Vaishnavakhanda 103
Vaiṣṇavakhaṇḍa 103
- Language
- Sanskrit
Contents
- 103.60 — 1 part
103.1
sūta uvāca || || tato ghaṭotkaco
muktvā tatra kāmakaṭaṃkaṭām || putreṇānugato dhīmānviyatā dvārakāṃ yayau
103.2
āgacchantaṃ ca taṃ dṛṣṭvā rākṣasaṃ rākṣasānugam || dvārakāvāsino yodhā
śrakuratyulbaṇaṃ ravam
103.3
grāme grāme susaṃnaddhā navalakṣamitā rathāḥ || rākṣasau dvau samāyātau pātyetāṃ viśikhairiti
103.4
tāngṛhītāyudhānhṛṣṭvā
yaduvīrānghaṭotkacaḥ || pragṛhya vipulaṃ bāhuṃ jagau tārasvareṇa saḥ
103.5
rākṣasaṃ vitta māṃ vīrā bhīmaputraṃ ghaṭotkacam || supriyaṃ vāsudevasya praṇāmā
rthamupāgatam
103.6
nivedayata māṃ prātaṃ yādavendrāya sātmajam || iti tasya vacaḥ śrutvā te kṛṣṇāya nyavedayan
103.7
āha devaḥ sabhāsthaśca śīghra
matrātrajatvasau || tataḥ praveśayāmāsurdvārakāṃ te ghaṭotkacam
103.8
saputraḥ so'pi ramyāṇi vanānyupavanāni ca || krīḍāśailāṃśca harmyāṇi saṃpaśyannā
gataḥ sabhām
103.9
sa tatra ugrasenaṃ ca vasudevaṃ ca sātyakim || akrūrārāmapramukhānvavande kṛṣṇameva ca
103.10
taṃ pādayornipatitaṃ samāliṃgya sahā
tmajam || sāśiṣaṃ svasamīpasthamupaveśyedamabravīt
103.11
putra rākṣasaśārdūla kurūṇāṃ kulavardhana || kuśalaṃ sarvataḥ kaccitkimarthaste samāgamaḥ
103.12
ghaṭotkaca uvāca || || deva yuṣmatprasādena sarvataḥ kuśalaṃ mama || śrayatāṃ kāraṇaṃ svāminyarthamahamāgataḥ
103.13
devopadiṣṭa
bhāryāyāṃ jāto'yaṃ tanayo mama || sa ca praśnaṃ vakṣyati tvāṃ śrayatāmāgatastvataḥ
103.14
śrīkṛṣṇa uvāca || || vatsa maurveya brūhi tvaṃ sarvaṃ
pṛccha yadicchasi || yathā ghaṭotkaco mahyaṃ supriyaśca tathā bhavān
103.15
barbarīka uvāca || || praṇamya tvāmādidevaṃ manobuddhisamādhibhiḥ
prakṣyāmi kena śreyaḥ syājjaṃtorjātasya mādhava
103.16
kecicchreyo dharmamāhuraiśvaryaṃ tyāgabhojanam || kecidamaṃ tapo dravyaṃ bhogānmuktiṃ ca kecana
103.17
tadevaṃ śatasaṃkhyeṣu śreyassu puruṣottama || mama caivaṃ kulasyāsya śreyo yadbrūhi niścitam
103.18
śrīkṛṣṇa uvāca || || vatsa pṛtha
kpṛthakproktaṃ varṇānāṃ śreya uttamam || brāhmaṇānāṃ tapo mūlaṃ damo'dhyayanameva ca
103.19
dharmaprakaṭanaṃ cāpi śreya uktaṃ manīṣibhiḥ || balaṃ sādhyaṃ pūrva
meva kṣatriyāṇāṃ prakīrtitam
103.20
duṣṭānāṃ śāsanaṃ cāpi sādhūnāṃ paripālanam || pāśupālyaṃ ca vaiśyānāṃ kṛṣirvijñānameva ca
103.21
śūdrasya dvijaśuśrūṣā tayā jīvanvaṇigbhavet || śilpairvā vividhairjīvedvijātihitamācaran
103.22
bhāryāratirbhṛtyapoṣyā śuciḥ śraddhā
parāyaṇaḥ || namaskāreṇa mantreṇa pañcayajñānna hāpayet
103.23
tadvānkṣatriyakule jāto'si kuru tacchṛṇu || balaṃ sādhaya pūrvaṃ
tvamatulaṃ tena śikṣaya
103.24
duṣṭānpālaya sādhūṃśca svargamevamavāpsyasi || balaṃ ca labhyate putra devīnāṃ suprasādataḥ
103.25
tadvānbalaprāptyarthaṃ devyārādhanamācara
103.26
barbarīka uvāca || || kasminkṣetre ca kāṃ devīṃ kathamārādhayāmyaham || etatprasādapravaṇaṃ
manaḥ kṛtvā nivedaya
103.27
sūta uvāca || || iti pṛṣṭaḥ kṣaṇaṃ dhyātvā prāha dāmodaro vibhuḥ || vatsa kṣetraṃ pravakṣyāmi yatra tapsyasi
tattapaḥ || guptakṣetramiti khyātaṃ mahīsāgarasaṃgame
103.28
tatra tribhuvane yāśca saṃti devyaḥ pṛthagvidhāḥ || nāradena samānītāstāścaikyaṃ
sumahātmanā
103.29
catuḥsaptastasya digdevyo nava durgāśca saṃti yāḥ || samārādhaya tā gatvā tāsāmaikyaṃ hi durlabham
103.30
nityaṃ pūjaya tāḥ putra
puṣpadhūpavilepanaiḥ || stutibhiścopahāraiśca yathā tuṣyaṃti tāstava
103.31
tuṣṭāsu devīṣu balaṃ dhanaṃ ca kīrtiśca putrāḥ subhagāśca dārāḥ || svargastathā
muktipadaṃ ca satsukhaṃ na durlabhaṃ satyametattavoktam
103.32
sūta uvāca || || evamuktvā barbarīkaṃ kṛṣṇaḥ prāha ghaṭotkacam || ghaṭotkacārya
putraste dṛḍhaṃ suhṛdayo hyasau
103.33
tasmātsuhṛdayetyevaṃ dattaṃ nāma mayā dvikam || evamuktvā samāliṃgya saṃtarpya vividhairdhanaiḥ
103.34
guptakṣetrāya
bhagavānvarbarīkaṃ samādiśat || so'tha kṛṣṇaṃ namaskṛtya pitaraṃ yādavāṃśca tān
103.35
anujñāpya ca tānsarvānguptakṣetraṃ samāvrajat || ghaṭotkaco'pi
kṛṣṇena visṛṣṭaḥ svavanaṃ yayau
103.36
smaranputraguṇānpatnyā svarājyaṃ samapālayat || tataḥ suhṛdayo dhīmāndagdhasthalyāṃ kṛtārthaḥ
103.37
trikālaṃ pūjayāmāsa devīḥ karmasamādhibhiḥ || nityaṃ puṣpaiśca dhūpaiśca upahāraiḥ pṛthagvidhaiḥ
103.38
tasyārādhayato devyastuturburhṛyanaistribhiḥ || tataḥ
pratyakṣato bhūtvā balāttasya mahātmanaḥ
103.39
valaṃ yatrittaṣu lokeṣu kasyacinnāsti durlabham || ūṣuśca kaṃcitkālaṃ tvaṃ vasātraiva mahādyute
103.40
saṃgatyā vijayasya tvaṃ bhūyaḥ śreyo hyavāpsyasi || ityuktaḥ sarvadevībhiḥ sa tatraiva vyavasthitaḥ
103.41
ājagāmātha vijayo nāmnā māgadhabrāhmaṇaḥ
sa sarvāṃ pṛthivīṃ kṛtvā pādākrāṃtāṃ dvijottamaḥ
103.42
kāśyāṃ vidyābalaṃ prāpya sādhanārthamupāyayau || guheśvaramukhānyeṣa saptaliṃgānyapūjayat
103.43
ārādhayāmāsa ciraṃ devīrvidyāphalāptaye || tatastuṣṭāstasya devyaḥ svapne procuridaṃ vacaḥ
103.44
vidyāṃ sādhaya tvaṃ sādho siddhamātuḥ puro
jage || ayaṃ bhaktaḥ suhṛdayaḥ sāhāyyaṃ te kariṣyati
103.45
tatastadvacanaṃ śrutvā vijayaḥ svapnamadhyataḥ || utthāya gatvā devyaustaṃ vatre bhīmātma
jātmajam
103.46
so'pi devīvacaḥ śrutvā mene sāhāyyakāraṇam || tataḥ kṛṣṇacaturdaśyāmupoṣya vijayaḥ śuciḥ
103.47
snātvābhyarcyaiva liṃgāni
devīścaivārcayatpṛthak || kṛtvā snānamupoṣyaiva barbarīko'tike'bhavat
103.48
prathamāyāṃ tato rātrau yayau siddhāṃbikāpuraḥ || maṃḍalaṃ tatra kṛtvā ca
bhagākāraṃ karānnava
103.49
aṣṭadikṣvaṣṭakīlāṃśca nikhanyaiva sasūtrakān || kṛṣṇājinadharo bhūtvā barbarīkasamanvitaḥ
103.50
śikhāmābadhnaca
digbaṃdhaṃ kṛtvārebhe tato vidhim || madhye maṃḍalasyāpi kuṃḍe śubhre trimekhale
103.51
samarghya ca tataḥ khaḍgaṃ khādiraṃ maṃtratejitam || saṃsthāpya
kīlānabhito barbarīkamathābravīt
103.52
śucirvinidraḥ saṃtiṣṭha stavaṃ devyāḥ samudbhiran || yāvatkarma karomyeṣa yathā vighnaṃ na jāyate
103.53
ityukte saṃsthite tatra barbarīke mahābale || vijayaḥ śoṣaṇaṃ dāhaṃ drāvanaṃ kṛtavānyamī
103.54
tataḥ sukhāsano bhūtvā guṃgurubhyo namaḥ
iti || maṃtramaṣṭottaraśataṃ japtvā gurubhyaḥ praṇamya ca || tato gaṇeśvaravidhānamārabdhavān
103.55
athātaḥ saṃpravakṣyāmi maṃtraṃ gaṇapateḥ
param
103.56
sarvakāryakaraṃ svalpaṃ mahārthaṃ sarvasiddhidam
103.57
oṃgāṃgīgūṃgaiṃgauṃgaḥ saptākṣaro'yaṃ mahāmaṃtraḥ || oṃgaṇapatimaṃtrasya gaṇako
nāma ṛṣiḥ vighneśvaro devatā gaṃ bījam oṃ śaktiḥ pūjārthe japārthe vā tilakārthe vā manasaīpsitārthe homārthe vā viniyoga iti || svādha
kasya pūrvaṃ tilakakaraṇam || oṃgāṃgaṇapataye namaḥ || iti tilakasyopari akṣatāndadyāt anena mantreṇa || oṃ gāṃgaṇapataye namaḥ || iti tila
kamaṃtraḥ || oṃgāṃ gaṇapataye namaḥ || anena maṃtreṇa gaṇeśāya puṣpāṃjalitrayaṃ dadyāt || mūlamaṃtreṇātra caṃdanagandhapuṣpadhūpadīpanaivedyapūgīphala
tāṃbūlādikaṃ dadyāt || ata ūrdhvaṃ mūlamantreṇa japaṃ kuryāt || aṣṭottaraśataṃ sahasraṃ lakṣaṃ koṭiṃ ceti yathāśakti japtvā daśāṃśahomārthaṃ gaṇeśāyye
āvāhayāmīti abhimāvāhya || oṃgāṃ gaṇapataye svāheti mantreṇa guggulaguṭikābhihomaṃ vidhādviniyogaṃ ceti gāṇeśvaro mahākalpaḥ || ya evaṃ sarva
vighneṣu sādhayenmantramuttamam || sarvavighnāni naśyaṃti manobhīṣṭaṃ ca sidhyati
103.58
ḍākinyo yātudhānāśca pretādyāśca bhayaṃkarāḥ || śatrūṇāṃ jāyate
nāśo vaśīkaraṇameva ca
103.59
imaṃ gāṇeśvaraṃ kalpaṃ vijānanvijayo'pi ca || tilakaṃ vidhinā kṛtvā japtvā cāṣṭottaraṃ śatam
103.60
daśāṃśaṃ guṭikā hutvā pūjya siddhivināyakam || siddheyakṣetrapālasya cakre pūjāṃ tato niśi
103.60.p1
iti śrīskāṃde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ prathame māheśvarakhaṇḍe kaumārikākhaṇḍe mahāvidyāsādhane gaṇeśvarakalpavarṇanaṃnāmaikaṣaṣṭitamo'dhyāyaḥ
Linked texts (5)
- Skandamahāpurāṇa (vulgate) — Sanskrit
- Kumārikākhaṇḍa — Sanskrit
- Kaumārakhaṇḍa — Sanskrit
- Māheśvarakhaṇḍa — Sanskrit
- Kaumārīkākhaṇḍa — Sanskrit