Pramāṇa · Search · About · API

Setukhanda 23

Setukhaṇḍa 23

Language
Sanskrit

23.1

śrīsūta uvāca || kumbhasambhavatīrthesminvidhāyābhiṣavannaraḥ || rāmakuṇḍaṃtataḥpuṇyaṃ gacchetpāpavimuktaye

23.2

raghunāthasaraḥpuṇyaṃ dvijāḥpāpaharaṃtathā || raghunāthasarastīre kṛtoyajñolpadakṣiṇaḥ

23.3

sampūrṇaphaladobhūyātsvādhyā
yopijapastathā || raghunāthasarastīre muṣṭimātramapidvijāḥ

23.4

dattaṃśveddevaviduṣe tadanantaguṇaṃ bhavet || rāmatīrthaṃsamuddi
śya vakṣyāmimunipuṅgavāḥ

23.5

itihāsammahāpuṇyaṃ sarvapātakanāśanam || sutīkṣṇanāmāviprendrā munirneiyatamāna
saḥ

23.6

agastyaśiṣyorāmasya caraṇābjavicintakaḥ || rāmacandrasarastīre tapastepesuduṣkaram

23.7

japanṣaḍakṣaraṃmantraṃ
rāmacandrādhidaivatam || nityaṃsapañcasāhasraṃ mantrarājamatandritaḥ

23.8

japātkurvansnānañca raghunāthasarojale || bhikṣā
śīniyatahāro jitakrodhojitendriyaḥ

23.6-2

evaṃsutīkṣṇoviprendrā bahukālamavartata || tataḥkadācitsamunīrāmaṃdhyāya
nsadāhṛdi

23.10

tuṣṭāvasītāsahitaṃ rāmacandraṃsabhaktikam || sutīkṣṇa uvāca || namastejānakīnātha namastehanumatpri
ya

23.11

namastekauśikamuneryāgarakṣaṇadīkṣita || namastekauśaleyāya viśvāmitrapriyāyaca

23.12

namasteharakoda
ṇḍabhañjakāmarovita || mārīcāntakarājendra tāṭakāprāṇanāśana

23.13

kabandhāreharetubhyaṃ namodaśarathātmaja
jāmadagnyajitetubhyaṃ kharavidhvaṃsinenamaḥ

23.14

namaḥsugrīvanāthāya namovāliharāyate || vibhīṣaṇabhayakleśahāriṇema
lahāriṇe

23.15

ahalyāduḥkhasaṃhartre namastebharatāgraja || ambhodhigarvasaṃhartre tasminsetukṛtenamaḥ

23.16

tārakabrahma
ṇetubhyaṃ lakṣmaṇāgrajatenamaḥ || rakṣaḥ saṃhāriṇetubhyaṃ namorāvaṇamardine

23.17

kodaṇḍadhāriṇetubhyaṃ sarvarakṣāvidhāyine
itistuvanmuniḥ soyaṃ sutīkṣṇorāmamanvaham

23.18

nināyakālamaniśaṃ rāmacandraniṣaṇṇadhīḥ || evamabhyasatastasya
rāmamantraṃṣaḍakṣaram

23.18-2

stuvatorāmacandrañca stotreṇānenasuvratāḥ || tīrthecaraghunāthasya kurvataḥ snānamanvaham

23.20

abhavanniścalābhaktī rāmacandretinirmalā || abhūdadvaitavijñānaṃ pratyagātmaikalakṣaṇam

23.21

anadhītatrayījñānaṃ tathaivāśru
tavedanam || parakāyapraveśeca sāmarthyamabhavadvijāḥ

23.22

ākāśagamaneśaktiḥ kalāvaidagdhyamevaca || aśrutānāñcaśā
strāṇāmabhijñānaṃvināgurum

23.23

gamanaṃsarvalokeṣu pratighātavivarjitam || atīndriyārthadṛṣṭatvaṃ devaiḥsambhāṣaṇanta
thā

23.24

pipīlikādijantūnāṃ vārtājñānamapidvijāḥ || brahmaviṣṇumahādevalokeṣugamanantathā

23.25

caturdaśeṣu
lokeṣu niryattagamanantathā || etānyanyāni sarvāṇi yogilabhyānisattamāḥ

23.26

sutīkṣṇasyābhavanviprā rāmatīrtha
niṣevaṇāt || evaṃprabhāvaṃtattīrthaṃ mahāpātakanāśanam

23.27

mahāsiddhikaraṃ puṇyamapamṛtyuvināśanam || bhuktimuktipradaṃ
puṃsāṃ narakakleśanāśanam

23.28

rāmabhaktipradaṃnityaṃ saṃsārocchedakāraṇam || asyatīremahalliṅgaṃ lokānugrahakāmya
yā

23.26-2

rāmatīrthemahāpuṇye snātvā talliṅgadarśanāt || narāṇāṃmuktirevasyātkimutānyāvibhūtayaḥ

23.30

tatrasnā
tvāśivaṃdṛṣṭvā dharmaputraḥpurājvijāḥ || anṛtoktisamudbhūtadoṣānmuktobhavatkṣaṇāt

23.31

ṛṣaya ūcuḥ || asatyamuditaṃka
smāddharmaputreṇasūtaja || yaddoṣaśāntayesasnau rāmatīrthetipāvane

23.32

śrīsūta uvāca || yuṣmākamṛṣayovakṣye yathokta
manṭataṃraṇe || chalenadharmaputreṇa yannaṣṭaṃrāmatīrthake

23.33

anyonyaṃpāṇḍavāviprā dharmaputrādayaḥpurā || dhṛtarāṣṭrasyaputrā
śca duryodhanamukhāstadā

23.34

mahāntaṃvairamāsādya rājyārthaṃ viprasattamāḥ || mahatyāsenayāsāddhaṃ kurukṣetresametya ca

23.35

ayudhyantasamarevīrāḥ samareṣvanivartinaḥ || yuddhaṃkṛtvādaśadinaṃ gāṅgeyaḥpatitobhuvi

23.36

tataḥpañcadinaṃbhūyo dhṛ
ṣṭadyumnenavīryavān || ācāryoyuyudhedroṇo mahābalaparākramaḥ

23.37

anekāstrāṇiśastrāṇi droṇācāryomahābalī || vi
sṛjanpāṇḍavānīkaṃ pīḍayāmāsavīryavān

23.38

athadivyāstravicchūro dhṛṣṭadyumnomahābaliḥ || abhinadvāṇavarṣeṇa dro
ṇasenā manekadhā

23.36-2

dhṛṣṭadyumnantadādroṇaḥ śaravarṣairavākirat || pārthasenā tathādroṇabāṇavarṣātipīḍitā

23.40

daśa
dikṣubhayākrāntā vidrutādvijasattamāḥ || tatorjunoraṇedroṇaṃ yuyudherathināṃvaraḥ

23.41

raṇapravīṇayostatra vijayadroṇayo
raṇe || draṣṭuṃsamāgatairdevairabhūdvyomanirantaram

23.42

droṇaphālgunayorviprā nāstiyuddhopamābhuvi || sāmarṣayostadācārya
śiṣyayorbhavadraṇam

23.43

droṇaphālgunayoryuddhaṃ droṇaphālgunayoriva || bahumenethamanasā droṇorjunaparākramam

23.44

tatodroṇomahāvīryaṃ priyāśiṣyaṃsaphālgunam || vihāyapāñcālabalaṃ samayudhyatavīryavān

23.45

saviṃśatisahasrāṇi daśatā
trāyutāniśca || droṇācāryovadhīdrājñāṃ yuddhesagajavājinām

23.46

dhṛṣṭadyumnothakupito droṇamabhyahanaccharaiḥ || droṇaścapaṭṭiśaṃ
gṛhyadhṛṣṭadyumnamattāḍayat

23.47

śarairvindhyādhataṃyuddhe tīkṣṇairagniśikhopamaiḥ || parāṅmukhobhavattatra dhṛṣṭadyumnaḥśarāhataḥ

23.48

tatovirathamāgatya dhṛṣṭadyumnaṃvṛkodaraḥ|| svaṃsyandanaṃsamāropya droṇācāryamathābravīt

23.46-2

svakarmabhiraṃsantuṣṭāḥ śikṣi
tāścadvijādhamāḥ || nayuddhyeranyadikrūrā nanaśyerannṛpāśṇe

23.50

ahiṃsāhiparodharmo brāhmaṇānāṃsadāsṛtaḥ || hiṃsayā
dāraputrādīnrakṣantevyādhajātayaḥ

23.51

hiṃsitvamekaputrārtheyuddhesthitvābahūnnṛpān || sacāpitesutobrahmanhataḥśeteraṇā
jire

23.52

tathāpilajjātenāsti śokopīhanajāyate || vacanaṃtvitibhīmasya satyaṃśrutvāyudhiṣṭhirāt

23.53

nijāyu
dhaṃsatatyāja papātasyandanopari || yogavitprāyamātasthe droṇācāryastadādvijāḥ

23.54

tadantaramparijñāya droṇācā
ryasyapārṣadaḥ || khaḍgapāṇiḥśiraśchettumabhyadhāvadraṇājire

23.55

vāryamāṇopipāthaistacchiraśchettumudyayau || yogavi
ttvādvoṇamūrdhno jyotirūrdhvaṃdivaṃyayau

23.56

dṛṣṭaṃkṛṣṇā rjunakṛpadharmaputrādibhirmṛdhe || droṇasyāsyagataprāṇāccharīrādacchi
nacchiraḥ

23.57

bhāradvājehateyuddhe kauravāḥprādravanbhayāt || jahṛṣuḥpāṇḍavāviprā dhṛṣṭadyumnādayastadā

23.58

senāṃtāṃ
vidrutāndṛṣṭvā drauṇirūcesuyodhanam || etadbhavatikiṃsainyaṃ tyaktapraharaṇannṛpa

23.56-2

tadāduryodhanorājā svayaṃ vaktumaśaknu.
van || yuddhedvoṇavadhaṃvaktuṃ kṛpācāryamacodayat

23.60

droṇayethakṛpācāryo vadhamūcegurostadā || kṛpa uvāca || aśvatthāmaṃsta
vapitā brahmāstreṇamṛdheripūn

23.61

hatvānināyasadanaṃ yamasyaśataśobalī || durādharṣatamaṃdṛṣṭvā tadvīryakeśavastadā

23.62

pāṇḍavānprāhaviprendrā vākyaṃvākyaviśāradaḥ || keśava uvāca || droṇañjetumupāyosti pāṇḍavāyudhidurjayam

23.63

aśvatthāmātavasuto hatodroṇamṛdhedhunā || satyavādīvadedevaṃ yadiprāmāṇikojanaḥ

23.64

droṇonivartetaraṇāttadātya
ktvāyudhaṃkṣaṇāt || ataenāṃmṛṣāṃvārttā dharmarājodhunāvadet

23.65

nānyathāśakyatejetuṃ droṇoyuddhaviśāradaḥ || dharmājje
tumaśakyaśveddharmmaṃtyaktvāpyariñjayet

23.66

itikeśavavākyaṃtacchrutvābhīmaḥpṛthāsutaḥ || pitarantesamabhyetya mithyā
vākyamabhāṣata

23.67

aśvatthāmāhatodroṇayuddhenrapatitodhunā || droṇācāryopitadvākyamamanyatayathārthataḥ

23.68

aviśvasyapunaḥsotha dharmajamprāpyacābravīt || dharmātmajamṛdhesūnuraśvatthāmāmamādhunā

23.66-2

hataḥkinvadasvādya
satyavādībhavānmataḥ || dharmaputrosatyabhīrurāsīccārijyotsukaḥ

23.70

kiṃkarttavyaṃmayādyeti dolālolamanāabhūt
sadṛṣṭvābhīmanihatamaśvatthāmābhidhaṅgajam

23.71

aśvatthāmāhatoyuddhe bhīmenādyaraṇemahān || itthaṃvacobabhāṣesau dha
rmaputraśchaloktitaḥ

23.72

tacchrutvātvatpitāśastraṃ tyaktāyuddhānnyavarttata || athadharmasutaḥprāha paravāraṇaityapi

23.73

tyaktaṃśastraṃ na gṛhṇīyāṃ yuddhepunaritisma saḥ || pratijajñetavapitā vatsadroṇobalopurā

23.74

ataḥśastraṃ na jagrāha pratijñā
bhaṅgakātaraḥ || dhṛṣṭadyumnaṃtadādṛṣṭvā pitātemṛtyumātmanaḥ

23.75

matvāprāyopaveśena rathopasthesyayogavit || aśayiṣṭasamā
dhisthaḥ prāṇānāyamyavāgyataḥ

23.76

tatonirbhidyamūrddhānaṃ tatprāṇāniryyuḥkṣaṇāt || tadāmṛtasyadroṇasya vatsakhaṅgenata
cchiraḥ

23.77

keśāngṛhītvāhastena dhṛṣṭadyumnocchinadyudhi || māvadhīriritipāthyāḥ procuḥsarve ca sainikāḥ

23.78

sarvairni
vāryamāṇopi tvattātaṃpārṣadovadhīt || śrīsūta uvāca || pitaraṃnihataṃśrutvā rudandroṇiścirandvijāḥ

23.79

kopenamahatā
tatra jvalanvākyamathābravīt || anṛtamprocyapitaraṃ nyastaśastrañcakāra yaḥ

23.80

pitarammevadhetampārthamapyanyānatha
pāṇḍavān || gṛhītvākeśapāśaṃyastyaktaśastraśirohanat

23.81

chadmanāpārṣadantañca haniṣyāmyacirādaham || kṛṣṇena
sahapaśyantu pāṇḍavāmatparākramam

23.82

itidrauṇirdvijāstatra pratijajñebhayaṅkaram || tatostaṅgatāditye rājānaḥsarva
eva te

23.83

senapenihitedroṇe prāviśanpaṭanaṇḍapam || aṣṭādaśadinairevaṃ nivṛttamabhavadraṇam

23.84

śalyaṃkarṇaṃtathā
nyāṃśca duryodhanamukhāṃstataḥ || dhārtarāṣṭrānnihatyājau dharmarājoyudhiṣṭhiraḥ

23.85

svīyānāṃ ca pareṣāṃ ca mṛtānāṃsāmyarā
yikam || akarodvidhivadviprāḥ sārddhadhaumyādibhidvijaiḥ

23.86

vanditvādhṛtarāṣṭrañca sarvaisambhūyapāṇḍavāḥ || dhṛtarāṣṭrā
bhyanujñātā hataśiṣṭajanairvṛtāḥ

23.87

samprāpyahastinapuraṃ prāviśaṃstesvamandiram || tataḥkatipayāhaḥsu gateṣvikalanā
garāḥ

23.88

dhaumyādirmunibhiḥsārddhaṃ dharmajasyamahātmanaḥ|| rājyābhiṣecanaṃkartuṃ prārabhantamunīśvarāḥ

23.86-2

rājyābhi
ṣecanettasya pravṛttedharmajasya tu || aśarīrātatovāṇī babhāṣedharmanandanam

23.60-2

dharmaputramahābhāga ripūṇāmapivatsala
rājyābhiṣekaṃ mākārṣīrnāīstvaṃrājyapālane

23.61-2

yatastvaṃbrahmanācāryamuktāsatyaṃdvijottamam || nyastaśastraṃraṇerā
jannaghātayadallajjakaḥ

23.62-2

atastepāpabāhulyaṃ vidyatedharmanandana || prāyaścittamakṛtvāsya rājyapālanakarmaṇi

23.63-2

nārhatāvidyateyasmātprāyaścittamataśvara || ityuktvāviramārtha sā tu vāgaśarīriṇī

23.64-2

tatodharmasutorājā tadvā
kyabhṛśakātaraḥ || mūḍhohaṃsāhasīkrūraḥ piśunolobhamohitaḥ

23.65-2

tuccharājyabhilāṣeṇa kṛtavānpāpamīdṛśam || etaṃ
tpāpaviśuddhyarthaṃ kiṅkariṣyāmikāgatiḥ

23.66-3

kiṃ vā dānaṃpradāsyāmi kutrayāsyāmi vā punaḥ || itiśokasamāviṣṭe ta
smin rājanadharmaje

23.67-2

kṛṣṇadvaipāyanovyāsassamāyā tastadantikam || tatobhivandyataṃnyāsaṃ pratyutthāyakṛtāñja
liḥ

23.68-2

sampūjyārghyādināviprā bhaktiyuktenacetasā || adehavācāyatproktaṃ tatsarvamakhilenasaḥ

23.66-4

vyāsāyaśrā
vayāmāsa duḥkhitodharmanandanaḥ || śrutvātadakhilaṃvākyaṃ dharmajasyamahāmuniḥ

23.100

dhyātvā tu suciraṃkālaṃ tatovaktuṃpraca
krame || vyāsa uvāca || mākārṣīstvaṃbhayaṃrājannupāyaṃprabravīmi te

Linked texts (1)