Pramāṇa · Search · About · API

Vayupurana 2.33: adhyāyaḥ 33

Vāyupurāṇa 2.33

Language
Sanskrit

adhyāyaḥ 33

2.33.1

ṛṣaya ūcuḥ..

2.33.2

kimarthaṃ bhuvanaṃ dagdhamapavasyaṃ mahātmanām.
kārtavīryeṇa vikramya tannaḥ prabrūhi pṛcchatām .. 33.1 ..

2.33.3

rakṣitā sa tu rājarṣiḥ prajānāmiti naḥ śrutam.
kathaṃ sa rakṣitā bhūtvānāśayattattapovanam .. 33.2 ..

2.33.4

sūta uvāca..

2.33.5

ādityo viprarūpeṇa kārtavīryamupasthitaḥ.
tṛptikāmaḥ prayacchānnamādityo'haṃ na saṃśayaḥ .. 33.3 ..

2.33.6

rājovāca..

2.33.7

bhagavan kena te tuṣṭirbhavedbrūhi divākara.
kīdṛśaṃ bhojanaṃ dajhi śrutvā ca vidadhāmyaham .. 33.4 ..

2.33.8

sūrya uvāca..

2.33.9

sthāvaraṃ dehi me sarvamāhāraṃ dadatāṃ vara.
tena tṛpto bhaveyaṃ vai na tuṣye'nyena pārthiva .. 33.5 ..

2.33.10

rājovāca ..

2.33.11

na śakyaṃ sthāvaraṃ sarvvaṃ tejasā mānuṣeṇa tu.
nirddagdhuṃ tapatāṃ śreṣṭha tvāmeva praṇamāmyaham .. 33.6 ..

2.33.12

āditya uvāca..

2.33.13

tuṣṭaste'haṃ śarān dajhi akṣayān sarvataḥ sukhān.
prakṣiptāḥ prajvaliṣyanti mama tejaḥsamanvitāḥ .. 33.7 ..

2.33.14

ādiṣṭaṃ tejasā meghasāgaraṃ śoṣayiṣyati.
śuṣkaṃ bhasma kariṣyāmi tena prīto narādhipa .. 33.8 ..

2.33.15

tataḥ śarānathādityastvarjunāya prayacchati.
tataḥ saṃprāpya sumahatsthāvaraṃ sarvvameva hi .. 33.9 ..

2.33.16

āśramānatha grāmāṃśca ghoṣāṃśca nagarāṇi ca.
tapovanāni ramyāṇi vanānyupavanāni ca .. 33.10 ..

2.33.17

evaṃ prācīnamadahattataḥ sūryyapradakṣiṇam.
nirvṛkṣā nistṛṇā bhūmirdagdhā sūryeṇa tejasā .. 33.11 ..

2.33.18

etasminneva kāle tu apo nilayamāśritaḥ.
daśavarṣasahasrāṇi jalavāsā mahānṛṣiḥ .. 33.12 ..

2.33.19

pūrṇe vrate mahātejā udatiṣṭhattapodhanaḥ.
so'paśyadāśramaṃ dagdhamarjunena mahānṛṣiḥ.
krodhācchaśāpa rājarṣiṃ kīrttitaṃ vo yathā mayā .. 33.13 ..

2.33.20

sūta uvāca..

2.33.21

kroṣṭoḥ śrṛṇuta rājarṣervaṃśamuttamapūruṣam.
yasyānvavāye saṃbhūto vṛṣṇirvṛṣṇikulodvahaḥ .. 33.14 ..

2.33.22

kroṣṭoreko'bhavat putro vṛjinīvān mahāyaśāḥ.
vārjinīvatamicchanti svāhiṃ svāhovatāṃ varam .. 33.15 ..

2.33.23

svāheḥ putro'bhavadrājā raśādurdadatāṃ varaḥ.
ghṛtamprasūtamicchanti raśādoragryamātmajam .. 33.16 ..

2.33.24

mahākratubhirīje sa vividhairāptadakṣiṇaiḥ.
citraiścitrarathastasya putra karmmabhiranvitaḥ .. 33.17 ..

2.33.25

evaṃ citraratho vīro yajñān vipuladakṣiṇān.
śaśabinduḥ paraṃ vṛtto rājarṣīṇāmanuṣṭhitaḥ .. 33.18 ..

2.33.26

cakravarttī mahāsattvo mahāvīryo bahuprajaḥ.
tatrānuvaṃśaśloko'yaṃ yasmin gītaḥ purāvidaiḥ .. 33.19 ..

2.33.27

śaśabindostu putrāṇāṃ śatānāmabhavacchatam.
dhīmatāmanurūpāṇāṃ bhūridraviṇatejasām .. 33.20 ..

2.33.28

teṣāṃ ṣaṭ ca pradhānāstu pṛthuṣāṭkā mahābalāḥ.
pṛthuśravā pṛthuyaśāḥ pṛthudharmmā pṛthuñjayaḥ .. 33.21 ..

2.33.29

pṛthukīrttiḥ pṛthundātā rājānaḥ śāśibindavāḥ.
śaṃsanti ca purāṇāni pārthaśravasamantaram.
antaraḥ sa purā yastu yajñasya tanayo'bhavat .. 33.22 ..

2.33.30

uśanā sutadharmmātmā avāpya pṛthivīmimām.
ājahārāśvamedhānāṃ śatamuttamadhārmmikaḥ .. 33.23 ..

2.33.31

maruttastasya tanayo rājarṣīṇāmanuṣṭhitaḥ.
vīraḥ kambalabarhistu maruttatanayaḥ smṛtaḥ .. 33.24 ..

2.33.32

putrastu rukmakavaco vidvān kambalavarhiṣaḥ.
nihatya rukmakavacaḥ purā kavacino raṇe .. 33.25 ..

2.33.33

dhanvino niśitairbāṇairavāpa śriyamuttamām.
brāhmaṇebhyo dadau vittamaśvamedhamahāyaśāḥ .. 33.26 ..

2.33.34

rājñastu rukmakavacādaparāvṛttya vīrahāḥ.
jajñire pañca putrāstu mahāsattvā mahābalāḥ .. 33.27 ..

2.33.35

rukmeṣuḥ pṛthurukmaśca jyāmaghaḥ parigho hariḥ.
parighañca hariñcaiva videhe sthāpayatpitā .. 33.28 ..

2.33.36

brahmeṣurabhavadrājā pṛthurukmastadāśrayaḥ.
tebhyaḥ pravrajito rājyā jjyāmagho'bhavadāśrame .. 33.29 ..

2.33.37

praśāntastu vane ghore brāhmaṇenāvabodhitaḥ.
jagāma dhanurādāya deśamadhyaṃ rathī dhvajī .. 33.30 ..

2.33.38

narmmadānūpa ekākī mekalāvṛttikā api.
ṛkṣavantaṃ giriṃ gatvā śuktimanyāmathāviśat .. 33.31 ..

2.33.39

jyāmaghasyābhavadbhāryā śaibhyā balavatī bhṛśam.
aputro'pi sa vai rājā bhāryāmanyāṃ na vindati .. 33.32 ..

2.33.40

tasyāsīdvijayo yuddhe tataḥ kanyāmavāpa saḥ.
bhāryāmuvāca rājā sa snuṣeti tu nareśvaraḥ .. 33.33 ..

2.33.41

evamuktābravīdevaṃ kāmye yante snuṣeti sā.
yaste janiṣyate putrastasya bhāryā bhaviṣyati .. 33.34 ..

2.33.42

tasya sā tapasogreṇa śaibyā vaiśaṃ prasūyata .
putraṃ vidarbhaṃ subhagā śaibyā pariṇatā satī .. 33.35 ..

2.33.43

rājaputrau tu vidvāṃsau snuṣāyāṃ krathukauśikau.
putrau vidarbho'janayacchūrau raṇaviśāradau .. 33.36 ..

2.33.44

lomapādaṃ tṛtīyantu paścājjajñe sudhārmikaḥ.
loma pādātmajovasturāhṛtistasya cātmajaḥ .. 33.37 ..

2.33.45

kauśikasya cidiḥ putrastasmāccaidyā nṛpāḥ smṛtāḥ .
krathorvidarbhaputrastu kuntistasyātmajo'bhavat .. 33.38 ..

2.33.46

kunterdhṛṣṭasuto jajñe purodhṛṣṭaḥ pratāpavān .
dhṛṣṭasya putro dharmātmā nirvṛtiḥ paravīrahā .. 33.39 ..

2.33.47

tasya putro daśārhastu mahābalaparākramaḥ.
daśarhasya suto vyomā tato jīmūta ucyate .. 33.40 ..

2.33.48

jīmūtaputro vikṛtistasya bhīmarathaḥ sutaḥ.
atha bhīmarathasyāsīt putro rathavaraḥ kila .. 33.41 ..

2.33.49

dātā dharmmarato nityaṃ śīlasatyaparāyaṇaḥ.
tasya putro navarathastato daśarathaḥ smṛtaḥ .. 33.42 ..

2.33.50

tasya caikādaśarathaḥ śakunistasya cātmajaḥ.
tasmāt karambhako dhanvī devarāto'bhavattataḥ .. 33.43 ..

2.33.51

devakṣatro'bhavadrājā devarātirmmahāyaśāḥ.
devakṣatrasuto jajñe devanaḥ kṣatranandanaḥ .. 33.44 ..

2.33.52

devanāt sa madhurjajñe yasya medhārthasambhavaḥ.
madhoścāpi mahātejā manurmanuvaśastathā .. 33.45 ..

2.33.53

nandanaśca mahātejā mahāpuruvaśastathā.
āsīt puruvaśāt putraḥ purudvān puruṣottamaḥ .. 33.46 ..

2.33.54

jajñe purudvataḥ putro bhadravatyāṃ purūdvahaḥ.
aikṣākī tvabhavadbhāryā sattvastasyāmajāyata.
sattvāt sattvaguṇo petaḥ sāttvataḥ kīrtivarddhanaḥ .. 33.47 ..

2.33.55

imāṃ visṛṣṭiṃ vijñāya jyāmaghasya mahātmanaḥ.
prajāvāneti sāyujyaṃ rājñaḥ somasya dhīmataḥ .. 33.48 ..

2.33.56

iti śrīmahā purāṇe vāyuprokte jyāmaghavṛttāntakathanaṃ nāma trayastriṃśo'dhyāyaḥ .. 33 .. *

Linked texts (6)