Vaishnavakhanda 74
Vaiṣṇavakhaṇḍa 74
- Language
- Sanskrit
Contents
- 74.67 — 1 part
74.1
tatastaṃ giriṣarmāṇaṃ patitaṃ vasudhopari || āliṃgitamiva pṛthvyā guṇinyā
guṇinaṃ yathā
74.2
dṛṣṭvā devā vismitāste jayaṃ jagustathā muhuḥ || kecitsamīpamāgaṃtuṃ bibhyati tridivaukasaḥ
74.3
utthāya tārako daityaḥ kadā
citro nihaṃti cet || taṃ tathā patitaṃ dṛṣṭvā vasudhāmaṇḍale guhaḥ
74.4
āsīdīnamanāḥ pārtha śuśoca ca mahāmatiḥ || stavanaṃ cāpi devānāṃ vārai
yitvā vaco'bravīt
74.5
śocyaṃ pātakinaṃ māṃ ca saṃstuvadhvaṃ kathaṃ surāḥ || paṃcānāmapi yo bhartā prākkṛto'sau na kīrtyate
74.6
sa tu rudrāṃśajaḥ
proktastasya druhyanna rudravat || svāyaṃbhuvena gītaśca ślokaḥ saṃśrūyate tathā
74.7
vīraṃ hi puruṣaṃ hatvā gosahasreṇa mucyate || yathākathaṃcitpuruṣo
na haṃtavyastato budhaiḥ
74.8
pāpaśīlasya hanane doṣo yadyapi nāsti ca || tathāpi rudrabhakto'yaṃ smaranniti śocāmi
74.9
tadahaṃ
śrotumicchāmi prāyaścittaṃ ca kiṃcana || prāyaścittairapaityeno yatopi mahadarjitam
74.10
iti saṃśocatastasya śivaputrasya dhīmataḥ || vāsu
devo guruḥ puṃsāṃ devamadhye vaco'bravīt
74.11
śrutiḥ smṛtiścetihāsāḥ purāṇaṃ ca śivātmaja || pramāṇaṃ cettato duṣṭavadhe doṣo na vidyate
74.12
svaprāṇānyaḥ paraprāṇaiḥ prapuṣṇātyaghṛṇaḥ pumān || tadvadhastasya hi śreyo yaddeṣādvātyadhaḥ pumān
74.13
annāde bhrūṇahā mārṣṭi patyau bhāryā pacāriṇī || gurau śiṣyaśca yājyaśca steno rājani kilbiṣam
74.14
pāpinaṃ puruṣaṃ yo hi samartho na nihaṃti ca || tasya tāvaṃti pāpāni taddhaṃ so'pyavāpnute
74.15
pāpino yadi vadhyaṃte naiva pālanasaṃsthitaiḥ || tato'yamakṣamo lokaḥ kaṃ yāti śaraṇaṃ guha
74.16
kathaṃ yajñāśca vedāśca vartaṃte viśvadhārakāḥ || tasmāttvayā puṇyamātaṃ na ca pāpaṃ kathaṃcana
74.17
atha cedrudrabhakteṣu bahumānastava prabho || tatra te kīrtayiṣyāmi prāyaścittaṃ mahottamam
74.18
ājanmasaṃbhavaiḥ pāpaiḥ pumānyena vimucyate || ākalpāṃtaṃ ca vā yena rudraloke pramodate
74.19
kṛte pāpe'nutāpo vai yasya skanda prajāyate || rudrārādhanato'nyacca prāyaścittaṃ paraṃ na hi
74.20
na yasyālamapi brahmā mahimānaṃ vivarṇitum || śrutiśca bhītā yaṃ vakti kiṃ tasmātparamaṃ bhavet
74.21
akāṇḍe yacca brahmāṇḍakṣayodyuktaṃ halāhalam || kaṇṭhe dadhāra śrīkaṇṭhaḥ kastasmātparamo bhavet
74.22
duḥkhatāṃḍavadīno'bhūddaṇḍasaṃkīrṇamānasaḥ || māramāraśca yo devaḥ kastasmātparamo bhavet
74.23
viyadvyāpī surasari tpravāho viṣṇupākṛtiḥ || babhūva yasya śirasi kastasmātparamo bhavet
74.24
yajñādikāśca ye dharmā vinā yasyārcanaṃ vṛthā || dakṣo'tra satyahagghāṃtaḥ kastasmātparamo bhavet
74.25
kṣoṇī ratho vidhiryaṃtā śaro'haṃ mandaro dhanuḥ || rathāṃge cāpi caṃdrārkau yuddhe yasya ca traipure
74.26
ārādhanaṃ tasya kecidyogamārgeṇa kurvaṃte || duḥkhasādhyaṃ hi tatteṣāṃ nityaṃ śūnyamupāsatām
74.27
tasmāttasyārcayelliṃgaṃ bhuktimuktī ya icchati || sṛṣṭacādau liṃgarūpī sa vivādo mama brahmaṇaḥ
74.28
abhūdasya paricchede nālamāvāṃ babhūviva || carācaraṃ jagatsarvaṃ yato līnaṃ sadātra ca
74.29
tasmālliṃgamiti proktaṃ devai rudrasya dhīmataḥ || toyena snāpayelliṃgaṃ śraddhayā śucināṃ ca yaḥ
74.30
brahmāditṛṇaparyaṃtaṃ tenedaṃ tarpitaṃ jagat || paṃcāmṛtena talliṃgaṃ snāpayedyaśca buddhimān
74.31
tarpitaṃ tena viśvaṃ syātsudhayā pitṛbhiḥ samam || puṣpairabhyarcayelliṃgaṃ yathākālodbhavaiśca yaḥ
74.32
tena saṃpūjitaṃ viśvaṃ sakalaṃ nātra saṃśayaḥ || naivedyaṃ tatra yo dadyālliṃgasyāgre vicakṣaṇaḥ
74.33
bhojitaṃ tena viśvaṃ syālliṃgasyaivaṃ phalaṃ mahat || kimatra bahunoktena svarūpaṃ vā yadi vā bahu
74.34
liṃgasya kriyate yacca tatsarvaṃ viśvaprītidam || tacca liṃgaṃ sthāpayedyaḥ
śucau deśe subhaktitaḥ
74.35
sa sarvapāpanirmukto rudraloke pramodate || yantrityaṃ yajato yajñaiḥ phalamāhurmanīṣiṇaḥ
74.36
tacca sthāpayato
liṃgaṃ śivasya śubhalakṣaṇam || yathāgniḥ sarvadevānāṃ mukhaṃ skanda prakīrtyate
74.37
tathaiva sarvajagatāṃ mukhaṃ liṃgaṃ na saṃśayaḥ || prāraṃbhānmucyate pāpaiḥ
sarvajanmakṛtairapi
74.38
atītaṃ ca tathāgāmi kulānāṃ tārayecchatam || mṛnmayaṃ kāṣṭhaniṣpannaṃ pakeṣṭaṃ śailameva ca
74.39
kṛtamāyatanaṃ dadyātkramā
cchataguṇaṃ phalam || kalaśaṃ tatra cāropya ekaviṃśatkulairyutaḥ
74.40
ākalpāṃtaṃ rudraloke modate rudravatsukhī || evaṃvidhaṃphalaṃ liṃgamato
bhūyo'pyadho na hi
74.41
tasmādatra mahāsena liṃgaṃ sthāpitumarhasi || yaduktametadaśīlaṃ yadi kiṃcana cātra cet
74.42
tadbravītu mahā
sena svayaṃ sākṣī maheśvaraḥ || evaṃ vadati goviṃde sādhuvādo mahānabhūt
74.43
mahādevo hyathāliṃgya skandaṃ vacanamabravīt || yadbhavānmama bhakteṣu
prakaroti kṛpāṃ parām
74.44
tenāpi paramā prītirmama jātā tavopari || kiṃ tu yadbhagavānāha vāsudevo jagadguruḥ
74.45
tattathā nānyathā kiṃci
datra proktaṃ hi viṣṇunā || yo hyahaṃ sa harirjñeyo yo hariḥ so'hamityuta
74.46
nāvayoraṃtaraṃ kiṃcidīpayoriva suvrata || enaṃ dreṣṭi sa māṃ dreṣṭi
yonvetyenaṃ sa māṃ'nugaḥ
74.47
iti skanda vijānāti sa madbhaktonyathā na hi
74.48
skanda uvāca || || evamevāsmi jānāmi tvāṃ ca viṣṇuṃ
ca śaṃkara
74.49
yacca liṃgakṛte prāha harirmā dharmavatsalaḥ || khe vāṇī tārakavadhe evameva purāha mām
74.50
liṃgaṃ saṃsthāpayiṣyāmi sarvapāpā
pahaṃ tataḥ || ekaṃ yatra pratijñā me gṛhītāsya vadhāya ca
74.51
dvitīyaṃ yatra niḥsattvastyaktaḥ śaktyā'suro'bhavat || tṛtīyaṃ yatra nihato hartyā
pāpopaśāṃtidam
74.52
ityuktā viśvakarmāṇamāhūya prāha pāvakiḥ || trīṇi liṃgāni śuddhāni śīghraṃ tvaṃ kartumarhasi
74.53
vacanādvāhuleyasya
nirmame devavarddhakiḥ || trīṇi liṃgāni śuddhāni nyavedayata tāni ca
74.54
tato brahmādibhiḥ sārdhaṃ viṣṇunā śaṃkareṇa ca || pūrvaṃ saṃsthāpayāmāsa
paścimāyāmadūrataḥ
74.55
pratijñeśvaramityeva liṃgaṃ paramaśobhanam || aṣṭamyāṃ bahule cātra caitre snātvā upoṣya ca
74.56
pūjāṃ ca jāgaraṃ kṛtvā
mucyetpāruṣyapāpataḥ || ityāha skaṃdaprītyarthaṃ svayaṃ tatra maheśvaraḥ
74.57
tato dvitīyaṃ liṃgaṃ tu vahnikoṇāśritaṃ tathā || sthāpayāmāsa saraso yatra
śaktirviniryayau
74.58
kapāleśvaramityeva liṃgaṃ pāpāpahaṃ śubham || śaktiṃ ca tāmabhibhūya sthāpayāmāsa tatra ca
74.59
kapāleśvarasaṃnidhyaṃ
devīṃ kāpālikeśvarīm || tatra cottaradigbhāge śakticchidraṃ pracakṣate
74.60
pātālagaṃgā yatrāsti sarvapāpaharā śivā || tatra snātvā dadau skaṃdaḥ
kṛpayābhipariplutaḥ
74.61
tadā toyaṃ tārakāya sahitaḥ sarvadaivataiḥ
74.62
kāśyapeyāya vajrāṃgatanayāya mahātmane || rudrabhaktāya satilamakṣyo
dakamastiti
74.63
tato maheśvaraḥ prītaḥ prāha skaṃdasya śṛṇvataḥ || caturdaśyāṃ kṛṣṇapakṣe madhau caivātra yo naraḥ || snātvopoṣya samabhyarcya kapāle
śvaramīśvarīm
74.64
tejovadhasamudbhūtapātakena sa mucyate
74.65
asyāmeva tithau somaḥ śivayogaśca taitilam || pañcayogaḥ śakticchidre
yo dinaṃ rudraṃ japanniśi || snātvātra saśarīro vai rudralokaṃ vrajiṣyati
74.66
kapāleśasya sāṃnidhye śakticchidraṃ hi kīrtyate || tasya tulyaṃ
paraṃ tīrthaṃ pṛthivyāṃ naiva vidyate
74.67
iti śrutvā rudravākyaṃ skaṃdaḥ prīto'bhavadbhṛśam || devāśca muditāḥ sarve sādhvasādhviti te jaguḥ
74.67.p1
iti śrīskaṃde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ prathame māheśvarakhaṇḍe kaumārikākhaṇḍe kumārasthāpitapratijñeśvaraśakticchidreśvara māhātmyavarṇanaṃ nāma trayastriṃśo'dhyāyaḥ
Linked texts (5)
- Skandamahāpurāṇa (vulgate) — Sanskrit
- Kumārikākhaṇḍa — Sanskrit
- Kaumārakhaṇḍa — Sanskrit
- Māheśvarakhaṇḍa — Sanskrit
- Kaumārīkākhaṇḍa — Sanskrit