<!-- Pramāṇa, a library of Indian primary sources · https://indike.org/pramana/in.veda.brahmana.adhvarakanda.4 -->

[Pramāṇa](https://indike.org/pramana/) › [Indian literature](https://indike.org/pramana/in) › [Vedic Literature](https://indike.org/pramana/in.veda) › [Brāhmaṇas (ritual exegesis)](https://indike.org/pramana/in.veda.brahmana) › [Adhvarakanda](https://indike.org/pramana/in.veda.brahmana.adhvarakanda) › 4

# Adhvarakanda 4

Adhvarakāṇḍa 4

- **Language:** Sanskrit

### [4.1](https://indike.org/pramana/in.veda.brahmana.adhvarakanda.4.1)

vasvasyaditirasyādityāsi, rudrā'si candrā'si  
bṛhaspatiṣṭvā sumne ramrṇātu rudro vasubhirācake || iti  
"adityāstvvā mūrddhannājigharmi devayajane pṛthivyāḥ  
iḍāyāspadamasi ghṛtavat svāhā ||" || iti  
"samakhye devyā dhiyā sandakṣiṇayorucakṣasā  
mā ma'āyuḥ pramoṣīrmo'ahaṃ tava vīraṃ videya tava devi saṃdṛśirā ||iti  
“vyṛkta'evaināmetat | tasmāt saptapadānyanuniṣkrāmati”  
“yatra vai vācaḥ prajātāni chandāṃsi saptapadā vai teṣāṃ parārdhyā śakvarī  
tāmevaitat parastādarvācīṃ vṛṅkte | tasmāt saptapadānyanunikrāmati”

### [4.2](https://indike.org/pramana/in.veda.brahmana.adhvarakanda.4.2)

“sa vai vāca eva rūpeṇānuniṣkrāmati”  
“vasyasyaditirasyādityāsi rudrāsi candrāsi  
bṛhaspatiṣṭvā sumne ramyātu rudro vasubhitācake”  
aditidyauraditiraṃtarikṣamaditirmātā sa pitā sa putraḥ  
viśve devā aditiḥ paṃca janā aditirjātamaditirjanitvaṃ  
"vasvī hyeṣā | aditi hyeṣā | ādityā hyeṣā | candrā hyeṣā"  
"bṛhaspatiḥ pūrveṣāmuttamo bhavati indra uttareṣāṃ prathamaḥ"  
"brahma vai bṛhaspatiḥ" bṛhaspatiṣṭvā sādhunā (mārgeṇa) āvarttayatvityevaitadāha"  
"apraṇāśāyatadāha rudraṃ hi nāti paśavaḥ”

### [4.3](https://indike.org/pramana/in.veda.brahmana.adhvarakanda.4.3)

"atha saptamaṃ padaṃ paryupaviśanti | sa hiraṇyaṃ pade nidhāya juhoti"  
śeṣe vaneṣu mātroḥ saṃ tvā martāsa indhate  
ataṃdro havyā vahasi haviṣkṛta ādvideveṣu rājasi  
"na vā'anagnāvāhutirhrayate 'gniretasaṃ vai hiraṇyam tatho hāsyaiṣāgnimatyevāhutirhutā bhavati"  
“vajreṇaivaitadājyena spṛṇute tāṃ spṛtvā svīkurute”

### [4.4](https://indike.org/pramana/in.veda.brahmana.adhvarakanda.4.4)

“sa juhoti| adityāstvā mūrdhannājigharmi| devayajane hi pṛthivyai iḍāyāspadmasi ghṛtavat svāhā”  
“iyaṃ vai pṛthivyaditiḥ| asyai (asyāḥ) hi mūrdhan (mūrdhni) juhoti  
devayajane hi pṛthivyai juhoti”  
“gaurvā'iḍā, gorhi pade juhoti| ghṛtavat svāheti| ghṛtavaddhyace tadabhihutaṃ  
bhavati”

### [4.5](https://indike.org/pramana/in.veda.brahmana.adhvarakanda.4.5)

“atha sphyamādāya parilikhati”  
“vajro vai sphyo| vajreṇaivaitat parilikhati”  
“trivṛtaivaitadvajreṇa samantaṃ parigṛhṇātyanatikramāya”

### [4.6](https://indike.org/pramana/in.veda.brahmana.adhvarakanda.4.6)

“yajamāne te bandhurityevaitadāha”

### [4.7](https://indike.org/pramana/in.veda.brahmana.adhvarakanda.4.7)

"yatra vā'asyai khanantaḥ krūrīkurvantyapaghnanti śāntirāpastadadbhiḥ śāntyā  
śamayati tadadbhiḥ saṃdadhāti tasmādapa upaninayati"

### [4.8](https://indike.org/pramana/in.veda.brahmana.adhvarakanda.4.8)

"atha yajamānāya padaṃ prayacchati | tve rāya iti"  
"paśavo vai rāyaḥ tvayi paśava ityevaitadāha"  
"mayi paśava ityevaitadāha"

### [4.9](https://indike.org/pramana/in.veda.brahmana.adhvarakanda.4.9)

"tatho hādhvaryu : paśubhya ātmānaṃ nāntareti"

### [4.10](https://indike.org/pramana/in.veda.brahmana.adhvarakanda.4.10)

"atha patnyai padaṃ pratiparāharanti"  
"gṛhā vai patnyai pratiṣṭhā tadgṛheṣvevaināmetat pratiṣṭhāyāṃ pratiṣṭhāpayati  
tasmātpatnyai padaṃ pratiparāharanti"

### [4.11](https://indike.org/pramana/in.veda.brahmana.adhvarakanda.4.11)

"enāṃ somakrayaṇyā saṃkhyāpayati"  
“vṛṣā vai somo yoṣā patnyeṣa vā'atra somo bhavati yatsomakrayaṇī mithunamevaitatprajananaṃ kriyate tasmādenāṃ somakrayaṇyā saṃkhyāpayati”

### [4.12](https://indike.org/pramana/in.veda.brahmana.adhvarakanda.4.12)

“sa saṃkhyāpayati | samakhye devyā dhiyā saṃ dakṣiṇayorucakṣasā | māma'āyuḥ  
pramoṣīrmo'ahaṃ tava vīraṃ videya tava devi saṃdṛśi”—iti  
“āśiṣamevaitadāśāste putro vai vīraḥ putraṃ videya tava saṃdṛśītyevaitadāha”

### [4.13](https://indike.org/pramana/in.veda.brahmana.adhvarakanda.4.13)

"sā yā babhruḥ piṅgākṣī | sā somakrayaṇī"  
"yanna vā'indrāviṣṇū tredhā sahasraṃ vyairayetāṃ tadekātyaricyata tāṃ tredhā  
prājanayatāṃ tasmādyopyetarhi tredhā sahasraṃ vyākuryādekaivātiricyeta"

### [4.8-2](https://indike.org/pramana/in.veda.brahmana.adhvarakanda.4.8-2)

ubhā jigyathurna parā jayethe na parā jigye kataraścanainoḥ  
indraśca viṣṇo yadapaspṛdhethāṃ tredhā sahasraṃ vitadairayethāṃ"  
( ṛgveda maṃ0 6|66

## Linked texts (2)

- [Śākala](https://indike.org/pramana/in.veda.samhita.rg*sakala.8.60.15) — Sanskrit
- [Kāṭhakasaṃhitā](https://indike.org/pramana/in.veda.samhita.krsnayajur*kathaka.24.4) — Sanskrit

---
Source: [https://indike.org/pramana/in.veda.brahmana.adhvarakanda.4](https://indike.org/pramana/in.veda.brahmana.adhvarakanda.4) · Pramāṇa
