Ṣaḍviṃśa Brāhmaṇa ("26th" book) 31
Ṣaḍviṃśabrāhmaṇabhāṣya (Sāyaṇa) 31
- Language
- Sanskrit
31.p1
atha rudradevatyādbhutaviśeṣe homaviśeṣaṃ darśayituṃ pṛthivyā adhastāddiśo nirīkṣaṇapūrvakamāvartanaṃ darśayati—
31.1
sa vakṣyamāṇādbhutaviśeṣavānadhikārī pṛthivyā adhastāddiśamanvīkṣya manasā dhyātvāvartate | homārthaṃ pravartate | rudrasya sarvalokādhārakatvenādhobhūmyā diśo vakṣyamāṇānāmadbhutānāṃ ca raudratvāviśeṣāt ||
idānīṃ nimittaviśeṣān darśayati—
31.2
atha punarasya puruṣasya mānuṣaṃ manuṣyatvaṃ manuṣyarūpavatsaṃjanakatvam | gāvo manuṣyān prasūyanta iti yāvat | tathā mahiṣyajāśvoṣṭrāḥ prasūyante | hīnāṅgāni aṅgahīnāni [atiriktāṅgāni] adhikāṅgāni dviśīrṣavādīni ṣaḍaṅgulatvādīni janturūpāṇi svajātyananurūpādhikāṅgayuktāni vā jāyante | asaṃbhavāni śaśaviṣāṇaprāyāṇi saṃbhavanti jāyante | asūyāni kanyājaraṭhavandhyādīni asūyanti prasūyante prajāḥ | abalāni asamarthāni samarthībhavanti |
idānīṃ tajjanyaduritāpūrvabarhaṇasādhanaṃ homaviśeṣaṃ setikartavyatākaṃ darśayati-
31.3
ā vo rājānamadhvarasya rudraṃ2 hotāraṃ2 satyayajaṃ2 rodasyoḥ | agniṃ purā tanayitnoracittāddhiraṇyarūpamavase kṛṇudhvam || (sā. 69) ityeṣā 10 ṛk | anyat pūrvavadvyākhyeyam |
atha sūryadevatyādbhutaviśeṣe homaviśeṣaṃ darśayitumādau sarvadiṅnirīkṣaṇapūrvakamāvartanaṃ darśayati—
Linked texts (1)
- Ṣaḍviṃśabrāhmaṇa — Sanskrit