Vaishnavakhanda 141
Vaiṣṇavakhaṇḍa 141
- Language
- Sanskrit
Contents
- 141.81 — 1 part
141.1
cha || || naṃdikeśvara uvāca || || tāvatkuta
śridākarṇya tatrasthāṃ mahiṣāsuraḥ || avajñātasurārātirvidhvaṃsitapuraṃdaraḥ
141.2
sarvalokajayī siddhavidyādharabhayāvahaḥ || durnigraho varādāsīcchatrāherikhairapi
141.3
tīkṣṇānāmapi śāpānāmapyagocaratāṃ gataḥ || darpādrirdānavairdaityaiḥ kauṇapaiśca niṣevitaḥ
141.4
dūṣako munipatnīnāṃ dharmamārgopa
ghātakaḥ || balātpulomno namucervṛtrādapi balādhikaḥ
141.5
hiraṇyakaśiporvaśyo hiraṇyākṣa ivāparaḥ || tāṃ vilobhayituṃ kāṃcitprāhiṇotkila dūti
kām
141.6
tataḥ sā tāpasīveṣadhāriṇī girijāṃ prati || sakhīsamakṣa evedamuvācānucitaṃ vacaḥ
141.7
aṃrāru bhīṣaṇe bhīro nivasasyatra kiṃ
vane || vihartumucitā ramyeṣvavarodhanaveśmasu
141.8
kimarthaṃ vāya cittaṃ te yauvane bhoganiḥspṛham || niveśitaṃ tapasi ca daivatairapi duṣkare
141.9
haṃsatūlamayīṃ śayyāṃ muktāmayavitānikām || hitvā kimiti mṛdvaṃgi supyate paruṣāśmasu
141.10
tapojaḍo mṛḍo diṣṭyā prāgevāsti tvayo
jjhitaḥ || tavānurūpo naivānyo vidyate diviṣatsu ca
141.11
kiṃ tu trailokyanātho'sti mahiṣo dānaveśvaraḥ || yadi drakṣyasi taṃ sudha tyakṣya
syeva kṣaṇāttapaḥ
141.12
kiṃ nihnavena nanveṣa śrutvā sarvaṃ cirātprabhuḥ || sa prāhiṇo'upānetuṃ dūtikāṃ māṃ smarāturaḥ
141.13
itya
tyaṃtaviruddhaṃ tāṃ bruvāṇāmasamaṃjasam || devyāścittasthitiṃ jñātvā vijayā nirakāsayat
141.14
sā cātiroṣeṇa kṛtapratijñā daityarūpikā
gatvā viditavṛttāṃtamakaronmahiṣāsuram
141.15
so'pi tatsarvamākarṇya ruṣātīvāruṇekṣaṇaḥ || devīṃ jighṛkṣurabhyāgādvṛto daiteyakoṭibhiḥ
141.16
syandanairdviradairaśvaiḥ pattibhiśca samaṃtataḥ || bhuvamācchādayāmāsa dhvajaiśca gaganāṃtaram
141.17
kṣvelitairvādyaghoṣaiśca nabhaḥ sphuṭa
divābhavat || pādāghātaiśca daityānāṃ vidadre vasudhātalam
141.18
karālo durddharastasya viceṣṇurvikarālakaḥ || bāṣkalo durmukhaścaṃḍaḥ pracaṃḍaścā
marāsuraḥ
141.19
mahāhanurmahāmaulirugrāsyo vikaṭekṣaṇaḥ || jvālāsyo dahanaśveme senānyopi pratasthire
141.20
kolāhalamimaṃ śrutvā devī niya
mavighnataḥ || śaṃkitā daityasaṃhatyai durgāmādiśati sma sā
141.21
sāruṇādrirahodroṇyāmathirūḍhā mṛgādhipam || dīptāyudhadharairdorbhiḥ kālikeva ma
hīṃ gatā
141.22
ghanāghanaravoddraṃ siṃhanādamacīkarat || sphuradaṃtacchadopāṃtaṃ valagadaṃgulipallavā
141.23
svāṃgebhyo yoginīcakraṃ mātaro'pyasṛja
druṣā || devyāḥ priyāya daiteyasaṃhārāhaḥ sahasraśaḥ
141.24
kāścittaruṇāruṇacchāyā daṃḍinyo haṃsavāhanāḥ || mukhaiścaturbhirājagmuḥ kopaprasphuritādharaiḥ
141.25
niryayuḥ kāścana kruddhā jvalatriśikhapāṇayaḥ || nisvanadbhūṣaṇāḥ paṃsam̐llalāṭā vṛṣavāhanāḥ
141.26
nirjagmuraparāḥ senāsahitāḥ śikhivā
hanaiḥ || śaktiḍaṃḍābhayakarāḥ śataśaḥ ṣaḍgirānanaiḥ
141.27
niścakramuḥ parāstāścaryamadhiruhyādhikakrudhā || śaṃkhacakradharāḥ sūryacaṃdramobhyāṃ divo yathā
141.28
pratitaṣṭhe tathā vyāghravāhāḥ kuvalayatviṣaḥ || pautraiḥ sadghargharākhairbibhratyo musalaṃ halam
141.29
roṣāruṇasahasrākṣyo valakṣadvipavāhanāḥ
pratasthire śātakoṭiśatakoṭidharāḥ parāḥ
141.30
athārūḍhāḥ samāpeturekāḥ saudāminīnibhāḥ || khaḍgakheṭakadhāriṇyaḥ kopena kapilānanāḥ
141.31
tāśca koṭicatuḥṣaṣṭimasurānāśramādbahiḥ || arundhanprasabhaṃ dhvāṃtarāśīniva ravestvaṣaḥ
141.32
tataśca yoginīcakradānavānīkayormithaḥ
prāvarttata raṇaṃ ghoraṃ muṣṭāmuṣṭi kacākaci
141.33
sāyakaryoginīmuktairdalitā daityamaulyaḥ || ācchādayanmahīpṛṣṭhaṃ sthalajānīva sarvataḥ
141.34
prasasru raktasarito lagatakaiśikaśaivalāḥ || luṭhadvipāṭhapāṭhīnāḥ smerairdevīmukhāṃbujaiḥ
141.35
vetaṇḍatuṇḍānyāruhya saudhāniva piśācikāḥ || pracaṇḍa
tāṃḍavāḥ pītaraktamadyāścakāśiraṃe
141.36
kapālairdaityavīrāṇāmaghāsurasṛgāsavān || krīḍaḍḍamarukākārairḍāmarairyoginīgaṇāḥ
141.37
parijahrustathāṃ
trāṇi kaṃkaughāḥ pāśaśaṃkayā || kṣudhitā api māṃsāni saśalyānyajahuḥ śivāḥ
141.38
siddhavidyādharonmuktamaṃdāraprasavāsavaiḥ || iyāya śāṃtiṃ
bhūreṇuḥ saṃgrāme kṣobhasambhavaḥ
141.39
virejuryoginīmuktairdehalagrairdvipāṃ hayāḥ || amarpātiśayotkṣiptaiḥ śalyaiḥ śalyamṛgā iva
141.40
daṃḍaiḥ keci
tpare śūlairniśitaiḥ ke'pi śaktibhiḥ || cakrairanye halairaike katicicchatakoṭibhiḥ
141.41
yoginīnāṃ pare khaḍgairdalitā dānaveśvarāḥ || niḥśeṣatāmu
pājagmurvinā senādhipānnijān
141.42
brāhmī svayamupāgamya vihitāyodhanāvadhīt || karālaṃ vikarālena daṇḍena jvalitā cirāt
141.43
māheśvarī triśūlena suciraṃ kṛtasaṃgarā || cakarta durddharasyāśu mūrddhānamatiroṣaṇā
141.44
śaktyā lulāva kaumārī cikṣurāsuramastakam
cakreṇa cālunānmauliṃ vikarālasya vaiṣṇavī
141.45
bāṣkalasyāśu vārāhī musalenātāḍayacchiraḥ || durmukhaṃ cāśu vajreṇa vyadhā
daṃṣṭrī gatāyuṣam
141.46
khyātaṃ yasyāśca nāmedaṃ tayoreva nidūṣanāt || cāmuṇḍā caṇḍamuṇḍau ca maṇḍalāgreṇa cicchide
141.47
pracaṇḍacā
marau vīrau mahāmauliṃ mahāhanum || ugrāsyavikaṭākṣau ca jvālāsyadahanāvapi
141.48
anujagmuḥ krudhā yāntaṃ yuddhāya mahiṣāsuram || kālane
simprabhṛtayo vipracittimivāsurāḥ
141.49
śirastravanto rathinaḥ suniṣaṃgā dhanurdharāḥ || uddhūtakaṭakāḥ prāpyuryuddhabhūmiṃ caladbhrujāḥ
141.50
samaṃtāttu
ritadiśaḥ siṃhanādairbhayaṃkaraiḥ || pṛṣatkavarṣiṇo mātṛmaṃḍalānyabhidudruvuḥ
141.51
tāśca tairbalibhiḥ kṛtvā saṃgrāmaṃ nissahatvataḥ || durgā prapedire
devīṃ śaraṇaṃ siṃhavāhanām
141.52
ukkā māyālulāyasya durjayatvaṃ durātmanaḥ || devīṃ tāṃ tuṣṭuvurdurgāmevaṃ satāpa mātaraḥ
141.53
yoganidreti
rūpeṇa viṣṇornayanapadmayoḥ || tvayā nilīyate devi madhukaiṭabhayorlīlayā
141.54
amūmuhastaṃ na tathā mātaśca madhukaiṭabhau || kathaṃ jaghāna tau viṣṇu
stayorevābhyanujñayā
141.55
tvaṃ kauśikī na cejjātā mṛtyuḥ śuṃbhaniśuṃbhayoḥ || kathaṃ tu lokapālānāmaiśvaryaṃ devi eṣyati
141.56
viṃdhyavā
sini viṃdhyena kimavaṃdhyaṃ kṛtaṃ tapaḥ || yatra maitrī kirātībhirapi labhyā tvayā samam
141.57
kāpiśāyanamāpītaṃ dhanadopāyanīkṛtam
tvayāba nītaṃ daityānāṃ rasairniyatamānavaiḥ
141.58
brahmaṇaḥ sṛṣṭiśaktistvaṃ sthitiśaktirmadhudviṣaḥ || aṃba saṃhāraśaktiśca rudrasyāpi pragalbhase
141.59
yaśodānaṃdajātā tvamekānaṃśeti nāmataḥ || kaṃsādyasurasaṃhāre hareḥ sāhyaṃ kariṣyasi
141.60
tvaṃ vidyā tvaṃ mahāmāyā tvaṃ lakṣmīstvaṃ sarasvatī
tvaṃ devī pārvatīśāpi durge kiṃ vā na jāyase
141.61
nandikeśvara uvāca || || stotreṇānena mātṛbhyo durgā dattābhayā svayam || mahiṣā
surayuddhāya saṃtuṣṭā niryayau tadā
141.62
pracaṃḍamaṃḍalāgreṇa bhiṃḍipālena cāmaram || mahāmauliṃ kṣurikayā karpareṇa mahāhanum
141.63
ugravakraṃ
kuṭhāreṇa śaktyā vikaṭacakṣuṣam || jvālāmukhaṃ mudgareṇa dahanaṃ musalena ca
141.64
nihatya mahiṣasyāgre saroṣaṃ yudhyatī svayam || siṃhanādaṃ mahāghoraṃ
cakreṇa muditāśayā
141.65
athātyamarṣito durgā viśikhairmahiṣāsuraḥ || vivyādha phālaphalake stanayorgaṃḍayorapi
141.66
tato durgātha saṃraṃbhātra
jahārāsureśvaram || bāhvorvakṣasi vakre ca kṣurapraiḥ prajvalatphalaiḥ
141.67
tato daityaścibhirdurgā jaghāna viśikhairmukhe || paṃcabhiḥ paṃcabhirbāhvordvābhyāṃ dvābhyāṃ
ca netrayoḥ
141.68
ekena sārathiṃ rathyānaṣṭabhiḥ kārmukaṃ tribhiḥ || caturbhiśca dhvajaṃ tasya durgā ciccheda sāyakaiḥ
141.69
padātiratha daityeṃdraḥ śataghnīṃ
jvaladākṛtim || kāladaṇḍapratīkāśāṃ durgāṃ prati visṛtkavān
141.70
hāhākurvatsu deveṣu vidrāṇe mātṛmaṇḍale || tāmāpataṃtīmādāya durgā jagrāha līlayā
141.71
kṛpāṇamaṃkuśaṃ pāśaṃ bhuśuṇḍīṃ karavālikām || śaṃkuṃ śaktiṃ gadāṃ cakraṃ tomaraṃ phalakaṃ musalam
141.72
paraśvadhaṃ bhiṇḍipālaṃ paṭṭiśaṃ laguḍaṃ ca saḥ
durgāṃ prati vicikṣepa kṣayāṃbhod ivāśanim
141.73
āpataṃtyeva śastrāṇi kṣiptānyādāya vairiṇām || babhaṃja pāṇibhiḥ svairaṃ kāriṇīvekṣukāṇḍakam
141.74
durgopavāhyaḥ siṃho'pi lāṃgūlāgreṇa mudritam || daṃṣṭrayā dārayāmāsa praharannakhapaṃkajaiḥ
141.75
kṣaṇaṃ siṃhaḥ kṣaṇaṃ kroḍaḥ kṣaṇaṃ vyāghraḥ kṣaṇaṃ gajaḥ || kṣaṇaṃ
ca mahiṣo bhūtvā daityo durgāmayodhayat
141.76
mahiṣo'tha viṣāṇābhyāṃ tīkṣṇābhyāmatyamarṣitaḥ || tāḍayāmāsa siṃhaṃ ca devīmapi muhurmuhuḥ
141.77
kṣaṇaṃ gaganamadhyasthaḥ kṣaṇaṃ prāpto mahītale || kṣaṇaṃ dikṣu bhramanprāptaḥ kṣaṇaṃ cādṛśyatāṃ gataḥ
141.78
prārthitā mātṛcakreṇa durgā mahiṣadānavam || amoghena
triśūlena dārayāmāsa sasmitā
141.79
muktavarvaranirghoṣo yāvatpatati dānavaḥ || tāvadasya haṭhenāṃghriṃ skaṃdhapīṭhe nyaveśayat
141.80
kaṃṭhapīḍanato
yātajīvitasyāmaradruhaḥ || chinnaṃ mūrddhānamādāya pāṇinātha nanartta sā
141.81
iti durgayā sāmiti kausarāsure dalite samastabhuvanaikakaṃṭake
nanṛtuḥ surāḥ prajahvurmarhaṣayo vṛṣṭuśca divyakusumāni vāridāḥ
141.81.p1
iti śrīskāṃde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ prathame māheśvarakhaṇḍe'ruṇācalamāhātmya uttarārdhe devyāstapścaryāyāṃ durgākṛta mahiṣāsuravadhavarṇananāmaikonaviṃśo'dhyāyaḥ
Linked texts (5)
- Saurapurāṇa — Sanskrit
- Māheśvarakhaṇḍa — Sanskrit
- Kaumārīkākhaṇḍa — Sanskrit
- Skandapurāṇa (early; "Ambikākhaṇḍa") (ed. Bakker) — Sanskrit
- Śoṇādrimāhātmya — Sanskrit