Pramāṇa · Search · About · API

Pancavimsha 60: atha ṣaṣṭhaḥ khaṇḍaḥ

Pañcaviṃśa 60

Language
Sanskrit

atha ṣaṣṭhaḥ khaṇḍaḥ

60.1

grāvṇaḥ saṃsādya droṇakalaśamadhyūhanti viśadvai grāvāṇo'nna somo rāṣṭraṃ droṇakalaśo yadgrāvasu droṇakalaśamadhyūhanti viśyeva tadrāṣṭramadhyūhanti

60.2

yaṃ dviṣyādvimukhān grāvṇaḥ kṛtvedamahamamumāmuṣyāyaṇamamuṣyāḥ putramamuṣyā viśo'muṣmādannādyānniirūhāmīti nirūheddiśa evainamannādyānniirūhati

60.3

yo'sya priyaḥ syātsammukhān grāvṇaḥ kṛtvedamahamamuṣyāyaṇamamuṣyāḥ putramamuṣyāṃ viśyamuṣminnannādye'dhyūhāmītyadhyūhedviśyevainamannādye'dhyūhati

60.4

atho tadubhayamanādṛtyedamahaṃ māṃ tejasi brahmavarcase'dhyūhāmītyadhyūhettejasyeva brahmavarcasa ātmānamadhyūhati

60.5

atha dveṣyaviṣayaṃ prayogāntaramāhayaḥ kāmayeta viśā rāṣṭraᳪ hanyāmiti vyūhya grāvṇo'dho droṇakalaśaᳪ sādayitvopāṃśusavanamupariṣṭādabhinidadhyādidamahamamuyā viśā'do rāṣṭraᳪ hanmīti
viśaiva tadrāṣṭraᳪhanti

60.6

vasavastvetyādibhirmantrairdroṇakalaśasammārjjanaṃ vakṣyati, tatratyeṣu gāyatryādicchandaḥsu kiñcidveditavyamityāhayo vai devāni pavitrāṇi veda pūto yajñiyo bhavati
cchandāṃsi vai devāni pavitrāṇi tairdroṇakalaśaṃ pāvayanti

60.7

atha devapavitrākhyacchandobhiryuktapāvanasādhanamantrānāha -
vasavastvā gāyatreṇa cchandasā punantu rudrāstvā traiṣṭubhena cchandasā punantvādityāstvā jāgatena cchandasā
punantvetāni vai daivāni pavitrāṇi pūto yajñiyo bhavati ya eva m̐veda

60.8

apūrvameva daśāpavitrasya śuklatvaṃ vidhātumākhyāyikāmāha—
svarbhānurvā āsura ādityantamasāvidhyattaṃ devā
na vyajānaṃste'trimupādhāvam̐stasyātrirbhāsena tamopāhanyat prathamamapāhan sā kṛṣṇāvirabhavadyaddvitīyam̐
sā rajatā yattṛtīyam̐ sā lohinī yayā varṇamabhyatṛṇat
sā śuklāsīt

60.9

idānīṃ tadvidhatte—
tasmācchukla pavitram̐ śukraḥ somaḥ sa śukratvāya

60.10

evaṃ pavitrasya śuklatvaṃ vidhāya tadevānvayavyatirekābhyāṃ draḍhayati—
yaṃ dviṣyāttasyaiteṣāṃ varṇānāmapi pavitre kuryyātpāpmanevainaṃ tamasā vivadhyati kṛṣṇamiva hi tamo yo'sya priyaḥ syādāsaktiśuklaṃ kuryyājyotiṣvai hiraṇyaṃ jyotirevāsmindadhāti

60.11

tasmādātreyaṃ candreṇecchantyatrirhi tasya jyotiḥ

60.12

abhyatṛṇatpavitraṃ vivam̐gṛhṇanti hastakāryyameva tadyajñasya kriyata etadvā udgātṝṇā hastakāryaṃ yatpavitrasya vigrahaṇam

60.13

na hastaveṣyānnikrūm̐cchati ya eva dveda

60.14

yo'pi na vigṛhṇāti prāṇādenamantaryyanti

60.15

taṃ brūyādvepamānaḥ prameṣyasa iti vepamāna eva pramīyate

60.16

pra śukaitu devī manīṣāsmadrathaḥ sutaṣṭo na vājītyudgātā dhārāmanumantrayate

60.17

āyuṣe me pavasva varcase me pavasva vidduḥ pṛthivyādivo janitrācchṛṇvantvāpo'dhaḥ kṣarantīḥ somehodgāyetyāha mahyaṃ tejase brahmavarcasāyeti

60.18

eṣa vai somasyodgītho yatpavate somodgītameva sāma
gāyati

60.19

acchinnaṃ pāvayanti yajñañcaiva prāṇāṃśca santanvanti santataṃ pāvayanti yajñasya santatyai

Linked texts (3)