Pramāṇa · Search · About · API

Upasanatrayasiddhanta 2

Upāsanātrayasiddhānta 2

Language
Sanskrit

2.1

koṭikaṃdarpalāvaṇyaṃ līlādhāma manoharam
candralakṣaprabhājuṣṭaṃ puṣṭaśrīyuktavigraham

2.2

brahmaviṣṇuśivādyaiśca pūjitaṃ vaṃditaṃ stutam
kiśoraṃ rādhikākāṃtaṃ golokeśaṃ namāmyaham

2.1-2

katidhā śrīharerviṣṇoravatāro bhavatyayam
sādhūnāṃ rakṣaṇārthaṃ hi kṛpayā vada māṃ prabho

2.2-2

aṃśāṃśāṃśastathāveśaḥ kalāpūrṇaḥ prakathyate
vyāsādyaiśca smṛtaḥ kṛṣṇaḥ paripūrṇatamaḥ svayam

2.3

aṃśāṃśastu marīcyādiraṃśā brahmādayastathā
kalāḥ kapilakūrmādyā āveśā bhārgavādayaḥ

2.4

pūrṇo nṛsiṃho rāmaśca śvetadvīpādhipo hariḥ
vaikuṃṭho'pi tathā yajño naranārāyaṇaḥ smṛtaḥ

2.5

paripūrṇatamaḥ sākṣācchrīkṛṣṇo bhagavānsvayam
asaṃkhyabrahmāṇḍapatirgoloke dhāmni rājate

2.6

kāryādhikāraṃ kurvantaḥ sadaṃśāste prakīrtitāḥ
tatkāryabhāraṃ kurvantastai'ṃśāṃśā viditāḥ prabho

2.7

yeṣāmantargato viṣṇuḥ kāryaṃ kṛtvā vinirgataḥ
nānāveśāvatārāṃśca viddhi rājanmahāmate

2.8

dharmaṃ vijñāya kṛtvā yaḥ punaraṃtaradhīyata
yugeyuge vartamānaḥ so'vatāraḥ kalā hareḥ

2.9

caturvyūho bhavedyatra dṛśyaṃte ca rasā nava
ataḥ paraṃ ca vīryyāṇi sa tu pūrṇaḥ prakathyate

2.10

parākrama saba dekhapareṃ use pūrṇa avatāra kahatehaiṃ
yasmin sarvāṇi tejāṃsi vilīyante svatejasi
taṃ vadaṃti pare sākṣāt paripūrṇatamaṃ svayam

2.11

pūrṇasya lakṣaṇaṃ yatra yaṃ paśyaṃti pṛthak pṛthak
bhāvenāpi janāḥ so'yaṃ paripūrṇatamaḥ svayam

2.12

paripūrṇatamaḥ sākṣācchrīkṛṣṇo nānya eva hi
ekakāryārthamāgatya koṭikāryaṃ cakāra ha

2.13

praśna- he svāmī jī ! jahāṃ caturvyūha dekhanemeṃ ātehaiṃ so pūrṇāvatāra hai
dekhatehaiṃ phira paripūrṇatama kaise bhayā pūrṇa hī siddha hotāhai
uttara- he śiṣya ! isa bhedako pūrvahī nārāyaṇa upāsanāsiddhāṃtameṃ kahā, ki
śiṣya ! aisā hī brahmavaivartapurāṇa kṛṣṇajanmakhaṇḍake 9 adhyāyameṃ nārāyaṇake vacana
nāradajīse haiṃ| yathāsūkaro vāmanaḥ kalkī bauddhaḥ kapilamīnakau
ete cāṃśāḥ kalāścānye saṃtyeva katidhā mune

2.14

kūrmo nṛsiṃho rāmaśca śvetadvīpavirāṭ vibhuḥ
paripūrṇatamaḥ kṛṣṇo vaikuṃṭhe gokule svayam

2.15

vaikuṃṭhe kamalākānto rūpabhedāccaturbhujaḥ
goloke gokule rādhākāṃto'yaṃ dvibhujaḥ svayam

2.16

devi sarve'vatārāstu brahmaṇaḥ kṛṣṇarūpiṇaḥ
avatārī svayaṃ kṛṣṇaḥ saguṇo nirguṇaḥ svayam

2.17

sa eva rāmaḥ kṛṣṇaśca vastuto guṇataḥ pṛthak
sarve prākṛtikā lokā goloko nirguṇaḥ svayam

2.18

teṣāmupari golokaṃ nityamīśvaravaddvija
trikoṭiyojanāyāmavistīrṇaṃ maṇḍalākṛtim

2.19

tadadho dakṣiṇe savye paṃcāśatkoṭiyojanāt
vaikuṃṭhaṃ śivalokaṃ tu tatsamaṃ sumanoharam

2.20

koṭiyojanavistīrṇaṃ vaikuṃṭhaṃ maṇḍalākṛti
laye śūnyaṃ ca sṛṣṭau ca lakṣmīnārāyaṇānvitam

2.21

caturbhujaiḥ pārṣadaiśca jarāmṛtyutyādivarjitam
savye ca śivalokaṃ ca koṭiyojanavistṛtam

2.22

laye śūnyaṃ ca sṛṣṭau ca sapārpadaśivānvitam
golokābhyaṃtare jyotiratīva sumanoharam

2.23

nahīṃ so kṛpā karake kahiye ?
yatra cā''dyaḥ pumānāste bhagavāñchabdagocaraḥ
sattvaṃ viṣṭabhya viraje svānāṃ no mṛḍayannṛpaḥ

2.24

govardhane dhṛte śaile āsārādrakṣite vraje
golokādāvrajatkṛṣṇaṃ surabhiḥ śakra eva ca

2.25

praśna-he svāmī jī ! sarva teja kaise śrīkṛṣṇa bhagavānameṃ līna hotehaiṃ so kahiye
uttara-he śiṣya ! gargasaṃhitāke golokakhaṇḍameṃ aisā likhā hai| yathāsarveṣāṃ paśyatāṃ teṣāṃ vaikuṃṭho'pi haristataḥ
utthāyāṣṭabhujaḥ sākṣāllīnobhūtkṛṣṇavigrahe

2.26

tadaiva cāgataḥ pūrṇo nṛsiṃhaścaṇḍavikramaḥ
koṭisūryapratīkāśo līno'bhūtkṛṣṇatejasi

2.27

rathe lakṣahaye śubhre sthitaścāṃgatavāṃstataḥ
śvetadīpādhipo bhūmā sahastrabhujamaṃḍitaḥ

2.28

śriyā yuktaḥ svāyudhāḍhyaḥ pārṣadaiḥ parisevitaḥ
saṃpralīno babhūvāśu sopi śrīkṛṣṇavigrahe

2.29

tadaiva cāgataḥ sākṣādrāmo rājīvalocanaḥ
dhanurbāṇadharaḥ sītāśobhito bhrātṛbhirvṛtaḥ

2.30

daśakoṭyarkasaṃkāśe cāmarairdolite rathe
asaṃkhyavānarendrāḍhye lakṣacakravanasvane

2.31

lakṣadhvaje lakṣahaye śātakauṃbhe sthitastataḥ
śrīkṛṣṇavigrahe pūrṇaḥ saṃpralīno babhūva ha

2.32

tadaiva cāgataḥ sākṣādyajño nārāyaṇo hariḥ
prasphuratpralayāṭopajvaladagniśikhopamaḥ

2.33

rathe jyotirmaye dṛśyo dakṣiṇāḍhyaḥ sureśvaraḥ
sopi līno babhūvāśu śrīkṛṣṇa vigrahe

2.34

tadā cāgatavānsākṣātranārāyaṇaḥ prabhuḥ
caturbhujo viśālākṣo muniveṣaghanadyutiḥ

2.35

taḍitkoṭijaṭājūṭaḥ prasphuraddīptimaṇḍalaḥ
munīndramaṇḍalairdivyairmaṃḍito'khaṇḍitavrataḥ

2.36

sarveṣāṃ paśyatāṃ teṣāmāścaryyammanasā nṛpa
sopi līno babhūvāśu śrīkṛṣṇe śyāmasuṃdare

2.37

paripūrṇatamaṃ sākṣācchrīkṛṣṇaṃ ca svayaṃ prabhum
jñātvā devāḥ stutiṃ cakruḥ paraṃ vismayamāgatāḥ

2.38

gatvā nārāyaṇo devo vilīnaḥ kṛṣṇavigrahe
dṛṣṭvā ca paramāścaryyaṃ te sarve vismayaṃ yayuḥ

2.39

etasminnaṃtare tatra śātakuṃbhamayādrathāt
avaruhya svayaṃ viṣṇuḥ pātā ca jagatāṃ patiḥ

2.40

ājagāma caturbāhurvanamālāvibhūṣitaḥ
pītāmbaradharaḥ śrīmān sasmitaḥ sumanoharaḥ

2.41

sarvālaṃkāraśobhāḍhyaḥ sūryakoṭisamaprabhaḥ
uttasthuste ca taṃ dṛṣṭvā tuṣṭuvuḥ praṇatā mune

2.42

sa cāpi līnastatraiva rādhikeśasya vigrahe
te dṛṣṭvā mahadāścaryaṃ vismayaṃ paramaṃ yayuḥ

2.43

saṃvilīne hareraṃge śvetadvīpanivāsinaḥ
etasminnaṃtare tūrṇamājagāma tvarānvitaḥ

2.44

śuddhasphaṭikasaṃkāśo nāmnā saṃkarṣaṇaḥ smṛtaḥ
sahasraśīrṣā puruṣaḥ śatasūryasamaprabhaḥ

2.45

āgataṃ tuṣṭuvuḥ sarve dṛṣṭvā taṃ viṣṇuvigraham
sa cāgatya nataskaṃdhastuṣṭāva rādhikeśvaram

2.46

sahasramūrdhā bhaktyā ca praṇāma ca nārada
āvāṃ ca dharmaputrau dvau naranārāyaṇābhidhau

2.47

līno'haṃ kṛṣṇapādābje babhūva phālguno varaḥ
pīche ima naranārāyaṇa donoṃ dharmake putra śrīkṛṣṇajīke caraṇakamalameṃ līna hogaye
arjunake sahita aisā likhā hai
praśna-he svāmījī ! yahāṃ brahmavaivartapurāṇameṃ vyāsajīne sabako līna honā .
nāmakaraṇameṃ gargācāryajīne kahā hai yathākakāraḥ kamalākāṃta ṛkāro rāma ityapi
ṣakāraḥ ṣaḍguṇapatiḥ śvetadvīpanivāsakṛt

2.48

ṇakāro nārasiṃhoyamakāro hyakṣaro'gribhuk
visargau ca tathā hyetau naranārāyaṇāvṛṣī

2.49

saṃpralīnāśca ṣaṭapūrṇā yasmiñchabde mahāmunau
paripūrṇatame sākṣāttena kṛṣṇaḥ prakīrtitaḥ

2.50

śuklo raktastathā pīto varṇo'syānuyugaṃ dhṛtaḥ
dvāparāṃte kalerādau bālo'yaṃ kṛṣṇatāṃ gataḥ

2.51

tasmātkṛṣṇa iti khyāto nāmnā'yaṃ naṃdanaṃdanaḥ
praśna-he svāmī jī ! kṛṣṇāvatārameṃ śukla, rakta, pīta, kṛṣṇa inameṃ kyā haiṃ
kahiye ?
uttara-he śiṣya ! viśeṣa kyā kaheṃ viśeṣa kahanese pakṣapāta jāneṃge isameṃ bheda
yahī hai viṣṇu avatārake yahī siddhāṃta hai ki śukla, rakta, pīta, kṛṣṇa caturyugakī
rītise nāma honā aura kaśyapa aditi mātā : pitā arthāt devakī vasudeva honā
cāhe koī grantha dekho dūsarā pramāṇa kucha nahīṃ milegā cāhe golokavāsī avatāra hovai cāheṃ nārāyaṇa avatāra hovai donoṃ ekahī haiṃ so pramāṇa pūrvahī deāyehaiṃ
bhagavānne saba devatāoṃse kahā hai ki āpasaba goloka jāiye tahāṃ hama dvibhuja
kṛṣṇarūpa haiṃ || yathā pūrvārddha 4 adhyāyetatrāhaṃ dvibhujaḥ kṛṣṇo gopībhī rādhayā saha
atrāhaṃ kamalāyuktaḥ sunandādibhirāvṛtaḥ

2.52

nārāyaṇaśca kṛṣṇo'haṃ śvetadvīpanivāsakṛt
mamaivaitāḥ kalāḥ sarve devā brahmādayaḥ smṛtāḥ

2.53

āsanvarṇāstrayo hyasya gṛhṇato'nuyugaṃ tanūḥ
śuklo raktastathāpīta idānīṃ kṛṣṇatāṃ gataḥ

2.54

prāgayaṃ vasudevasya kvacijjātastavā''tmajaḥ
vāsudeva iti śrīmānabhijñāḥsaṃpracakṣate

2.55

bahūni saṃti nāmāni rūpāṇi ca sutasya te
guṇakarmānurūpāṇi tānyahaṃ veda no janāḥ

2.56

praśna-he svāmī jī ! kṛṣṇāvatāra to dvāparāṃtameṃ huā hai phira kaliyugake ādi
kaise huā so kahiye-uttara--he śiṣya ! śāstrameṃ likhā hai ki do sau varṣa pūrvahī yugāraṃbha hojātā hai
isase dosau varṣa dvāparameṃhī kaliyuga hogayā hai| isase kṛṣṇāvatāra kaliyugake ādi
hīmeṃ mānā jātā hai isase saṃdeha karanā vṛthā hai phira brahmavaivarta purāṇajanmakhaṃḍake 13
nārāyaṇo yo vaikuṃṭhe kamalākāṃta eva ca
śvetadvīpanivāsī yaḥ pitā viṣṇuśca sopyajaḥ

2.57

kapilo'nye tadaṃśāśca naranāyaṇāvṛṣī
sarveṣāṃ tejasāṃ rāśirmūrtimānāgataḥ kimu

2.58

yuge yuge varṇabhedo nāmabhedo'sya vallabha
śuklaḥ pītastathā rakta idānīṃ kṛṣṇatāṃ gataḥ

2.58-2

śuklavarṇaḥ satyayuge sutīvratejasāvṛtaḥ
tretāyāṃ raktavarṇo'yaṃ pīto'yaṃ dvāpare vibhuḥ

2.60

kṛṣṇavarṇaḥ kalau śrīmāṃstejasāṃ rāśiraiva ca
paripūrṇatamaṃ brahma tena kṛṣṇa iti smṛtaḥ

2.61

brahmaṇo vācakaḥ koyamṛkāro'naṃtavācakaḥ
śivasya vācakaḥ paśca nakāro dharmavācakaḥ

2.62

akāro viṣṇuvacanaḥ śvetadvīpanivāsinaḥ
naranārāyaṇārthasya visargo vācakaḥ smṛtaḥ

2.63

sarveṣāṃ tejasāṃ rāśiḥ sarvamarttisvarūpakaḥ
sarvādhāraḥ sarvabījastena kṛṣṇa iti smṛtaḥ

2.64

karmanirmūlavacanaḥ kṛpinoṃ dāsyavācakaḥ
akāro dātṛvacanastena kṛṣṇa iti smṛtaḥ

2.65

kṛṣirniśśeṣavacano nakāro bhaktivācakaḥ
akāraḥ prāptivacanastenakṛṣṇa iti smṛtaḥ

2.66

kṛṣirnirvāṇavacano nakāro mokṣavācakaḥ
akāro dātṛvacanastena kṛṣṇa iti smṛtaḥ

2.67

nāmnāṃ bhagavato naṃda koṭīnāṃ smaraṇena yat
tatphalaṃ labhate nūnaṃ kṛṣṇeti smaraṇe naraḥ

2.68

yadvidhaṃ smaraṇātpuṇyaṃ vacanācchravaṇāttathā
koṭijanmāṃhaso nāśo bhavedyatsmaraṇādikāt

2.69

viṣṇornāmnāṃ ca sarveṣāṃ sārātsāraṃ parātparam
kṛṣṇeti sundaraṃ nāma maṃgalaṃ bhaktidāyakam

2.70

kakāroccāraṇādbhaktaḥ kaivalyaṃ mṛtyujanmaham
ṛkārāddāsyamatulaṃ ṣakārādbhaktimīpsitām

2.71

ṇakārātasahavāsaṃ ca tatsamaṃ kālameva ca
tatsa Bartrūpyaṃ visargācca labhate nātra saṃśayaḥ

2.72

kakāroccāraṇādeva vepa̍te yamakiṃkarāḥ
ṛkārokterna tiṣṭhaṃti ṣakārātpātakāni ca

2.73

ṇakāroccāraṇadrogā akārānmṛtyureva ca
dhruvaṃ sarve palāyaṃte nāmoccāraṇabhītavaḥ

2.74

smṛtyuktiśravaṇodyogātkṛṣṇānāmno brajeśvara
rathaṃ gṛhītvā dhāvaṃti golokātkṛṣṇakiṃkarāḥ

2.88

praśna-he svāmī jī ! kevala kṛṣṇanāma jape ki rādhākṛṣṇa kahai athavā
kṛṣṇarādhā viparīta nāma jape ? so kahiye
uttara-he śiṣya ! brahmavaivarttapurāṇameṃ aisā kahā hai yathā-.
ādau rādhāṃ samuccārya kṛṣṇaṃ paścādvaded budhaḥ
vyatikrame brahmahatyāṃ labhate nātra saṃśayaḥ

2.89

jaganmātā ca prakṛtiḥ puruṣaśca jagatpitā
garīyasī trijagatāṃ mātā śataguṇaiḥ pituḥ

2.90

rādhākṛṣṇeti gaurīśetyevaṃ śabdaḥ śrutau śrutaḥ
kṛṣṇarādheśagaurīti loke na ca kadā śrutaḥ

2.91

ādau puruṣamuccārya paścātprakṛtimuccaret
sa bhavenmātṛghātī ca vedātikramaṇe mune

2.92

praśna-he svāmī jī ! kucha śrīrādhikājī kī paratva kṛpā karake kahiye
uttara-he śiṣya ! śrīrādhikājīkī paratva aura kṛṣṇajīke paratva , viśeṣa karake
padmapurāṇake pātālakhaṇḍa prathamādhyāyameṃ kahā hai | yathāvaikuṇṭhādi tadaṃśāṃśaṃ svayaṃ vṛndāvanaṃ bhuvi
golokaiśvaryaṃ yatkiṃcidgokule tatpratiṣṭhitam

2.93

vaikuṇṭhavaibhavaṃ yadvai dvārakāyāṃ pratiṣṭhitam
nakhendukiraṇaśreṇī pūrṇabrahmakakāraṇam

2.94

kecidvadaṃti tasyāṃśaṃ brahmacidrūpamavyayam
taddaśāṃśaṃ mahāviṣṇuṃ pravadaṃti manīṣiṇaḥ

2.95

tatkalākoṭikoṭyaṃśā brahmaviṣṇumaheśvarāḥ
sṛṣṭisthityādinā yuktāstiṣṭhaṃti tasya vaibhavāḥ

2.96

tadrūpakoṭikoṭyaṃśāḥ kalāḥ kaṃdarpavigrahāḥ
jaganmohaṃ prakurvaṃti tadaṃḍāṃtarasaṃsthitāḥ

2.97

taddehavilasatkāṃtikoṭikoṭyaṃśako vibhuḥ
tatprakāśasya koṭyaṃśaraśmayo ravivigrahāḥ

2.98

tasya svadehakiraṇaiḥ parānaṃdarāsāmṛtaiḥ
paramāmodacidrūpairnirguṇasyaikakāraṇaiḥ

2.99

tadaṃśakoṭikoṭyaṃśā jīvaṃti kiraṇātmikāḥ
tadaṃghripaṃkajadvaṃdvanakhacandramaṇiprabhāḥ

2.100

āhuḥ pūrṇabrahmaṇo'pi kāraṇaṃ vedadurgamam
tadaṃśasaurabhānaṃtakoṭyaṃśo viśvamohanaḥ

2.101

tatpriyā prakṛtistvādyā rādhikā kṛṣṇavallabhā
tatkalākoṭikoṭyaṃśā durgādyāstriguṇātmikāḥ

2.102

tasyā aṃghrirajaḥsparśātkoṭiviṣṇuḥ prajāyate
nirguṇa brahmake kāraṇa haiṃ| tina kṛṣṇabhagavānake koṭiaṃśake koṭi aṃśase agni
ādika prakāśa karatehaiṃ tinake donoṃ caraṇakamalanakhacaṃdramaṇiprabhāpūrṇabrahmake bhī
bhāgase saṃsārake mohana sugaṃdhādi haiṃ tina śrīkṛṣṇajīke prāṇapriyā ādiprakṛti
śrīrādhikājī haiṃ tinake aṃśa kalāse koṭi koṭi triguṇātmikā devī durgā sarasvatī hotīhaiṃ| tina rādhikājīke caraṇarajasparśase koṭina viṣṇu utpanna hotehaiṃ
aisā kahā hai isase rādhākṛṣṇakā paratva bhārī hai| phira aisā hī śrīrādhikājīkā
paratva brahmavaivartapurāṇameṃ kahāhai| yathārādhāvāmāṃśabhāgena mahālakṣmīrbabhūva sā
tasyādhiṣṭhātṛdevī sā gṛhalakṣmīrbabhūva sā

2.103

caturbhujasya sā patnī devī vaikuṇṭhavāsinī
tadaṃśā rājalakṣmīśca rājasaṃpatpradāyinī

2.104

tadaṃśā martyalakṣmīśca gṛhiṇāṃ vai gṛhe gṛhe
dīpādhiṣṭhātṛdevī ca sā caiva gṛhadevatā

2.105

svayaṃ rādhā kṛṣṇapatnī kṛṣṇavakṣaḥsthalasthitā
prāṇādhiṣṭhātṛdevī ca tasyaiva paramātmanaḥ

2.106

ki bhagavān‌ke do svarūpa haiṃ eka vihārasvarūpa haiṃ eka sṛṣṭikarttā haiṃ tinameṃ nitya
skaṃdhameṃ prasiddha hai jahāṃpara saba gopiyoṃko chor̤akara bhagavān rādhikājīko lekara
anayā''rādhito nūnaṃ bhagavān harirīśvaraḥ
yanno vihāya goviṃdaḥ prīto yāmanayadrahaḥ
anayā''rādhitaḥ kṛṣṇo bhagavānharirīśvaraḥ
līlayā rasavāhinyā tena rādhā prakīrtitā

2.107

mama dehasthitaiḥ sarvairdevairbrahmapurogamaiḥ
ārādhitā yatastasmādrādheti parikīrtitā

2.108

tvayā cārādhyate yasmādahaṃ kuñjamahotsave
rādheti nāma vikhyātā rasalīlādhināyikā

2.109

rādhā svayaṃ kaise huīṃ ? so kahiye
caturviṃśe yuge vatsa tretāyāṃ raghuvaṃśajaḥ
rāmo nāma bhaviṣyāmi caturvyūhaḥ sanātanaḥ
kauśalyānandajanako rājño daśarathādaham
purā gargeṇa kathitamaṣṭāviṃśatime yuge
dvāparāṃte harerjanma yaduvaṃśe bhaviṣyati

2.110

dvādaśavarṣāṇi krīḍitvā vṛndāvanavaneśvaraḥ
tato gacchati golokaṃ rādhikā sahamādhavaḥ

2.111

rādhā māyāṃśasaṃbhūtā chāyā vṛndāvane vane
chāyā ca mānuṣīrūpā śatavarṣāṇyavartata

2.112

śrīdāmnaiva śāpena vṛṣabhānusutā'dhunā
śatavarṣāṇi śāpena chāyārūpā ca rādhikā

2.113

tathāpi chāyālīneṣu goloke rādhikā svayam
sā golokeśvarī devī sa golokeśvaro hariḥ

2.114

mama nārāyaṇāṃśo yastasya yānaṃ ca dvārakā
śatavarṣāntare sādhyametadeva suniścitam

2.115

prasthāpayitvā dvāraṃ ca paraṃ nārāyaṇāṃśakam
sarvaṃ niṣpādanaṃ kṛtvā golokaṃ rādhayā saha

2.116

gamiṣyatyeva goloke nātho'yaṃ jagatāṃ patiḥ
nārāyaṇaśca vaikuṇṭhaṃ gamitāḥ sma tvayā saha
dharmagṛhaṃ ṛṣī dvau ca viṣṇuḥ kṣīrodameva ca

2.117

praśna-he svāmī jī ! ava atiśaya śrīkṛṣṇajīke māhātmya kahiye
uttara-he śiṣya ! śāṃḍilyasaṃhitāke bhaktikhaṇḍa adhyāya 4 meṃ gopālasahasranāmameṃ aisā kahāhai yathākṛṣirbhūvācako ṇaśca paramānaṃdavācakaḥ
sadānaṃdastataḥ kṛṣṇaḥ procyate puruṣottamaḥ

2.118

ravikoṭipratīkāśo vāyukoṭimahābalaḥ
samudrakoṭigaṃbhīro merukoṭimahācalaḥ

2.119

kalpadrukoṭiphaladaḥ kāmadhukkoṭipūjitaḥ
koṭiciṃtāmaṇisthānaścandrakoṭisuraṃjanaḥ

2.120

sudhākoṭimahānaṃdaḥ koṭimanmathasundaraḥ
koṭiṃdirāsevitāṃghriḥ koṭibrahmāṇḍavigrahaḥ

2.121

vedakoṭipragītaśrīryogakoṭidhṛtāśayaḥ
bhaktakoṭivrataḥ śrīmān koṭidhaiśvaryamaṃgalaḥ
anaṃto'naṃtaśīrṣeśo nāgarājasamarcitaḥ

2.122

rādhā vāmāṃśasaṃbhūtā mahālakṣmīḥ prakīrtitā
aiśvaryādhiṣṭhātrī devīśvarasyaiva hi nārada

2.123

tadaṃśā siṃdhukanyā ca kṣīrodamathanodbhavā
martyalakṣmīśca sā devī patnī kṣīrodaśāyinaḥ

2.124

tadaṃśā svargalakṣmīśca śakrādīnāṃ gṛhe gṛhe
svayaṃdevī mahālakṣmīḥ patnī vaikuṃṭhaśāyinaḥ

2.125

kārtikī pūrṇimāyāṃ ca kṛtvā tu rāsamaṇḍalam
gopānāṃ śatakaṃ kṛtvā gopīnāṃ śatakaṃ tathā

2.126

śilāyāṃ pratimāyāṃ vā śrīkṛṣṇaṃ rādhayā saha
bhārate pūjayedbhaktyā copacārāṇi ṣoḍaśa

2.127

sāvadhānaṃ manaḥ kṛtvā kārayedvidhisaṃyutam
rādhākṛṣṇādivepaṃ ca pratiṣṭhāṃ kārayed dhruvam

2.128

rāsasthalaṃ pratiṣṭhe'yaṃ mayā kartuṃ niyujyate
śrīkṛṣṇaramaṇārthāya rādhayā saha tadvate

2.129

rāsābdhau rādhikākṛṣṇau rasarūpau rasātmakau
rāsakrīḍāpriyau pūrṇau svāṃgīkārakarau hi me

2.130

kṛṣṇakrīḍānvitāṃ līlāṃ yaḥ karoti nṛpottama
sa yāti paramākhyānaṃ sthānaṃ dṛṣṭānumodakaḥ

2.131

duṣṭoṃko dhikkāra hai dhikkāra hai vāra vāra dhikkāra hai| he śiṣya ! viśeṣa dekhanā ho to
(vedārtha prakāśa rāmāyaṇa) dekho || jisameṃ rāmalīlā karanekī pūrṇa vidhi
likhī hai avaśya hī dekhane yogya hai
ke śavāḥ purupā loke yeṣāṃ hṛdi. na keśavaḥ
keśavārpitasarvāṃgā na śavā na punarbhavāḥ

Linked texts (12)