Pramāṇa · Search · About · API

Tritiyaskandha 33

Tṛtīyaskandha 33

Language
Sanskrit

Contents

33.1

kapila uvāca || atha yo gṛhamedhīyāndharmānevāvasangṛhe || kāmamarthaṃ ca dharmānsvāndogdhi bhūyaḥ piparti tān

33.2

sa cāpi bhagavaddharmātkāmamūḍhaḥ parāṅmukhaḥ || yajate kratubhirdevānpitṝṃśca śraddhayānvitaḥ

33.3

tacchraddhayā''krāntamatiḥ pitṛdevavrataḥ pumān || gatvā cāndramasaṃ lokaṃ somapāḥ
punareṣyati

33.4

yadā cāhīndraśayyāyāṃ śete'nantāsano hariḥ || tadā lokā layaṃ yānti ta ete gṛhamedhinām

33.5

ye svadharmmānna duhyanti
dhīrāḥ kāmārthahetave || niḥsaṅgāstyaktakarmāṇaḥ praśāntāḥ śuddhacetasaḥ

33.6

nivṛtttidharmaniratā nirmalā nirahaṃkṛtāḥ || svadharmmākhyena sattvena pariśuddhena
cetasā

33.7

sūryyadvāreṇa te yānti puruṣaṃ viśvatomukham || parāvareśaṃ prakṛtimasyotpattyantabhāvanam

33.8

dviparārddhāvasāne yaḥ pralayo brahmaṇastu
te || tāvadadhyāsate lokaṃ parasya paricintakāḥ

33.9

kṣmāmbho'nalā nilaviyanmanaindriyārthabhūtādibhiḥ parivṛtaṃ pratisañjihīrṣuḥ || avyākṛtaṃ viśati
yarhi guṇatrayātmā kālaṃ parākhyamanubhūya paraḥ svayambhūḥ

33.10

evaṃ paretya bhagavantamanupraviṣṭā ye yogino jitamarunmanaso virāgāḥ || tenaiva sākamamṛtaṃ puruṣaṃ purāṇaṃ brahmapradhānamupayāntyagatābhimānāḥ

33.11

atha taṃ sarvabhūtānāṃ hṛtpadmeṣu kṛtālayam || śrutānubhāvaṃ śaraṇaṃ vraja bhāvena bhāmini

33.12

ādyaḥ sthiracarāṇāṃ yo vedagarbhaḥ saharṣibhiḥ || yogeśvaraiḥ kumārādyaiḥ siddhairyogapravarttakaiḥ

33.13

bhedadṛṣṭyā'bhimānena niḥsaṅgenāpi karmaṇā
kartṛtvātsaguṇaṃ brahma puruṣaṃ puruṣarṣabham

33.14

sa saṃsṛtya punaḥ kāle kāleneśvarāmūrttinā || jāte guṇavyatikare yathāpūrvaṃ prajāyate

33.15

aiśvaryaṃ
pārameṣṭhyaṃ ca te'pi dharmavinirmitam || niṣevya punarāyānti guṇavyatikare sati

33.16

ye tvihāsaktamanasaḥ karmasu śraddhayānvitāḥ || kurvantyapratiṣiddhāni nityānyapi ca kṛtsnaśaḥ

33.17

rajasāḥ kuṇṭhamanasaḥ kāmātmāno jitendriyāḥ || pitṝn yajantyanudinaṃ gṛheṣvabhiratāśayāḥ

33.18

traivargikāste puruṣā vimukhā harimaidhasaḥ || kathāyāṃ kathanīyoruvikramasya madhudviṣaḥ

33.19

nūnaṃ daivena vihatā ye cācyutakathāsudhām
hitvā śṛṇvantyasadgāthāḥ purīṣamiva viḍbhujaḥ

33.20

dakṣiṇena yathāryamṇaḥ pitṛlokaṃ vrajanti te || prajāmanuprajāyante śmaśānāntakriyākṛtaḥ

33.21

tataste kṣīṇasukṛtāḥ punarlokamimaṃ sati || patanti vivaśā devaiḥ sadyo vibhraṃśitodayāḥ

33.22

tasmāttvaṃ sarvabhāvena bhajasva parameṣṭhinam
tadguṇāśrayayā bhaktyā bhajanīyapadāṃbujam

33.23

vāsudeve bhagavati bhaktiyogaḥ prayojitaḥ || janayatyāśu vairāgyaṃ jñānaṃ yadbrahmadarśanam

33.24

yadā'sya cittamartheṣu sameṣvindriyavṛttibhiḥ || na vigṛhṇāti vaiṣamyaṃ priyamapriyamityuta

33.25

sa tadaivātmanā''tmānaṃ niḥsaṅgaṃ samadarśanam || heyopādeyarahitamārūḍhaṃ padamīkṣate

33.26

jñānamātraṃ paraṃ brahma paramātmeśvaraḥ pumān || dṛśyādibhiḥ pṛthagbhāvairbhagavāneka īyate

33.27

etāvāneva
yogena samagreṇeha yoginaḥ || yujyate'bhigato hyartho yadasaṅgatu kṛtsnaśaḥ

33.28

jñānamekaṃ parācīnairindriyairbrahma nirguṇam || avabhātyartharūpeṇa
bhrāntyā śabdādidharmiṇā

33.29

yathā mahānahaṃrūpastrivṛtpañcavidhaḥ svarāṭ || ekādaśavidhastasya vapuraṇḍaṃ jagadyataḥ

33.30

etadvai śraddhayā
bhaktyā yogābhyāsena nityaśaḥ || samāhitātmā niḥsaṃgo viraktyā paripaśyati

33.31

ityetatkathitaṃ gurvi jñānaṃ tad brahmadarśanam || yenānabuddhyate tattvaṃ prakṛteḥ puruṣasya ca

33.32

jñānayogaśca manniṣṭho nairguṇyo bhaktilakṣaṇaḥ || dvayorapyeka evārtho bhagavacchabdalakṣaṇaḥ

33.32-2

yathendriyaiḥ
pṛthagdvārairartho bahuguṇāśrayaḥ || eko nāneyate tadvadbhagavān śāstravartmabhiḥ

33.34

kriyayā kratubhirdānaistapaḥsvādhyāyamarśanaiḥ || ātmendriyajayenāpi
saṃnyāsena ca karmaṇām

33.35

yogena vividhāṅgena bhaktiyogena caiva hi || dharmeṇobhayacihnena yaḥ pravṛttinivṛttimān

33.36

ātmatattvāvabodhena
vairāgyena dṛḍhena ca || īyate bhagavānebhiḥ saguṇo nirguṇaḥ svadṛk

33.37

prāvocaṃ bhaktiyogasya svarūpaṃ te caturvidham || kālasya cāvyaktagateryo'ntardhāvati jantuṣu

33.38

jīvasya saṃsṛtīrbahīrvidyākarmanirmitāḥ || yāsvaṅga praviśannātmā na veda gatimātmanaḥ

33.39

naitatkhalāyopadiśennāvinītāya karhicit || na stabdhāya na bhinnāya naiva dharmadhvajāya ca

33.40

na lolupāyopadiśenna gṛhārūḍhacetase || nābhaktāya ca me jātu
na madbhaktadveṣāmapi

33.41

śraddadhānāya bhaktāya vinītāyānasūyave || bhūteṣu kṛtamaitrāya śuśrūṣābhiratāya ca

33.42

bahirjātavirāgāya śāntacittāya dīyatām || nirmatsarāya śucaye yasyāhaṃ preyasāṃ priyaḥ

33.43

ya idaṃ śṛṇuyādamba śraddhayā puruṣaḥ sakṛt || yo vā'bhidhatte maccittaḥ sa
hyeti padavīṃ ca me

33.43.p1

iti śrīmadbhāgavate mahāpurāṇe tṛtīyaskandhe kāpileye dvātriṃśo'dhyāyaḥ

Linked texts (6)