Vaishnavakhanda 121
Vaiṣṇavakhaṇḍa 121
- Language
- Sanskrit
Contents
- 121.88 — 1 part
121.1
brahmovāca || || iti saṃbhāṣamāṇe tu maharṣau munisevite || vijahau girijā śaṃkāṃ śivabhaktavadhāśritām
121.2
athāṃtarikṣādudabhūdvāṇī karṇamanoharā || mā gamaḥ śailakanye tvaṃ pāpaniṣkṛtikāraṇāt
121.3
gaṃgā ca yamunā siṃdhugodāpi ca sarasvatī || narmadā sā ca kāverī śoṇaḥ śoṇanadī ca sā
121.4
atraiva nava tīrthāni saṃbhavaṃtu śilātale || tvatkhaḍgadārite devi kuru tatrāghamarṣaṇam
121.5
asminnāśviyuje māsi jyeṣṭhānakṣatra āgate || nimajya khaḍgatīrthe tvaṃ saliṃgā māsamā
vasa
121.6
nivartya sāvanaṃ māsamatra dikpālasaṃśritam || tataḥ pāṇisthitaṃ liṃgaṃ labdhvā pāpaviśodhanam
121.7
pratiṣṭhāpaya tīrthāgre lokānugrahakāraṇāt || uttīrya tīrthavarye'sminnātvā liṃge'rcite śive
121.8
tāpatrayopaśāṃtiśca trailokyasya na saṃśayaḥ || sarvapāpaharaṃ liṃgaṃ sthāvaraṃ
tīrthasannidhau
121.9
sthāpaya sthirayā bhaktyā sadā lokahitāya ca || nakṣatre vaiśvadaivatye devakyāḥ saṃgamācara
121.10
mahotsavasamāyuktaṃ yāvadaśa
dināvadhi || kṛtvā cāvabhṛthaṃ puṇyanakṣatre vahnidaivate
121.11
sāyamabhyarcya vidhivacchoṇācalavapurmama || tataste darśayiṣyāmi taijasaṃ rūpamā
tmanaḥ
121.12
etatkṛtaṃ te lokānāṃ rakṣāyai saṃbhaviṣyati || iti tadvacanaṃ śrutvā maharṣivacanaṃ ca sā
121.13
ubhayaṃ kartumārebhe tapasā śailaka
nyakā || khaḍgena dārayāmāsa śilātalamanākulā
121.14
udjṛṃbhata tīrthānāṃ navakaṃ tatra tatkṣaṇāt || tasya kaṇṭhasthitaṃ liṃgaṃ dhyāyantī parvatā
tmajā
121.15
tīrthe mamja tasminsā munīnāmabhyanujñayā || tīrthānāṃ navakaṃ tatra saṃjātaṃ sphaṭikaprabham
121.16
aṃtarvasatitaḥ kāṃtyā mecakī
kṛtamaṃjasā || vasaṃtyāṃ śailakanyāyāṃ tīrthe triṃśadinaṃ tvatha
121.17
śambhorvirahasaṃtaptaṃ manaścaṃcalatāṃ yayau || tatra śriyā sarojāni cakṣupotpalakā
nanam
121.18
maṃdasmitena kumudaṃ sasarja salilasya sā || devyāstenodavāsena lokāstu nirupadravāḥ
121.19
kṛtārthāssahasā jātāstatta
tkālaphalānvitāḥ || māsāṃte sā samuttīrya kṛtvā devyutsavaṃ tathā
121.20
kārtike māsi nakṣatre kṛttikākhye niśodaye || pūjayitvā tapaḥsiddhe
rūpacārairbahūdayaiḥ
121.21
aruṇādrimayaṃ liṃgaṃ tuṣṭāva jagadaṃbikā || namaste viśvarūpāya śoṇācalavapurbhṛte
121.22
tejomayādriliṃgāya sarvapāta
takanāśine || brahmaṇā viṣṇunā ca tvaṃ duṣparicchedyavaibhavaḥ
121.23
aśgirūpo'pi sañchāṃto lokānugrahakṛtaye || śaktyā ca tattvasaṃghātakaraḥ kālānalākṛtiḥ
121.24
adriśreṣṭhāruṇādrīśa rūpalāvaṇyavāridhe || vicitrarūpametatte vedavedyaṃ surārcitam
121.25
tejasāṃ deva sarveṣāṃ bījabhūtaṃ niga
dyase || divyaṃ hi paramaṃ tejastava deva maheśvara
121.26
yatpurā brahmaṇā dṛṣṭaṃ viṣṇunā ca vicinvatā || adya pūtāsmi deveśa tava saṃdarśanādaham
121.27
tejo darśaya me divyaṃ sarvadoṣaharaṃ param || prārthayaṃtyāṃ tadā devyāmaruṇādrimayaḥ śivaḥ
121.28
āvirbabhūva tejobhirāpūrya bhuvanāṃtaram
koṭisūryodayaprakhyaṃ tulyaṃ pūrṇeṃdukoṭibhiḥ
121.29
kālāgnikoṭisaṃkāśaṃ tejaḥ paramadṛśyata || praṇamya parayā bhaktyā munibhiḥ sārdhamaṃbikā
121.30
vismayākrāṃtahṛdayā nanaṃda nalinekṣaṇā || atha tejonidhestasmādaruṇādriḥ samutthitaḥ
121.31
hiraṇmayo'bravīddevīṃ puruṣaḥ kalaka
ndharaḥ || prasanno'smi tapobhiste sthāneṣu mama kalpitaiḥ
121.32
tejomayamidaṃ rūpamīkṣitaṃ ca tvayādhunā || kāraṇairbahubhirlokānrakṣethāstvaṃ jaga
nmayi
121.33
tapāṃsi kuruṣe bhūmau kimanyatprārthitaṃ tava || mallocanatviṣā tedya tamorāśiḥ samutthitaḥ
121.34
aśeṣo hi praśāṃto'bhūtteja
so'sya nirīkṣaṇāt || ayaṃ tu mahiṣo duṣṭo madbhaktiṃ liṃgapūjakaḥ
121.35
jagrāha sahasā hyetattasya liṃgaṃ gale sthitam || anena bhakṣitaṃ tacca
nāstikasyopadeśataḥ
121.36
akaronmayyaviśvāsaṃ liṃgarūpe gale sthite || krameṇa sopi saṃprāpto munijanma manoharam
121.37
māmevābhya
rcayandhyāyangaṇanāthatvamāvasan || pūrvajanmani bhakto'yaṃ mahiṣopi tvayā hataḥ
121.38
ciraṃ malliṃgadhṛgyasmātsadvirasyāpi devyataḥ || śivaliṃge
tvaviśvāsaḥ śivabhaktāvamānanam.
121.39
na kartavyaṃ sadā bhadyaistasmādvai muktikāṃkṣibhiḥ || dīkṣayā rahitaṃ liṃgaṃ yena saṃdhāryarte balāt
121.40
na tādṛśaṃ phalaṃ datte vajravattaṃ nihaṃti ca || na doṣastatra kiṃcitte śoṇācalanirīkṣaṇāt
121.41
saphalā nayanāvāptiḥ sarvadoṣavināśa
nāt || tvatputrastanyadānena dhātryopakṛtamātmaje
121.42
tvāmapītakucāṃ cake vatsalāṃ bhaktarakṣiṇīm || nakṣatre kṛttikākhye'tra tava sannidhilobhataḥ
121.43
prāyaścitതാbhidhānena bhavāpītakucābhidhā || pūjāśeṣaṃ samādhāya bhaktānugrahahetave
121.44
bhaja māṃ karuṇāmūrtirapītakucanāyikā
iti devasya vacanamākarṇyātyaṃtaśītalam
121.45
praṇamya prārthitavatī provāca ca tamaṃbikā || devadeva prasādena tvayānugrahaśālinā
121.46
etatte
darśitaṃ tejo dṛṣṭaṃ devaiśca mānavaiḥ || pratyakṣaṃ kṛttikāmāsi madvratāṃtamahotsave
121.47
nakṣatre kṛttikākhye'smintejaste dṛśyatāṃ param || taddīkṣita
midaṃ tejaḥ paramaṃ prativatsaram
121.48
dṛṣṭvā samastairduritairmucyaṃtāṃ sarvajaṃtavaḥ || tatheti devadevena proce'thāṃtardadhe girau
121.49
pradakṣiṇa
cakārainaṃ sakhībhiḥ sā tato'mbikā || vanaśyāmalayā kāṃtyā parito jṛṃbhamāṇayā
121.50
aruṇādrimayaṃ liṃgaṃ cakre marakataprabham || saṃdaṃ
carantī jātābhiḥ prabhābhiḥ pādapadmayoḥ
121.51
tastāra parito bhūmiṃ padmapatraiḥ sapallavaiḥ || praphullakanakāṃbhojanīlotpaladalotkaraiḥ
121.52
arcayantīva śoṇādrimabhito dṛṣṭikāṃtibhiḥ || indrādilokapālānāmaṃganābhirniṣevitā
121.53
prasāditā mātṛgaṇairgaṃdhadānavibhūṣaṇaiḥ
chatracāmaraśṛṃgāratālavṛntaphalācikāḥ
121.54
vahantībhiḥ surastrībhirdhṛtā munivadhūyutā || pradakṣiṇaṃ cakārainamaruṇādriṃ svayaṃprabham
121.55
kāṃkṣantī śivasāyujyaṃ vivāhāgnimivādvijā || tasyāṃ pradakṣiṇaṃ bhaktyā kurvāṇāyāṃ padepade
121.56
prepitā śaṃbhunā devāḥ parivavruḥ
sureśvarāḥ || sarasvatīsamaṃ dhātrā viṣṇunā ca samaṃ ramā
121.57
sarvadikpālakāṃtābhiḥ sametā śailabālikā || nirundhatīva devendraṃ salile
varadānataḥ
121.58
adrināthasvarūpasya śītatvamiva kurvatī || tapasyāyāvinābhāvādevasyeva kṛtasmṛtiḥ
121.59
duṣkarasyodavāsasya bodhaya
ntīva sādhutām || ṛṣīṇāṃ devamānānāmupadeṣviva kramāt
121.60
krīḍāmiva purābhyastāṃ tapasyāpi ca saṃgatā || ātmānaṃ virahottaptā
mātmasthaṃ tāddaśa śivam
121.61
saṃciṃtya cobhayoḥ kartuṃ śītalatvaṃ jale sthitā || tīrthānāmiva sarveṣāmudbhūtānāṃ śilātale
121.62
a-divaya
satha lokasya vaktukāmā svayaṃ sthitā || duritaghnaṃ ca paṃcāgnimarthāvāsaṃ suduṣkaram
121.63
adhigamya tapastasya śāṃtiṃ kartumiva sthitā
mahiṣāsurakaṃṭhottharaktadhārāpariplutam
121.64
kṣālayaṃtīva liṃgaṃ tadamalaistīrthavāribhiḥ || aruṇākhyaṃ puraṃ ramyaṃ nirmitaṃ viśvakarmaṇā
121.65
apītakucanātheśaśoṇādrīśvaratuṣṭaye || śṛṃgeṣu yasya saudheṣu vasantyo vārayoṣitaḥ
121.66
adhaḥkṛtāśratāḍito jigīṣaṃtīva cāmarīḥ || yadguṃgasau
dhaśṛṃgāgre gāyaṃtīrvārayoṣitaḥ
121.67
siddhacāraṇagaṃdharvavidyādharavirājitam || aṣṭāpadarathākrāṃtamaṣṭavīthivirājitam
121.68
aṣṭāpadapathākāra
maṣṭadikpālapūjitam || aṣṭasiddhiyutaiḥ siddhairaṣṭamūrtipadāśrayaiḥ
121.69
aṣṭāṃgabhaktiyuktaistairyuktamaṣṭāṃgabuddhibhiḥ || cāturvarṇyaguṇopetamupavana
pariṣkṛtam
121.70
lasatsuvarṇadurvarṇaśālāmālāsamāsthitam || śaṃkhaduṃdubhinissāṇamṛdaṃgasurajādibhiḥ
121.71
vīṇāveṇumukhaistālaiḥ sālāperupa
raṃjitam || brahmaghoṣaninādena maharṣīṇāṃ śivātmanām
121.72
sevitavyaṃ dine divyasamadarśavṛṣadhvajam || navaratnaprabhājālairnavagrahasamodayaiḥ
121.73
niśādivasayorevaṃ darśayanniva sarvadā || viṣṇuḥ sthitaśca taṃ prītyā siṣeve purato vibhum
121.74
śakraḥ suragaṇaiḥ sārdhaṃ sahasrākṣaḥ samāyayau
papāta divyagaṃdhāḍhyā puṣpavṛṣṭiḥ samaṃtataḥ
121.75
vyomagaṃgājalotsaṃgaśītalo marudāvau || atīva saurabhāmodavāsitākhiladiṅmukhaḥ
121.76
kanakāṃkitaśṛṃgāgraparidhūtavanāvaliḥ || darpasaṃbhramasaṃnaddho nanāda vṛṣabho muhuḥ
121.77
vasaṃtapramukhāḥ sarve saharṣamṛtavaḥ puraḥ || asevaṃta priya
karaiḥ puṣpaiḥ svayamathocitaiḥ
121.78
gaṇaiśca vividhākārāḥ siddhāśca paramarṣayaḥ || surāśca kutukopetāḥ samāgacchandidṛkṣavaḥ
121.79
kuṃkuma
kṣodasaṃmiśrakarpūrarajasānvitaḥ || caryāsuṣṭimahāsāraḥ samakīryata sarvataḥ
121.80
atha mṛdaṃgakamardalajharjharīpaṭahaduṃdubhitālasamanvitaiḥ || jalajakī
cakakāhalanisvanaiḥ surakṛtairbhuvanaṃ samapūrayan
121.81
suravadhūjananṛttaniraṃtarollulitatuṃbarugāyanagītibhiḥ || abhivṛto munidevagaṇānvito vṛṣagataḥ
samadarśī vṛṣadhvajaḥ
121.82
sarasametya śivaḥ karuṇānidhirnatamukhīmapi tāmapalajjayā || lalitamaṃkamanaṃgaripuḥ śivāṃ dhṛtimahānadhiropya jaharṣa
saḥ
121.83
lalitayā nijayā priyayānvitaḥ suramunīṃdrasamājasamāvṛtaḥ || lalitamapsarasāṃ muhurādarānnanaṭanamaikṣata gītisamanvitam
121.84
atha śivaḥ surarājasamarpitāñchubhapaṭṭīramukhānilasaurabhān || himagiriprahitāṃśca samagrahīnmṛgamadaiḥ svaha gaṃdhasamuccayān
121.85
samanule
pitahārasumaṃḍitāvabhigatau sitatāṃ samalaṃkṛtau || svayamapītakucākucakuṅkulāvaraṇaraṃbhaṇacañcalasatkarau
121.86
kaṭhinatuṃgacanastanakorakastha
gitamaṃgalagaṃdhamanoharām || girisutāmadhigamya śivaḥ svayaṃ virahatāpamaśeṣamapākarot
121.87
atha vinodaśatairupalakṣitāṃ nijaviyogajatāpa
kṛśānvitām || aruṇaśailapatiḥ svayamadrijāṃ varamabhīpsitamarthaya cetyaśāt
121.88
sakutukaṃ praṇipatya nagātmajā purāripuṃ bhuvanatrayagutaye || ima
mayācata śoṇagirīśvaraṃ varamudāramanugrahasaṃmudam
121.88.p1
iti śrīskāṃde mahāpurāṇa ekāśītisāhasrayāṃ saṃhitāyāṃ prathame māheśvarakhaṇḍe'ruṇācalamā hātmye pūrvārdhe devyāḥ śivasamāgamavarṇanaṃnāma dvādaśo'dhyāyaḥ
Linked texts (4)
- Māheśvarakhaṇḍa — Sanskrit
- Kaumārīkākhaṇḍa — Sanskrit
- Skandapurāṇa (early; "Ambikākhaṇḍa") (ed. Bakker) — Sanskrit
- Śoṇādrimāhātmya — Sanskrit