<!-- Pramāṇa, a library of Indian primary sources · https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47 -->

[Pramāṇa](https://indike.org/pramana/) › [Indian literature](https://indike.org/pramana/in) › [Purāṇas](https://indike.org/pramana/in.purana) › [Vayupurana](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu) › 2.47

# Vayupurana 2.47: adhyāyaḥ 47

Vāyupurāṇa 2.47

- **Language:** Sanskrit

### adhyāyaḥ 47

### [2.47.1](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.1)

..nārada uvāca..

### [2.47.2](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.2)

kathaṃ vyaktasvarūpeṇa sthitaścādigadādharaḥ.  
kathaṃ vyaktasvarūpeṇa vyaktāvyaktātmanā sthitaḥ .. 47.1 ..

### [2.47.3](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.3)

kathaṃ gadā samutpannā yathā hyādigadādharaḥ.  
gadālolaṃ kathaṃ cāsīt sarvvapāpakṣayaṅkaram .. 47.2 ..

### [2.47.4](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.4)

sanatkumāra uvāca..

### [2.47.5](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.5)

gado nāmāsuro hyāsīdvajrādvajrataro dṛḍhaḥ.  
tapasā dāruṇenāsau brahmalabdhavaraḥ purā.  
prārthito brahmaṇe prādātsvaśarīrāsthi dustyajam .. 47.3 ..

### [2.47.6](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.6)

brahmokto viśvakarmmāpi gadāṃ cakre'dbhutāṃ tadā.  
tadasthi vajraniṣpeṣaiḥ kundaiḥ svarge hyadhārayat .. 47.4 ..

### [2.47.7](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.7)

atha kālena mahatā manau svāyambhuve kvacita.  
hetī rakṣo brahmaputraḥ tapastepe sudāruṇam .. 47.5 ..

### [2.47.8](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.8)

divyavarṣasahasrāṇāṃ śataṃ vāyumabhakṣayat.  
unmukhaścorddhvabāhuśca pādāṅguṣṭhabhareṇa ha .. 47.6 ..

### [2.47.9](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.9)

ekenātiṣṭhadavyagraḥ śīrṇaparṇānilāśanaḥ.  
brahmādīṃstapasā tuṣṭānvaraṃ vavre varapradān .. 47.7 ..

### [2.47.10](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.10)

devairdaityaiśca śastrairvividhairmanujādibhiḥ.  
kṛṣṇeśānādicakrādyairavadhyaḥ syāṃ mahābalaḥ .. 47.8 ..

### [2.47.11](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.11)

tathetyuktvāntarhitāste hetirdevānathājayat.  
indratvamakaroddhetirbhītā brahmaharādayaḥ .. 47.9 ..

### [2.47.12](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.12)

hariṃ te śaraṇaṃ jagmurūcurhetiṃ jahīti tān .  
ūce hariravadhyo'yaṃ hetirdevāsuraiḥ surāḥ .. 47.10 ..

### [2.47.13](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.13)

mahāstraṃ me prayacchadhvaṃ hetiṃ hanmi hi yena tam.  
ityuktāste tato devā gadāṃ tāṃ haraye daduḥ .. 47.11 ..

### [2.47.14](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.14)

dadhāra tāṃ gadāmādau devairukto gadādharaḥ .  
gadayā hetimāhatya devaiḥ sa tridivaṃ yayau .. 47.12 ..

### [2.47.15](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.15)

gadāmādāvavaṣṭabhya gayāsuraśiraḥśilām.  
niścalārthaṃ sthito yasmāttasmādādigadādharaḥ .. 47.13 ..

### [2.47.16](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.16)

śilāparvatarūpeṇa vyakta ādigadādharaḥ .  
śilāsau muṇḍapṛṣṭhādriḥ prabhāso nāmaparvvataḥ .. 47.14 ..

### [2.47.17](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.17)

udyanto gītanādaśca bhasmakūṭo girirmmahān.  
gṛdhra kūṭaḥ pretakūṭaścādipālo'ravindakaḥ .. 47.15 ..

### [2.47.18](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.18)

pañcalokaḥ saptaloko vaikuṇṭho lohadaṇḍakaḥ .  
krauñcapādo'kṣayavaṭaḥ phalgutīrthaṃ madhuśravāḥ .. 47.16 ..

### [2.47.19](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.19)

dadhikulyā madhukulyā devikā ca mahānadī.  
vaitaraṇyādirūpeṇa vyakta ādigadādharaḥ .. 47.17 ..

### [2.47.20](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.20)

viṣṇoḥ padaṃ rudrapadaṃ brahmaṇaḥ padamuttamam.  
kāśyapasya padaṃ divyaṃ dvau hastau yatra nirgatau .. 47.18 ..

### [2.47.21](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.21)

pañcāgnīnāṃ padānyatra indrāgastyapade pare.  
raveśca kārttikeyasya krauñcamātaṅgayorapi .. 47.19 ..

### [2.47.22](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.22)

mukhyaliṅgāni sarvvāṇi vyaktāvyaktātmanā sthitaḥ.  
ādyo gadādharaścaiva vyaktaḥ śrīmān gadādharaḥ .. 47.20 ..

### [2.47.23](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.23)

gāyatrī caiva sāvitrī sandhyā caiva sarasvatī .  
gayādityaścottarārko dakṣiṇārko'pi naimiṣaḥ .. 47.21 ..

### [2.47.24](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.24)

śvetārko gaṇanāthaśca vasavo'ṣṭau munīśvarāḥ.  
rudrāścaikādaśaivātha tathā saptarṣayo'pare .. 47.22 ..

### [2.47.25](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.25)

somanāthaśca siddheśaḥ kaparddīśo vināyakaḥ.  
nārāyaṇo mahālakṣmīrbrahmā śrīpuruṣottamaḥ .. 47.23 ..

### [2.47.26](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.26)

mārkaṇḍeyeśaḥ kauṭīśo hyaṅgireśaḥ pitāmahaḥ.  
janārdano maṅgalā ca puṇḍarīkākṣa uttamaḥ .. 47.24 ..

### [2.47.27](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.27)

ityādivyaktarūpeṇa sthitaścādigadādharaḥ.  
hetiryo rākṣasastasminhate viṣṇuḥ puraṃ gataḥ .. 47.25 ..

### [2.47.28](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.28)

brahmaṇā saha rudrādyaiḥ kārite niścale'sure .  
tuṣṭāvādyagadāpāṇiṃ vedhā harṣeṇa nirvṛtaḥ .. 47.26 ..

### [2.47.29](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.29)

brahmovāca..

### [2.47.30](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.30)

gadādharaṃ vyapagatakālakalmaṣaṃ gayāgataṃ viditaguṇaṃ guṇātigam.  
guhāgataṃ girivaragauragehagaṃ gaṇārccitaṃ varadamahaṃ namāmi .. 47.27 ..

### [2.47.31](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.31)

ahaḥśriyaṃ tridaśagaṇādisuśriyaṃ bhavaśriyaṃ ditibhavadāraṇaśriyam.  
kaliśriyaṃ kalimalamardanaśriyaṃ gadādharaṃ naumi tamāśritaśriyam . 47.28 ..

### [2.47.32](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.32)

dṛḍhādṝḍhaṃ parivṛḍhagāḍhasaṃstutaṃ kāmādbhutaṃ sudṛḍhamarūḍhirūḍhigam.  
tamāḍhyagaṃ dṛḍhaduritādyaḍhaukitaṃ svaḍhaukṛtaṃ dṛḍhataragotrasūktibham .. 47.29 ..

### [2.47.33](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.33)

videhakaṃ karaṇakalāvivarjitaṃ vijanmakaṃ divakaravedibhūṣitam.  
gadādharaṃ dhvanimukhavarjitaṃ paraṃ namāmyahaṃ satata manādimīśvaraṃ harim .. 47.30 ..

### [2.47.34](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.34)

mano'tigaṃ matigativarjitaṃ paraṃ sadādvayaṃ stutiśirasi saṃstutaṃ budhaiḥ.  
cidātmakaṃ kaligatakāraṇātigaṃ gadādharaṃ hṛdayagataṃ namāmi tam .. 47.31 ..

### [2.47.35](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.35)

sanatkumāra uvāca..

### [2.47.36](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.36)

devaiḥ sārddhaṃ brahmaṇaivaṃ stutaścādigadādharaḥ .  
ūce varaṃ vṛṇīṣva tvaṃ varaṃ brahmā tamabravīt .. 47.32 ..

### [2.47.37](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.37)

śilāyāṃ devarūpiṇyāṃ na tiṣṭhāmastvayā vinā.  
sthāsyāmo'tra tvayā sārddhaṃ nityaṃ vyaktādirūpiṇā .. 47.33 ..

### [2.47.38](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.38)

evamastu śriyā sārddhaṃ sthitaścādigadādharaḥ.  
lokānāṃ rakṣaṇārthāya jagatāṃ muktihetave.  
suvyaktaḥ puṇḍarīkākṣo janārdana iti śrutaḥ .. 47.34 ..

### [2.47.39](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.39)

vedairagamyā yā mūrttirādibhūtā sanātanī.  
suvyaktā śvetakalpe sā bhaviṣyati tathā punaḥ.  
vārāhakalpe hyavyaktā vyaktimapyagamatpurā .. 47.35 ..

### [2.47.40](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.40)

santāraṇāya lokānāṃ devānāṃ rakṣaṇāya ca.  
gayāśirasi suvyakto bhaviṣyati na saṃśayaḥ .. 47.36 ..

### [2.47.41](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.41)

ye drakṣyanti sadā bhaktyā devamādigadādharam.  
kuṣṭharogādinirmmuktā yāsyanti harimandiram .. 47.37 ..

### [2.47.42](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.42)

ye drakṣyanti sadā bhaktyā devamādigadādharam.  
te prāpsyanti dhanaṃ dhānyamāyurārogyameva ca .. 47.38 ..

### [2.47.43](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.43)

kalatraputrapautrādiguṇakīrttisukhāni ca.  
śraddhayā ye namasyanti rājyaṃ brahmapuraṃ tathā.  
bhuktvā vrajeyuḥ satataṃ puṇyapuñjaphalaṃ narāḥ .. 47.39 ..

### [2.47.44](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.44)

gandhadānena gandhāḍhyaḥ saubhāgyaṃ puṣpadānataḥ.  
dhūpadānena rājyāptirdīpāddīptirbhaviṣyati .. 47.40 ..

### [2.47.45](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.45)

dhvajadānātpāpahāniryātrākṛdbrahmalokabhāk.  
śrāddhapiṇḍaprado yastu viṣṇuṃ neṣyati vai pitṝn .. 47.41 ..

### [2.47.46](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.46)

śraddhayā ye namasyanti satotreṇādigadādharam.  
stoṣyanti ca samabhyarcya pitṝnneṣyanti mādhavam.  
śivo'pi parayā prītyā tuṣṭāvādigadādharam .. 47.42 ..

### [2.47.47](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.47)

..śiva uvāca..

### [2.47.48](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.48)

avyaktarūpo yo devo muṇḍapṛṣṭhādirūpataḥ .  
phalgutīrthādirūpeṇa namāmyādigadādharam .. 47.43 ..

### [2.47.49](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.49)

vyaktāvyaktasvarūpeṇa padarūpeṇa saṃsthitaḥ.  
mukhaliṅgādirūpeṇa namāmyādigadādharam .. 47.44 ..

### [2.47.50](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.50)

avyaktarūpo yo devo janārdanasvarūpataḥ.  
muṇḍapṛṣṭhe svayaṃ jāto nāmāmyādigadā dharam .. 47.45 ..

### [2.47.51](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.51)

śilāyāṃ devarūpiṇyāṃ sthitaṃ brahmādibhiḥ suraiḥ.  
pūjitaṃ satkṛtaṃ devaistaṃ namāmi gadādharam .. 47.46 ..

### [2.47.52](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.52)

yaṃ ca dṛṣṭvā tataḥ spṛṣṭvā pūjayitvā praṇamya ca .  
śrāddhādau brahmalokāptirnamāmyādigadādharam .. 47.47 ..

### [2.47.53](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.53)

mahadādeśca jagato vyaktasyaikaṃ hi kāraṇam.  
avyaktajñānarūpaṃ taṃ namāmyādigadādharam .. 47.48 ..

### [2.47.54](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.54)

dehendriyamanobuddhiprāṇāhaṅkāravarjitam.  
jāgratsvapnavinirmuktaṃ namāmyādigadādharam .. 47.49 ..

### [2.47.55](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.55)

nityānityavinirmuktaṃ satyamānandamavyayam.  
turīyaṃ jyotirātmānaṃ namāmyādigadādharam .. 47.50 ..

### [2.47.56](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.56)

..sanatkumāra uvāca..

### [2.47.57](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.57)

evaṃ stuto maheśena prīto hyādigadādharaḥ.  
sthito devaḥ śilāyāṃ sa brahmādyairdaivataiḥ saha .. 47.51 ..

### [2.47.58](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.58)

saṃsthitaṃ muṇḍapṛṣṭhādrau devamādigadādharam.  
stuvanti pūjayantīha brahmalokaṃ prayāntu te .. 47.52 ..

### [2.47.59](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.59)

dharmārthī prāpnuyāddharmamarthārthī cārthamāpnuyāt .  
kāmānavāpnuyātkāmī mokṣārthī mokṣamāpnuyāt .. 47.53 ..

### [2.47.60](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.60)

vandhyā ca labhate putraṃ vedavedāṅgapāragam.  
rājā vijayamāpnoti śūdraśca sukhamāpnuyāt .. 47.54 ..

### [2.47.61](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.61)

putrārthī labhate putrānabhyarcyādigadādharam.  
manasā prārthitaṃ sarvaṃ pūjādyaiḥ prāpnuyāddhareḥ .. 47.55 ..

### [2.47.62](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47.62)

iti śrīvāyupurāṇe vāyuprokte gayāmāhātmyaṃ nāma saptacatvāriṃśo'dhyāyaḥ .. 47 ..\*

---
Source: [https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47](https://indike.org/pramana/in.purana.vayu.2.47) · Pramāṇa
