Citikanda 78
Citikāṇḍa 78
- Language
- Sanskrit
Contents
- 78.21-2 — 3 parts
78.1
atha svayamātṛṇṇāsu sāmāni gāyati | ( tī ) ime vai lokāḥ svayamātṛṇṇāstā 'etāḥ śarkarāstā devā 'upadhāyāaitādṛśīrevāpaśyanyathaitāḥ
śuṣkāḥ śarkarāḥ
78.2
( ste ) te'bruvan | ( bu ) upa tujānīta yathaiṣu lokeṣu rasamupajīvanaṃ
dadhāmeti te'bruvaṃścetayadhvamiti citimicchateti vāva tadabruvaṃstvadicchata
yathaiṣu lokeṣu rasamupajīvanaṃ dadhāmeti
78.3
te cetayamānāḥ | ( ' ) etāni sāmānyāpaśyaṃstānyagāyaṃstaireṣu lokeṣu
rasamupajīvanamadadhustathaivaitadyajamāno yadetāni sāmāni gāyatyeṣvevaitallokeṣu rasamupajīvanaṃ dadhāti
78.4
svayamātṛṇṇāsu gāyati | (tī) ime vai lokāḥ svayamātṛṇṇā ' eṣvevaitallokeṣu rasamupajīvanaṃ dadhāti
78.5
sa vai bhūrbhuvaḥ svariti | (tye) etāsu vyāhṛtiṣu gāyati bhūriti vā'ayaṃ
loko bhuva ' ityantarikṣalokaḥ svarityasau loka'eṣvevaitallokeṣu rasamupajīvanaṃ dadhāti
78.6
tāni̱ vai nānāprastāvāni | samā̱nanidhanāni̱ tāni yannānāprastāvāni
nānā hyupa̍śyannatha yatsamānanidhanānyekā hyeva yajñasya pratiṣṭhākam̐ nidhanaem̐
svarga eva lokastasmātsva̱rjyotirnidhanāni
78.7
(nya) athainaem̐ hiraṇyaśakalaiḥ prokṣati | (tyu) atraiṣa sarvvo'gniḥ saṃskṛtastasmindevā 'etadamṛtam̐ rūpamuttamamadadhustathaivāsminnayametadamṛtam̐
rūpamuttamaṃ dadhāti
78.8
yudvevainaem̐ hiraṇyaśakalaiḥ prokṣati | (tye) etadvā'asminnedo'mūṃ purastādrukmyāṃ tanūṃ madhyato dadhāti rukmaṃ ca puruṣaṃ cāthainametatsarvvamevopa̍riṣṭādrukmayyā tanvā pracchādayati
78.9
dvābhyāṃ dvābhyām̐ śatābhyām | ( ndvi) dvipāyajamāno yajamāno'gniryāvā̍nāgniryāvatyasya mātrā tāvataivāsminnetadamṛtam̐ rūpamuttamaṃ dadhāti
pañcakṛtvaḥ pañcacitiko'gniḥ pañcartavaḥ saṃvatsaraḥ saṃvatsaro'gniyāvānagniyāṃvatyasya mātrā tāvataivāsminnetadamṛta rupamuttamaṃ dadhāti sahasreṇa
sarvvaṃ vai sahasrarthaṃ sarvveṇaivāsminnetadamṛta rupamuttamaṃ dadhāti
78.10
paścādagre prāṅ tiṣṭhan | ( ñra ) athottarato dakṣiṇā'tha purastātpratyaṅṅatha jaghanena parītya dakṣiṇata' udaṅtiṣṭhaṃstaddakṣiṇāvṛttaddhi devatrā'thānuparītya paścātprāṅtiṣṭhaṃstatho hāsyaitatprāgeva karma kṛtaṃ bhavati
78.11
sahasrasya pramā'si | sahasrasya pratimā'si sahasrasyonmā'si sāhaso'si
sahasrāya tveti sarvvaṃ vai sahasrarthaṃ sarvvamasi sarvvasmai tvetyetat
78.12
( da ) athātaścitipurīṣāṇāmeva mīmā m̐sā | ( sā'yu ) ayameva lokaḥ
prathamā citiḥ paśavaḥ purīṣaṃ yatprathamāṃ citiṃ purīṣeṇa pracchādayatīmaṃ
tallokaṃ paśubhiḥ pracchādayati
78.13
( tya ) antarikṣameva dvitīyā citiḥ | ( rvyu ) vvayā m̐si purīṣaṃ yadvitīyāṃ citiṃ purīṣeṇa pracchādayatyantarikṣaṃ tadvayobhiḥ pracchādayati
78.14
dyaureva tṛtīyā citiḥ | ( rnu ) nakṣatrāṇi purīṣaṃ muttṛtīyāṃ citiṃ purīṣeṇa
pracchādayati divaṃ tannakṣatraiḥ pracchādayati
78.15
yajña'eva caturthī citiḥ | ( rdu ) dakṣiṇāḥ purīṣaṃ yaccaturthī citiṃ
purīṣeṇa pracchādayati yajñaṃ taddakṣiṇābhiḥ pracchādayati
78.16
yajamāna' eva pañcamī citiḥ | prajā purīṣaṃ yatpañcamīṃ citiṃ purīṣeṇa
pracchādayati yajamānaṃ tatprajayā pracchādayati
78.17
svarga' eva lokaḥ ṣaṣṭhī citiḥ | (dai) devāḥ purīṣaṃ yatṣaṣṭhīṃ citiṃ
purīṣeṇa pracchādayati svargaṃ tallokaṃ devaiḥ pracchādayati
78.18
( tya ) amṛtameva saptamī citiḥ | ( stvā ) tāmuttamāmupadadhātyamṛtaṃ
tadasya sarvasyottamaṃ dadhāti tasmādasya sarvasyāmṛtamuttamaṃ tasmāddevā'
anantarhitāstasmādu te'mṛtā' ityadhidaivatam
78.19
( mu ) athādhyātmam | yaiveyaṃ pratiṣṭhā muśāyamavāṅprāṇastatprathamā citirmām̐2saṃ purīṣaṃ yatprathamāṃ citiṃ purīṣeṇa pracchādayatyetadudasya tadātmano māsaim̐sam̐ḥ saṃchādayatīṣṭakā 'upadhāyāsthīṣṭakā' asthye tanmāṃsaiḥ saṃchādayati
nāvastātsaṃchādayati tasmādime prāṇā 'adhastādasaṃchannā 'upariṣṭāttu
pra̱cchādayatyeta̱dasya tadātmana̱' upariṣṭānmārthaṃsaiḥ saṃchādayati ta̱smātsyaita̱dātmana̱' upariṣṭānmāsrtsaṃḥ saṃchannaṃ nāvakāśate
78.21
yadūrdhvaṃ pratiṣṭhāyā'avācīnaṃ madhyāt | (tu) tadvitīyā citirmāsrtsa purīṣaṃ
yadvitīyāṃ citiṃ purīṣeṇa pracchādayatyeta̱dasya tadātmano māsrtsaṃḥ saṃchādayatīṣṭakā' upadhāyā'sthīṣṭakā 'asthi tanmāsrtsaṃḥ saṃchādayati purīṣa'upadadhāti purīṣeṇa pracchādayatyeta̱dasya tadātmana 'ubhayatò māsrtsaṃḥ
saṃchādayati tasmādasyaita̱dātmana 'ubhayato māsrtsaṃḥ saṃchannaṃ nāvakāśate20
madhyameva tṛtīyā citiḥ | (ryuṃ) yadūrdhvaṃ madhyādavācīnaṃ grīvābhyastañcaturthī citigrrīvā' e̱va pañcamī citiḥ śira' eva ṣaṣṭhī citiḥ prāṇā' eva
saptamī citistānuttamāsūpadadhāti prāṇāṃstadasya sarvasyottamāndadhāti
tasmādasya sarvvasya prāṇā' uttamāḥ purīṣa'upaddhāti māsrtsaṃ vai purīṣaṃ
māsrtsena tatprāṇānpratiṣṭhāpayati nopariṣṭātpracchādayati tasmādime
prāṇā' upariṣṭādasaṃchannāḥ
78.4-2
iti caturthaprapāṭhake pañcamaṃ brāhmaṇam || 8||4-5 || ( 7. 4. )
iti caturthaḥ prapāṭhakaḥ samāptaḥ || 8
78.8-2
(kaṇḍikāsaṃkhyā 109)
iti saptamo'dhyāyaśca samāptaḥ
78.437
7
asminkāṇḍe kaṇḍikāsaṃkhyā
78.8-3
iti mādhyandinīye śatapathabrāhmaṇe citināmakrāṣṭamaṃ
kāṇḍaṃ samāptam
78.21-2
tāmuttamāmupadadhāti-prāṇāṃstadasya sarvasyottamāndadhāti | tasmādasya sarvasya prāṇā uttamāḥ
purīṣa upadadhāti | māṃsaṃ vai purīṣam | māṃsena tatprāṇānpratiṣṭhāpayati | nopariṣṭātpracchādayati
tasmādime prāṇā upariṣṭādasaṃchannāḥ
78.21-2.p1
ityāhavanīyāgniścayanaṃ samāptam
78.21-2.p2
iti saptamo'dhyāyaśca samāptaḥ || ( 8-7 ) || iti samāptamidamaṣṭamaṃ citikāṇḍam || 8
78.21-2.p3
iti śrīśatapathabrāhmaṇe sāyaṇabhāṣyasametam citināmakrāṣṭamaṃ kāṇḍaṃ
Linked texts (1)
- Mādhyandina — Sanskrit