Pranatoshini 2.4
Prāṇatoṣiṇī 2.4
- Language
- Sanskrit
2.4.1
patrārūḍhākṣaratanunidānañca lipikramaḥ |
2.4.2
akārādikṣakārāntavarṇānāṃ daivataiḥ saha |
2.4.3
bhūmau lipiniṣedhādilekhanīniyamastataḥ |
2.4.4
pustakasya tato mānaṃ pustakacchidranirṇayaḥ |
2.4.5
pustikāpatranirṇītirvedalekhananindanam |
2.4.6
yugabhede'kṣare devabhedo lekhanapūjanam |
2.4.7
ārambhādau lekhakasya vetanagrahadūṣaṇam |
2.4.8
iti korakavicchedasaptamasya samāpanam || 7 ||
2.4.9
oṃkārādikṣakārāntanāmāni kusumāni ca |
2.4.10
tantrasaṅketakārīṇyaṣṭamacchedasamāpanam || 8 ||
2.4.11
pañcavaktrodbhavā mantrāstantrādiśāstrameva ca |
2.4.12
gaṇeśena sarvatantravistārakaraṇaṃ tataḥ |
2.4.13
mahāmahādividyānāṃ vījatvaṃ tadanantaram |
2.4.14
tathāṣṭadaśavidyānāṃ darśanānāñcanirṇayaḥ |
2.4.15
īśvarasya śaktisamāveśācchāstrādikartṛtā |
2.4.16
manuṣyaprabhṛtīnāñca śāstrakartṛnirūpaṇam |
2.4.17
ānvīkṣikyādinirṇītirgṛhiṇāṃ na tu mānasam |
2.4.18
pāpamīśo dvidhātmānamakarot tasya kāraṇam |
2.4.19
tantrāvatāravījañca pañcavaktrāhvayastathā |
2.4.20
pañcavaktrasya rūpañca pañcāmnāyanirūpaṇam |
2.4.21
p. 8) ṣaḍāmnāyasya kathanamāmnāyabhedadevatā |
2.4.22
āmnāyānāṃ phalañcaiva tathāśu phalanirṇayaḥ |
2.4.23
āmnāyabhedamantrāṇāmācārādinirūpaṇam |
2.4.24
apavādotsargatayā vidyāśāstravinirṇayaḥ |
2.4.25
mantravidyāvibhāgaśca devatābhedatastathā |
2.4.26
strīpuṃnapuṃsakatvañca mantrāṇāṃ ṣaṭsu karmasu |
2.4.27
mantrāṇāṃ krūrasaumyatvaṃ svaprajāgaraṇādikam |
2.4.28
iti keśaravicchedanavamasya samāpanam || 9 ||
2.4.29
chinnādidoṣanirṇītirmantrāṇāṃ tatpratikriyā |
2.4.30
mahāmudrālakṣaṇañca yonimudrākṛtistathā |
2.4.31
kaṇṭhāsanalakṣaṇañca ṣaṭcakreṣṭasmṛtiryathā |
2.4.32
sahasrārāmbuje dhyānamiṣṭadevyāstataḥ param |
2.4.33
punarmūlādhārapadmādiṣu cintākramastathā |
2.4.34
mantrākṣarasya cicchaktau protānantarakarma yat |
2.4.35
tatphalaṃ saṃvatsareṇābhyāsāt siddhiranuttamā |
2.4.36
asaktasya yonimudrākaraṇe tu japakramaḥ |
2.4.37
bhūtalipinidhānañca tasyā ṛṣyādinirṇayaḥ |
2.4.38
dhyānaṃ bhūtalipeḥ prāṇapratiṣṭhā tadanantaram |
2.4.39
varṇanyāsaḥ pūjanañca navāvṛttaya eva ca |
2.4.40
homaśca kāmanābhedādbhūtalipyā puṭīkṛtaḥ |
2.4.41
sahasrakṛtvaḥ sañjapto māsamātraṃ yadā tadā |
2.4.42
manuḥ sarvasiddhikaro daśasaṃskārakāraṇam |
2.4.43
vījanāmāni vījānāṃ bhūtaḍāmarasammatam |
2.4.44
nāmadheyamidaṃ vyomaparicchedasamāpanam || 10 ||
2.4.45
yadyattantrasārakārairasmadvaṃśābjabhāskaraiḥ |
2.4.46
dhṛtaṃ pramāṇaṃ tenātra nāsti kiñcit prayojanam |
2.4.47
draṣṭavyaṃ tatra tat sarvaṃ mantrayantrādikaṃ tathā |
2.4.48
nyāsapūjādimudrāpi stavaśca kavacaṃ tathā |
2.4.49
mālāsaṃskārakarmādi sarvaṃ tatrāsti kevalam |
2.4.50
saṃgṛhṇāmyadhṛtaṃ tena smārteṃnāpi kvacit kvacit |
2.4.51
mūlagranthānukrameṇa vyākhyārthamapi vādinām |
2.4.52
ākṣepasya nirākṛtyai taddhṛtaṃ dhriyate mayā |
2.4.53
yatrābhiprāyamātrantu darśitaṃ tena sūriṇā |
2.4.54
pramāṇaṃ naiva dattaṃ tat pramāṇamapi likhyate |
2.4.55
śabdābhiprāyavyākhyāpi kṛtā yatra mahātmanā |
2.4.56
tena tadavido mandadhiyo vihasataḥ prati |
2.4.57
spaṣṭīkaromi tāṃ sarvāṃ yathāśāstrārthaniścayām |
2.4.58
p. 9) eṣa kramaḥ sarvakāṇḍe vijñātavyo vicakṣaṇaiḥ |
2.4.59
bījaṃ navyāṅkurāḍhyaṃ tadanu samabhavaddivyaśākhāpraśākhā jātaṃ tatpallavaṃ
tatstavaka udagamat korako'taḥ prasūnam |
2.4.60
prodbhūtaḥ keśaraḥ svādvajani phalamidaṃ
sargakāṇḍastvamībhirvidvannabhyañjayadrāṅnayanayugamito nirmalaṃ paśya sarvam |
2.4.61
dhanyo mānyo vareṇyo'gragaṇyaḥ satkīrtiśālinām |
2.4.62
sthiralakṣmīnivāsaḥ śrīyutaḥ svīyeṣṭabhaktimān |
2.4.63
prāṇakṛṣṇaścirañjīvī bhagavatādātmajaiḥ saha |
2.4.64
muṇḍamālātantre aṣṭamapaṭale |
2.4.65
vinā tantrāt vinā mantrāt vinā yantrāt maheśvari ! |
2.4.66
na ca bhuktiśca muktiśca jāyate varavarṇini ! |
2.4.67
matsyasūkte mahātantre caturviṃśatisāhasre uparibhāge prathamacaraṇe caturthapaṭale |
2.4.68
viṣṇurvariṣṭho devānāṃ hladānāmudadhiryathā |
2.4.69
nadīnāñca yathā gaṅgā parvatānāṃ himālayaḥ |
2.4.70
aśvatthaḥ sarvavṛkṣāṇāṃ rājñāmindro yathā varaḥ |
2.4.71
devīnāñca yathā durgā varṇānāṃ brāhmaṇo yathā |
2.4.72
tathā samastaśāstrāṇāṃ tantraśāstramanuttamam |
2.4.73
iti tantraśāstrapraśaṃsā |
2.4.74
vṛhannīlatantre prathamapaṭale |
2.4.75
yadgṛhe nivasettantraṃ tatra lakṣmīḥ sthirāyate |
2.4.76
rājadvāre śmaśāne ca sabhāyāṃ raṇamadhyataḥ |
2.4.77
nirjane ca jale ghore śvāpadaiḥ paribhūṣite |
2.4.78
mahātmapāttasya deveśi ! camatkāro bhavet priye ! |
2.4.79
tasmāt sarvaprayatnena gopanīyaṃ prayatnataḥ |
2.4.80
iti gṛhe tantraśāstrasthitiphalam |
2.4.81
matsyasūkte |
2.4.82
yāni tantrāgamoktāni na hantavyāni hetubhiḥ |
2.4.83
īśvareṇa praṇītāni yasmāttasmāddvijātibhiḥ |
2.4.84
iti hetuvādena tantroktakarmahāniniṣedhaḥ |
2.4.85
tatraiva |
2.4.86
jyotiṣe mantravāde ca vaidyake vedakarmaṇi |
2.4.87
arthamātrantu gṛhṇīyānnāpaśabdaṃ vicārayet |
2.4.88
mantrasya vādo yatra iti mantravādastantramiti |
2.4.89
jyotirādau śabdavicāraniṣedhaḥ |
2.4.90
tatraiva |
2.4.91
śabde mā saṃśayaṃ kuryādadṛṣṭastviti kutracit |
2.4.92
p. 10) śraddhātavyaṃ viniścitya ānantyācchabdarūpataḥ |
2.4.93
nirvāṇa tantre navamapaṭale'pi |
2.4.94
śabdabrahmasvarūpañca mama vaktrādvinirgatam |
2.4.95
sandeho naiva karttavyo yadi muktiṃ samicchati |
2.4.96
sandehāt paramaṃ yāti rauravaṃ pitṛbhiḥ saha ||
2.4.97
iti tantraśāstre saṃśayaniṣedhaḥ |