Pramāṇa · Search · About · API

Pancavimsha 110: atha pañcamaḥ khaṇḍaḥ

Pañcaviṃśa 110

Language
Sanskrit

atha pañcamaḥ khaṇḍaḥ

110.1

“pra somāso madacyuta” iti gāyatrī bhavati madavad
vai rasavṛttattṛtīyasavanaṃ madameva tadrasaṃ dadhātya “thā pavasva
devayu” rityeti rathantarasya rūpaᳵ rāthantaraᳵ hyetadahaḥ

110.2

“pavate'haryyato hari”riti bṛhatorūpaṃ bṛhadeva tadetasminnahani yunakti tadyuktaᳵ iva ārabhante

110.1-2

“pra sunvānāyā'ndhasa” iti pravatyo bhavanti prāṇinīṣaṇyamiva hyetadaha “rabhipriyāṇi pavate ca nohita” ityabhīti rathantarasya rūpaᳵrāthantaraᳵ hyetadahaḥ

110.2-2

“yajñā yajñā vo agnaya” ityāgnirvai yajño yajña eva
tadyajñaṃ pratiṣṭhāpayati

110.3

gāyatraṃ bhavati yadeva gāyatrasya brāhmaṇam

110.4

saṃhitaṃ bhavati dvayakṣaranidhanaṃ pratiṣṭhāyai pratiṣṭhāyaiva satramāsate

110.5

saphaṃ bhavati

110.6

saphena vai devā imān lokān samāpnuvan
yattatsamāpnuvaṃstatsaphasya saphatvamimānevaitena lokān
samāpya satramāsate

110.7

ākṣāraṃ bhavati

110.8

aṣṭau vā etāḥ kāmadughā āsaṃstomekā samaśīryyata sā kṛṣirabhavaddahyate'smai kṛṣau ya evaṃ veda

110.9

tāsu devāsurā asparddhanta te devā asurān kāmadughābhya ākṣāreṇā'nudanta nudate bhrātṛvyaṃ kāmadughābhya
ākṣareṇa tuṣṭuvānaḥ

110.10

ebhyo vai lokebhyo raso'pākrāmattaṃ prajāpatirākṣāreṇā''kṣārayadyadākṣārayattadākṣārasyā''kṣāratvam

110.11

tasmādyaḥ purā puṇyo bhūtvā paścātpāpīyān syādākṣāraṃ brahma sāma kurvītā''tmanyevendriyaṃ vīryya̍ rasabhākṣārayati

110.12

januṣaikacoṃ bhavato'hno dhṛtyai yadvā etasyā'hno'dhṛtaṃ
tadetābhyāṃ dādhāra

110.13

gaurīvitaṃ bhavati

110.14

gaurīvitirvā etacchāktyo brāhmaṇo'tiriktamapaśyattadgaurīvitamabhavat

110.15

atiriktaṃ vā etadatiriktena stuvanti yadgaurīvitenāhīnāñcaivaistanavadbhavatyapi prajāyā upakḷptam

110.16

vṛṣā vā etadvājisāma vṛṣabho retodhā adya stuvanti
śvaḥ prajāyate

110.17

anuṣṭubhi chandasāṃ kriyate'nuṣṭubbhi chandasāṃ yoniḥ
svāyāmeva tadyonau reto dhatte prajātyai

110.18

prajāyate bahurbhavati ya evaṃ veda

110.19

dyudāsaṃ bhavatyetau vā udāsau svargasya lokasyā'vasānadarśau pūrveṇa pūrvamahaḥ sam̐sthāpayantyuttareṇottaramaharabhyātivadanti

110.20

tadyathā'daḥ pūrvedyuḥ spṛṣṭaṃ tṛṇodakamanvavaśyanto yantyevameva tābhyām̐svargaṃ lokamanvavaśyanto yanti

110.21

gautamaṃ bhavati

110.22

sāmā''rṣeyavat svargāya yujyate svargāllokānna cyavate
tuṣṭuvānaḥ

110.23

yadu caivā''nuṣṭubhasya madhye nidhanasya brāhmaṇaṃ tadu
caitasya

110.24

kāvaṃ bhavati

110.25

lokabindu sāma vindate lokaṃ kāvena tuṣṭuvānaḥ

110.26

svāramu svareṇa svareṇa hi devebhyo'ntato'nnādyaṃ pradīyate svareṇaiva taddevebhyo'ntato'nnādyaṃ prayacchati

110.27

yajñāyajñīyaṃ bhavati

110.28

vāgyajñāyajñīyaṃ vāci yajñaḥ pratiṣṭhito vācyeva tadyajñamantataḥ pratiṣṭhāpayanti taṃ vāco'dhi śva ārabhante

110.29

trivṛdeva stomo bhavati tejase brahmavarcasāya

Linked texts (3)