Pramāṇa · Search · About · API

Citikanda 29

Citikāṇḍa 29

Language
Sanskrit

29.1

atha viṣṇuqamānkrāntvā | vātsapreṇopasthāẏāstamita'āditye bha̱smaiva
prathamamudrapatyetadvā'enametenānnena prīṇātyetābhiḥ samidbhirustasyānyasya
jagdhu̱syaiṣa pāpmā sīdati bhasma̱ te̱nainametadruyāvarttayati tasminnapahūtapāpmanvācaṃ visṛjate vyācaṃ visṛjya samidhamādadhāti rā̱tryā'evainametadu̱nnena prīṇāti rātrīm̐ rātrīmaprayāvaṃ bharanta̱'iti ta̱syokto bandhū rātryā
'evaitāmariṣṭim̐ svastimaśāste tadyatkiñcāto rātryāpasamādadhātyāhutikṛtatham̐ haivāsmai tadupasamādadhāti

29.2

( tyu ) atha prāta̱rudita'āditye | bha̱smaiva̱ prathamamudvapatyetaddhā'e̱nametenānne̍na prīṇātyetayā samidhā yacca̱ rātryopasamādadhāti tasyānna̱sya jagdhsyaiṣa pāpmā sīdati bhasma̱ tainaivaitaddbhyāvarttayati tasminnapaha̍tapāpmanvācaṃ
vi̱sṛjate vācaṃ visṛjya samidhamādadhātya̱hna 'e̱vainametadanne̍na prīṇātya̱haraharaprayāvaṃ bharanta 'iti tusyokto bandhura̱hna 'e̱vaitāma̱riṣṭi̍i svastimāśāste tayatkiñcāto'hnaopasamādadhātyāhutikṛta m̐ haivāsmai tadupasamādadhāti

29.3

(tya) ahorātre vā 'abhivarttamāne saṃvvatsaramāpnutaḥ saṃvvatsaro'idaᳪ
sarvvamāhāyaivaitāmariṣṭiᳪ svastimaśāste

29.4

( ste'tha ) atha yadā'smai vrataṃ prayacchanti | (ntya) atha vrate nyujya samidhamādadhāti na vrate nya̱ñjyādityu haika'āhurāhutiṃ tujjuhuyāḍanavaklṛptaṃ vai
tadya̱dīkṣita'āhutiṃ juhuyāditi

29.5

sa vai nyañjyādeva | daivo vā 'asyaiṣa' ātmā mānuṣo'yaᳪ sa yanna
nyañjyānna haitaṃ daivamātmānaṃ prīṇīyā'tha yunnayanakti tatho haitaṃ daivamātmānaṃ prīṇāti sā yatsamittena vāhutiryadu vrate nyaktā tenānnamannaᳪ hi vratam

29.7

(tham̐) sa vai̱ sami̍dhamādhā̱yātha̍ vratayati | daivo vā'a̱syaiṣa' ā̱tmā
mānu̱ṣo'yaṃ de̱vā' u vā'agne'tha manuṣyāsta̱smātsami̍dhamādhā̱yātha̍ vratayati 6
(tyu) anna̍pate'nna̍sya no dehīti̍ | (tyu) aśanapate'śanasya no dehītye̱tada̱namī̱vasya̍ śuṣmi̱ṇa' ityanaśanāyu̱sya śuṣmi̱ṇa' itye̱tatpra dā̱tāra̍ṃ tāriṣa'
iti̱ yaja̍māno vai dā̱tā pra yaja̍mānaṃ tāriṣa' itye̱tadūrja̍ṃ no dhehi dvi̱pade̱
catu̍ṣpada̱'ityā̱śiṣa̍māśāste̱ yadu̱ bhinnā̍yai prāyaści̍ttimāhottarasmi̱stvadanvākhyāna 'iti

29.8

dyadyeṣokhā bhidyeta | yā'bhinnā nuvā sthālyurubilī syāttasyāmenaṃ paryāvapedārcchati ṣā'eṣokhā yā bhidyate'nārttā vā'iyaṃ devatā'nārttāyāmimamanārttaṃ bibharāṇīti tatrokhāyai kapālaṃ purastātprāsyati tatho haiṣu' etasyai
svāyai yonerna cyavate

29.9

( 'e'tha ) atha mṛdamāhṛtya | ( tyo ) ukhāṃ copāṃ ca piṣṭvā sasṛjyokhāṃ karotyetayaivāvṛtā'nupaharanyajustūṣṇīmeva paktvā paryāvapati
karmaṇireva tatra prāyaścittiḥ punastatkapālamukhāyāmupasamasyokhāṃ copaśayāṃ ca piṣṭvā sa sṛjya nidadhāti prāyaścittibhyaḥ

29.8-2

yadyeṣokhā bhidyeta-yā'bhinnā navā sthālyurubilī syāt | tasyāmenaṃ paryāvapet | ārcchati vā'eṣokhā yā bhidyate | anārttā'iyaṃ devatā | anārttāyāmimanārttaṃ bibharāṇīti | tatrokhāyai kapālaṃ
purastāt prāsyati | tatho haiṣa etasyai svāyai yonerna cyavate

29.9-2

atha mṛdamāhṛtya, ukhāṃ copaśayāṃ ca piṣṭvā, saṃsṛjyokhāṃ karoti-etayaivāvṛtā-anupaharan yajuḥtūṣṇīmeva paktvā paryāvapati | karmaṇireva tatra prāyaścittiḥ | punastatkapālamukhāyāmupasamasya ukhāṃ
copaśayāṃ ca piṣṭvā saṃsṛjya nidadhāti, prāyaścittibhyaḥ

29.10

( bhyo'tha ) atha yudyeṣa'uruyyo'gniranugacchet | (dvagvā) gārhapatyaṃ vāva su
gacchati gārhapatyāddhi sa āhṛto bhavati gārhapatyādvaivaṃ prāñcamuddhṛtyopasamādhāyokhāṃ pravṛñjyādetayaivāvṛtā'nupahanyajustūṣṇīmeva tāṃ yudā'gnirārohati

29.11

(tyu) atha prāyaścittī karoti | survebhyo vā'eṣa'etaṃ kāmebhya'ādhatte
tadyudevāsmātra kāmānāṃ vyavacchidyate'gnāvanugate tudevaitatsuntanoti sundadhātyubhe prāyaścittī karotyadhvaraprāyaścittiṃ cāgniprāyaścittiṃ cādhvarasya
pūrvvāmathāmnestasyokto bandhuḥ

29.12

su samidhā''jyasyopahatya | (tyā) āsīna' āhutiṃ juhoti viśvakarmaṇe
svāhetyathopotthāya samidhamādadhāti punastvā''dityā rudrā 'vasavaḥ samindhatāṃ punarbrahmāṇo vasunītha yajñairityetāstvā devatāḥ punaḥ samindhatāmityevaitadghṛtena tvaṃ ta̱nvaṃ vardhayasva satyāḥ santu yajamānasya kāmā 'iti ghṛtenāha tvaṃ ta̱nvaṃ varddhayasva yebhya ' tvāṃ kāmebhyo yajamāna' ādhatta te'sya
sarve satyāḥ santvityetat

29.13

(d) atha yadi gārhapatyo'nugacchet | ( da ) araṇī vvāva sa gacchatyaraṇibhyām̐ hi sa' āhuto bhavatyaraṇibhyāmevainaṃ mathittvopasamādhāya
prāyaścittī karoti

29.14

( tyu ) atha yadi prasuta'āhavanīyo'nugucchet | (dvavā) gārhapatyaṃ vāva
su gacchati gārhapatyāddhi sa'āhṛto bhavati gārhapatyādvaivenaṃ prāñca1 sāṅkāśinena hṛṛtvopasamādhāya prāyaścittī karoti yastvasminkāle'dhvaraḥ
syāttāmadhvaraprāyaścittiṃ kuryātsamānyampripāyaścittiḥ

29.15

( ḍu) atha yadyāgnīdhrī̱yo'nugucchet | (dvavā ) gārhapatyaṃ vāva su gacchati
gārhapatyāddhi sa'āhṛto bhavati gārhapatyādvaivenaṃ prāñcamuttareṇa sado hṛtvopasamādhāya prāyaścittī karotyatha yadi gārhapatyo'nugucchettasyokto
bandhuḥ

Linked texts (2)