Pramāṇa · Search · About · API

Vaishnavakhanda 118

Vaiṣṇavakhaṇḍa 118

Language
Sanskrit

Contents

118.1

cha|| || gautama uvāca || || bhagavannaruṇādrīśa nāmadheyāni te bhṛśam || viśeṣācchro
tumicchāmi sthāne'sminsurapūjite

118.2

maheśvara uvāca || || nāmāni śṛṇu me brahmanmukhyāni dvijasattama || durlabhānyalpapuṇyānāṃ kāma
dāni sadā bhuvi

118.3

śoṇādrīśo'ruṇādrīśo devādhīśo janapriyaḥ || prapannarakṣako dhīraḥ śivasevakavardhakaḥ

118.4

ākṣipeyāmṛteśānaḥ strīpuṃ
bhāvapradāyakaḥ || bhaktavijñaptisaṃdhātā dīnabaṃdivimocakaḥ

118.9

mukharāṃghripatiḥ śrīmānmṛḍo mṛgamadeśvaraḥ || bhaktaprekṣaṇakṛtsākṣī bhakta
doṣanivarttakaḥ

118.6

jñānasaṃbaṃdhanāthaśca śrīhalāhalasuṃdakaḥ || āhavaiśvaryadātā ca smartṛsarvāghanāśanaḥ

118.7

vyatyastanṛtyaddhajadhṛ
ksakāṃtirnirnaṭaneśvaraḥ || sāmapriyaḥ kalidhvaṃsī vedamūrtirniraṃjanaḥ

118.8

jagannātho mahādevāgninetrāgnipurāṃtakaḥ || bhaktāparā
dhasoḍhā ca yogīśo bhoganāyakaḥ

118.9-2

bālamūrttiḥ kṣamārūpī dharmarakṣo vṛṣadhvajaḥ || haro girīśvaro bhargaścaṃdrarekhāvataṃsakaḥ

118.10

smarāṃtakoṃ
'ghakaripuḥ siddharājo digaṃbaraḥ || āgamapriya īśāno bhasmarudrākṣalāṃchanaḥ

118.11

śrīpatiḥ śaṃkaraḥ sraṣṭā sarvavidyeśvaro'naghaḥ || gaṃgādharaḥ kṛtudhva
so vimalo nāgabhūṣaṇaḥ

118.12

aruṇo bahurūpaśca virūpākṣo'kṣarākṛtiḥ || anādiraṃtarahitaḥ śivakāmaḥ svayaṃprabhuḥ

118.13

saccidānaṃdarūpaśca
sarvātmā jīvadhārakaḥ || strīsaṃgavāmasubhago vidhirvihitasuṃdaraḥ

118.14

jñānaprado muktidaśca bhaktavāṃchitadāyakaḥ || āścaryavaibhavaḥ kāmī niravadyo
nidhipradaḥ

118.15

śūlī paśupatiḥ śaṃbhuḥ svayaṃmūrtirgirīśo mṛḍaḥ || etāni mama mukhyāni nāmānyatra mahāmune

118.16

anyāni divyanāmāni
purāṇoktāni saṃsmara || pradakṣiṇena māṃ nityaṃ viśeṣāttvaṃ samarcaya

118.17

pradakṣiṇapriyo yasmādahaṃ śoṇācalākṛtiḥ || ityājñapto mahādevamarcayanna
ruṇācalam || avimuṃcannihāvāsaṃ kṛtavānahamadrije

118.18

gauryuvāca || || bhagavansarvadharmajña gautamāryya munīśvara || pradakṣiṇasya māhātmyaṃ brūhi
me śoṇabhūbhṛtaḥ

118.19

kasminkāle kathaṃ kāryaṃ kairvā pūrvaṃ pradakṣiṇam || kṛtaṃ śoṇādrināthasya śāsanamiṣṭaṃ paraṃ padam

118.20

brahmovāca
iti pṛṣṭo muniḥ prāha gautamaḥ śailakanyakām || śrūyatāṃ devi māhātmyamādiśanme maheśvaraḥ

118.21

mahādeva uvāca || || ahaṃ hi
śoṇaśailātmā prakāśo vasudhātale

118.22

pārito māṃ surāḥ sarve vartaṃte munibhiḥ saha

118.23

yāni kāni ca pāpāni janmāṃtarakṛtāni ca
tāni tāni vinaśyaṃti pradakṣiṇapade pade

118.24

aśvamedhasahasrāṇi vājapeyāyutāni ca || siddhyaṃti sarvatīrthāni pradakṣiṇapade pade

118.25

api prahīṇasya samastalakṣaṇaiḥ kriyāvihīnasya nikṛṣṭajanmanaḥ || pradakṣiṇīkṛtya śaśāṃkaśekharaṃ prayāsyataḥ kasya na siddhiragrataḥ

118.26

samasta
tīrthābhigameṣu puṇyaṃ samastayajñāgamadharmajātam || avāpyate śoṇamahīdharasya pradakṣiṇāprakramaṇena satyam

118.27

padenaikena bhūlokaṃ dvitīyenāṃtarikṣakam || tṛtīyena divaṃ martyo jayatyasya pradakṣiṇe

118.28

ekena mānasaṃ pāpaṃ dvitīyena tu vācikam || kāyikaṃ tu tṛtīyena padena kṣīyate nṛṇām

118.29

pātakāni ca sarvāṇi padainaikena mārjayet || dvitīyena tapaḥ sarvaṃ prāpnotyasya pradakṣiṇāt

118.30

parṇaśālā maharṣīṇāṃ siddhānāṃ ca sahasra
śaḥ || surāṇāṃ ca tathā''vāsā vidyaṃtetra sahasraśaḥ

118.31

atra siddhaḥ punarnityaṃ vasāmyagne surārcitaḥ|| mamāṃtare guhā divyā dhyātavyā bhogasaṃyutā

118.32

agnistaṃbhamayaṃ rūpamaruṇādiriti śrutam || dhyāyaṃlliṃgaṃ mama bṛhatmandaṃ kuryātpradakṣiṇam

118.33

aṣṭamūrtimayaṃ liṃgamidaṃ yaistaijasaṃ śubham
dhyātvā pradakṣiṇaṃ kurvanpātakāni vinirdahet

118.34

na punaḥ saṃbhavastasya yaḥ karoti pradakṣiṇām || śoṇācalākṛternityaṃ nityatvaṃ dhruvamaśnute

118.35

asya pādarajaḥsparśātpūyate sakalā mahī || padmekaṃ tu dhatte yaḥ śoṇādrīśapradakṣiṇe

118.36

namaskurvanpratidiśaṃ dhyāyanstauti kṛtāṃjaliḥ || asaṃ
sṛṣṭakaraḥ kaiścinnaṃdaṃ kuryātpradakṣiṇam

118.37

āsannaprasavā nārī yathā gacchedanākulam || tathā pradakṣiṇaṃ kuryādaśṛṇvaṃśca padadhvanim

118.38

snāto
viśuddhaveṣaḥ sanbhasmarudrākṣabhūṣitaḥ || śivasmaraṇasaṃsṛṣṭo maṃdaṃ dyātpadaṃ budhaḥ

118.39

manūnāṃ caratāmagne devānāṃ ca sahasraśaḥ || adṛśyānāṃ ca siddhā
nāṃ nānyeṣāṃ vāyurūpiṇām

118.40

saṃcarhamatisaṃmardaṃ mārgarodhaṃ viciṃtayan || anukūlena bhaktaḥ sañchanairdyātpadaṃ budhaḥ

118.41

athavā śivanāmāni saṃ
kīrtya varagītibhiḥ||śivanṛtyaṃ ca racayanbhaktaiḥ sārddhaṃ parikramet

118.42

māhātmyaṃ mama vā śṛṇvannanyamatirādarāt || śanaiḥ pradakṣiṇaṃ kuryādānandarasanibharaḥ

118.43

dānaiśca vividhaiḥ puṇyairupakāraistathārthinām || yathāmati dayāpūrṇa āstikaḥ parito vrajet

118.44

kṛte tvagnimayaṃ liṃgaṃ tretāyāṃ maṇi
parvatam || dvāpare ciṃtayedvaimaṃ kalau marakatācalam

118.45

athavā sphāṭikaṃ rūpamaruṇaṃ tu svayaṃprabham || dhyāyanvimuktaḥ sakalaiḥ pāpaiḥ śivapuraṃ vrajet

118.46

atrāṅmanasagamyatvādaprameyatayā svayam || adhitvācca paraṃ liṃgamanāsādyācalābhidham

118.47

dhyātvā pradakṣiṇaṃ karturabhigamyo'ha
maṃjasā || tasya pādarajo naṇāmajarāmarakāraṇām

118.48

rūpamekaṃ tu dhatte yaḥ śoṇādrīśapradakṣiṇe || vāhanāni suraughāṇāṃ prārthayaṃte paraspa
ram

118.49

kurvatāṃ caraṇaṃ voḍhumaruṇādripradakṣiṇām || chāyāpradānaṃ kurvaṃti kalpakādyāḥ suradrumāḥ

118.50

kurvatāṃ bhuvi martyānāmaruṇādripradakṣi
ṇām || devagandharvakādyānāṃ sahasreṇa samāvṛtāḥ

118.51

sevaṃte te gaṇākīrṇā vimānaśatakoṭayaḥ || mama pradakṣiṇaṃ bhūmau kurvatāṃ pādapāṃsubhiḥ

118.52

pāvitā mahatī vīthī dṛṣṭvā śivapadapradā || aṃgapradakṣiṇaṃ kurvankṣaṇātsvargyatanurbhavet

118.63

prāto vajraśarīratvaṃ na dhṛṣyeta mahītale
vyomayānotsukā devāḥ siddhāśca paramarṣayaḥ

118.54

adṛśyāḥ saṃcaraṃtyatra paśyaṃte mama saṃnidhim || vinayaṃ mama bhaktiṃ ca pradakṣiṇaparikrame

118.59

dṛṣṭvā harṣasamāyuktā mattyebhyo dadate varam || atra devāṅgayāṃśatpurā kṛtvā pradakṣiṇām

118.56

pratyahaṃ mārgamāsīnāḥ pratyekaṃ koṭitāṃ gatāḥ
ādityādyā grahāḥ sarve purā kṛtvā pradakṣiṇām

118.57

saṃpūrṇajagatībhāge sarve grahapatāṃ gatāḥ || yaḥ karoti naro bhūmau sūryavāre pradakṣiṇām

118.68

sa sūryamaṃḍalaṃ bhittvā muktaḥ śivapuraṃ vrajet || somavāre naraḥ kurvannaruṇādripradakṣiṇām

118.69

ajarāmaratāṃ prāpto nāsaumyo bhavati kṣitau || bhauma
vāre naraḥ kurvaṃsnaruṇādripradakṣiṇām

118.60

ānṛṇyamakhilaṃ prāpya sārvabhaumo bhavedbhuvam || budhavāre naraḥ kurvanchoṇādrīśapradakṣiṇām

118.61

sarvajñatāmanuprāptaḥ sa vācāṃ patitāmiyāt || guruvāre naraḥ kurvansarvadevanamaskṛtaḥ

118.62

pradakṣiṇena śoṇādreḥ sa tu lokagururbhavet || śukravāre
naraḥ kurvannaruṇādripradakṣiṇām

118.63-2

saṃprāpya mahatīṃ lakṣmīṃ labhate vaiṣṇavaṃ padam || mandavāre naraḥ kṛtvā śoṇādrīśapradakṣiṇām

118.64

vimukto
grahapīḍābhiḥ sa viśvavijayī bhavet || nakṣatrāṇi ca sarvāṇi purā taddevataiḥ saha

118.65

mama pradakṣiṇāṃ kartuḥ puṇyāni sahasā vrajet || tithayaḥ kara
nānīhayogāśca mama saṃmatāḥ

118.66

abhīṣṭaphaladā jātāḥ kurvatāṃ matpradakṣiṇām || muhūrtā vividhā horāḥ saumyāśca satatodayāḥ

118.67

matpradakṣiṇakartṝṇāṃ jāyaṃte satataṃ śubhāḥ||pracchinatti prakāro'yaṃ dakāro vāṃchitapradaḥ

118.68-2

kṣikārātkṣīyate karma ṇakāro muktidāyakaḥ||durbalāḥ kārśya
saṃyuktā ādhivyādhivijṛṃbhitāḥ

118.69-2

mama pradakṣiṇaṃ kṛtvā mucyaṃte sarvaduṣkṛtaiḥ || mama pradakṣiṇaṃ karturbhaktyā pādena saṃtatam

118.71

kṣaṇena sādhvāṃ
paśyāmi trailokyasya pradakṣiṇām||lokeśāśca digīśāśca ye cānye kāraṇeśvarāḥ||70||mama pradakṣiṇāṃ kṛtvā sthirā rājye purā'bhavan||ahaṃ ca gaṇasaṃ
yuktaḥ sarvadevarṣisaṃyutaḥ

118.72

uttarāyaṇasaṃyoge karomi svapradakṣiṇām || madrūpaṃ taijasaṃ liṃgamaruṇādririti śrutam

118.73

trailokyasya hitārthāya kari
ṣyāmi pradakṣiṇām || āgatā ca parāṃte ca gaurī tapa ihādbhutam

118.74

kartuṃ pradakṣiṇaṃ kṛtvā māmeṣyatyanaghā punaḥ || kārtike māsi nakṣatre kṛttikā
khye mahātapāḥ

118.75

mama pradakṣiṇāṃ gaurī pradoṣe racayiṣyati || narāṇāmalpapuṇyānāṃ durlabhaṃ tatpradakṣiṇam

118.76

jyotirliṃgasya hṛṣṭasya devī
prārthanayā tathā || mayā sametā devī sā prāptā'pītakucābhidhā

118.77

āśvāsyati surānsarvāṃuttarāyaṇasaṃgame || devagandharvayakṣāṇāṃ siddhānāmapi
rakṣasām

118.78

sarveṣāṃ devayonīnāṃ bhavitā tatra saṃgamaḥ || ye tadā māṃ samāgatya pūjayaṃti tapodhikāḥ

118.79

sarvajanmakṛtāghaughaprāyaścittaṃ
vrajaṃti te || durlabhaṃ taddinaṃ puṃsāmuttarāyaṇasaṃgame

118.80

tadā madrūpamabhyarcya kṛtārthāḥ santu mānavāḥ || pradakṣiṇaṃ tu me divyaṃ kurvaṃti ca mahī
bhujaḥ

118.81

teṣāṃ purogataḥ sākṣādahaṃ jeṣyāmi vidviṣaḥ || rājā yasya tu deśasya yo yo rājā tapodhikaḥ

118.82

sa kārayedvipramukhyaiḥ
thotriyairmaṃ pradakṣiṇām || maṃḍalaṃ maṃḍalārdhaṃ vā saṃkalpavidhipūrvakam

118.83

tasya tasya sthiraṃ rājyaṃ śatrūṇāṃ ca parāhatim || kariṣyāmi mune nitya
sahaiva puraḥsthitaḥ

118.84

na vāhanena kurvīta mama jātu pradakṣiṇām || dharmalubdhamanā jānannichāvārapariplutim

118.85

dharmaketuḥ purā rājā
yamalokādupāgataḥ || mama pradakṣiṇāṃ kartuṃ turageṇābhyarocayat

118.86

kṣagena turago jāto gaṇanāthaḥ surārcitaḥ || pratipede padaṃ śeṣaṃ vimucya
dharaṇīpatim

118.87

vīkṣya taṃ vāhanaṃ bhūyo gaṇanāthavapurdram || pādapradakṣiṇāṃ kṛtvā svayaṃ ca gaṇapo'bhavat

118.88

tadāprabhṛti śakrādyāḥ surā
viṣṇusamanvitāḥ || pādābhyāmeva kurvaṃti mama sarve pradakṣiṇām

118.89

svargānnipātitaḥ ko'pi siddhaḥ kāle tapaḥkṣayāt || pradakṣiṇāṃ tataḥ kṛtvā
punarlabdhapado'bhavat

118.90

skhalitaṃ pādajaṃ raktaṃ mama kartuḥ pradakṣigam || mārjyate tamya devendramaulimaṃdārakesaraiḥ

118.91

pradakṣiṇamahāvīthī
śilāśakalaghaṭitam || padaṃ saṃdhāryate puṃsāṃ śrīpayodharakuṃkumaiḥ

118.92

maṇiparvataśṛṃgeṣu kalpadrumavanāṃtare || saṃcaraṃti sadā martyā mama kṛtvā pradakṣi
ṇam

118.93

gauryuvāca || || upacārapravṛttānāṃ phalaṃ me śaṃsa suvrata || yairvairjanaḥ kṛtārthaḥ syādyathāśakti kṛtā daraḥ

118.94

muni
ruvāca || || upacāraphalaṃ devi śṛṇu vakṣyāmyahaṃ tava || yanmahyaṃ kṛpayā pūrvamuktavānparameśvaraḥ

118.95

lūtī taṃtukajālāni saṃsṛjya kacideva me
jātismaro mahīdhre'sminso'bhukairmāṃ vyaveṣṭayat

118.96

gajaḥ kaścittṛṣākrāṃto vimucya ca madhu kacit || vanapallavamutkīrya mukto'bhūdgaṇanāya
kaḥ

118.97

kṛmayo viluṭhanto me pārśve duritavarjitāḥ || siddheṣāḥ punaḥ sarve mama lokaṃ vrajaṃti te

118.98

avyucchinnapradīpārciḥ kṣaṇamapyāda
dhāti yaḥ || svayaṃprakāśaḥ sa bhavanmama sārūpyamaśnute

118.99

hārītaḥ kopi saṃprāptaḥ śākhānīḍo mamāṃtike || khadyoto dīpavannṛttaṃ tāvanmūrkti
samāgataḥ

118.100

gāvaḥ prasravaṇaiḥ siktā vatsasmaraṇasaṃbhavaiḥ || matpārśve muktimāpustā mama lokaṃ samāśrayan

118.101

kākaḥ pakṣajavātena
baligrahaṇalolupaḥ || mārjayanmatpurobhāgaṃ muktiṃ prāpadyata kṣaṇāt

118.102

mūṣako madguhābhāgaṃ maṇisaṃghavikarṣaṇaiḥ || prakāśayanvitimiraṃ mama rūpa
mapadyata

118.103

chāyāvṛkṣatvamāsthātuṃ munayaścidaśā api || prārthayaṃtyeva matpārśve napunaḥsaṃbhavecchayā

118.104

gopuraṃ śikharaṃ śālāṃ maṇḍapaṃ vā
pikāmapi || kurvatāṃ matpurobhāge sidhyaṃtīṣṭārthasaṃpadaḥ

118.105

sadā martyairanāsādyamagniliṃgamidaṃ mama || anāsādyācaleśākhyaṃ pūjyatāṃ vasudhātale

118.106

vīkṣaṇasparśanadhyānaiḥ svabhūtaṃ nikhilaṃ jagat || poṣayaṃtī parā śaktiḥ pūjyā'pītakucābhidhā

118.107

sarvalokaikajananī saṃprātā nityayau
vanam || yauvanaprārthibhiḥ sevyā sadā'pītakucābhidhā

118.108

kṣaṇāttasya purobhāge vasatāṃ prāṇināmiha || paratra vātra duṣprāpyamiṣṭavastu na vidyate

118.109

aprameyaguṇādhāramapekṣitavarapradam || aśeṣabhoganilayaṃ śoṇādrīśaṃ samarcaya

118.110

lubdhakāmā punaḥ śambhumāśrayiṣyasi suvrate || tapaścara
ṇamapyetattava lokahitāvaham

118.111

na kevalaṃ tava tapaḥ svavāṃchitaphalapradam || tapasyatāmṛṣīṇāṃ ca kṣemāyaiva bhaviṣyati

118.112

kāraṇāṃtaramāśaṃkya
tapaḥ kurvaṃti devatāḥ || rahasyaṃ devatānāṃ tu phalenaivānumīyate

118.113

vayaṃ ca sahasaṃvāsāstava vratanirīkṣaṇāt || kṛtārthāḥ syāma deveśi tapa
sā naḥ kṛtārthatā

118.114

iti tasya munervākyamarthagarbhaṃ niśamya sā || gaurī kautukasaṃyuktā praśaśaṃsa mahāmunim

118.115

tapaḥ kimanyatka
rtavyaṃ labdhaṃ tava tu darśanam || aruṇādriyaṃ dṛṣṭvaḥ śrutaṃ māhātmyamasya ca

118.116

aho bhūmestu vaicitryaṃ yato dṛṣṭvā divo'dhikā || yatraiva taijasaṃ
liṃgaṃ devatānāṃ varapradaḥ

118.117

śivaḥ prasādasiddho me darśitaṃ sthānamātmanaḥ || atraiva śivamārādhya vaśīkuryāṃ jagadgurum

118.118

avinā
bhūtamaikyaṃ me devena bhavatātsadā || tvayā kṛtena sāhyena bhaveyaṃ śivanāyikā

118.119

iti gautamasaṃnidhau tadānīṃ kṛtasaṃvittapa ādareṇa kartum
abhajadrucirāṃ ca parṇaśālāṃ muninā cānumatā tatheti bhaktyā

118.120

sukumāratanuḥ saroruhākṣī ghanatuṃgastanakalpitottarīyā || jaṭilā hari
nīlaratnakāṃtirgirijā rājati dehavattapaḥśrīḥ

118.121

niyamairbahubhistapoviśeṣaiḥ katuṣu prātavicitrayogabaṃdhaiḥ || nigamāgamahṛdyadharmamārga sakalaṃ
sā tu kṛtārthatāmanaiṣīt

118.122

tapasā vividhena tapyamānā na kadācitparikhedamāpa tanvī || hariratnamayī ca kāpi vallī nitarāṃ dīptimatī
babhūva bālā

118.122.p1

iti śrīskāṃde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ prathame māheśvarakhaṇḍe'ruṇācalamāhātmye pūrvārdhe'ruṇeśvarapradakṣiṇā māhātmyavarṇanaṃnāma navamo'dhyāyaḥ

Linked texts (4)