Ṣaḍviṃśa Brāhmaṇa ("26th" book) 10
Ṣaḍviṃśabrāhmaṇabhāṣya (Sāyaṇa) 10
- Language
- Sanskrit
10.1
yasmādagnernetāraḥ śālāmukhīyāduttaravedyādau prāñcamagnimunnayanti | tasmāddhotā prāṅāsīnaḥ prāṅmukha upaviṣṭo bhūtvā'nvāha anubravītīti | praiṣamanuvacanaṃ kuryāt | tathā prāṅāsīno yajati yājyāṃ paṭhet | prāṅāsīnaḥ śaṃsati śastraṃ paṭhati |
dharmāntaramāha-
10.2
yasmādasau paridṛśyamāna ādityaḥ prāṅ prāggacchanaḥ apāṅ pratyaggacchanaḥ imān lokān saṃcarati pratyahaṃ, tasmādadhvaryuḥ svakarmaṇi prāṅapāṅ saṃcarati |
dharmāntaraṃ darśayati-
10.3
athaśabdo vākyaupakrame | yata eṣa candramā dakṣiṇena pathā eti gacchati tasmād brahmāṇaṃ dakṣiṇato dakṣiṇadigbhāge āsayanti upaveśayanti |
anyaṃ dharmaṃ darśayati—
10.4
yata etasyāṃ prasiddhāyām udīcyāṃ diśi bhūyiṣṭham adhikaṃ parjanyo vidyotate viśeṣeṇa svamahimānaṃ prakaṭayati tasmādudgātā etām udīcīṃ diśaṃ prati udaṅmukhaḥ san udgāyati |
dharmāntaraṃ vidhatte—
10.5
bhūtānāṃ pṛthivyādīnāṃ madhye eṣa vyāpta ākāśaḥ sanno'vahito bhavati | tasmāt sadaso madhye sadasyaṃ saptadaśamṛtvijam āsayanti |
dharmāntaraṃ vidhatte—
10.6
uta āpa uccāvacā nyūnādhikānyūnādhikabhāvena vartante uta api ca tā āpo gādhāḥ kacidapagatapratiṣṭhā iva bhavanti | uta api ca tā āpo gambhīrāḥ agādhā iva bhavanti | tasmā ddhotrāśaṃsino'pi
pañcarcena śastreṇa stutiṃ kurvanti | uta api ca bhūyasā bahvībhiḥ ṛgbhiḥ sādhyena śastreṇa stutiṃ kurvanti |
dharmāntaraṃ vidhatte—
10.7
ata ādityasyaiva gataṃ gamanaṃ raśmayaḥ tadīyāḥ anuyanti anugacchanti | tasmād adhvaryoreva gataṃ camasādhvaryavo'nuyantīti |
iti śrīsāyaṇācāryaviracite mādhavīye sāmavedārthaprakāśe ṣaḍviṃśabrāhmaṇabhāṣye dvitīyādhyāye caturthaḥ khaṇḍaḥ |
atha camasamakṣaṇāyopahavādyaḥ kathyante + tatra prathamaṃ prātaḥsavanasaṃbandhina upahavān darśayati-
Linked texts (1)
- Ṣaḍviṃśabrāhmaṇa — Sanskrit