<!-- Pramāṇa, a library of Indian primary sources · https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33 -->

[Pramāṇa](https://indike.org/pramana/) › [Indian literature](https://indike.org/pramana/in) › [Purāṇas](https://indike.org/pramana/in.purana) › [Vayupurana](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu) › 2.33

# Vayupurana 2.33: adhyāyaḥ 33

Vāyupurāṇa 2.33

- **Language:** Sanskrit

### adhyāyaḥ 33

### [2.33.1](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33.1)

ṛṣaya ūcuḥ..

### [2.33.2](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33.2)

kimarthaṃ bhuvanaṃ dagdhamapavasyaṃ mahātmanām.  
kārtavīryeṇa vikramya tannaḥ prabrūhi pṛcchatām .. 33.1 ..

### [2.33.3](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33.3)

rakṣitā sa tu rājarṣiḥ prajānāmiti naḥ śrutam.  
kathaṃ sa rakṣitā bhūtvānāśayattattapovanam .. 33.2 ..

### [2.33.4](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33.4)

sūta uvāca..

### [2.33.5](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33.5)

ādityo viprarūpeṇa kārtavīryamupasthitaḥ.  
tṛptikāmaḥ prayacchānnamādityo'haṃ na saṃśayaḥ .. 33.3 ..

### [2.33.6](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33.6)

rājovāca..

### [2.33.7](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33.7)

bhagavan kena te tuṣṭirbhavedbrūhi divākara.  
kīdṛśaṃ bhojanaṃ dajhi śrutvā ca vidadhāmyaham .. 33.4 ..

### [2.33.8](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33.8)

sūrya uvāca..

### [2.33.9](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33.9)

sthāvaraṃ dehi me sarvamāhāraṃ dadatāṃ vara.  
tena tṛpto bhaveyaṃ vai na tuṣye'nyena pārthiva .. 33.5 ..

### [2.33.10](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33.10)

rājovāca ..

### [2.33.11](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33.11)

na śakyaṃ sthāvaraṃ sarvvaṃ tejasā mānuṣeṇa tu.  
nirddagdhuṃ tapatāṃ śreṣṭha tvāmeva praṇamāmyaham .. 33.6 ..

### [2.33.12](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33.12)

āditya uvāca..

### [2.33.13](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33.13)

tuṣṭaste'haṃ śarān dajhi akṣayān sarvataḥ sukhān.  
prakṣiptāḥ prajvaliṣyanti mama tejaḥsamanvitāḥ .. 33.7 ..

### [2.33.14](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33.14)

ādiṣṭaṃ tejasā meghasāgaraṃ śoṣayiṣyati.  
śuṣkaṃ bhasma kariṣyāmi tena prīto narādhipa .. 33.8 ..

### [2.33.15](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33.15)

tataḥ śarānathādityastvarjunāya prayacchati.  
tataḥ saṃprāpya sumahatsthāvaraṃ sarvvameva hi .. 33.9 ..

### [2.33.16](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33.16)

āśramānatha grāmāṃśca ghoṣāṃśca nagarāṇi ca.  
tapovanāni ramyāṇi vanānyupavanāni ca .. 33.10 ..

### [2.33.17](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33.17)

evaṃ prācīnamadahattataḥ sūryyapradakṣiṇam.  
nirvṛkṣā nistṛṇā bhūmirdagdhā sūryeṇa tejasā .. 33.11 ..

### [2.33.18](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33.18)

etasminneva kāle tu apo nilayamāśritaḥ.  
daśavarṣasahasrāṇi jalavāsā mahānṛṣiḥ .. 33.12 ..

### [2.33.19](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33.19)

pūrṇe vrate mahātejā udatiṣṭhattapodhanaḥ.  
so'paśyadāśramaṃ dagdhamarjunena mahānṛṣiḥ.  
krodhācchaśāpa rājarṣiṃ kīrttitaṃ vo yathā mayā .. 33.13 ..

### [2.33.20](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33.20)

sūta uvāca..

### [2.33.21](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33.21)

kroṣṭoḥ śrṛṇuta rājarṣervaṃśamuttamapūruṣam.  
yasyānvavāye saṃbhūto vṛṣṇirvṛṣṇikulodvahaḥ .. 33.14 ..

### [2.33.22](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33.22)

kroṣṭoreko'bhavat putro vṛjinīvān mahāyaśāḥ.  
vārjinīvatamicchanti svāhiṃ svāhovatāṃ varam .. 33.15 ..

### [2.33.23](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33.23)

svāheḥ putro'bhavadrājā raśādurdadatāṃ varaḥ.  
ghṛtamprasūtamicchanti raśādoragryamātmajam .. 33.16 ..

### [2.33.24](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33.24)

mahākratubhirīje sa vividhairāptadakṣiṇaiḥ.  
citraiścitrarathastasya putra karmmabhiranvitaḥ .. 33.17 ..

### [2.33.25](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33.25)

evaṃ citraratho vīro yajñān vipuladakṣiṇān.  
śaśabinduḥ paraṃ vṛtto rājarṣīṇāmanuṣṭhitaḥ .. 33.18 ..

### [2.33.26](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33.26)

cakravarttī mahāsattvo mahāvīryo bahuprajaḥ.  
tatrānuvaṃśaśloko'yaṃ yasmin gītaḥ purāvidaiḥ .. 33.19 ..

### [2.33.27](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33.27)

śaśabindostu putrāṇāṃ śatānāmabhavacchatam.  
dhīmatāmanurūpāṇāṃ bhūridraviṇatejasām .. 33.20 ..

### [2.33.28](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33.28)

teṣāṃ ṣaṭ ca pradhānāstu pṛthuṣāṭkā mahābalāḥ.  
pṛthuśravā pṛthuyaśāḥ pṛthudharmmā pṛthuñjayaḥ .. 33.21 ..

### [2.33.29](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33.29)

pṛthukīrttiḥ pṛthundātā rājānaḥ śāśibindavāḥ.  
śaṃsanti ca purāṇāni pārthaśravasamantaram.  
antaraḥ sa purā yastu yajñasya tanayo'bhavat .. 33.22 ..

### [2.33.30](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33.30)

uśanā sutadharmmātmā avāpya pṛthivīmimām.  
ājahārāśvamedhānāṃ śatamuttamadhārmmikaḥ .. 33.23 ..

### [2.33.31](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33.31)

maruttastasya tanayo rājarṣīṇāmanuṣṭhitaḥ.  
vīraḥ kambalabarhistu maruttatanayaḥ smṛtaḥ .. 33.24 ..

### [2.33.32](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33.32)

putrastu rukmakavaco vidvān kambalavarhiṣaḥ.  
nihatya rukmakavacaḥ purā kavacino raṇe .. 33.25 ..

### [2.33.33](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33.33)

dhanvino niśitairbāṇairavāpa śriyamuttamām.  
brāhmaṇebhyo dadau vittamaśvamedhamahāyaśāḥ .. 33.26 ..

### [2.33.34](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33.34)

rājñastu rukmakavacādaparāvṛttya vīrahāḥ.  
jajñire pañca putrāstu mahāsattvā mahābalāḥ .. 33.27 ..

### [2.33.35](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33.35)

rukmeṣuḥ pṛthurukmaśca jyāmaghaḥ parigho hariḥ.  
parighañca hariñcaiva videhe sthāpayatpitā .. 33.28 ..

### [2.33.36](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33.36)

brahmeṣurabhavadrājā pṛthurukmastadāśrayaḥ.  
tebhyaḥ pravrajito rājyā jjyāmagho'bhavadāśrame .. 33.29 ..

### [2.33.37](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33.37)

praśāntastu vane ghore brāhmaṇenāvabodhitaḥ.  
jagāma dhanurādāya deśamadhyaṃ rathī dhvajī .. 33.30 ..

### [2.33.38](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33.38)

narmmadānūpa ekākī mekalāvṛttikā api.  
ṛkṣavantaṃ giriṃ gatvā śuktimanyāmathāviśat .. 33.31 ..

### [2.33.39](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33.39)

jyāmaghasyābhavadbhāryā śaibhyā balavatī bhṛśam.  
aputro'pi sa vai rājā bhāryāmanyāṃ na vindati .. 33.32 ..

### [2.33.40](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33.40)

tasyāsīdvijayo yuddhe tataḥ kanyāmavāpa saḥ.  
bhāryāmuvāca rājā sa snuṣeti tu nareśvaraḥ .. 33.33 ..

### [2.33.41](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33.41)

evamuktābravīdevaṃ kāmye yante snuṣeti sā.  
yaste janiṣyate putrastasya bhāryā bhaviṣyati .. 33.34 ..

### [2.33.42](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33.42)

tasya sā tapasogreṇa śaibyā vaiśaṃ prasūyata .  
putraṃ vidarbhaṃ subhagā śaibyā pariṇatā satī .. 33.35 ..

### [2.33.43](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33.43)

rājaputrau tu vidvāṃsau snuṣāyāṃ krathukauśikau.  
putrau vidarbho'janayacchūrau raṇaviśāradau .. 33.36 ..

### [2.33.44](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33.44)

lomapādaṃ tṛtīyantu paścājjajñe sudhārmikaḥ.  
loma pādātmajovasturāhṛtistasya cātmajaḥ .. 33.37 ..

### [2.33.45](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33.45)

kauśikasya cidiḥ putrastasmāccaidyā nṛpāḥ smṛtāḥ .  
krathorvidarbhaputrastu kuntistasyātmajo'bhavat .. 33.38 ..

### [2.33.46](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33.46)

kunterdhṛṣṭasuto jajñe purodhṛṣṭaḥ pratāpavān .  
dhṛṣṭasya putro dharmātmā nirvṛtiḥ paravīrahā .. 33.39 ..

### [2.33.47](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33.47)

tasya putro daśārhastu mahābalaparākramaḥ.  
daśarhasya suto vyomā tato jīmūta ucyate .. 33.40 ..

### [2.33.48](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33.48)

jīmūtaputro vikṛtistasya bhīmarathaḥ sutaḥ.  
atha bhīmarathasyāsīt putro rathavaraḥ kila .. 33.41 ..

### [2.33.49](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33.49)

dātā dharmmarato nityaṃ śīlasatyaparāyaṇaḥ.  
tasya putro navarathastato daśarathaḥ smṛtaḥ .. 33.42 ..

### [2.33.50](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33.50)

tasya caikādaśarathaḥ śakunistasya cātmajaḥ.  
tasmāt karambhako dhanvī devarāto'bhavattataḥ .. 33.43 ..

### [2.33.51](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33.51)

devakṣatro'bhavadrājā devarātirmmahāyaśāḥ.  
devakṣatrasuto jajñe devanaḥ kṣatranandanaḥ .. 33.44 ..

### [2.33.52](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33.52)

devanāt sa madhurjajñe yasya medhārthasambhavaḥ.  
madhoścāpi mahātejā manurmanuvaśastathā .. 33.45 ..

### [2.33.53](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33.53)

nandanaśca mahātejā mahāpuruvaśastathā.  
āsīt puruvaśāt putraḥ purudvān puruṣottamaḥ .. 33.46 ..

### [2.33.54](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33.54)

jajñe purudvataḥ putro bhadravatyāṃ purūdvahaḥ.  
aikṣākī tvabhavadbhāryā sattvastasyāmajāyata.  
sattvāt sattvaguṇo petaḥ sāttvataḥ kīrtivarddhanaḥ .. 33.47 ..

### [2.33.55](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33.55)

imāṃ visṛṣṭiṃ vijñāya jyāmaghasya mahātmanaḥ.  
prajāvāneti sāyujyaṃ rājñaḥ somasya dhīmataḥ .. 33.48 ..

### [2.33.56](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33.56)

iti śrīmahā purāṇe vāyuprokte jyāmaghavṛttāntakathanaṃ nāma trayastriṃśo'dhyāyaḥ .. 33 .. \*

## Linked texts (6)

- [Vulgate](https://indike.org/pramana/in.lit.mahabharata.harivamsa*vulgate.1.36.1.36.10) — Sanskrit
- [Liṅgapurāṇa](https://indike.org/pramana/in.purana.linga.1.68.22) — Vyāsa, Sanskrit
- [Padmapurāṇa](https://indike.org/pramana/in.purana.padma.1.13.9) — Vyāsa, Sanskrit
- [Brahmapurāṇa](https://indike.org/pramana/in.purana.brahma.15.1) — Vyāsa, Sanskrit
- [Brahmāṇḍapurāṇa](https://indike.org/pramana/in.purana.brahmanda.2.70.1) — Vyāsa, Sanskrit
- [Liṅgapurāṇa](https://indike.org/pramana/in.vernacular.tamil.kappiyam.lingapurana.77.23) — Ativīrarāma Pāṇṭiyar 1500, Sanskrit

---
Source: [https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.33) · Pramāṇa
