Pramāṇa · Search · About · API

Vaishnavakhanda 172

Vaiṣṇavakhaṇḍa 172

Language
Sanskrit

Contents

172.1

atha tumburu(ghoṇa)tīrthamāhātmyam || || śrīsūta uvāca || || atrāhaṃ saṃpravakṣyāmi
śaunakādyā mahaujasaḥ || ghoṇatīrthasya māhātmyaṃ sarvapātakanāśanam

172.2

tatra snānaṃ janānāṃ tu janmāntaratapaḥphalam || uttarāphalgunīyuktaśukla
pakṣīyaparvaṇi

172.3

tumbostīrthaṃ mīnasaṃsthe ravau tīrthāni sarvaśaḥ || aparāhṇe samāyānti gaṃgādyāni jagattraye

172.4

ṛṣaya ūcuḥ
bhagavansūta sarvajña sarvaśāstrārthapāraga || gaṃgādyāḥ saritaḥ sarvā ghoṇatīrthe'tipāvane

172.5

kimarthaṃ snāṃti vai tatra mīnasaṃsthe prabhākare

172.6

śrīsūta uvāca || || pāpino manujāḥ sarve hyasmāsu snānti yatnataḥ || visṛjya pāpajālāni kṛtārthā yāṃti vai janāḥ

172.7

asmākaṃ pāpa
jālaṃ tatkathaṃ naśyati sarvataḥ || evamālocya tīrthāni gaṃgādīni prayatnataḥ

172.8

saṃsmṛtya brahmaputrasya nāradasya mahātmanaḥ || vākyaṃ manoharaṃ
divyaṃ sarvapāpaniṣūdanam

172.9

gatvā śrīveṃkaṭaṃ śailaṃ brahmahatyādiśodhakam || tatra snātvā tīrthavarye svāmipuṣkariṇījale

172.10

anantaraṃ tato
viprā ghoṇatīrthe'tipāvane || uttarāphalgunīyuktaśuklapakṣīyaparvaṇi

172.11

snānti tīrthāni sarvāṇi mīnasaṃsthe prabhākare || tasya tīrthasya
māhātmyaṃ ko vetti bhuvanatraye

172.12

atha ghoṇatīrthasnānavimukhānāṃ mahādoṣavarṇanam || || tasmātpuṇyatamaṃ tīrthaṃ ghoṇatīrthaṃ dvijo
ttamāḥ

172.13

ārāmocchedakaṃ krūraṃ kanyāturagavikrayam || goṇasnānaparityaktaṃ tamāhurbrahmaghātukam

172.14

devadravyāpahantāraṃ tathā dattāpahārakam
goṇasnānaparityaktaṃ tamāhurbrahmaghātukam

172.15

taṭākasetubhettāraṃ parastrīsaṃgalolupam || goṇasnānaparityaktaṃ tamāhuḥ steyinaṃ budhāḥ

172.16

dadāmīti dvijāyoktā paścādyo nāstiko'dhamaḥ || goṇasnānaparityaktaṃ surāpaṃ taṃ vidurbudhāḥ

172.17

guruviprajanadveṣyamātmastutiparāyaṇam
goṇasnānaparityaktaṃ tamāhuḥ steyinaṃ budhāḥ

172.18

asaṃskṛtānnabhoktāraṃ pitṛśeṣānnabhojinam || goṇasnānaparityaktaṃ tamāhuḥ steyinaṃ dvijāḥ

172.19

pitṛśeṣānnadātāraṃ mātāpitṛvirodhinam || goṇasnānaparityaktaṃ tamāhuḥ steyinaṃ budhāḥ

172.20

parastrīsaṃganirataṃ bhrātṛbhāryāratipriyam
goṇasnānaparityaktaṃ tamāhurgurutalpagam

172.21

caṇḍālabhāṣiṇaṃ vipraṃ sadaivādarbhapāṇikam || goṇasnānaparityaktaṃ tatsaṃsargaṃ tu pañcamam

172.22

rajasvalāśvacaṇḍāladhvaniṃ śrutvānnabhojinam || goṇasnānaparityaktaṃ tatsaṃsargaṃ tu pañcamam

172.23

purāṇodvāhamauṃjyādidharmāṇāṃ vighnakārakam
goṇasnānaparityaktaṃ tamāhuḥ paśughātukam

172.24

śaraṇāgatahantāraṃ sarvatīrthaparāṅmukham || goṇasnānaparityaktaṃ tamāhurbhrūṇahaṃ budhāḥ

172.25

pitṛyajña
parityaktaṃ tyaktabhāryaṃ kulādhamam || goṇasnānaparityaktaṃ tamāhurgovighātukam

172.26

mahāpāpasamānāni kṣudrapāpāni yāni ca || goṇasnāna
parityaktamāśrayanti dvijottamāḥ

172.27

atha goṇasnānasya sarvapāpāpanodakatvavarṇanam || || mahāpāparataṃ viprāḥ śvapacaṃ vā kulādhamam || krūraṃ
kulāntakaṃ kaṣṭamadattaṃ karmavarjitam

172.28

paśughnaṃ ca paradrohamāśritaṃ piśunaṃ tathā || asatyabhāṣiṇaṃ dambhaparadārārataṃ tathā

172.29

mitradrohaṃ
kṛtaghnaṃ ca bhrūṇahaṃ cātipātakam || paradārārataṃ pāpaṃ parānārthasūcakam

172.31

annataṃ kṛṣikarmāṇaṃ svāmidrohaṃ ca vañcakam

172.30

salobhaṃ pitṛhantāraṃ sarvadevaparāṅmukham

172.31-2

ātmapraśaṃsāṃ kurvāṇaṃ dharmavighnakaraṃ śaṭham || apātravyayakartāraṃ sānukūlyavibhedakam

172.32

supacchavaphalopetavṛkṣavicchedakārakam || viśvāsaghātukaṃ caiva vīrahatyāparāyaṇam

172.33

anagnikamaputraṃ ca viṣakarmaprayogiṇam || gurudveṣakaraṃ
pāpaṃ dampatyorvirasāvaham

172.34

grāmādhipatyaṃ kurvāṇaṃ tathā devālayasya ca || bhūtakādhyāpakaṃ vipraṃ krūrakarmaparāyaṇam

172.35

prakṛtīkṛta
pāpaughaṃ guhyāghaughaparāyaṇam || ajñānādacakartāraṃ jñānādyuṣkarmakārakam

172.36

etānsarvāṃśca vipreṃdrā goṇatīrthaṃ manoharam || punāti snānapānādyai
raho tīrthasya vaibhavam

172.37

atha tumburvārūthagaṃdharvacaritam || || śrīsūta uvāca || || atretihāsaṃ vakṣyāmi purāṇaṃ pāpanāśanam
sarvapāpapraśamanamapavargaphalapradam

172.38

purā gāgryo mahātejāḥ sarvavidyāviśāradaḥ || sarvajño nītimānvipraḥ prāha cetthaṃ jitendriyaḥ

172.39

devalaṃ ca mahātmānaṃ namaskṛtya prasannadhīḥ || kathayasva mahābhāga mayi kāruṇiko bhava || ghoṇatīrthasya māhātmyaṃ sarvapāpaharaṃ śubham

172.40

devala uvāca || || tumbururnāma gandharvo bhāryāṃ śabbā pativratām || atra snātvā samabhyarcya veṃkaṭeśaṃ dayānidhim

172.41

prāptavānviṣṇulokaṃ vai punarāvṛttivarjitam

172.42

gārgya uvāca || || kimarthaṃ devala ṛṣe bhāryāṃ rūpavatīṃ priyam || tumbururnāma gandharvaḥ
sarvavidyāviśāradaḥ

172.43

śaptavānkena doṣeṇa bhāryāṃ sarvaguṇānvitām || tadvadasva mahābhāga śrotuṃ kautūhalaṃ hi me

172.44

atha svabhā
ryāyai tumburūpadiṣṭamāghasnānavidhiprakāraḥ || || tumbururnāma gandharvo bhāryāṃ prītyā hyuvāca ha || māghatraye mayā sākaṃ snānaṃ kuru malāpaham

172.45

māghamāsyudite sūrye sarvakalmaṣanāśane || tīre'sminviṣṇupūjārthaṃ gomayālepanaṃ kuru

172.46

raṃgavallyādibhiḥ śubhrapadmasvastika
dhātubhiḥ || śuśrūṣāṃ kuru me viṣṇormāse'sminmaṃgalaprade

172.47

māghe'sminmādhavasyāsya kuru tvaṃ dīpavartikām || sadhūpaṃ pāvakaṃ bhaktyā
samarpaya hareḥ puraḥ

172.48

kuru pākaṃ śucirbhūtvā mādhavāya mahātmane || pradakṣiṇānamaskārairbhaktyā māghe mayā saha

172.49

kuruṣva devadevasya
saparyāṃ viṣṇave'nvaham || purāṇaśravaṇaṃ viṣṇoḥ kuru nityamataṃdritā

172.50

nityaṃ snātvā prayatnena piba pādodakaṃ hareḥ || kṛṣṇa viṣṇo mukundeti
nārāyaṇa janārdana

172.51

acyutānanta viśvātmanniti kīrtaya santatam || krodhamātsaryalobhādīṃstyaktvā tvaṃ vratamācara

172.52

tena te jāyate
muktirviṣṇulokaśca śāśvataḥ || || atha bhāryāṃ prati tumburudattaśāpatadvimuktiprakārau || || itthaṃ sā bharturagaditaṃ śrutvā gaṃdharvavallabhā || bhartāramabravīt
kropādasahyaṃ durgatipradam

172.53

māghe codbhūtaśīte tu prātarmandodite ravau || kathaṃ nimajjayedasminmāghe śītārtide'nagha

172.54

yattvayoktāni karmāṇi na śakyāni mayā'sakṛt || na karomi pate snānaṃ prātaḥkāle tvayā saha

172.55

mṛtau śītātipātena na ca me rakṣako bhavān || ityeva
muditaṃ śrutvā patirgandharvaballabhaḥ

172.56

sa śānto'pi śaśāpātha bhāryāṃ cāpriyavādinīm || putraṃ ca dharmavimukhaṃ bhāryāṃ cāpriyabhāṣiṇīm

172.57

abrahmaṇyaṃ ca rājānaṃ sadyaḥ śāpena daṇḍayet || iti nyāyaṃ viciṃtyāsau śaśāpetthaṃ satīṃ tadā

172.58

veṃkaṭādrau mahāpuṇye sarvapātakanāśane || ghoṇa
tīrthasamīpe ca pippaladrumakoṭare

172.59

tatrāmburahite mūḍhe maṇḍūkā bhava kevalam || ityevaṃ bhartṛvākyaṃ tacchrutvā gaṃdharvaballabhā

172.60

patitvā pā
dayostasya tumbaruṃ prārthayatsatī || viśāpamavadatpaścādbhartā vai tumburustadā

172.61

agastyo vai mahābhāgastapasvī vijitendriyaḥ || ghoṇatīrthavare
snātvā paurṇamāsyāṃ mahātithau

172.62

śiṣyebhyo vai yadā tasminnaśvatthadrumasaṃnidhau || ghoṇatīrthasya māhātmyaṃ vakti vai brāhmaṇottamaḥ

172.63

tadā pippalavṛkṣasya koṭare tvaṃ samāhitā || śrutvā vai ghoṇatīrthasya māhātmyaṃ mokṣadāyakam

172.64

vidhūya sarvapāpāni mayā sākaṃ ramiṣyasi || ityuktvā viramātha dharmapatnī pativratā

172.65

bhartṛśāpānmahāghorāṃ maṃḍūkatanumāśritā || śeṣādriśikhare tasminghoṇatīrthasya dakṣiṇe

172.66

śanaiḥ śanairgatā nārī pippaladrumakoṭaram || arddhāyutaṃ gataṃ tasyā aśvatthadrumakoṭare

172.67

tataḥ kālāṃtare'gastyo veṃkaṭādriṃ manoharam
gatvā śrīsvāmitīrthe ca snātvā niyamapūrvakam

172.68

varāhasvāminaṃ devaṃ natvā tīrthasya dakṣiṇe || veṃkaṭeśālayaṃ gatvā śrīnivāsaṃ kṛpānidhim

172.69

vedavedyaṃ viśālākṣaṃ devadevaṃ sanātanam || natvā'gastyo mahābhāgo ghoṇatīrthaṃ tato yayau

172.70

tatra snātvā tīrthavaryeṃ svaśiṣyairyogināṃ varaḥ || pippaladrumacchāyāyāṃ śiṣyebhyo bhaktipūrvakam

172.71

ghoṇatīrthasya māhātmyaṃ brahmahatyāvināśakam || sarvamaṃgaladaṃ puṇyaṃ sarvasampatpradāyakam

172.72

uktvānyogināṃ śreṣṭho hyagastyo bhagavānyṛṣiḥ

172.73

atha ghoṇatīrthe agastyadarśanena tumburupatnyā varṣābhūtva nivṛttiḥ || tadā śrutvā tu varṣābhūḥ pādayostasya yoginaḥ || patitvā jñānadīpena viditvā vaibhavaṃ muneḥ

172.74

pūrvarūpaṃ samāsādya nārī rūpaṃ manoharam || agastya yogināṃ śreṣṭha rakṣarakṣa dayānidhe

172.75

māṃ rakṣa dayayā brahmanpativākyavirodhinīm || ityuktā taṃ viśālākṣī virarāma tataḥ param

172.76

agastya uvāca
kā tvaṃ suśroṇi bhadraṃ te bhekajanmapradāyakam || pāpaṃ pūrvabhave cāsīttaddasva ca mā ciram

172.77

nāryuvāca
tumbururnāma gandharvaḥ sarvavidyāviśāradaḥ || tasya bhāryāsmyahaṃ vipra hyagastya munisevita

172.78

bhartā me sarvadharmajñastumbururmunisattamaḥ || sarvadharmānmanojñā tvaṃ kuru nityaṃ mayā saha

172.79

pativākyaṃ tadā śrutvā paralokopakārakam || asahyaṃ vākyamatyugraṃ durgatipradameva hi

172.80

mayā coktaṃ hi durbuddhyā he tāta munisattama

172.81

athāgastyakathitapativratādharmāḥ
agastya uvāca
kuśāgrabuddhiste bhartā śaśāpa tvāṃ ruṣānvitaḥ || evaṃ śāpo yukta eva pativākyavirodhinīm

172.82

pativākyamanādṛtya svecchayā vartate tu yā || sā nārī niraye ghore patatyācandratārakam

172.83

na svātantryaṃ tu nārīṇāṃ nollaṃghyaṃ patibhāṣaṇam || pātivratyena puṇyena patiśuśrūṣaṇena ca

172.84

striyo viṣṇupadaṃ yānti na cānyairapi suvrataiḥ || patirmātā patirviṣṇuḥ patirbrahmā patiḥ śivaḥ

172.85

patirguruḥ patistīrthamiti
strīṇāṃ vidurbudhāḥ || pātivākyamapākṛtya yā nārī sukṛtaiḥ paraiḥ

172.86

sadaiva yujyate sāpi naiva śuddhā bhavetsakṛt || patihīnā tu yā nārī guru
bhirdharmavittamaiḥ

172.87

sā kṛtajñā vidadhyāctu vrataṃ dharmaphalapradam || patinā preritā saiva patibuddhiparāyaṇā

172.88

patipādāñjatīrthena yā snātā
sā haripriyā || sā snātā sarvatīrtheṣu gaṅgādiṣu na saṃśayaḥ

172.89

tasmāttvatkṛtadoṣastu tvāmāyātīti tatphalam || bhuñjantyāste'tra śṛṇvantyā
ghoṇatīrthasya vaibhavam

172.90

muktirāsīcchubhāṃgaṃ tanvārīrūpaṃ punaryathā || || tasmādghoṇasya tīrthasya tumbutīrthamitīha vai

172.91

loke
prasiddhirabhavadaho tīrthasya vaibhavam

172.92

atha ghoṇatīrthasnātṝṇāṃ nānāvidhaphalaprāptiḥ || || śrīsūta uvāca || || ghoṇatīrthe mahāpuṇye sarve
pāpavināśini || snānti ye paurṇamāsyāṃ vai śaunakādyā mahaujasaḥ

172.93

teṣāṃ kratuphalaṃ puṇyaṃ tīrthāyutaphalaṃ bhavet || kapilāgosahasraṃ tu yo
dadāti dinedine

172.94

tatphalaṃ samavāpnoti snānāctumburutīrthake || ratnakoṭisahasrāṇi yo dadāti dinedine

172.95

mattebhānāṃ sahasrāṇi
tathevāśvāyutānyapi || tatphalaṃ samavāpnoti ghoṇatīrthāvagāhanāt

172.96

kanyākoṭipradānena yatphalaṃ cārṣibhiḥ smṛtam || tatphalaṃ samavāpnoti
ghoṇatīrthācca pāvanāt

172.97

hemāṃbarasahasraṃ yaḥ kurukṣetre prayacchati || tatphalaṃ samavāpnoti ghoṇatīrthasya vaibhavāt

172.98

gurvarthe brāhmaṇārthe ca
svāmyarthe yastyajettanum || tatphalaṃ samavāpnoti ghoṇatīrthasya vaibhavāt

172.99

āpannārtiṃharāṇāṃ ca tīrthasevāparātmanām || satyavratānāṃ yatpuṇyaṃ
ghoṇatīrthācca tadbhavet

172.100

yatphalaṃ śrāddhakartṝṇāṃ pitṝṇāmindusaṃkṣaye || tatphalaṃ samavāpnoti ghoṇatīrthāddhi pāvanāt

172.101

gaṅgāyāṃ narma
dāyāṃ ca sarayūcandrabhāgayoḥ || sarveṣu puṇyatīrtheṣu yaḥ snānaṃ kurute naraḥ || tatphalaṃ samavāpnoti ghoṇatīrthāddhi pāvanāt

172.102

tasmātpuṇya
tamaṃ tīrthaṃ ghoṇatīrthaṃ vidurbudhāḥ

172.103

ya imaṃ śṛṇute'dhyāyaṃ sarvapāpanibarhaṇam || vājapeyaphalaṃ tasya viṣṇulokaśca śāśvataḥ

172.103.p1

iti śrīskānde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ dvitīye vaiṣṇavakhaṇḍe śrīveṅkaṭācalamāhātmye tumburutīrthamāhātmyavarṇanaṃnāma ṣaḍviṃśo'dhyāyaḥ

Linked texts (1)