<!-- Pramāṇa, a library of Indian primary sources · https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32 -->

[Pramāṇa](https://indike.org/pramana/) › [Indian literature](https://indike.org/pramana/in) › [Purāṇas](https://indike.org/pramana/in.purana) › [Vayupurana](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu) › 2.32

# Vayupurana 2.32: adhyāyaḥ 32

Vāyupurāṇa 2.32

- **Language:** Sanskrit

### adhyāyaḥ 32

### [2.32.1](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.1)

..sūrya uvāca..

### [2.32.2](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.2)

yadorvaṃśaṃ pravakṣyāmi śreṣṭhasyottamatejhasaḥ.  
vistareṇānupūrvyeṇa gadato me nibodhata .. 32.1 ..

### [2.32.3](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.3)

yadoḥ putrā babhūvurhi pañca devasutopamāḥ.  
sahasrajidatha śreṣṭhaḥ kroṣṭurnīlo jito laghuḥ .. 32.2 ..

### [2.32.4](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.4)

sahasrajitsutaḥ śrīmāñchatajinnāma pārthivaḥ.  
satajitsutā vikhyā tāstrayaḥ paramadhārmikāḥ .. 32.3 ..

### [2.32.5](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.5)

haihayaśca hayaścaiva rājā veṇuhayaśca yaḥ.  
haihayasya tu dāyādo dharmmatattva iti śrutiḥ .. 32.4 ..

### [2.32.6](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.6)

dharmmatantrastu kīrttistu saṃjñeyastasya cātmajaḥ.  
saṃjñeyasya tu dāyādo mahiṣmānnāma pārthivaḥ .. 32.5 ..

### [2.32.7](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.7)

āsīnmahiṣmataḥ putro bhadraśreṇyaḥ pratāpavān.  
vārāṇasyadhipo rājā kathitaḥ pūrva eva hi .. 32.6 ..

### [2.32.8](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.8)

bhadraśreṇyasya dāyādo durmado nāma pārthivaḥ.  
durmadasya tato dhīmān kanko nāma viśrutaḥ .. 32.7 ..

### [2.32.9](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.9)

kanakasya tu dāyādāścatvāro lokaviśrutāḥ.  
kṛta vīryaḥ kārtavīryaḥ kṛtavarmā tathaiva ca .. 32.8 ..

### [2.32.10](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.10)

kṛto jātaścaturtho'bhūtkṛtaviryāttato'rjunaḥ.  
jajñe bāhusahasreṇa saptadvīpeśvaro nṛpaḥ .. 32.9 ..

### [2.32.11](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.11)

sa hi varṣāyutaṃ taptvā tapaḥ paramaduścaram.  
dattamārādhayāmāsa kārttavīryo'trisambhavam .. 32.10 ..

### [2.32.12](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.12)

tasmai datto varān prādāccaturo bhūritejasaḥ.  
pūrvvaṃ bāhusahasrantu sa vavre prathamaṃ varam .. 32.11 ..

### [2.32.13](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.13)

adharmme dīyamānasya sadbhistasmānnivāraṇam.  
dharmmeṇa pṛthivīñjitvā dharmmeṇaivānupālanam .. 32.12 ..

### [2.32.14](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.14)

saṃgrāmāṃstu bahūn jittvā hatvā cārīn sahasraśaḥ.  
saṃgrāme yuddhayamānasya vadhaḥ syādadhikādraṇe .. 32.13 ..

### [2.32.15](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.15)

teneyaṃ pṛthivī kṛtsnā saptadvīpā sapattanā .  
saptodadhiparikṣiptā kṣātreṇa vidhinā janāḥ .. 32.14 ..

### [2.32.16](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.16)

tasya bāhusahasrantu yuddhyataḥ kila dhīmataḥ.  
yauddho dhvajo rathaścaiva prādurbhavati māyayā .. 32.15 ..

### [2.32.17](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.17)

daśayajñasahasrāṇi teṣu dvīpeṣu saptasu.  
nirargalāḥ sma nirvṛttāḥ śrūyante tasya dhīmataḥ .. 32.16 ..

### [2.32.18](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.18)

sarve yajñā mahābāhostasyāsan bhūritejasaḥ.  
sarve kāñcanavedīkāḥ sarve yūpaiśca kāñcanaiḥ .. 32.17 ..

### [2.32.19](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.19)

sarve devairmmāhābhāgairvimānasthairalaṃkṛtāḥ.  
gandharvvairapsarobhiśca nityamevopaśobhitāḥ .. 32.18 ..

### [2.32.20](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.20)

tasya rājño jagau gāthāṃ gandharvo nāradastathā.  
caritaṃ tasya rājarṣermahimānaṃ nirīkṣya ca .. 32.19 ..

### [2.32.21](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.21)

na nūnaṃ kārttavīryasya gatiṃ yāsyanti mānavāḥ.  
yajñairdānaistapobhiśca vikrameṇa śrutena ca .. 32.20 ..

### [2.32.22](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.22)

dvīpeṣu saptasu sa vai khaḍgī varaśarāsanī.  
rathī rājāpyanucaro'nyo'gāccaivānudṛśyate .. 32.21 ..

### [2.32.23](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.23)

anaṣṭadravyaścaivāsīnna śoko na ca vibhramaḥ.  
prabhāveṇa mahārājñaḥ prajā dharmmeṇa rakṣataḥ .. 32.22 ..

### [2.32.24](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.24)

pañcāśītisahasrāṇi varṣāṇāṃ sa narādhipaḥ.  
sapta sapta vārān samrāṭ cakravarttī babhūva ha .. 32.23 ..

### [2.32.25](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.25)

sa eva paśupālo'bhūt kṣetrapālastathaiva ca.  
sa eva vṛṣṭyā parjanyo yogitvādarjjuno'bhavat .. 32.24 ..

### [2.32.26](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.26)

sa vai bāhusahasreṇa jyāghātakaṭhinena ca .  
bhāti raśmisahasreṇa śāradeneva bhāskaraḥ .. 32.25 ..

### [2.32.27](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.27)

sa hi nāgasahasreṇa māhiṣmatyāṃ narādhipaḥ.  
karkoṭakasabhāñjitvā purīṃ tatra nyaveśayat .. 32.26 ..

### [2.32.28](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.28)

sa vai vege samudrasya prāvṛṭkālāmbujekṣaṇaḥ .  
krīḍanniva sukhodvignaḥ prāvṛṭkālañcakāra ha .. 32.27 ..

### [2.32.29](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.29)

lulitā krīḍatā tena hemasragdāmamālinī.  
ūrmmibhrūkuṭisannādā śaṅkitābhyeti narmadā .. 32.28 ..

### [2.32.30](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.30)

purā sa tāmanusarannavagāḍho mahārṇavam.  
cakāroddhṛttya velāntaṃ sa kālaḥ prāvṛṇodvanam .. 32.29 ..

### [2.32.31](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.31)

tasya bāhu sahasreṇa kṣobhyamāṇe mahādadhau.  
bhavanti līnā niśceṣṭāḥ pātālasthā mahāsurāḥ .. 32.30 ..

### [2.32.32](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.32)

cūrṇīkṛtamahāvīcilīnamīnamahāviṣāḥ.  
patitā viddhaphenaughamāvarttakṣiptadussaham .. 32.31 ..

### [2.32.33](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.33)

cakāra kṣobhayanrājā doḥsahasreṇa sāgaram.  
devāsuraparikṣiptaṃ kṣīrodamiva sāgaram .. 32.32 ..

### [2.32.34](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.34)

mandarakṣobhaṇakṛtā hyamṛtodakaśaṅki tāḥ.  
sahasotpāditā bhītā bhīmaṃ dṛṣṭvā nṛpottamam .. 32.33 ..

### [2.32.35](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.35)

nataniścalamūrddhāno babhūvuśca mahoragāḥ.  
sāyāhne kadalīṣaṇḍā nirvātastimitā iva .. 32.34 ..

### [2.32.36](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.36)

sa vai baddhvā dhanuryāna utsiktaḥ pañcabhiḥ śataiḥ.  
laṅkāyāṃ mohayitvā tu sabalaṃ rāvaṇaṃ balāt.  
nirjitya baddhvā cānīya māhiṣmatyāṃ babandha tam .. 32.35 ..

### [2.32.37](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.37)

tato gatvā pulastyastu arjunaṃ ca prasādayat.  
mumoca rājā paulastyaṃ pulastyenānupālitam .. 32.36 ..

### [2.32.38](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.38)

tasya bāhusahasrasya babhūva jyātalasvanaḥ.  
yugānte'mbudavṛkṣasya sphuṭitasyāśaneriva .. 32.37 ..

### [2.32.39](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.39)

aho mṛdhe mahāvīryaṃ bhārgavo yasya so'cchinat.  
mṛdhe sahasraṃ bāhūnāṃ hematālavanaṃ yathā .. 32.38 ..

### [2.32.40](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.40)

tṛṣitena kadācitsa bhikṣitaścitrabhānunā.  
sapta dvīpāṃścitrabhānoḥ prādādbhikṣāṃ viśāmpatiḥ .. 32.39 ..

### [2.32.41](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.41)

purāṇi ghoṣān grāmāṃśca pattanāni ca sarvvaśaḥ..

### [2.32.42](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.42)

jajvāla tasya bāṇeṣu citrabhānurdidhakṣayā .. 32.40 ..

### [2.32.43](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.43)

sa tasya puruṣendrasya prabhāveṇa mahāyaśāḥ.  
dadāha kārtavīryasya śailāṃścāpi vanāni ca .. 32.41 ..

### [2.32.44](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.44)

sa śūnyamāśramaṃ sarvaṃ varuṇasyātmajasya vai.  
dadoha savanadvīpāṃścitrabhānuḥ sahaihayaḥ .. 32.42 ..

### [2.32.45](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.45)

saṃlebhe varuṇaḥ putraṃ purā bhāsvinamuttamam.  
vasiṣṭhanāmā sa muniḥ khyātaścāpaḥ śritaḥ śrutaḥ .. 32.43 ..

### [2.32.46](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.46)

tatrāpadastadā krodhādarjunaṃ śaptavānvibhuḥ.  
yasmānna varjitamidaṃ vanaṃ te mama haihaya .. 32.44 ..

### [2.32.47](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.47)

tasmāt te duṣkaraṃ karmma kṛtamanyo haniṣyati.  
arjuno nāma kaunteyo na ca rājā bhaviṣyati .. 32.45 ..

### [2.32.48](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.48)

arjuna tvāṃ mahāvīryo rāmaḥ praharatāṃ varaḥ.  
chittvā bāhusahasraṃ vai pramathya tarasā balīṃ .. 32.46 ..

### [2.32.49](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.49)

tapasvī brāhmaṇaścaiva vadhiṣyati mahābalaḥ.  
tasya rāmastadā hyāsīnmṛtyuśāpena dhīmataḥ .. 32.47 ..

### [2.32.50](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.50)

rājñā tena varaścaiva svayameva vṛtaḥ purā.  
tasya putraśataṃ hyāsīt pañca tatra mahārathāḥ .. 32.48 ..

### [2.32.51](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.51)

kṛtāstrā balinaḥ śūrā dharmmātmāno yaśasvanaḥ .  
śūraśca śūrasenaśca vṛṣṭyādyaṃ vṛṣa eva ca .. 32.49 ..

### [2.32.52](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.52)

jayadhvajaśca vai putrā avantiṣu viśāṃpateḥ.  
jayadhvajasya putrastu tālajaṅghaḥ pratāpavān .. 32.50 ..

### [2.32.53](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.53)

tasya putraśataṃ hyeva tālajaṅghā iti śrutam.  
teṣāṃ pañca gaṇāḥ khyātā haihayānāṃ mahātmanām .. 32.51 ..

### [2.32.54](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.54)

vīrahotrā hyasaṅkhyātā bhojāścāvartayastathā.  
tuṇḍikerāśca vikrāntāstālajaṅghāstathaiva ca .. 32.52 ..

### [2.32.55](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.55)

vīrahotrasutaścāpi ananto nāma pārthivaḥ.  
durjayastasya putrastu babhūvāmitradarśanaḥ .. 32.53 ..

### [2.32.56](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.56)

anaṣṭadravyatā caiva tasya rājño babhūva ha.  
prabhāveṇa mahārājaḥ prajāstāḥ paryyapālayat .. 32.54 ..

### [2.32.57](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.57)

na tasya vittanāśaśca naṣṭaṃ pratilabheta saḥ.  
kārtavīryasya yo janma kathayediha dhīmataḥ .. 32.55 ..

### [2.32.58](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.58)

vittavān bhavatyatraiva dharmmaścāsya vivarddhate.  
yathā tvaṣṭā yathā dātā tathā svarge mahīyate .. 32.56 ..

### [2.32.59](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32.59)

iti śrīmahāpurāṇe vāyuprokte kārttavīryyārjunotpattivivaraṇaṃ nāma dvātriṃśo'dhyāyaḥ .. 32 ..

## Linked texts (7)

- [Brahmāṇḍapurāṇa](https://indike.org/pramana/in.purana.brahmanda.2.69.2) — Vyāsa, Sanskrit
- [Vulgate](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.harivamsa*vulgate.1.33.1) — Sanskrit
- [Brahmapurāṇa](https://indike.org/pramana/in.purana.brahma.13.158) — Vyāsa, Sanskrit
- [Padmapurāṇa](https://indike.org/pramana/in.purana.padma.1.12.108) — Vyāsa, Sanskrit
- [Liṅgapurāṇa](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.68.2) — Vyāsa, Sanskrit
- [Vallālacarita](https://indike.org/pramana/in.lit.historical.vallalacarita.2.11.25) — Ānandabhaṭṭa 1510, Sanskrit
- [Liṅgapurāṇa](https://indike.org/pramana/in.vernacular.tamil.kappiyam.lingapurana.77.3) — Ativīrarāma Pāṇṭiyar 1500, Sanskrit

---
Source: [https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.32) · Pramāṇa
