Pramāṇa · Search · About · API

Vaishnavakhanda 58

Vaiṣṇavakhaṇḍa 58

Language
Sanskrit

Contents

58.1

nārada uvāca || tatastayoḥ samāyogaḥ senayorubhayorabhūt || yugāṃte samanuprāpte yathā kṣubdhasamudrayoḥ

58.2

surāsurāṇāṃ saṃmarde tasminparamadāruṇe || tumulaṃ sumahatkāṃte senayorubhayorapi

58.3

garjatāṃ devadaityānāṃ śaṃkhabherīraveṇa ca || tūryāṇāṃ caiva nirghoṣairmātaṃgānāṃ ca bṛṃhitaiḥ

58.4

heṣitairhayavṛṃdānāṃ rathanemisvanena ca || ghoṣeṇa caiva tūryāṇāṃ yugāṃta iva cābhavat

58.5

roṣeṇābhiparītāṃgāstyaktajīvitacetasaḥ || samasajjanta tenyonyaṃ prakrameṇātilohitāḥ

58.6

rathā rathaiḥ samāsaktā gajāścāpi mahāgajaiḥ || pattayaḥ pattibhiścaiva hayāścāpi mahāhayaiḥ

58.7

tataḥ prāsāśanigadābhiṃḍipālaparaśvadhaiḥ || śaktibhiḥ paṭṭiśaiḥ śūlairmudgaraiḥ kaṇayairguṃḍaiḥ

58.8

cakraiśca śaktibhiścaiva tomarairaṃkuśairapi || karṇinālīkanārācavatsadaṃtārddhacaṃdrakaiḥ

58.9

bhallaiścetasapatraiśca śukatuṃḍaiśca nirmalaiḥ || vṛṣṭibhiḥ śrādbhutākārairgaganaṃ samapadyata

58.10

saṃpracchādya diśaḥ sarvāstamomayamivābhavat || prājñāyaṃta na te'nyonyaṃ tasmiṃstamasi saṃkule

58.11

a dṛśyabhūtāstamasi nyakṛṃtaṃta parasparam || tato bhujairdhvajaiśchatraiḥ śirobhiśca sakuṃḍalaiḥ

58.12

gajaisturaṃgaiḥ pādātaiḥ patadbhiḥ patibhirapi || ākāśaśiraso bhraṣṭaiḥ paṃkajairiva bhūśritā

58.13

bhagnadaṃtā bhinnakuṃbhāśchinnadīrghamahākarāḥ || gajāḥ śailanibhāḥ peturdharaṇyāṃ rudhirasravāḥ

58.14

bhayeṣā śca rathāḥ peturbhagnākṣāḥ śakalīkṛtāḥ || pattayaḥ koṭiśaḥ petusturaṃgāśca sahasraśaḥ

58.15

tataḥ śoṇitanadyaśca harṣadāḥ piśitāśinām || vaitālānaṃdadāyinyo vyajāyaṃta sahasraśaḥ

58.16

tasmiṃstathāvidhe yuddhe senānīryasano'rihā || bāṇavarṣeṇa mahatā devasainyamakaṃpayat

58.17

tato yasanamālokya yamaḥ krodhavimūrcchitaḥ || vavarṣa śaravarṣeṇa viśeṣādgnivarcasā

58.18

sa viddho bahubhirbāṇairyasano'tiparākramaḥ || kṛtapratikṛtākāṃkṣī dhanurānamya bhairavam

58.19

śaraiḥ sahasraiśca pañcalakṣaiścaiva vyatāḍayat || yasanena vimuktāṃstāñcharānsopi nivārya ca

58.20

bāṇavṛṣṭibhirugrābhiryamo yasanamardayat || kṛtāṃtaśaravṛṣṭīnāṃ saṃtatīḥ pratisarpatīḥ || ciccheda śaravarṣeṇa yasano dānaveśvaraḥ

58.21

viphalāṃ
tāṃ samālokya yamaḥ svaśarasaṃtatim

58.22

prāhiṇonmudgaraṃ dīptaṃ grasanasya rathaṃ prati || sa taṃ mudgaramāyāṃtamutpatya rathasattamāt

58.23

jagrāha
vāmahastena līlayā grasano'rihā || tenaiva mudgareṇātha yamasya mahiṣaṃ ruṣā

58.24

tāḍayāmāsa vegena sa papāta mahītale || utpatyātha yamastasmā
nmahiṣānnipatiṣyataḥ

58.25

prāsena tāḍayāmāsa grasanaṃ vadane dṛḍham || sa tu prāptaprahāreṇa mūrchito nyapatadbhuvi

58.26

grasanaṃ patitaṃ dṛṣṭvā
jaṃbho bhīmaparākramaḥ || yamasya bhiṃdipālena prahāramakaroddidi

58.27

yamastena prahāreṇa susrāva rudhiraṃ mukhāt || atigāḍhaprahārārtaḥ kṛtāṃto
mūrchito'bhavat

58.28

kṛtāṃtamarditaṃ dṛṣṭvā gadāpāṇirdhanādhipaḥ || vṛto yakṣāyutagaṇairjaṃbhaṃ pratyudyayau ruṣā

58.29

jaṃbho ruṣā tamāyāṃtaṃ dānavā
nīkasaṃvṛtaḥ || jagrāha vākyaṃ rājastu yathā snigdhena bhāṣitam

58.30

grasano laṃghasaṃjño'tha yamasya prāhiṇodgadām || maṇihemapariṣkārāṃ gurvīṃ
parighamardinīm

58.31

tāmāpataṃtīṃ saṃprekṣya gadāṃ mahiṣavāhanaḥ || gadāyāḥ pratighātārthaṃ jagajjvalanabhairavam

58.32

daṃḍaṃ mumoca kopena
jvālāmālāsamākulam || sa gadāṃ viyati prāpya rarāsāṃbudharoddhatam

58.33

saṃcūrṇaścābhavattābhyāṃ śailābhyāmiva duḥsahaḥ || tābhyāṃ niṣpeṣanirhādaṃ
jaḍīkṛtadigaṃtaram

58.34

jagadvyākulatāṃ yātaṃ pralayāgamaśaṃkayā || kṣaṇātpraśāṃtanirhādaṃ jvaladulkāsamācitam

58.35

niṣpeṣaṇaṃ tayorbhīmam
bhūdgaganagocaram || nihatyātha gadāṃ daṇḍastato grasanamūrdhani

58.36

papāta pauruṣaṃ hitvā yathā daivaṃ purārjitam || saṃ tu tena prahāreṇa dṛṣṭvā satimirā
diśaḥ

58.37

papāta bhūmau niḥsaṃjño bhūmireṇuvibhūṣitaḥ || tato hāhāravo ghoraḥ senayorubhayorabhūt

58.38

tato muhūrtamātreṇa grasanaḥ prāpya
cetanām || apaśyatsvāṃ tanuṃ dhvastāṃ vilolābharaṇāṃbarām

58.39

sa cāpi ciṃtayāmāsa kṛtapratikṛtakriyām || dhigastu pauruṣaṃ mahyaṃ prabhoragresaraḥ
katham

58.40

mayyāśritāni sainyāni jite mayi jitāni ca || asaṃbhāvitarūpo hi sajjano modate sukham

58.41

saṃbhāvitastvaśaktaśce
ttasya nāyaṃ paro'pi vā || evaṃ saṃcitya vegena samuttasthau mahābalaḥ

58.42

mudgaraṃ kāladaṇḍābhaṃ gṛhītvā girisaṃnibham || grasano ghorasaṃkalpaḥ
saṃdaṣṭoṣṭhapuṭacchadaḥ

58.43

rathena tvarito'gacchadāsasādāṃtakaṃ raṇe || samāsādya yamaṃ yuddhe grasano bhrāmya mudgaram

58.44

vegena mahatā raudraṃ cikṣepa
yamamūrdhani || vilokya mudgaraṃ dīptaṃ yamaḥ saṃbhrāṃtalocanaḥ

58.45

vaṃcayāmāsa durddharṣaṃ mudgaraṃ taṃ mahābalaḥ || tasminnapasṛte dūraṃ caṃḍānāṃ bhīmakarmaṇām

58.46

yāmyānāṃ kiṃkarāṇāṃ ca ayutaṃ niṣpipeṣa ha || tatastadadbhutaṃ dṛṣṭvā hataṃ kiṃkaravāhinī

58.47

daśārbudamitā kruddhā grasanāyānvadhāvata
grasanastu samālokya tāṃ kiṃkaramayīṃ śubhām

58.48

mene yamasahasrāṇi tādyūpabalā hi sā || vigāhya grasanaṃ senā vavarṣa śaravṛṣṭibhiḥ

58.49

kalpāṃtaghorasaṃkāśo babhūva sa mahāraṇaḥ || kecicchailena bibhiduḥ kecidrāṇairajihmagaiḥ

58.51

pipiṣurgardayā kecitkecinmudgaravṛṣṭibhiḥ || kecitprāsapra
hāraiśca tāḍyāmāsuruddhatāḥ||90||apare kiṃkarāstasya lalaṃburbāhumaṃḍale || śilābhirapare jaghnurdurmairanye mahocchrayaiḥ

58.52

tasyāpare ca gātreṣu daśanāṃśca
nyapātayan || apare muṣṭibhiḥ pṛṣṭhaṃ kiṃkarāstāḍayaṃti ca

58.53

evaṃ cābhidrutastaiḥ sa yasanaḥ krodhamūrchitaḥ || utsāhya gātraṃ bhūpṛṣṭhe niṣpipeṣa saha
sraśaḥ

58.54

kāṃścidutthāya jaghne'sau muṣṭibhiḥ kiṃkarātraṇe || kāṃścitpādaprahāreṇa dhāvannanyānacūrṇayat

58.55

kṣaṇaikena sa tāmrinye yamalokāya
bhārata || sa ca kiṃkarayuddhena vavṛdhe'gnirivedhasā

58.56

tamālokya yamo'śrāṃtaṃ śrāṃtāstāṃśca hatānsvakān || ājagāma samudyamya daṃḍaṃ mahiṣa
vāhanaḥ

58.57

yasanastu tamāyāṃtamājaghne gadayorasi || arcayitvā tatkarma yasanasyāṃtako'rihā

58.58

vyāghrāndaṃḍena saṃjaghne sa rathānya
patadbhuvi || tataḥ kṣaṇena cotthāya saṃciṃtyātmānamuddhataḥ

58.59

vāyuvegena sahasā yayau yamarathaṃ prati || padātiḥ sa rathaṃ taṃ ca samāruhya yamaṃ tadā

58.60

yodhayāmāsa bāhubhyāmākṛṣya balināṃ varaḥ || yamo'pi śastrāṇyutsṛjya bāhuyuddhe pravartate

58.61

yasanaṃ kaṭivastre tu yamaṃ gṛhya balotkaṭaḥ
bhrāmayāmāsa vegena saṃbhramāviṣṭacetasam

58.62

vimocyātha yamaḥ kaṣṭātkaṃṭhe'vaṣṭabhya cāsuram || bāhubhyāṃ bhrāmayāmāsa so'pyātmānamamocayat

58.63

tato jaghnaturanyonyaṃ muṣṭibhirnirdayau ca tau || daityeṃdrasyātivīryatvātpariśrāṃtataro yamaḥ

58.64

skaṃdhe nidhāya daityasya mukhaṃ viśrāṃtimaicchata || tamā
lakṣya tato daityaḥ śrāṃtamutpāṭya caujasā

58.65

niṣpipeṣa mahīpṛṣṭhe vinighnanpārṣṇipāṇibhiḥ || tato yamasya vadanātsusrāva rudhiraṃ bahu

58.66

nirjīvamiti taṃ dṛṣṭvā tataḥ saṃtyajya dānavaḥ || jayaṃ prāpyoddhataṃ nādaṃ muktvā saṃtrāsya devatāḥ

58.67

svakaṃ sainyaṃ samāsādya tasthau giririvācalaḥ

58.68

nādena tasya yasanasya saṃkhye mahāyudhaiścārditasarvagātrāḥ || gate kṛtāṃte vasudhāṃ ca niṣprabhe cakaṃpire kāṃdiśīkāḥ surāste

58.68.p1

iti śrīskāṃde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ prathame māheśvarakhaṇḍe kaumārikākhaṇḍe tārakasainyadevasainyayormadhye yamagrasanayoryuddhavarṇanaṃ nāma saptadaśo'dhyāyaḥ

Linked texts (7)