Pramāṇa · Search · About · API

Tattvacintamani of Purnananda 3.8

Tattvacintāmaṇi 3.8

Language
Sanskrit

3.8.1

caturviṃśatitamaḥ prakāśaḥ

3.8.2

[devatāstavapāṭhanirṇayaḥ]

3.8.3

athocyate devatāyāḥ stavapāṭhavinirṇayaḥ |

3.8.4

[pāṭhasyāvaśyakatā]

3.8.5

na mānasaṃ bhavet stotraṃ vācikantu praśasyate || 1 ||

3.8.6

[pāṭhaniyamaḥ]

3.8.7

ante ca praṇavaṃ dadyādityuvācādipūrvakam |
sarvatra pāṭhe vijñeyamanyathā viphalaṃ bhavet |
śuddhenānanyacittena paṭhitavyaṃ prayatnataḥ || 2 ||

3.8.8

[pustakasyādhārasthāpananiyamaḥ]

3.8.9

ādhāre sthāpayitvā tu pustakaṃ prajapet sudhīḥ |

3.8.10

[haste pustakasthāpane doṣaḥ]

3.8.11

hastasaṃsthāpanādeva yasmādalpaphalaṃ bhavet || 3 ||

3.8.12

[pustakalekhakanirṇayaḥ]

3.8.13

na svayaṃ likhitaṃ tacca kṛtinā likhitaṃ paṭhet |
abrāhmaṇena likhitaṃ taccāpi viphalaṃ bhavet || 4 ||

3.8.14

[kalau sādhāraṇamanuṣyādikṛtastavapāṭhaniṣedhaḥ]

3.8.15

na ca svayaṃkṛtaṃ stotramanyenāpi kṛtaṃ na ca |
yasmāt kalau na praśastamṛṣibhirbhāṣitaṃ paṭhet || 5 ||

3.8.16

[ṛṣicchanda-ādīnāṃ pāṭhaḥ karttavyaḥ]

3.8.17

ṛṣicchandādikaṃ nyasya paṭhet stotraṃ vicakṣaṇaḥ || 6 ||

3.8.18

p. 844) [prathamaṃ sahasranāmapāṭhaḥ]

3.8.19

yasya yasya ca devasya tasya tasya sahasrakam |
paṭhitvā prathamaṃ mantrī tasya stotraṃ tataḥ paṭhet || 7 ||

3.8.20

saṃhitājapane stotraṃ śubhaṃ prāpya samāpayet |

3.8.21

[adhyāyamadhye pāṭhavirāmo na karttavyaḥ]

3.8.22

adhyāyaṃ prāpya viramenna tu madhye kadācana |
kṛte virāme madhye tu adhyāyādiṃ punarjapet || 8 ||

3.8.23

[balidānavidhikathanam]

3.8.24

athāto balidānasya vidhānamatra vakṣyate |
camaraḥ kṛṣṇasāraśca matsyo meṣaśca śūkaraḥ || 9 ||

3.8.25

mahiṣo vānaraḥ khaḍgo balirmeṣādito bhavet |
kṛṣṇacchāgadvayaṃ dadyāt paścāddadyānmahābalim || 10 ||

3.8.26

[chāgalasya ṣaḍvidhatvakathanam]

3.8.27

śvetaḥ kṛṣṇo lohitaśca kapilaścitrapāṇḍarau |
ṣaḍvidhaśchāgalaḥ prokto gṛhasthānāṃ paro baliḥ || 11 ||

3.8.28

[balīnāmuttamamadhyamādhamatvakathanam]

3.8.29

uttamau śvetakṛṣṇau ca madhyamau citrapāṇḍarau |
lohitaḥ kapilaścaiva kaniṣṭhaḥ parikīrttitaḥ || 12 ||

3.8.30

trimāsāt parataścaiva yāvadekantu vatsaram |
kṛṣṇo vā śvetataruṇaḥ praśasto balirucyate || 13 ||

3.8.31

ṣaṇmāsāt parataścaiva yāvad varṣadvayaṃ bhavet |
uttamo'sau baliḥ proktastasmāddhīno'dhamaḥ smṛtaḥ || 14 ||

3.8.32

p. 845) [tyājyabaliḥ]

3.8.33

kṛṣṇavarṇo baliryastu śvetapuccho yadā bhavet |
chāgalaṃ tādṛśaṃ vidvān dūrataḥ parivarjayet || 15 ||

3.8.34

evaṃ site kṛṣṇapucche varjayenmatimān naraḥ || 16 ||

3.8.35

ākṛṣṇavarṇo yaśchāgaḥ pṛṣṭhavaṃśe sito yadi |
praśastaṃ taṃ vijānīyād viparītantu varjayet || 17 ||

3.8.36

[khañjādīnāṃ balau tyājyatā]

3.8.37

khañjaṃ kāṇaṃ tathā kubjaṃ sacchidraṃ vyādhisaṃyutam |
viṣāṇadantarahitaṃ varjayettu vicakṣaṇaḥ || 18 ||

3.8.38

[uttamamahiṣabaliḥ]

3.8.39

pañcābdaṃ māhiṣaṃ śvetaṃ praśastaṃ parikīrttitam |

3.8.40

[adhamamahiṣabaliḥ]

3.8.41

sa eva mahiṣaḥ kṛṣṇaḥ pāṇḍaraścādhamo baliḥ || 19 ||

3.8.42

[baliṣu pakṣiṇāṃ praśastatā]

3.8.43

pakṣiṇastu praśastāḥ syuḥ sarve varṇāḥ suśobhanāḥ |
tripakṣāt parataścaiva hīne cāpi vivarjayet || 20 ||

3.8.44

[baliviśeṣeṇa devatātṛptikālakathanam]

3.8.45

manuṣyaiḥ koṭivarṇāṇi tṛptiṃ gacchanti devatāḥ |
gaṇḍairvarṣasahasrāṇi mahiṣaiḥ śaradāṃ śatam || 21 ||

3.8.46

chagalairvatsarādūrddhvaṃ dvādaśābdaṃ daśābdakam |
pūrṇasāṃvatsareraiva trivarṣaṃ kacchapena tu || 22 ||

3.8.47

varāheṇa tu pañcāśattadarddhaṃ cāmareṇa tu |
abdaikaṃ godhikābhiśca ṣaṇmāsaṃ gātraśoṇitam || 23 ||

3.8.48

p. 846) pāyasenāpi ṣaṇmāsaṃ tṛptiṃ gacchanti devatāḥ || 24 ||

3.8.49

[strīpaśubalidānaniṣedhaḥ]

3.8.50

na dadyāt strīpaśormāṃsaṃ havyakavye viśeṣataḥ |

3.8.51

[home māṃsanirūpaṇam]

3.8.52

home bukkāgrajaṃ māṃsaṃ saromañcārddharātrake || 25 ||

3.8.53

siṃhavilvākṛtiñcaiva vastu ca pūgameva ca |
bukkāgramāṃsamānaṃ syāllulāpasya narasya ca || 26 ||

3.8.54

tathā pramāṇamātraṃ syādajasya vadanasya ca |
dhātakīphalamānantu godhikāyā itīritam || 27 ||

3.8.55

etadāmamayasyaiva bharjite mānavarjitam |
hīnendriyapaśormāṃsaṃ dūrataḥ parivarjayet || 28 ||

3.8.56

[māṃsahome kālaniyamaḥ]

3.8.57

divā na juhuyānmāṃsaṃ sandhyāyāṃ sāvasānake |
brāhmye muhūrte juhuyādathavā sandhiparvasu || 29 ||

3.8.58

ekena ca sahasraṃ syād dviguṇaṃ cārddharātrake |
brāhmye muhūrtte dviguṇaṃ sandhyāyāñca caturguṇam |
parvasandhau śataguṇaṃ tithisandhau śatottaram || 30 ||

3.8.59

kāmye ca juhuyānmāṃsaṃ puraścaraṇaśeṣakaiḥ |
yonyāvaṭe śataguṇaṃ sthaṇḍile'pi na cācaret || 31 ||

3.8.60

[balyutsargaprakāraḥ]

3.8.61

atha saṃprokṣaṇaṃ kṛtvā baliṃ samutsṛjed budhaḥ |
svayaṃ pūrvamukho bhūtvā baliṃ kuryādudaṅmukham || 32 ||

3.8.62

p. 847) athavaitadvyatyayaḥ syāt sindūrādyairalaṅkṛtam |
arghyapātrodakaiḥ śuddhairmūlena prokṣayettriśaḥ || 33 ||

3.8.63

[paśusnāpanamantraḥ]

3.8.64

oṃ vārāhī yamunā gaṅgā kāratoyā sarasvatī |
kāverī candrabhāgā ca sindhubhairavasāgarāḥ |
ajasnāne maheśāni sānnidhyamiha kalpaya || 34 ||

3.8.65

oṃ paśupāśavināśāya hemakūṭasthitāya ca |
parāparāya parameṣṭhine hū/ kārāya ca mūrttaye || 35 ||

3.8.66

oṃ sahasraśīrṣā puruṣaḥ sahasrākṣaḥ sahasrapāt |
sa bhūmiṃ sarvato vṛtvā atyatiṣṭhaddaśāṅgulam || 36 ||

3.8.67

vilvapatrodakairebhiḥ prokṣaṇaṃ kārayedpi |
triśaḥ saṃpūjayettañca tatreṣṭaṃ gandhacandanaiḥ || 37 ||

3.8.68

tato nirīkṣya taṃ mantrī paṭhet karapuṭaṃ svayam || 38 ||

3.8.69

[balipraṇāmamantraḥ]

3.8.70

chāga tvaṃ balirūpeṇa mama bhāgyādupasthitaḥ |
praṇamāmi tataḥ sarvarūpiṇaṃ balirūpiṇam || 39 ||

3.8.71

caṇḍikāprītidānena dāturāpadvināśanam |
cāmuṇḍābalirūpāya bale tubhyaṃ namo'stu te || 40 ||

3.8.72

yajñārthe paśavaḥ sṛṣṭāḥ svayameva svayambhuvā |
atastvāṃ ghātayiṣyāmi tasmād yajñe vadho'vadhaḥ || 41 ||

3.8.73

[balimūrddhni mantrajapaḥ]

3.8.74

vāṅmāyākamalābījaistanmūrddhni trirmanūn japet || 42 ||

3.8.75

p. 848) tato baliṃ samutsṛjya kāmyaṃ kṛtvā viśāladhīḥ |
ānīya khaḍgaṃ purato gandhādibhiḥ samarccayet || 43 ||

3.8.76

[khaḍgadhyānam]

3.8.77

kṛṣṇaṃ piṇākapāṇiñca kālarātrisvarūpiṇam |
ugraṃ raktāsyanayanaṃ gandhānulepanam || 44 ||

3.8.78

raktāmbaradharañcaiva pāśahastaṃ kuṭumbinam |
pibamānañca rudhiraṃ bhuñjānaṃ kravyasaṃhatim || 45 ||

3.8.79

[khaḍgapūjāmantraḥ]

3.8.80

iti dhyātvā yajet tañca mantreṇānena yājakaḥ |
rasanā tvaṃ caṇḍikāyāḥ suralokaprasādaka || 46 ||

3.8.81

māyādvayaṃ khaḍgapadaṃ kāli kāli padantataḥ |
vajreśvarī tato lauhadaṇḍāyai ṅe'ntāṃ namaḥ padam || 47 ||

3.8.82

kūrccabījaṃ likhet khaḍge sindūracandanādinā |
devyā bījaṃ likhettatra pūjayitvā namaścaret || 48 ||

3.8.83

iti dhyātvā sādhakastu namaskāraṃ samācaret || 49 ||

3.8.84

[khaḍganamaskāramantraḥ]

3.8.85

asirviśasanaḥ khaḍgastīkṣṇadhāro durāsadaḥ |
śrīgarbho vijayaścaiva dharmapāla namo'stute || 50 ||

3.8.86

tataḥ khaḍgaṃ gṛhītvā tu devatārasanādhiyā |
abhimantrya ca mūlena vakṣyamāṇena ca svayam || 51 ||

3.8.87

p. 849) viṣaṃ māyādvayaṃ kāliyugaṃ vikaṭarūpataḥ |
daṃṣṭre sphe/ sphe/ tato brūyāt phetkāriṇīti khādaya || 52 ||

3.8.88

dvitayaṃ chedayayugaṃ sarvān duṣṭāṃstataḥ param |
mārayadvitayaṃ paścādajaṃ khaḍgena chindhiyuk || 53 ||

3.8.89

kāli kāli kicidvandvaṃ pibayugrudhiraṃ padam |
sphrau/ sphrau/ kiliyugaṃ kāliyugmamityabhimantraṇe |

3.8.90

[baliskandhe khaḍganiyojanamantraḥ]

3.8.91

hū/ hū/ phaḍiti mantreṇa skandhe khaḍgaṃ niyojayet || 54 ||

3.8.92

[khaḍgalakṣaṇakathanam]

3.8.93

atha vakṣyāmi khaḍgānāṃ lakṣaṇaṃ tantravartmanā |
yena saṃchedanenāpi sādhakaḥ siddhimālabhet || 55 ||

3.8.94

[candrahāsalakṣaṇakathanam]

3.8.95

sarveṣāmuttamaḥ khaḍgaścandrahāsaḥ sukhāvahaḥ |
pañcāśadaṅgulaiḥ kāryaḥ kiṃvā tālatrayeṇa tu || 56 ||

3.8.96

[khaḍgam karabīraphalākārādikathanam]

3.8.97

karabīraphalākāraḥ kiṃvā padmadalākṛtiḥ |
athavā kubjakaḍgena bhedayet khalu sādhakaḥ || 57 ||

3.8.98

52-54 | viṣamiti | tathāca - oṃ hrī/ hrī/ kāli kāli vikaṭarūpadaṃṣṭre spheṃ spheṃ
phetkāriṇi khādaya khādaya chedaya chedaya sarvān duṣṭān māraya māraya ajaṃ khaḍgena
chindhi chindhi kāli kāli kici kici piva piba rudhiraṃ sphrau/ sphrau/ kili kili kāli kāli hū/ hū/
phaṭ iti mantreṇa baleḥ skandhe khaḍgaṃ sthāpayet ityarthaḥ |

3.8.99

p. 850) [balicchedane dātrādīnāṃ vidhiḥ]

3.8.100

mahābalīnāṃ sarveṣāṃ dātramatra prakīrttitam |

3.8.101

[churikādinā chedananiṣedhaḥ]

3.8.102

karttṛkayā kṣureṇāpi chindyācchurikayā na ca || 58 ||

3.8.103

kuṭhāraparaśubhyāṃ vā bhedayenna kadācana |

3.8.104

[tīkṣṇakhaḍgena chedanakathanam]

3.8.105

chedayettīkṣṇakhaḍgena acchidreṇa mukhena ca || 59 ||

3.8.106

nākāśe cchedayettantu same deśe śucau tathā |
chedayedaniśaṃ śastaṃ baliṃ pūrvamukhaṃ śubham |
udaṅmukhaḥ svayaṃ netrabījenaiva tu sādhakaḥ || 60 ||

3.8.107

[chāgādipaśūnāṃ pūrvābhimukhena cchedanam]

3.8.108

chāgalādipaśūnāñca viparītamukhena tu |

3.8.109

[balicchedakakathanam]

3.8.110

prahārāṇāñcādhikārī teṣāmevaṃ vidhīyate || 61 ||

3.8.111

svayaṃ vā bhrātṛputro vā bhrātā vā suhṛdeva vā |
sapiṇḍaśchedayed vāpi śuddhāntaḥkaraṇo yadi || 62 ||

3.8.112

[ripuprabhṛtyanupayuktānāṃ kathanam]

3.8.113

na ripuṃ nāṅgahīnaṃ vā na kāṇaṃ nāpi kubjakam |
na yojayecchatrupakṣaṃ balicchedanakarmaṇi || 63 ||

3.8.114

60 | nākāśe iti | śūnyasthāne baliṃ na cchedayet | netrabījena vauṣaṭ itimantreṇa |

3.8.115

p. 851) [digviśeṣe balermastakapatane phalaviśeṣaḥ]

3.8.116

yadi vāyavyadigbhāge nair-ṛte dakṣiṇe'pi vā |
mastakaṃ patate caiva hānimatra vinirddiśet || 64 ||

3.8.117

śeṣeṣu dikṣu sarvāsu vidikṣu ca phalaṃ śṛṇu |
pūrvottaravidigbhāge patate yadi mastakam |
sarvasampatkaraṃ vidyād rājñāṃ rājyaṃ vinirdiśet || 65 ||

3.8.118

bhramitvā dakṣiṇenāpi yadā patati vai śiraḥ |
tadā siddhiñca māsānte vāmakarṇe vipad bhavet || 66 ||

3.8.119

rājñāmagnau tathā hānirgṛhasthānāṃ śubhaṃ bhavet || 67 ||

3.8.120

aiśānyamadhyayoścaiva patate yadi mastakam |
tadā svalpena kālena sarvasiddhirbhaved dhruvā || 68 ||

3.8.121

chinnaṃ śiro nipatitaṃ sahāsyaṃ yadi dṛśyate |
vibhūtiṃ tasya jānīyādrājñāṃ rājyaṃ vinirddiśet || 69 ||

3.8.122

ekavāre bhavet siddhirdvivāre hānirucyate |
gṛhasthānāṃ vijānīyādrājñāntu viparītakam || 70 ||

3.8.123

[balicakṣuṣi aśrudarśanaphalam]

3.8.124

yadāśru dṛśyate netre tadā hāniṃ vinirddiśet |

3.8.125

[dantānāṃ kaṭakaṭāśabdaśravaṇaphalam]

3.8.126

yadā kaṭakaṭāśabdo dantānāṃ śrūyate kvacit |
tadā tu maraṇaṃ vidyāddhāniṃ vā tatra nirddiśet || 71 ||

3.8.127

67 | rājñāmiti | agnau pūrvadakṣiṇakoṇe |

3.8.128

p. 852) [baliśiraḥsthāpanam]

3.8.129

dadyādrākṣasadigbhāge mantrī baliśiraḥ svayam |

3.8.130

[raktapātrasthāpanam]

3.8.131

taddakṣiṇe raktapātraṃ viparītaṃ na saṃdadet || 72 ||

3.8.132

mahābalīnāṃ vāyavye pradadyāt sādhakottamaḥ |
balīnāmarisaṃjñānāṃ śirāṃsi purato dadet || 73 ||

3.8.133

devasya sammukhaṃ kṛtvā cchinnabhāgān prakalpayet |
tadeva śastaṃ jānīyānmadhyamaṃ viparītakam || 74 ||

3.8.134

kīlakānte nyasecchirṣaṃ yathā kampo na jāyate |

3.8.135

[balimastakopari dīpadānam]

3.8.136

śirṣopari jvaladdīpaṃ pradadyāccandanokṣitam || 75 ||

3.8.137

ghṛtena sārvabhaumaḥ syāttaile siddhiñca vindati |
sūtravarttīn pradadyād vā vastravarttyā pradṛśyate || 76 ||

3.8.138

[varttikāpramāṇam]

3.8.139

aṅguṣṭhasya pramāṇantu dīrghe caiva ṣaḍaṅgulam |
kārpāsasūtrairvā dadyādekaviṃśatisūtrakaiḥ || 77 ||

3.8.140

sugandhagarbhaistat kuryāt karpūrāgurucandanaiḥ || 78 ||

3.8.141

[grāhādīnāṃ śirasi dīpadānaniṣedhaḥ]

3.8.142

grāhāṇāṃ kacchapānāñca godhāyāśca viśeṣataḥ |
matsyānāmapi pakṣiṇāṃ na dīpaṃ dāpayecchire || 79 ||

3.8.143

[dīpasya dīrghakālajvalanaphalam]

3.8.144

śīrṣopari jvaladdīpo yāvatkālaṃ pravarttate |
tāvatkālaṃ vaset svarge tasmād yatnena dāpayet || 80 ||

3.8.145

p. 853) lomadāhodbhavaṃ gandhaṃ dhyātvā devī prasīdati |
tasmin saṃvarddhayeddevīṃ tasmāt pātraṃ vivarjayet || 81 ||

3.8.146

nirvāṇe mṛtyumāpnoti nīyamāne pradīpake |
na kṣīraśoṇitaṃ dadyānna cājyañca kadācana || 82 ||

3.8.147

śarkarākṣatadūrvādi pradadyāttrirmahāśatam |
saindhavaṃ śṛṅgaverañca kadalyāḥ phalameva ca || 83 ||

3.8.148

pātayenmadhurāṇāñca śṛtamuddiśya sādhakaḥ |
baliḥ pradāne tūddiṣṭo vārāhīsaṃhitākramāt || 84 ||

3.8.149

iti śrīpūrṇānandaparamahaṃsaviracite śrī-tattvacintāmaṇau caturviṃśatitamaḥ prakāśaḥ || 24 ||

Linked texts (11)