Pramāṇa · Search · About · API

Ṣaḍviṃśa Brāhmaṇa ("26th" book) 12

Ṣaḍviṃśabrāhmaṇabhāṣya (Sāyaṇa) 12

Language
Sanskrit

12.1

pūrvavadvyākhyeyam |
kathamityāśaṅkya, tatra prathamaṃ hotrādiviṣayopahavaprakāraṃ darśayati-

12.2

me mama vāgeva hotā | mantroccāraṇarūpāyā vācaḥ tatkāryatvāt | cakṣureva | adhvaryuḥ tatpūrvakatvāt sarvasya havistyāgakarmaṇaḥ | mana eva brahmā yathā prāṇānāṃ madhye mano'rdhabhāk tathā brahmā ṛtvijāmardhabhāk | tathā ca aitareyabrāhmaṇam-tasmād brahnārdhabhāgghavā eṣa itareṣām ṛtvijām (7. 34) iti | śrotraṃ me mama udgātā | gītipratītisāmyāt | anyat pūrvavadvyākhyeyam |
atha sadasyādiviṣayamupahavaprakāraṃ darśayati-

12.3

antaścakṣuṣī cakṣuṣormadhye yo'yamākāśaḥ sa eva me sadasyaḥ | antaścakṣuṣī yā imāḥ paridṛśyamānā āpaḥ tā eva hotrāśaṃsinaḥ | mama aṅgānyeva camasādhvaryavaḥ upakārakatvasāmyāt | anyat pūrvavadvyākhyeyam | vāṅ me hotetyādayo'pi mantrāḥ yājamānāḥ | tathā cānukalpaḥ- vāṅ me hoteti mādhyaṃdinasya savanasya yājamānamiti |
yathoktam upahvavaprakāraṃ darśayati-

12.4

tā etā vāgādirūpā devatā eva ṛtvijāmupahvavarūpābhirvāgbhiḥ upahvayante |
tataḥ kiṃ kuryādityāha-

12.5

paścāt sa upahūto hotrādibhiranujñātaḥ sanneva bhakṣayati |
yathoktamanujñānaṃ praśaṃsati-

12.6

yajamānaḥ apānākhyaprāṇarūpaḥ | anyat samānamiti |
iti śrīsāyaṇācāryaviracite mādhavīye sāmavedārthaprakāśe ṣaḍviṃśabrāhmaṇabhāṣye dvitīyādhyāye ṣaṣṭhaḥ khaṇḍaḥ |
atha tṛtīyasavanasaṃbandhinam upahavaṃ darśayati—

Linked texts (1)