<!-- Pramāṇa, a library of Indian primary sources · https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18 -->

[Pramāṇa](https://indike.org/pramana/) › [Indian literature](https://indike.org/pramana/in) › [Purāṇas](https://indike.org/pramana/in.purana) › [Vayupurana](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu) › 2.18

# Vayupurana 2.18: adhyāyaḥ 18

Vāyupurāṇa 2.18

- **Language:** Sanskrit

### adhyāyaḥ 18

### [2.18.1](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.1)

bṛhaspatiruvāca..

### [2.18.2](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.2)

ataḥ paraṃ pravakṣyāmi dānāni ca phalāni ca.  
tāraṇaṃ sarvvabhūtānāṃ svargamārgaṃ sukhāvaham .. 18.1 ..

### [2.18.3](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.3)

loke śreṣṭhatamaṃ svargyamātman ścāpi yat priyam.  
sarvvaṃ pitṝṇāṃ dātavyaṃ teṣāmevākṣayārthinā .. 18.2 ..

### [2.18.4](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.4)

jāmbūnadamayaṃ divyaṃ vimānaṃ sūryyasannibham.  
divyāpsarobhiḥ saṅkīrṇamannado labhate phalam .. 18.3 ..

### [2.18.5](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.5)

ācchādanantu yo dadyādāhataṃ śrāddhakarmmaṇi.  
āyuḥ prakāmamaiśvaryyaṃ rūpañca labhate sutam .. 18.4 ..

### [2.18.6](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.6)

upavītantu yo dadyācchrāddhakāleṣu dharmavit .  
pānañca sarvaviprāṇāṃ brahmadānasya yat phalam .. 18.5 ..

### [2.18.7](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.7)

kṛtaṃ vipreṣu yo dadyāchrāddhakāle kamaṇḍalum.  
madhukṣīrasravā dhenurdātāramupatiṣṭhati .. 18.6 ..

### [2.18.8](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.8)

cakrāviddhaṃ tu yo dadyācchrāddhakāle kamaṇḍalum.  
dhenuṃ sa labhate divyāṃ payodāṃ kāmyadohinīm .. 18.7 ..

### [2.18.9](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.9)

pūrṇasayyāṃ tu yo dadyāt puṣpamālāvibhūṣitām.  
prāsādo hyuttamo bhūtvā gacchantamanugacchati .. 18.8 ..

### [2.18.10](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.10)

bhavanaṃ ratnasampūrṇaṃ saśayyāsanabhojanam.  
śrāddhe dattvā yatibhyastu nākapṛṣṭhe sa modate .. 18.9 ..

### [2.18.11](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.11)

muktā vaiḍhūryyavāsāṃsi ratnāni vividhāni ca.  
vāhanāni ca divyāni ayutānyarbbudāni ca .. 18.10 ..

### [2.18.12](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.12)

sumahajjvalanaprakhyaṃ ratnakāmasamanvitam .  
sūryyacandra prabhaṃ divyaṃ vimānaṃ labhate'kṣayam .. 18.11 ..

### [2.18.13](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.13)

apsarobhiḥ parivṛtaṃ kāmagaṃ tu manojavam.  
vasate sa vimānāgre stūyamānaḥ samantataḥ .. 18.12 ..

### [2.18.14](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.14)

divyairgandhaiḥ prasiñcanti puṣpavṛṣṭibhireva ca.  
gandharvāpsarasastatra gāyante vādayanti ca .. 18.13 ..

### [2.18.15](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.15)

kanyā yuvatayo mukhyāḥ sahitāścāpsarogaṇaiḥ.  
susvaraistaṃ vibudhyante satataṃ hi manoramaiḥ .. 18.14 ..

### [2.18.16](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.16)

aśvadānasahasreṇa rathadānaśatena ca.  
dantināṃ ca sahasreṇa yoginyā vasate naraḥ .. 18.15 ..

### [2.18.17](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.17)

dadyāt pitṛbhyo yogibhyo yastūjjvalanamambhasi.  
atha niṣkasahasrāṇāṃ phalaṃ prāpnoti mānavaḥ .. 18.16 ..

### [2.18.18](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.18)

jīvitasya pradānāddhi nānyaddānaṃ viśiṣyate.  
tasmāt sarvaprayatnena deyaṃ prāṇābhirakṣaṇam .. 18.17 ..

### [2.18.19](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.19)

ahiṃsā sarvvadevebhyaḥ pavitrā sarvvadāyinī.  
dānaṃ hi jīvitasyāhuḥ prāṇināṃ paramaṃ budhāḥ .. 18.18 ..

### [2.18.20](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.20)

lakṣaṇāni suvarṇāni śrāddhe pātrāṇi dāpayet.  
rasāstamupatiṣṭhanti gavāṃ puṣṭistathaiva ca .. 18.19 ..

### [2.18.21](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.21)

pātraṃ vai taijasaṃ dadyānmanojñaṃ śrāddhabhojane.  
pātraṃ bhavati kāmānāṃ rūpasya ca dhanasya ca .. 18.20 ..

### [2.18.22](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.22)

rājataṃ kāñcanaṃ vāpi dadyācchrāddhe tu karmmaṇi.  
dattvā tu labhate dātā prakāmaṃ dharmmameva ca .. 18.21 ..

### [2.18.23](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.23)

dhenuṃ śrāddhe tu yo dadyāt vṛṣṭi kumbhopadohanām.  
gāvastamupatiṣṭhanti gavāṃ puṣṭistathaiva ca .. 18.22 ..

### [2.18.24](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.24)

śiśireṣu tathā tvagniṃ bahukāṣṭhaṃ tathaiva ca.  
indhanāni tu yo dadyāddvijebhyaḥ śiśi rāgame .. 18.23 ..

### [2.18.25](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.25)

nityaṃ jayati saṃgrāme śriyā yuktaścadīpyate.  
surabhīṇi ca mālyāni gandhavanti tathaiva ca .. 18.24 ..

### [2.18.26](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.26)

pūjayitvā tu pātrāṇi śrāddhe satkṛtya dāpayet.  
gandhavāhā mahānadyaḥ sukhāni vividhāni ca .. 18.25 ..

### [2.18.27](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.27)

dātāramupatiṣṭhanti yuvatyaśca manoramāḥ.  
śayanāsanāni ramyāṇi bhūmayo vāhanāni ca .. 18.26 ..

### [2.18.28](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.28)

śrāddhe'pyetāni yo dadyādaśvamedhaphalaṃ labhet.  
śrāddhakālenivedyaṃ ca darśaśrāddha upasthite .. 18.27 ..

### [2.18.29](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.29)

viprāṇāṃ guṇayuktānāṃ smṛtiṃ medhāṃ ca vindati.  
sarpiṣpūrṇāni pātrāṇi śrāddhe satkṛtya dāpayet .. 18.28 ..

### [2.18.30](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.30)

kumbhadohanadhenūnāṃ bahvīnāṃ ca phalaṃ labhet.  
asmistu modate loke syandanaiśca suvāhanaiḥ .. 18.29 ..

### [2.18.31](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.31)

śrāddhe yathepsitaṃ dattvā puṇḍarīkasya yatphalam.  
ramyamāvasathaṃ dattvā rājasūyaphalaṃ labhet .. 18.30 ..

### [2.18.32](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.32)

vanaṃ puṣpaphalopetaṃ dattvā saurabhamaśnute.  
kūpārāmataḍāgāni kṣetraghoṣagṛhāṇi ca .. 18.31 ..

### [2.18.33](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.33)

dattvaitān modate svarge nityamācandratārakam.  
āstīrṇaśayanaṃ dattvā śrāddhe ratnavibhūṣitam .. 18.32 ..

### [2.18.34](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.34)

pitarastasya tuṣyanti svargaṃ cānantyamaśnute.  
rājabhiḥ pūjyate cāpi dhanadhānyaiśca varddhate .. 18.33 ..

### [2.18.35](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.35)

ūrṇākauśeyavastrāṇi tathā pravarakambalau.  
ajinaṃ kāñcanaṃ paṭṭaṃ praveṇī mṛgalomakam .. 18.34 ..

### [2.18.36](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.36)

dānānyatāni viprebhyo bhojayitvā yathāvidhi.  
prāpnoti śraddadhānastu vājapeyaśataṃ phalam .. 18.35 ..

### [2.18.37](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.37)

bahvayo nāryyaḥ surūpāstu putrā bhṛtyāśca kiṅkarāḥ.  
vaśe tiṣṭhanti bhūtāni asmim̐lloke tvanāmayam .. 18.36 ..

### [2.18.38](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.38)

kauśeyaṃ kṣaumakārpāsaṃ dukūlasahitaṃ tathā.  
śrāddheṣvetāni yo dadyāt kāmānāpnoti puṣkalān .. 18.37 ..

### [2.18.39](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.39)

alakṣmīṃ vinudatyāśu tamaḥ sūryyodaye yathā.  
bhrājate sa vimānāgre nakṣatreṣviva candramāḥ .. 18.38 ..

### [2.18.40](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.40)

vāso hi sarvadaivatyaṃ sarvadevaistvabhiṣṭutam.  
vastrābhāve kriyā nāsti yajñā vedāstapāṃsi ca .. 18.39 ..

### [2.18.41](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.41)

tasmādvastrāṇi deyāni śrāddhakāle viśeṣataḥ.  
tāni sarvāṇyavāpnāpnoti yajñavedatapāṃsi ca .. 18.40 ..

### [2.18.42](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.42)

nityaṃ śrāddheṣu yo dadyāt prayatastatparāyaṇaḥ .  
sarvān kāmānavāpnoti sarvaṃ rājyaṃ tathaiva ca .. 18.41 ..

### [2.18.43](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.43)

sarvakāmasamṛddhasya yajñasya phalamaśnute.  
bhakṣyān dhānāḥ karambhāṃśca piṣṭakān ghṛtaśarkarāḥ .. 18.42 ..

### [2.18.44](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.44)

kṛśarānmadhu karkañca payaḥ pāyasameva ca.  
snigdhāṃśca pūpān yo dadyādagniṣṭomasya yat phalam .. 18.43 ..

### [2.18.45](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.45)

dadhi gavyamasaṃsṛṣṭaṃ bhakṣyā nānāvidhāstathā.  
tadannaṃ śocati śrāddhe varṣāsu ca maghāsu ca .. 18.44 ..

### [2.18.46](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.46)

ghṛtena bhojayedviprān ghṛtaṃ bhūmau samutsṛjet.  
gayāyāṃ hastinaścaiva dattvā śrāddhe na śocati .. 18.45 ..

### [2.18.47](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.47)

odanaṃ pāyasaṃ sarpirmadhumūlaphalāni ca.  
bhakṣyāṃśca vividhāndattvā pretya ceha ca modate .. 18.46 ..

### [2.18.48](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.48)

śarkarākṣīrasaṃyuktaṃ pṛthukaṃ nityamakṣayam.  
yaśca saṃvatsaraṃ prītyā kṛsarairmasureṇa ca .. 18.47 ..

### [2.18.49](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.49)

saktulājāstathā pūpāḥ kulmāṣavyañjanaistathā.  
sārpeḥsnigdhāni hṛdyāni dadhnā saktūṃstu bhojayet.  
śrāddheṣvetāni yo dadyāt pajhāni labhate nidhim .. 18.48 ..

### [2.18.50](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.50)

navasasyāni yo dadyācchrāddhe satkṛtya yatnataḥ.  
sarvabhogānavāpnoti pūjyate ca divaṃ gataḥ .. 18.49 ..

### [2.18.51](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.51)

bhakṣyabhojyāni coṣyāṇi peyalehyavarāṇi ca.  
sarvaśreṣṭhāni yo dadyāt sarvvaśreṣṭho bhavennaraḥ .. 18.50 ..

### [2.18.52](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.52)

vaiśvadevaṃ ca saumyaṃ ca khāḍgamāṃsaṃ paraṃ haviḥ.  
viṣāṇaṃ varjjayet khāḍgamasūyāṃ nāśayāmahe .. 18.51 ..

### [2.18.53](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.53)

bhojane'grāsanaṃ dadyādatithibhyaḥ kṛtāñjaliḥ .  
sarvayajñakriyāṇāṃ sa phalaṃ prāpnotyanuttamam .. 18.52 ..

### [2.18.54](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.54)

kṣipramatyuṣṇa makliṣṭaṃ dadyāccānnaṃ bubhukṣate.  
vayañjanaṃ ca tathā snigdhaṃ bhaktyā satkṛtya yatnataḥ .. 18.53 ..

### [2.18.55](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.55)

taruṇādityasaṅkāśaṃ vimānaṃ haṃsavāhanam.  
annado labhate tisraḥ kalpakoṭīstathaiva ca .. 18.54 ..

### [2.18.56](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.56)

annadānātparaṃ dānaṃ vidyate neha kiñcana.  
annādbhūtāni jāyante jīvanti ca na saṃśayaḥ .. 18.55 ..

### [2.18.57](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.57)

jīvadānāt paraṃ dānaṃ na kiñcidiha vidyate.  
annairjīvati trailokyamannasyaiva hi tatphalam .. 18.56 ..

### [2.18.58](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.58)

anne lokāḥ pratiṣṭhanti lokadānasya tatphalam .  
annaṃ prajāpatiḥ sākṣāttena sarvvamidaṃ tatam.  
tasmādannasamaṃ dānaṃ na bhūtaṃ na bhaviṣyati .. 18.57 ..

### [2.18.59](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.59)

yāni ratnāni medinyāṃ vāhanāni striyastathā.  
kṣipraṃ prāpnoti tat sarvaṃ pitṛbhakto hi mānavaḥ .. 18.58 ..

### [2.18.60](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.60)

pratiśrayaṃ sadā dadyādatithibhyaḥ kṛtāñjaliḥ.  
devāste saṃpratīkṣante divyātithyaiḥ sahasraśaḥ .. 18.59 ..

### [2.18.61](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.61)

sarvāṇyetāni yo dadyāt pṛthivyāmekarāḍ bhavet.  
tribhirdvābhyāmathaikena dānena tu sukhī bhavet .. 18.60 ..

### [2.18.62](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.62)

dānāni paramo dharmmaḥ sadbhiḥ satkṛtya pūjitaḥ.  
trailokyasyādhipatyaṃ hi dānādeva vyavasthitam .. 18.61 ..

### [2.18.63](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.63)

rājā tu labhate rājyamadhanaścottamaṃ dhanam.  
kṣīṇāyurlabhate cāyuḥ pitṛbhaktaḥ sadā naraḥ.  
yān kāmān manasā'rtheta tāṃstasya pitaro viduḥ .. 18.62 ..

### [2.18.64](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18.64)

iti śrīmahāpurāṇe vāyuprokte śrāddhakalpe dānaphalaṃ nāmāṣṭādaśo'dhyāyaḥ .. 18 .. \*

## Linked texts (5)

- [Brahmāṇḍapurāṇa](https://indike.org/pramana/in.purana.brahmanda.2.16.1) — Vyāsa, Sanskrit
- [Gadādharapaddhati](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.nibandha.mahanibandha.gadadharapaddhati.21.p108) — Gadādhara Rājaguru 1725, Sanskrit
- [Kālasāra](https://indike.org/pramana/in.astro.muhurta.kala.kalasara.18.p115) — Nārāyaṇa Jyotirvit, Sanskrit
- [Kālasāra](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.kala.kalasara.18.p115) — Gadādhara (Pāraskara commentator), Sanskrit
- [Śrāddhadīpa](https://indike.org/pramana/in.niti.dharma.sraddha.sraddhadipa.8.478) — Divyasiṃha Mahāpātra 1640, Sanskrit

---
Source: [https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.18) · Pramāṇa
