sadātmānaṃ bhāskaraṃ salile yathā
26.7
tamevārādhayiṣyāmi niraṃjanamakalmapam
evaṃ kṛtvā matirdaityaḥ tapastepe suduṣkaram
26.8
bhītojanma bhayāt ghorāt duṣkaraṃ yanmahātmabhiḥ
aṃbuṃbhakṣo vāyubhakṣaḥ śīrṇaparṇā śanastathā
26.9
divyaṃ varṣa śataṃ sāgraṃ yadā tepe mahattapāḥ
tatastutoṣa bhagavān triśūlavaradhārakaḥ
26.10
īśvara u0-varaṃvṛṇīṣvabhadraṃte manasāyadabhīpsitaṃ
lohāsura mayādeyaṃ tava nāsti tapobalāt
26.11
iyeṣadānavastatra śaṃkarālokaśaṃkarāt
lohāsura u0-yadiduṣṭosideveśa varamekaṃvṛṇomyahaṃ
26.12
śarīrasyājaratvaṃ ca mā mṛtyo rapi mebhayaṃ
hyasmin janmani bhūyācca sthātavyaṃ hṛdayemama
26.13
mahādeva u0-evamastvaśivaprāha tatrataṃ dānaveśvaram
evaṃlabdhavarāddatyo punastepemahattapāḥ
26.14
ramyesarasvatītīre taraṇāyabhavārṇavāt
vatsarāṇāṃ sahasrāṇi prayutānyarbudānica
26.15
śaṃkate bhagavānindro bhītastasya tapobalāt
māmepadacyutirbhūyāt daityāllohāsurātkvacit
26.16
maghavāgṛdhrarūpeṇa sametyāśramakānanam
tapobhaṅga prakurute kopayitvāmahā'suram
26.17
tāḍayanti śarīraṃtaṃ caṃcubhistīkṣṇakarkaśaiḥ
athakruddhenadaityenayadādṛṣṭyā nirīkṣitam
26.18
jñātaṃsurakṛtaṃsarvaṃ tapobalavināśanam
vyāsa u0-tasyaitarabhavadyuddhaṃ amarairatikarkaśaiḥ
26.19
ekasyabahubhissārdhaṃ devāstetenasaṃyuge
rudhiraklinnadehāvai prahārairjarjaṃrīkṛtāḥ
26.20
keśavaṃśaraṇaṃprāptāḥ trāhi trāhīti bhāṣiṇaḥ
mārkaṃḍeya u0-devānāṃvākyamākarṇyavāsudevojanārdanaḥ
26.21
yuyudhekeśavastena saṃvatsara śataṃkila
athanārāyaṇodevo jitolohāsurenatu
26.22
śrīpahādeva u0-maṃtrayāmāsarudreṇa brahmaṇāca puna: puna:
mīmāṃsitvātrayodevā: tatpurāśramakānanam
26.23
mahadāsītpunaryuddhaṃ daityakeśavayosrtadā
na mamāra yadā daityo viṣṇunāprabhaviṣṇunā
26.24
tarasāpṛṣṭhato gatvāpātayāmāsabhūtale
dānavaṃ patitaṃ dṛṣṭvā pinākī parameśvara:
26.25
dadhāra hṛdaye tasya svarūpaṃ rūpavarjitaṃ
kaṃṭhe tasthau tato brahmā lohayaṣṭīmukhekṛtā
26.26
caraṇau pīḍayāmāsa keśihāpuruṣottamaḥ
athadaityaḥ samuttasthau bhṛśaṃbaddho'pi bhūtale
26.27
ardhotthitaṃ tato daityaṃ ghātayantaṃ surottamān
uvāca divyayāvācā viraṃciḥ kamalāsanaḥ
26.28
brahmā u0-lohāsurasadārakṣā pāṃcodharma mabhīpsubhiḥ
yattvayāprārthitaṃrudrāt tadeva samupasthitaṃ
26.29
ahaṃ viṣṇuśca rudraśca trayo'mī surasattamāḥ
tavadehamupāsyāmo yāvadābhūtasaṃplavaṃ
26.30
dānaveśa śivaprāpti rbhavabhakti niraṃtaraṃ
śivaṃ cālayituṃ buddhiḥ kathaṃ tava bhaviṣyati
26.31
acalān cālayedyastu prāsādāddhariṇākṛtāt
acireṇaiva kālena pātake naivalipyate
26.32
smaśānavatparityājyo sarvadharma vahiṣkṛtaḥ
satyavāgāsibhadraṃte mā vicāralaya devatāḥ
26.33
yenayātāstupitaro yenayātā pitāmahāḥ
tenamārgeṇa gantavyaṃ naca laṅghyāsatāṃ gatiḥ
26.34
dānaveśāpitātubhyaṃ dadaulokatrayaṃhareḥ
vākpāśabaddhapātāle rājyaṃcakre mahītale
26.35
tathātvamapivākpāśāt śivabhaktau vicintakaḥ
bhūtale tiṣṭhadaityendra māvāgvaikalya māpnuhi
26.36
varāṃstava pradāsyāmo māvicālayadevatāḥ
vyāsa u0-tacchrutvā brahmaṇovākyaṃ saṃhṛṣṭodānaveśvaraḥ
26.37
prāhaprasannayāvācā brahmāṇaṃ keśavaṃharam
lohāsura u0-vākpāśabaddhastiṣṭhe'haṃ na punarbhravatāંછલે
26.38
brahmā viṣṇuśca rudraśca trayomīsurasattamāḥ
sthāsyantīveccharīreme kiṃ na labdhaṃ mayātataḥ
26.39
idaṃ kalevaraṃ mahyaṃ samārūḍhaṃ tribhissuraiḥ
bhūmyām̐bhavatuvikhyātaṃ matprabhāvostupadmaja
26.40
lohāsurasya vākyena harṣitāstri daśāstrayaḥ
vyāsa u0-dadhuḥ pratyuttaraṃ vyagrāḥ tato lohāsuraṃ kila
26.41
satyavāgasidaityendra na satyāccalitoyataḥ
tena satyena saṃtuṣṭāḥ dāsyāmastesamīhitam
26.42
śrībrahmovāca-yathāsnānaṃ brahmajñānaṃ dehatyāgogayātale
dharmāraṇye tathā daitya dharmeśvara purasthitiḥ
26.43
vyāsa u0-kūpecatarpaṇaṃśrāddhaṃ śaṃsantipitarodivī
santuṣṭāḥ piṇḍa dānena gayāyāṃ pitaro yathā
26.44
vāñchanti tarpaṇaṃkūpe dharmāraṇye viśuddhaye
dānavendra tayoḥ tulyaṃ tīrtha tava bhaviṣyati
26.45
ekaviṃśati vārāṃstu gayāyāṃ tarpaṇekṛte
pitṝṇāṃ yā parā tṛptiḥ jāyate dāna vādhipa
26.46
dharmeśvarapurastāttu sakṛtsyātpitṛtarpaṇe
syātte daśaguṇāvaktre tarpaṇena bhaviṣyati
26.47
pitṝṇāṃ piṇḍadānena akṣayā tṛpti rastvaho
śivarūpāntarāletu dharmāraṇye dharātale
26.48
kūpodakena kartavyaḥ śrāddhapiṇḍo yathānaraiḥ
tathāntarāle cāsmākaṃ śrāddhapiṇḍo viśeṣataḥ
26.49
tathāśarīraṃ kartavyaṃ bhaviṣyatyasurottama
brahmaṇovākya mākarṇya rudraprāha tato'suraṃ
26.50
śrīmahādeva u0-lohāsuranatekāryā cintāsatyo'sisuvrata
triṣulokeṣu duṣprāpyaṃ satyaṃte divisaṃsthitaṃ
26.51
asmadvākyena satyena tava dehecavai sadā
gayā samadhikaṃ tīrthaṃ tava dehe bhaviṣyati
26.52
asmākaṃ sthitiravyagrā tava dehe na saṃśayaḥ
satyapāśena baddhāsmaḥ dṛḍhapāśaistavānagha
26.53
śrīviṣṇuruvāca-gayāprayāgakasyāpi phalaṃ samadhikaṃ smṛtaṃ
caturdaśyāmamāvāsyāṃ lohayaṣṭyāṃ hi śrāddhataḥ
26.54
baliputrosi satyena mahanīyo'sinosura
mākuruṣvātra sandehaḥ tavadehe sthitāvayam
26.55
sarasvatī puṇyatoyā brahmalokāttu āgatā
plāvayiṣyati dehoyaṃ gaṅgayāsaha saṃgatā
26.56
yathāvaidvārikāvāso kailāseca maheśvaraḥ
viraṃciḥ satyalokeca trīṇyetāni dharātale
26.57
bhaviṣyatica pātāle svargaloke tathaivaca
vikhyātaṃ hyasuraśreṣṭha pitṝṇāṃ tṛptihetave
26.58
apyanyatsaṃpravakṣyāmi gāthāṃpitṛkṛtāṃvara
asmākaṃ priyaputrāṇāṃ tāṃśrṛṇuṣvamayānagha
26.59
pitaraūcuḥ-śaṃkarasyāgratasthānaṃ rudralokaprayennṛṇām
pānaṃdehaviśuddhyarthaṃ pāpenopahatātmanām
26.60
tasmintilodakenāpi sadgatiyāntisarpitāḥ
pitaronarakādvāpi suputreṇa sumedhasā
26.61
gopradānaṃ praśaṃsanti ṛṇatrayanivṛttaye
pitrādyena samuddiśya tuṣṭobhavati keśavaḥ
26.62
tilapiṇyāka piṇḍena tṛptiyānti mahatparām
caturdaśyāṃ nabhasyāsya tathāca pitṛtarpaṇam
26.63
bhṛtyāstathāntyajanmānaḥ tebhyaḥ piṇḍāṃstu nirvapet
tepiyāntidivaṃ sarve piṇḍedatte itiśrutiḥ
26.64
sarvakāryāṇi saṃtyajya mānavaiḥ puṇyamicchubhiḥ
māse bhādrapademāsī gaṃtavyālohayaṣṭikā
26.65
ajātagotranāmnātu piṇḍamaṃtramimaṃśṛṇu
pitṛvaṃśe mṛtāye ca mātṛvaṃśe tathaiva ca
26.66
guru śvaśura baṃdhūnāṃ ye cānye bāṃdhavāsmṛtāḥ
ye me kule luptapiṇḍā putradāra vivarjitāḥ
26.67
kriyālopagatāye ca jātyandhāpaṅgavastathā
virūpāśrāmagarbhāścajñātā'jñātakulemama
26.68
tebhyaḥ piṃḍomayādattoakṣayyamupatiṣṭhatu
śrīviṣṇuruvāca-anenaivatumaṃtreṇamamāgrehyasurottama
26.69
kṣīṇecaṃdre caturdaśyāṃnabhasyepiṃḍamāharet
pitṛṇāmakṣayā tṛptirbhaviṣyati na saṃśayaḥ
26.70
tilapiṇyākapiṃḍena pitaro mokṣamāpnuyāt
ṛṇatrayavinirmuktāḥ mānavājagatītale
26.71
bhaviṣyati na saṃdeho lohayaṣṭyāṃhitarpaṇe
snātvāyaḥ kurute cātra pitṛpiṇḍodakakriyām
26.72
pitarastasya tṛpyaṃti yāvadbrahmadivāniśaṃ
amāvāsyādinaṃ prāpya māsi bhādrapade'sura
brahmaṇo yaṣṭikāyāṃtuyaḥkuryātpitṛtarpaṇaṃ
26.73
teṣāṃprasanno bhagavān ādidevomaheśvaraḥ
asyatīrthasyayātrāyā matireṣāṃbhavivyati
26.74
gokṣīreṇatilaiḥśvetaiḥ snātvāsārasvatejale
pitṝṇāmakṣayātṛptiḥ tasyamadvacanaṃyathā
26.75
tatraśrāddhānikurvīta saktubhiḥpayasāsaha
amāvāsyādinaṃ prāpya pitṝṇāṃ mokṣamicchukaiḥ
26.76
rudratīrthe tatodhenuṃ dadyādvastrāṇipadmaje
viṣṇutīrthe hiraṇyaṃca pradadyānmokṣamicchatā
26.77
vinākṣatairvinādarbhaiḥ āsanena vinā'pivā
vārimātraṃlohayaṣṭyāṃ gayāśrāddhaphalaṃlabhet
26.78
atrāgatasyamartyasya pāpaṃyamapaṭesthitam
tatsarvaṃnāśamāyāntikoṭijanmakṛtaṃcayat
26.79
sahasrahemaśṛṅgīṇāṃ dhenunāṃkurujāṅgale
datvāsūryagrahepuṇyaṃ lohayaṣṭyāṃhitarpaṇe
26.80
sūtauvā0-etadvaḥkathitaṃviprāḥ lohāsuraviceṣṭitam
yacchrutvā brahmahāgoghno mucyatesarvapātakaiḥ
26.81
ekaviṃśativārāṃstugayāyāṃ piṇḍapātane
tatphalaṃsamavāpnoti sakṛdasminśrutesati
26.82
catuḥkoṭidvilakṣaṃca sahasraṃdveśataikaca
etedāśarathīrāma mamadṛṣṭau divaṃgatāḥ
26.82.p1
itiśrīskaṃdapurāṇe pātālakhaṇḍe dharmāraṇyopākhyāne lohayaṣṭimahātme baliputralohāsura viceṣṭitam nāma ṣaṭviṃśo'dhyāyaḥ
Linked texts (2)
- Skandamahāpurāṇa (vulgate) — Sanskrit
- Dharmāraṇyakhaṇḍa — Sanskrit