Brihadaranyaka 16
Bṛhadāraṇyaka 16
- Language
- Sanskrit
Contents
- 16.11 — 1 part
16.1
atha ha vācaknavyuvāca—brāhmaṇā bhagavanto hantāhamimaṃ dvau praśnau
prakṣyāmi | tau cenme vakṣyati, na vai jātu yuṣmākamimaṃ kaścit brahmodyaṃ jeteti
[1 tau cenme na vivakṣyati, mūrdhā'sya vipatiṣyatīti] | pṛccha gārgīti
16.2
sā hovāca-ahaṃ vai 2 yājñavalkya yathā kāśyo vā vaideho vograputra ujjryaṃ
dhanuradhijyaṃ kṛtva dvau bāṇavantau sapatnātivyādhinau haste kṛtvopottiṣṭhedevamevāhaṃ tvā dvābhyāṃ praśnābhyā mupodasthām | tau me brūhīti | pṛccha gārgīti
16.3
sā hovāca yadūrdhvaṃ yājñavalkya divo yadavāṃ(vā) k pṛthivyā yadantarā dyāvāpṛthivī ime yad bhūtañca bhavacca bhaviṣyaccetyācakṣate, kasmiṃstadotañca protañceti
16.4
sa hovāca yadūrdhvaṃ gārgi divo yadarvā (vā) k pṛthivyā yadantarā
dyāvāpṛthivī ime yad bhūtañca bhavacca bhaviṣyaccetyācakṣate, ākāśe
tadotañca protañceti
16.5
sā hovāca namaste'stu yājñavalkya, yo ma etaṃ vyavocaḥ| aparasmai dhārayasveti | sa hovāca pṛccha gārgīti
16.6
sā hovāca yadūrdhvaṃ yājñavalkya divo yadarvā(vā)k pṛthivyā yadantarā
dyāvāpṛthivī ime yadbhūtañca bhavacca bhaviṣyaccetyācakṣate kasmiṃstadotañca
protañceti | sa hovāca yadūrdhvaṃ gārgi divo yadarvā(vā)kpṛthivyā yadantarā
dyāvāpṛthivī ime yadbhūtañca bhavacca bhaviṣyaccetyācakṣate, ākāśa eva
tadotañca protañceti | kasminnu khalvākāśa otaśca protaśceti
16.7
sa hovāca—etadvai tadakṣaraṃ gārgi brāhmaṇā abhivadantyasthūlamanaṇvahrasvamadīrghamalohitamasnehamacchāyamatamo'vāyvanākāśamasaṅgamarāsamagandhamacakṣuṣkamaśrotramavāgamano'tejaskamaprāṇamamukhamamātramanantaramabāhyam | na tadaśnāti kiñcana | na tadaśnāti kaścana
16.8
etasya vā akṣarasya praśāsane gārgi sūryācandramasau vidhṛtau tiṣṭhataḥ
etasya vā akṣarasya praśāsane gārgi dyāvāpṛthivyau vidhṛte tiṣṭhataḥ| etasya
vā akṣarasya praśāsane gārgi nimeṣā muhūrtā ahorātrāṇyardhamāsā māsā
ṛtavassaṃvatsarā iti vivṛtāstiṣṭhanti | etasya vā akṣarasya praśāsane
gārgi prācyo nadyassyandante śvetebhyaḥ parvatebhyaḥ, pratīcyo'nyā yāṃ yāñca
diśamanu
etasya vā akṣarasya praśāsane gārgi dadato manuṣyāḥ praśaṃsanti,
yajamānaṃ devā darvī pitaro'nvāyattāḥ
16.9
yo vā etadakṣaraṃ gārgyaviditvā'smim̐lloke juhoti yajate tapastapyate
bahūni varṣasahasrāṇi, antavadevāsya tadbhavati | yo vā etadakṣaraṃ gārgyaviditvā'smāllokāt praiti, sa kṛpaṇaḥ | atha ya etadakṣaraṃ gārgi
viditvā'smāllokāt praiti, sa brāhmaṇaḥ
16.10
tadvā etadakṣaraṃ gārgyadṛṣṭaṃ draṣṭraśrutam̐śrotramantaṃ mantravijñātaṃ vijñātṛ | nānyadato'sti draṣṭṛ nānyadatosti śrotṛ nānyadato'sti mantṛ nānyadato'sti
vijñātṛ | etasminnu khalvakṣare gārgyākāśa otaśca protaśceti
16.11
sā hovāca-brāhmaṇā bhagavantastadeva bahumanyedhvaṃ yadasmānnamaskāreṇa
mucyedhvam | na vai jātu yuṣmākamimaṃ kaścit brahmodyaṃ jeteti | tato ha
vācakanvyupararāma
16.11.p1
iti pañcamādhyāye aṣṭamaṃ brāhmaṇam
Commentaries (1)
- Anubhūtiprakāśa — Mādhava, Sanskrit
Linked texts (8)
- Īśādiviṃśottaraśatopaniṣadaḥ — Sanskrit
- Mādhyandina — Sanskrit
- Kāṇva — Sanskrit
- Mantrapuṣpa — Sanskrit
- Īśādyupaniṣadaḥ — Sanskrit
- Different Upaniṣads — Sanskrit
- Śatapathabrāhmaṇa or Bṛhadāraṇyakabrāhmaṇa — Sanskrit
- Vājasaneyi bṛhadāraṇyaka — Sanskrit