Pramāṇa · Search · About · API

Vaishnavakhanda 107

Vaiṣṇavakhaṇḍa 107

Language
Sanskrit

Contents

107.1

sūta uvāca || || uṣitvā
saptarātrāṇi tīrthesminbhrātrabhiḥ saha || yudhiṣṭhiro mahātejā gamanāyopacakrame

107.2

prabhāte vimale snātvā devīliṃgānyathārcya ca || kṛtvā prada
kṣiṇaṃ kṣetraṃ devīstotraṃ jajāpa saḥ || prayāṇakāleṣu sadā japyaṃ kṛṣṇena kīrtitam

107.3

yudhiṣṭhira uvāca || || devi pūjye mahāśakte kṛṣṇasya
agnini priye || natvā tvāṃ śaraṇaṃ yāmi manovākkāyakarmabhiḥ

107.4

saṃkarṣaṇābhayadāne kṛṣṇacchavisamaprabhe || ekānaṃśe mahādevi putravatrāhi
māṃ śive

107.5

tvayā tatamidaṃ viśvaṃ jagadvyaktarūpayā || iti matvā tvāṃ gato'smi śaraṇaṃ trāhi māṃ śubhe

107.6

kāryārambheṣu sarveṣu sānugena
mayā tava || sva ātmā kalpito bhadre jñātvaitadanukaṃpyatām

107.7

sūta uvāca || || iti bruvāṇaṃ rājānaṃ śirobaddhāṃjaliṃ tadā || vāyu
putraḥ prahasyaiva sāsūyamidamabravīt

107.8

ye tvāṃ rājanvadaṃtyevaṃ sarvajño'yaṃ yudhiṣṭhiraḥ || vṛthaiva vacanaṃ teṣāṃ yatastvaṃ vetsi nāṇvapi

107.9

ko hi
prajñāvatāṃ mukhyaḥ sarvaśāstravidāṃvaraḥ || strīṇāṃ śaraṇamāpadyeddurbuddhiryathā bhavān

107.10

yatastvameva vetsīdaṃ sarvaśāstreṣu kīrtyate || jaḍeyaṃ prakṛtirmūḍhā
yayā saṃmohyate jagat

107.11

sacetanaṃ ca puruṣaṃ prakṛtiṃ ca vicetanām || prāhurbudhā narādhyakṣa puṃsaśca prakṛtiḥ priyā

107.12

tatsvayaṃ puruṣo
bhūtvā yudhiṣṭhira vṛthāmate || prakṛtiṃ naupi natvā tāṃ hāso me'tīva jāyate

107.13

ārohayecchiro naiva kaciddhitvā upānahau || yathā sa mūḍho
bhavati devībhaktiratastathā

107.14

yadi te vanditvatpārtha tiṣṭhadbhāṇyanivāritā || tatkimarthaṃ mahādevaṃ na stauṣi tripurāntakam

107.15

alakṣya
miti vā matvā maheśānaṃ mahāmate || tataḥ kimarthaṃ dāśārhaṃ na stauṣi puruṣottamam

107.16

yasya prasādādasmābhiḥ prāptā drupadanaṃdinī || indraprasthe
tathā rājyaṃ rājasūyastvayā kṛtaḥ

107.17

vijayena dhanurlabdhaṃ jarāsandho mayā hataḥ || pratyāhartuṃ tathecchāmaḥ kauravebhyaḥ svakāṃ śriyam

107.18

yasya prasādāttaṃ muktā kṛṣṇaṃ hā stauṣi yajñayī || atha svayaṃ kauravāṇāmutpannaṃ kulasattame

107.19

jānannātmānamalpatvādbuddhrerna stauṣi yādavam || tatkimarthaṃ mahāvīryaṃ na stauṣyarjunamuttamam

107.20

yena viddhaṃ purā lakṣyaṃ yena karṇādayo jitāḥ || yena tatkhāṇḍavaṃ dagdhaṃ yajñe yena nṛpā
jitāḥ

107.21

śrūyate yena vikramya maheśāno'pi nirjitaḥ || svalokasaṃsthitasyāsya śaraṇaṃ yāhi stauṣi ca

107.22

athavā tena śakreṇa rājyaṃ me nārpitaṃ kṛtaḥ || iti matvā vṛthaiva tvaṃ na stauṣi bhrātaraṃ mama

107.23

tato māṃ vā kathaṃ vīraṃ na stauṣi tvaṃ yudhiṣṭhira || yena tvaṃ rakṣitaḥ pūrvaṃ lākṣāgehāgnimadhyataḥ

107.24

vṛkṣeṇāhatya madeśo nadīṃ śuṣkāṃ prasāritaḥ || rājarājastathā yena jarāsaṃdho nipātitaḥ

107.25

pūrvā digjitā yena yena pūrvaṃ bako hataḥ || hiḍimbaśca mahāvīraḥ kirmīraścādhunā vane

107.26

kālekāle ca rakṣāmi tvāmevāhaṃ sadānugaḥ || na tāṃ paśyāmi rakṣaṃtīṃ natvā yāṃ stauṣi bhārata

107.27

atha kṣudhābalaṃ jñātvā māmaudarikasattamam || krūraṃ sāhasikaṃ caiva na stauṣi kṣamiṇāṃ varaḥ

107.28

tataḥ susaṃyato bhūtvā praṇavaṃ samudīrayan || kathaṃ na yāsi mārge tvaṃ vṛthālāpo hi doṣabhāk

107.29

pretāḥ piśācā rakṣāṃsi vṛthālāparataṃ naram || āviśaṃti tadāviṣṭo vaktābaddhaṃ punaḥ punaḥ

107.30

vṛthālāpī yadaśnāti yatkaroti śubhaṃ kacit || pretāditṛptaye sarvamiti śāstraviniścayaḥ

107.31

nāyaṃ tasyāsti vai lokaḥ kuta eva paro bhavet || tasmādvijānatā yannātyājyameva vṛthā vacaḥ

107.32

evaṃ saṃsmārito'pi tvaṃ yadi bhūyaḥ pravartase || bhūtāviṣṭaścikitsyo no vividhairauṣadhairbhavān

107.33

sūta uvāca
iti pravarṇitāṃ śrutvā bhīmasenena bhāratīm || paṭṭīmiva pravitatāṃ vihasyāha yudhiṣṭhiraḥ

107.34

nūnaṃ tvamalpavijñāno vedādhītāstvayā vṛthā || mātaraṃ sarvabhūtānāmaṃbikāṃ yanna manyase

107.35

strīpakṣa iti matvā tāmavajānāsi bhoḥ katham || strī satī na praṇamyā kiṃ tvayā kuntī vṛkodara

107.36

yadi na syānmahāmāyā brahmaviṣṇuśivārcitā || tava dehodbhavaḥ pārtha kathaṃ syāttattvato vada

107.37

īśvaraḥ paramātmā tāṃ tyaktuṃ śaktaḥ kathaṃ na hi || punarbheje yato devīṃ tena manye mahorjitām

107.38

vāsudevo'pi nityaṃ tāṃ stauti śaktiṃ parātparām || ahaṃ yadi cikitsyaḥ syāṃ cikitsyaḥ so'pi kiṃ bhavān

107.39

naivaṃ bhūyaḥ pravaktavyaṃ maurkhyātprati maheśvarīm || bhūmau nipatya śaraṇaṃ yāhi cetsukhamicchasi

107.40

bhīma uvāca
sarvopāyairbodhayaṃti cāṭoṃ hastagataṃ naram || idamevauṣadhaṃ tatra taiḥ sārdhaṃ jalpanaṃ na hi

107.41

muṇḍe
muṇḍe matirbhinnā satyametannṛpa sphuṭam || svābhīṣṭaṃ kurute sarvaḥ kurmo'bhīṣṭaṃ vayaṃ tathā

107.42

nāgāyutasamaprāṇo vāyuputro vṛkodaraḥ || na striyaṃ
śaraṇaṃ gacchedvāṅmātreṇa kathaṃcana

107.43

ityuktvā vacanaṃ bhīmo hyanuvatrāja taṃ nṛpam || rājāpi sānugo yāto na sādhivati muhurbhuvan

107.44

tataḥ kṣaṇena vikalastitvataścetaśca praskhalat || uvāca vacanaṃ bhīmaḥ susaṃbhrāṃto nṛpaṃ prati

107.45

dharmarāja mahābuddhe paśya māṃ nṛpasattama || cakṣubhyāṃ
naiva paśyāmi vaikalyaṃ kimidaṃ mama

107.46

rājovāca || bhīmabhīma dhuvaṃ devī kupitā te maheśvarī || tena naṣṭe cakṣuṣī te mahāsāhasavallabha

107.47

tatsāṃpratamabhipraihi śaraṇaṃ parameśvarīm || punaḥ prasannā te dyātkadācinnayane punaḥ

107.48

bhīma uvāca || || ahamapyaṃga
jānāmi samo devyā na kaścana || prabhāvapratyayārthaṃ hi sadā nindāmi tāṃ punaḥ

107.49

tasmātprabhāvaṃ dṛṣṭvaivaṃ nipatya vasudhātale || manovāgbu
dvibhirnatvā śaraṇaṃ staumi mātaram

107.50

sūta uvāca || || ityuktvā bhrātaraṃ jyeṣṭhaṃ sāṣṭāṃgaṃ praṇipatya ca || gatvaiva devyāḥ śaraṇaṃ
bhīmastuṣṭāva mātaram

107.51

bhīma uvāca || || sarvabhūtāṃbike devi brahmāṃḍaśatapūrake || bāliśaṃ bālakaṃ svīyaṃ trāhitrāhi namo'stu te

107.52

tvaṃ brāhmī brahmaṇaḥ śaktirvaiṣṇavī tvaṃ ca śāṃbhavī || trimūrtiḥ śaktirūpā tvaṃ rakṣarakṣa namo'stu te

107.53

tvamaindrī ca tvamāgneyī tvaṃ
yāmyā tvaṃ ca nairṛtī || tvaṃ vāruṇī tvaṃ vāyavyā tvaṃ kauverī namo'stu te

107.54

aiśāni devi vārāhi nārasiṃhi jayaprade || kaumāri kulakalyāṇi
kṛpeśvari namo'stu te

107.55

tvaṃ sūrye tvaṃ tathā some tvaṃ bhaume tvaṃ budhe gurau || tvaṃ śukre tvaṃ sthitā rāhau tvaṃ ketuṣu namo'stu te

107.56

vasisi
dhruvacakre tvaṃ municakre ca te sthitiḥ || bhacakreṣu khacakreṣu bhūcakre ca namo'stu te

107.57

saptadvīpeṣu tvaṃ devi samudreṣu ca saptasu || saptasvapi ca pātā
leṣvavasaṃsthe namo'stu te

107.58

tvaṃ devi cāvatāreṣu viṣṇoḥ sāhāyyakāriṇī || viṣṇunābhyarthyase tasmāccāhi mātarnamo'stu te

107.59

catu
rbhuje caturvakre phalade catvarapriye || carācarastute devi caraṇau praṇamāmi te

107.60

mahāghore kālarātri ghaṃṭāli vikaṭojvale || satataṃ saptamīpūjye
netrade śaraṇaṃ bhava

107.61

meruvāsini piṃgākṣi netratrāṇaikakāriṇi || huṃhuṃkāradhvastadaitye śaraṇye śaraṇaṃ bhava

107.62

mahānāde mahāvīrye mahā
mohavināśini || mahābandhāpahe devi dehi netratrayaṃ mama

107.63

sarvamaṃgalamaṃgalyā yadi tvaṃ satyatoṃbike || tato me maṃgalaṃ dehi netradānānnamostu
te

107.64

yadi sarvakṛpālubhyaḥ satyaṃtastvaṃ kṛpāvatī || tataḥ kṛpāṃ kuru mayi dehi netre namo'stu te

107.69

pāpoyamiti yadevi prakupyasi vṛthaiva
tat || tvaṃ māṃ mohayasi tvevaṃ na te tāttvika namo'stu te

107.66

svayamutpādya yo reṇuṃ veṣṭitastena kupyati || tathā kupyasi me mātaranāthasyāsya
darśaya

107.67

iti stutā pāṃḍavena devī kṛṣṇacchavicchaviḥ || rāmā rāmābhivadanā pratyakṣā samajāyata

107.68

vidyutkoṭisamābhāsamukuṭenā
tiśobhitā || sūryabiṃbaprabhābhyāṃ ca kuṇḍalābhyāṃ vibhūṣitā

107.69-2

pravāheṇeva hāreṇa suranadyā virājitā || kalpadrumaprasūnaiśca pūrṇāvataṃsamaṃḍitā

107.70

dantendukāṃtividhvastabhaktamohamahābhayā || khaḍgacarmaśūlapātracaturbhujavirājitā

107.71

vāsasā taḍidābhena meghalekheva veṣṭitā
mālayā sumamālinyā rājitā sālimālayā

107.72

satāṃ śaraṇadābhyāṃ ca padbhyāṃ nūpurarājitā || jayeti puṣpavarṣaiśca śakrādyairabhipūjitā

107.73

gaṇairdevībhirākīrṇā śatapadmairmahāmalaiḥ || tāṃ tādṛśīṃ vyomni dṛṣṭvā mātaraṃ vyomavāhinīm

107.74

bhūmau nipatya rājendro namonama iti sthitaḥ
bhīmopi mātaraṃ dṛṣṭvā yathā bālo'bhidhāvati

107.75

tathā sammukhamādhāvajya mātarīti bruvan || darśanenaiva devyāśca śubhanetratrayastadā

107.76

praṇipatya namastubhyaṃ namastubhyaṃ muhurjaṃgau || prasīda devi padmākṣi punarmātaḥ prasīda me

107.77

punaḥ prasīda pāpasya kṣamāśīle prasīda me

107.78

evaṃ stutā bhagavatī svayamutthāpya pārthivam || bhīmaṃ cotsaṃgamāropya kṛpayedaṃ vaco'bravīt

107.79

śrīdevyuvāca || || yattvayābhihitaṃ stotraṃ
tena tuṣṭā tavopari || ato netratrayaṃ dattaṃ dve bāhye cāṃtaraṃ param

107.80

nāhaṃ korpūyatra tatra darśayāmi vṛkodara || tvaṃ tu pramāṇapuruṣastavattaḥ krodhama
darśayam

107.81

naitatpriyaṃ ca kṛṣṇasya bhrāturme krodhamācaram || bhavanto vāsudevasya yatra prāṇā bahiścarāḥ

107.83

tvaṃ ca nindasi māṃ nityaṃ
tañca jāne vṛkodara || matprabhāvaparijñānahetave kīdṛśastviti

107.84

tadevaṃ naiva bhūyaste prakartavyaṃ kathaṃcana || akṣikṣepo hi pūjyānāmāvahatyadhikaṃ
rujam

107.85

tadidānīṃ sarvamevaṃ kṣantavyaṃ ca parasparam || yacca bravīmi tvāṃ vīra tanniśāmaya bhārata

107.86

yadā yadā hi dharmasya glānirāvirbha
veddhariḥ || tadātadāvatīryāhaṃ viṣṇorasya sahāyinī

107.87

idānīṃ ca harirjāto vasudevasuto bhuvi || ahaṃ ca gopanandasya ekānaṃśābhidhā
sutā

107.88

tadyathā bhagavānkṛṣṇo mama bhrātṛābhipūjitaḥ || bhavanto'pi tathā mahyaṃ bhrātaraḥ pāṃḍavāḥ sadā

107.89

ye bhīmabhaginītyevaṃ māṃ
stoṣyaṃti narottamāḥ || ābādhā nāśayiṣyāmi teṣāṃ harṣasamanvitā

107.90

tvaṃ ca bhrāturjayaṃ vīra pradāsyasi mahāraṇe || bhujayoste vasiṣyāmi
dhārtarāṣṭranipātane

107.91

kṛtvā rājyaṃ ca varṣāṇi ṣaṭtriṃśattadanantaram || mahāprasthānadharmeṇa pṛthivīṃ paricariṣyatha

107.92

asminneva tato
deśe lohonāma mahāsuraḥ || bhavatāṃ nyastaśastrāṇāṃ vadhārthaṃ prakramiṣyati

107.93

tatastaṃ sarvabhūtānāmavadhyaṃ bhavatāṃ kṛte || andhaṃ kṛtvā
pātayiṣye tato yūyaṃ prayāstha

107.94

nistīrya ca himaṃ sarvaṃ nimagnā vālukārṇave || svargaṃ yāsyati rājaikaḥ saśarīro gamiṣyati

107.95

andho yatra kṛto loho lohāṇābhidhayā puram || bhaviṣyati ca tatraiva sthāsye'haṃ kalyā sadā

107.96

tataḥ kaliyuge prāpte kelonāma bhavi
ṣyati || mama bhaktastasya nāmnā bhāvyā keleśvarītyaham

107.97

vailākaścāparo bhakto bhaviṣyati mamottamaḥ || tasyārādhanataḥ khyātiṃ prayā
syāmi kalau yuge

107.98

lohāṇāsaṃsthitāṃ caiva yercayiṣyaṃti māṃ janāḥ || śraddhayā sitasaptamyāṃ taiśca sarvatra pūjitā

107.99

aṃdhānāṃ ca
pradāsyāmi bhāvini nayanānyaham || tasmindine tarpitāhaṃ bhaktibhāvena pāṃḍava

107.100

pādāṃguṣṭhena ca bhavāṃstatra kuṃḍaṃ vidhāsyati || sarvatīrthasnāna
tulyaṃ tatra snānaṃ ca taddine

107.101

matsyānāṃ netranetrasthatejastanmātramuttamam || uddhṛtya yojayiṣyāmi pratyakṣaṃ tadbhaviṣyati

107.102

evaṃ mama
mahāsthānaṃ kalau khyātaṃ bhaviṣyati

107.103

lohāṇākhyaṃ mahābāho nāma keleśvarīti ca || durgamākhyaṃ tato hatvā asminkṣetre ca bhārata

107.104

durgā nāma bhaviṣyāmi mahīsāgarapūrvataḥ || dharmāraṇye vasiṣyāmi bhavatāṃ trāṇakāraṇāt

107.105

dharmāraṇye sthitāṃ caiva ye'rcayiṣyaṃti mānavāḥ
āśvine māsi caitre vā navamyāṃ śuklapakṣake

107.106

snātvā mahīsāgare ca teṣāṃ dāsyāmi vāṃchitam || vidhinā ye'rcayiṣyaṃti māṃ ca śraddhāsa
nvitāḥ

107.107

putrapautrānpradāsyāmi svargaṃ mokṣaṃ na saṃśayaḥ || praveśe ca kaleḥ kāle bhavatāṃ vaṃśasaṃbhavaḥ || vatsarājaḥ pāṃḍavānāṃ toṣayiṣyati
yannataḥ

107.108

yasya nāmnā tataḥ khyātā bhaviṣyāmi kalau yuge || vatseśvarīti vatsasya rājñaḥ sarvārthadāyinī

107.109

matprasādātsa rājā vai
vanottāpakāriṇīm || aṭṭālayāṃnāma tadā rākṣasīṃ nihaniṣyati

107.110

tasyāścāpi vadhasthānamaṭṭālajamiti sthitam || bhaviṣyati puraṃ tatra
māṃ ca saṃsthāpayiṣyati

107.111

aṭṭālayājagrāme māmarcayiṣyaṃti ye janāḥ || vatseśvarīṃ sitāṣṭamyāmāśvine taiḥ sadārcitā

107.112

vatse
śvarīṃ ca ye devīṃ pūjayiṣyaṃti mānavāḥ || teṣāṃ sarvaphalāvāptirbhaviṣyati na saṃśayaḥ

107.113

itthamaṭṭālaye vāso lohāṇe ca bhaviṣyati || dharmā
ṇye mahākṣetre mahīsāgarasaṃnidhau

107.114

mama lokahitārthāya lohasya ca niśamyatām || adhīkṛto mayā loho bahvīstartā tapaḥ samāḥ

107.115

vṛtrāsura ivājeyo lokānutsādayiṣyati || taṃ ca viśvapatirdhīmānavatīrya budho hariḥ

107.116

yatra hatā tatra grāmaṃ lohāṭīti bhavi
ṣyati || gayonāma mahādaityo bhavatāṃ vighnakṛttadā

107.117

prasthāne lohavadgāvī kariṣye taṃ napuṃsakam || gayatrāḍeti māṃ tatra pūjayiṣyaṃti mānavāḥ

107.118

grāmaṃ cāpi gayatrāḍaṃ tatra khyātaṃ bhaviṣyati || gayatrāḍe gayatrāḍāṃ ye'rcayiṣyaṃti mānavāḥ

107.119

māghāṣṭamyāṃ na śiṣyaṃti tasya
sarve'pyupadravāḥ || ye ca māṃ kopayiṣyaṃti pāṃḍavārādhitāṃ sadā

107.120

teṣāṃ puṃstvaṃ hariṣyāmi mahāraudrādhitiṣṭhati || parivāraśca me cātra ṣaṇḍhaḥ
sarvo bhaviṣyati

107.121

tasminkaliyuge ghore raudre rudre'tinirghṛṇe || evaṃ tṛtīyaṃ tanmahyaṃ sthānamatra bhaviṣyati

107.122

bhavatsu ca svargateṣu
gayo'pi sumahattapaḥ || taccā prāpya punaḥ puṃstvaṃ lokānsaṃpīḍayiṣyati

107.123

gayātīrthaṃ gataṃ taṃ ca gayādhvaṃsanakāmyayā || budha eva jaga
tsvāmī tatra taṃ sūdayiṣyati

107.124

itthaṃ śrīmānpītavāsā avatīrya budhaḥ prabhuḥ || bahūni kṛtvā karmāṇi svasthānaṃ pratipatsyate

107.125

iti saṃkṣepataḥ proktaṃ bhaviṣyaṃ pāṃḍavā mayā || bhavatāṃ cittanirvṛtyai śrūyatāṃ bhūya eva ca

107.126

idaṃ tīrthavaraṃ mahyaṃ saṃsevyaṃ sarvadā priyam
kṛtaṃ yadatrāgamanaṃ tena prītiḥ parā mama

107.127

bhīmasya cāpi pautreṇa hṛdaṃ saṃtoṣitā'smi ca || devyaḥ sarvāśca madrūpaṃ naitajjñeyam
to'nyathā

107.128

vrajadhvaṃ cāpi tīrthāni yāni vo na kṛtāni ca || aubādhāsvasmi sarvāsu smaraṇīyā svaseva ca

107.129

āpṛcche cāpi vaḥ sarvānyūyaṃ kṛṣṇasamā mama

107.130

sūta uvāca || || iti devyā vacaḥ śrutvā vismayotphullalocanāḥ
punaḥpunaḥ praṇamyaināṃ nāpaśyandīpavadgatām

107.131

tataste barbarīkaṃ ca saṃsthāpyātraiva niṣṭhitam || āgaccha yoge coktavedaṃ cakrustīrthāni mukhyaśaḥ

107.131.p1

iti śrīskāṃde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ prathame māheśvarakhaṇḍe kaumārikākhaṇḍe barbarīkopākhyāne keleśvarī vatseśvarīdurgādevīgayatrāḍāmāhātmyavarṇanaṃnāma pañcaṣaṣṭitamo'dhyāyaḥ

Linked texts (2)