Taittiriyabrahmana 1.6.9
Taittirīyabrāhmaṇa 1.6.9
- Language
- Sanskrit
1.6.9.1
agnáye devébhyaḥ pitṛ́bhyaḥ samidhyámānāya_ánubrūhi_íty āha /
ubháye hí devā́ś ca pitáraś ca_ijyánte /
ékām ánvāha /
ékā hí pitṛṇā́m /
trír ánvāha /
trír hí devā́nām /
āghārā́v ā́ghārayati /
yajñaparúṣor ánantarityai /
ná_ārṣeyáṃ vṛṇīte /
ná hótāram //
1.6.9.2
yád ārṣeyáṃ vṛṇītá /
yád dhótāram /
pramā́yuko yájamānaḥ syāt /
pramā́yuko hótā /
tásmān ná vṛṇīte /
yájamānasya hótur gopīthā́ya /
ápabarhiṣaḥ prayājā́n yajati /
prajā́ vái barhíḥ /
prajā́ evá mṛtyór útsṛjati /
ā́jyabhāgau yajati //
1.6.9.3
yajñásyaivá cákṣuṣī ná_antáreti /
prācīnāvītī́ sómaṃ yajati /
pitṛdevatyā̀ hí /
eṣā_ā́hutīḥ /
páñcakṛ́tvó 'vadyati /
páñca hy ètā́ devátāḥ /
dvé puro'nuvākyè /
yājyā̀ devátā vaṣaṭkāráḥ /
tā́ evá prīṇāti /
sántatam ávadyati //
1.6.9.4
ṛtūnā́m̐ sáṃtatyai /
pra_évaibhyaḥ pū́rvayā puro'nuvākyàyā_āha /
práṇayati dvitī́yayā /
gamáyati yājyàyā /
tṛtī́ye vā́ itó loké pitáraḥ /
áhna eváinān pū́rvayā puro'nuvākyàyā_atyā́nayati /
rā́triyai dvitī́yayā /
ā_éváinān yājyàyā gamayati /
dakṣiṇatò 'vadā́ya /
údaṅṅ átikrāmati vyā́vṛttyai //
1.6.9.5
ā́ svadhā_íty ā́śrāvayati /
ástu svadhā_íti pratyā́śrāvayati /
svadhā́ náma íti váṣaṭkaroti /
svadhākāró hí pitṛṇā́m /
sómam ágre yajati /
sómaprayājā hí pitáraḥ /
sómaṃ pitṛmántaṃ yajati /
saṃvatsaró vái sómaḥ pitṛmā́n /
saṃvatsarám evá tád yajati /
pitṛ́̄n barhiṣádo yajati //
1.6.9.6
yé vái yájvānaḥ /
té pitáro barhiṣádaḥ /
tā́n evá tád yajati /
pitṛ́̄n agniṣvāttā́n yajati /
yé vā́ áyajvāno gṛhamedhínaḥ /
té pitáro 'gniṣvāttā́ḥ /
tā́n evá tád yajati /
agníṃ kavyavā́hanaṃ yajati /
yá evá pitṛṇā́m agníḥ /
tám evá tád yajati //
1.6.9.7
átho yáthā_agním̐ sviṣṭakṛ́taṃ yájati /
tādṛ́g evá tát /
etát te táta yé ca tvā́m ánv íti tisṛ́ṣu sraktī́ṣu nídadhāti /
tásmād ā́ tṛtīyāt púruṣān nā́ma nígṛhṇanti /
etā́vanto hi_íjyánte /
átra pitaro yathābhāgáṃ mandadhvam íty āha /
hlī́kā hí pitáraḥ /
údañco níṣkrāmanti /
eṣā́ vái manuṣyā̀ṇāṃ dik /
svā́m evá tád díśam ánu níṣkrāmanti //
1.6.9.8
āhavanī́yam úpatiṣṭhante /
ny èvā́smai tád dhnuvate /
yát saty ā̀havanī́ye /
átha_anyátra cáranti /
ā́ támitor úpatiṣṭhante /
agním evá_upadraṣṭā́raṃ kṛtvā́ /
pitṛ́̄n nirávadayante /
ántaṃ vā́ eté prāṇā́nāṃ gacchanti /
yá ā́ támitor upatíṣṭhante /
susaṃdṛ́śaṃ tvā vayám íty āha //
1.6.9.9
prāṇó vái susaṃdṛ́k /
prāṇám evá_ātmán dadhate /
yójā nv ìndra te hárī íty āha /
prāṇám evá púnar ayuṅkta /
ákṣann ámīmadanta hi_íti gā́rhapatyam úpatiṣṭhante /
ákṣann ámīmadanta_átha tvā_úpatiṣṭhāmaha íti vā́va_étád āha /
ámīmadanta pitáraḥ somyā́ íty abhíprápadyante /
ámīmadanta pitáró 'tha tvā_abhíprápadyāmaha íti vā́va_étád āha /
apáḥ páriṣiñcati /
mārjáyaty eváinān //
1.6.9.10
átho tarpáyaty evá /
tṛ́pyati prajáyā paśúbhiḥ /
yá eváṃ véda /
ápabarhiṣāv anūyājáu yajati /
prajā́ vái barhíḥ /
prajā́ evá mṛtyór útsṛjati /
catúraḥ prayājā́n yajati /
dvā́v anūyājáu /
ṣáṭ sáṃpadyante /
ṣáḍ vā́ ṛtávaḥ //
ṛtū́n evá prīṇāti /
ná pátny ánvāste /
ná sáṃyājayanti /
yát pátny anvā́sīta /
yát saṃyājáyeyuḥ /
pramā́yukā syāt /
tásmān ná_anvāste /
ná sáṃyājayanti /
pátniyai gopīthā́ya //
Commentaries (4)
- Jñānayajña on the Taittirīya Brāhmaṇa (Bhaṭṭabhāskara) — Bhaṭṭabhāskara Miśra, Sanskrit
- Taittirīyabrāhmaṇabhāṣya (Sāyaṇa) — Sāyaṇa, Sanskrit
- Taittirīyabrāhmaṇaṭīkā — Sanskrit
- Taittirīyabrāhmaṇakāṭhakabhāṣya — Bhaṭṭa Bhāskara Miśra Cikāeḍamaṇḍana, Sanskrit
Linked texts (3)
- A Vedic Concordance — Maurice Bloomfield, English
- Vedic Index of Names and Subjects — Arthur A. Macdonell & A. Berriedale Keith, English
- History of Dharmaśāstra (Ancient and Mediaeval Religious and Civil Law in India) — P. V. Kane, English