Ṣaḍviṃśa Brāhmaṇa ("26th" book) 32
Ṣaḍviṃśabrāhmaṇabhāṣya (Sāyaṇa) 32
- Language
- Sanskrit
32.1
sa vakṣyamāṇanimittaviśeṣavān sarvā diśo'nvīkṣya homārthamāvartate pravartate | sarvāsāṃ diśāṃ nimittānāṃ vakṣyamāṇānāṃ sūryasaṃbandhāviśeṣāt |
idānīṃ nimittaviśeṣān darśayati—
32.2
atha punarasya puruṣasya deśe mānuṣāṇāmatidhṛtima(ra?)tiduḥkhamatigarvitvam atiduḥkhaṃ vā | parvatāḥ phuṭanti ekadeśe vidīryante | ākāśācca parvatā nipatanti bhūmau | bhūmiśca yāvatsvadeśaṃ kampate | pūrvamāvāsamātrabhūcalanamuktamiti na paunaruktyam | mahādrumā unmūlanti samūlāḥ
idānīṃ taddhetukaduritāpūrvakanirasanāya homaṃ savidhyantaraṃ darśayati—
32.3
udu tyaṃ jātavedasaṃ devaṃ vahanti ketavaḥ | dṛśe viśvāya sūryam || (sā. 31) ityanayā ṛcā sthālīpākavidhimanatikramya hutvā punaḥ sūryāya svāhetyādibhiḥ pañcabhiḥ mantraiḥ pañcabhirājyāhubhirabhijuhoti |
iti śrīsāyaṇācāryaviracite mādhavīye sāmavedārthaprakāśe ṣaḍviṃśabrāhmaṇabhāṣye ṣaṣṭhādhyāye dvādaśaḥ khaṇḍaḥ |
12 || vedārthasya prakāśena tamo hārdaṃ nivārayan | pumarthāṃścaturo deyādvidyātīrthamaheśvaraḥ || iti śrīmadrājādhirājaparameśvaravaidikamārgapravartakaśrīvīrabukkabhūpālasāmrājyadhuraṃdhareṇa sāyaṇācāryeṇa viracite mādhavīye sāmavedārthaprakāśe ṣaḍviṃśabrāhmaṇavyākhyāyāṃ ṣaṣṭho'dhyāyaḥ samāptaḥ || ṣaḍviṃśabrāhmaṇaṃ samāptam || oṃ
prāśanaṃ vi . . . and then adds: lamadiṣu viniyuktāstatra sumaṅgalīrityayaṃ gataḥ sa kiṃśukamityayaṃ lekhā homānantaraṃ prayāṇa upapanne vadhva . . . (gap) pāṭhasya sa kiṃśukaḥ śālmaliṃ viśvarūpaṃ hiraṇyavarṇaṃ suvṛtaṃ sucakraṃ āro—sūrye amṛtapānāṃmisyotaṃ patyena ha kṛṇuṣveti duṣṭudavaśya chandaḥ mantraḥ pratipādyā kanyakāṃ devatā asya sūryāyāṃ vivāhapratipādanā . . . sūrye . . . purā . . . te he sūrye sutyāsa iti vadhū vahatu vahanayogyaṃ rathamaroha pratiṣṭha kiṃśukaṃ sukhāśanaṃ suṣṭhu . . . mānaṃ . . . yuṣṭamityarthaḥ | athavopamāpradhāno'yaṃ nirdeśaḥ śukiṃ—śukramiti sthitam | kiṃśuko nāma 6 hi. i. ṣaḥ | yuṣmāditi prakāśa . . . yathopukyena paśyantī tadvaddarśanīyamityarthaḥ |
Linked texts (1)
- Ṣaḍviṃśabrāhmaṇa — Sanskrit