Vayupurana 1.44: adhyāyaḥ 44

Vāyupurāṇa 1.44

Language: Sanskrit

adhyāyaḥ 44

1.44.1

..sūta uvāca ..

1.44.2

nisarga eṣa vikhyāto bhadrāśvānāṃ yathārthavat .
śrṛṇudhvaṃ ketumālānāṃ vistareṇa prakīrttanam .. 44.1 ..

1.44.3

niṣadhasyācalendrasya paścimasya mahātmanaḥ.
paścimena hi yattatra dikṣu sarvāsu kīrtitam .. 44.2 ..

1.44.4

kulācalānāṃ saptānāṃ nadīnāñca viśeṣataḥ.
tathā janapadānāñca vistaraṃ śrotumarhatha .. 44.3 ..

1.44.5

viśālaḥ kambalaḥ kṛṣṇo jayanto hariparvataḥ.
aśoko varddhamānaśca saptaite kulaparvvatāḥ .. 44.4 ..

1.44.6

teṣāṃ prasūtiranye'pi parvatā bahuvistarāḥ.
koṭikoṭiśatā jñeyāḥ śataśo'tha sahasraśaḥ .. 44.5 ..

1.44.7

tairvimiśrā janapadā nānājātisamākulāḥ.
nānāprakāravijñeyāstvanekanṛpapālitāḥ .. 44.6 ..

1.44.8

te nāmadheyairvikrāntā vividhāḥ prathitāḥ bhuvi.
adhyāsitā janapadaiḥ kīrttanaiśca vibhūṣitāḥ .. 44.7 ..

1.44.9

teṣāṃ sanāmadheyāni rāṣṭrāṇi vividhāni ca.
giryyantaraniviṣṭāni sameṣu viṣameṣu ca .. 44.8 ..

1.44.10

yathaiha kathitāḥ paurā gomanuṣyakapotakāḥ.
tatsukhā bhramarā yūthā māheyācalakūṭakāḥ .. 44.9 ..

1.44.11

sumaulāḥ stāvakāḥ krauñcāḥ kṛṣṇāṅgamaṇipuñjakāḥ.
kūṭakambalamauṣīyāḥ samudrāntarakāstathā .. 44.10 ..

1.44.12

karambhavāḥ kucāḥ śvetāḥ suvarṇakaṭakāḥ śubhāḥ.
śvetāṅgāḥ kṛṣṇapādāśca vihagā kapilakarṇikāḥ .. 44.11 ..

1.44.13

atyākarālagojvālā hīnānāvanapātakāḥ.
mahiṣāḥ kumudābhāśca karavāṭāḥ sahotkacāḥ .. 44.12 ..

1.44.14

śu(nakā) kanāsā mahānāsā vanāsagajabhūmikāḥ.
karañjamañjamā vāhāḥ kiṣkiṇḍīpāṇḍubhūmikīḥ .. 44.13 ..

1.44.15

kuberā dhūmajā jaṅgā vaṅgā rājīvakokilāḥ.
vācāṅgāśca mahāṅgāśca madhaureyāḥ surecakāḥ .. 44.14 ..

1.44.16

pittalāḥ kācalāścaiva śravaṇā mattakāsikāḥ.
godāvā bakulā vāṅgā vaṅgakā modakāḥ kalāḥ .. 44.15 ..

1.44.17

te pibanti mahābhāgāḥ prathamāntu mahānadīm.
suvaprāṃ puṇyasalilāṃ mahānāganiṣevitām .. 44.16 ..

1.44.18

kambalāṃ tāmasīṃ śyāmāṃ sumedhāṃ bakulāṃ nadīm.
vikīrṇāṃ śikhimālāñca tathā darbhāvatīmapi .. 44.17 ..

1.44.19

bhadrānadīṃ śukanadīṃ palāśāñca mahānadīm.
bhīmāṃ prabhañjanāṃ kāñcīṃ puṇyāñcaiva kuśāvatīm .. 43.18 ..

1.44.20

dakṣāṃ śākavatīñcaiva puṇyo dāñca mahānadīm.
candrāvatīṃ sumūlāñca ṛṣabhāñcāpagottamām .. 44.19 ..

1.44.21

nadīṃ samudramālāñca tathā campāvatīmapi.
ekākṣāṃ puṣkalāṃ vāhāṃ suvarṇāṃ nandi nīmapi .. 44.20 ..

1.44.22

kālindīñcaiva puṇyodāṃ bhāratīñca mahānadīm .
sītodāmpātikāṃ brāhmīṃ viśālāñca mahānadīm .. 44.21 ..

1.44.23

pīvarīṃ kumbhakārīñca ruṣā ñcaivāpagottamām.
mahiṣīṃ mānuṣīṃ daṇḍāṃ tathā nadanadīṃ śubhām .. 44.22 ..

1.44.24

etāñcānyāñca pīyante bahvayo hi saritottamāḥ .
devarṣisiddhacaritāḥ puṇyodāḥ pāpahāḥ śubhāḥ .. 44.23 ..

1.44.25

nānājanapadāsphītaṃ mahāpagāvibhūṣitam.
nānāratnaughasampūrṇaṃ nityaṃ pramuditaṃ śivam .. 44.24 ..

1.44.26

udīrṇaṃ dhanadhānyārthairnaravāsaiḥ samantataḥ.
sanniviṣṭaṃ mahādvīpaṃ paścimaṃ sukṛtātmanām .
nisargaḥ ketumālānāmeṣa vaḥ parikīrttitaḥ .. 44.25 ..

1.44.27

iti śrīmahāpurāṇe vāyuprokte bhuvanavinyāso nāma catuśvatvāriṃśo'dhyāyaḥ .. 44 ..